༥. བ་ཧུ་དྷཱ་ཏུ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༢༤. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏནྟི བ་ཧུ་དྷཱ་ཏུ་ཀ་སུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ བྷ་ཡཱ་ནཱིཏི་ཨཱ་དཱི་སུ བྷ་ཡནྟི ཙི་ཏྟུ་ཏྲཱ་སོ. ཨུ་པ་དྡ་ཝོཏི ཨ་ནེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་ཀཱ་རོ. ཨུ་པ་ས་གྒོཏི ཨུ་པ་ས་ཊྛཱ་ཀཱ་རོ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ལ་གྒ་ནཱ་ཀཱ་རོ. ཏེ་སཾ ཨེ་ཝཾ ནཱ་ན་ཏྟཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ – པ་བྦ་ཏཱ་དི་ཝི་ས་མ་ནི་སྶི་ཏཱ ཙོ་རཱ ཛ་ན་པ་ད་ཝཱ་སཱི་ནཾ པེ་སེ་ནྟི ‘‘མ་ཡཾ ཨ་སུ་ཀ་དི་ཝ་སེ ནཱ་མ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ གཱ་མཾ པ་ཧ་རི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ སུ་ཏ་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ བྷ་ཡཾ ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི. ཨ་ཡཾ ཙི་ཏྟུ་ཏྲཱ་སོ ནཱ་མ. ‘‘ཨི་དྷ ནོ ཙོ་རཱ ཀུ་པི་ཏཱ ཨ་ན་ཏྠ་མྤི ཨཱ་ཝ་ཧེ་ཡྻུ’’ནྟི ཧ་ཏྠ་སཱ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ དྭི་པ་ད་ཙ་ཏུ་པྤ་དེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཨ་ར་ཉྙཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷཱུ་མི་ཡཾ ནི་པ་ཛྫ་ནྟི, ཌཾ་ས་མ་ཀ་སཱ་དཱི་ཧི ཁ་ཛྫ་མཱ་ནཱ གུ་མྦ་ནྟ་རཱ་ནི པ་ཝི་ས་ནྟི, ཁཱ་ཎུ་ཀ་ཎྚ་ཀེ མ་དྡ་ནྟི. ཏེ་སཾ ཨེ་ཝཾ ཝི་ཙ་ར་ནྟཱ་ནཾ ཝི་ཀྑི་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ ཨ་ནེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་ཀཱ་རོ ནཱ་མ. ཏ་ཏོ ཙོ་རེ་སུ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ དི་ཝ་སེ ཨ་ནཱ་ག་ཙྪ་ནྟེ་སུ ‘‘ཏུ་ཙྪ་ཀ་སཱ་ས་ནཾ ཏཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, གཱ་མཾ པ་ཝི་སི་སྶཱ་མཱ’’ཏི ས་པ་རི་ཀྑཱ་རཱ གཱ་མཾ པ་ཝི་ས་ནྟི, ཨ་ཐ ཏེ་སཾ པ་ཝི་ཊྛ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ གཱ་མཾ པ་རི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ དྭཱ་རེ ཨ་གྒིཾ ད་ཏྭཱ མ་ནུ་སྶེ གྷཱ་ཏེ་ཏྭཱ ཙོ་རཱ ས་བྦཾ ཝི་བྷ་ཝཾ ཝི་ལུ་མྤེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་སུ གྷཱ་ཏི་ཏཱ་ཝ་སེ་སཱ ཨ་གྒིཾ ནི་བྦཱ་པེ་ཏྭཱ ཀོ་ཊྛ་ཙྪཱ་ཡ་བྷི་ཏྟི་ཙྪཱ་ཡཱ་དཱི་སུ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ལ་གྒི་ཏྭཱ ནི་སཱི་ད་ནྟི ན་ཊྛཾ ཨ་ནུ་སོ་ཙ་མཱ་ནཱ. ཨ་ཡཾ ཨུ་པ་ས་ཊྛཱ་ཀཱ་རོ ལ་གྒ་ནཱ་ཀཱ་རོ ནཱ་མ.
ན་ལཱ༹་གཱ་རཱཏི ན་ལེ༹་ཧི པ་རི་ཙྪ་ནྣཱ ཨ་གཱ་རཱ, སེ་ས་ས་མྦྷཱ་རཱ པ་ནེ་ཏྠ རུ་ཀྑ་མ་ཡཱ ཧོ་ནྟི. ཏི་ཎཱ་གཱ་རེ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. བཱ་ལ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱིཏི བཱ་ལ་མེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. བཱ་ལོ ཧི ཨ་པ་ཎྜི་ཏ་པུ་རི་སོ ར་ཛྫཾ ཝཱ ཨུ་པ་ར་ཛྫཾ ཝཱ ཨ་ཉྙཾ ཝཱ པ་ན མ་ཧ་ནྟཾ ཋཱ་ནཾ པ་ཏྠེ་ནྟོ ཀ་ཏི་པ་ཡེ ཨ་ཏྟ་ནཱ ས་དི་སེ ཝི་དྷ་ཝཱ་པུ་ཏྟེ མ་ཧཱ་དྷུ་ཏྟེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཐ ཨ་ཧཾ ཏུ་མྷེ ཨི་སྶ་རེ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་བྦ་ཏ་ག་ཧ་ནཱ་དཱི་ནི ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ནྟ་ནྟེ གཱ་མེ པ་ཧ་ར་ནྟོ དཱ་མ་རི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ནི་ག་མེ་པི ཛ་ན་པ་དེ་པི པ་ཧ་ར་ཏི, མ་ནུ་སྶཱ གེ་ཧཱ་ནི ཚ་ཌྜེ་ཏྭཱ ཁེ་མ་ནྟ་ཊྛཱ་ནཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནཱ པ་ཀྐ་མ་ནྟི, ཏེ ནི་སྶཱ་ཡ ཝ་ས་ནྟཱ བྷི་ཀྑཱུ་པི བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ་པི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཱ་ནི པ་ཧཱ་ཡ པ་ཀྐ་མ་ནྟི. ག་ཏ་ག་ཏ་ཊྛཱ་ནེ བྷི་ཀྑཱ་པི སེ་ནཱ་ས་ན་མྤི དུ་ལླ་བྷཾ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ པ་རི་སཱ་ནཾ བྷ་ཡཾ ཨཱ་ག་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. པ་བྦ་ཛི་ཏེ་སུ་པི དྭེ བཱ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཝི་ཝཱ་དཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཙོ་ད་ནཾ ཨཱ་ར་བྷ་ནྟི. ཨི་ཏི ཀོ་ས་མྦི་ཝཱ་སི་ཀཱ་ནཾ ཝི་ཡ མ་ཧཱ་ཀ་ལ་ཧོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཙ་ཏུ་ནྣཾ པ་རི་སཱ་ནཾ བྷ་ཡཾ ཨཱ་ག་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཡཱ་ནི ཀཱ་ནི་ཙི བྷ་ཡཱ་ནི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ས་བྦཱ་ནི ཏཱ་ནི བཱ་ལ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི.
ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཱཏི བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ མ་ཏྠ་ཀཾ ཨ་པཱ་པེ་ཏྭཱ་ཝ ནི་ཊྛཱ་པི་ཏཱ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ད་ས་བ་ལཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎེ་ནེ་ཝ་སྶ དེ་ས་ནཱ་ཡ པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ཀ་རེ་ཡྻ་ནྟི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨེ་ཏཾ ‘‘ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་ཝོ་ཙ.
༡༢༥. ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ་ཏུ་ཡོ རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ, ཨ་ཌྜྷ་ཊྛ་མ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཨ་རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ་ཏི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ་ཝ ཀ་ཐི་ཏོ. ས་བྦཱ་པི ཁ་ནྡྷ་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ ཧོ་ནྟི. པ་ཉྩ་པི ཁ་ནྡྷཱ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩཾ, ཏེ་སཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པི་ཀཱ ཏ་ཎྷཱ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ, ཨུ་བྷི་ནྣཾ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩཾ, ནི་རོ་དྷ་པ་ཛཱ་ན་ནཱ པ་ཊི་པ་དཱ མ་གྒ་ས་ཙྩཾ. ཨི་ཏི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་གྒ་མ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ས་ངྑེ་པོ, ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ པ་ནེ་ཏཱ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཝ. ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏཱིཏི ས་ཧ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ མ་གྒོ ཝུ་ཏྟོ.
པ་ཐ་ཝཱི་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་ད་ཡོ ས་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀ་ཀཱ་ཡཾ སུ་ཉྙ་ཏོ ནི་སྶ་ཏྟ་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཱ. ཏཱ་པི པུ་རི་མཱ་ཧི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧི པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. པཱུ་རེ་ནྟེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ ཧེ་སཱ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཚ་བྦི་དྷཱ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ཡ ཏ་སྶཱ ཝ་ཏྠུ ཙ་ཀྑུ་དྷཱ་ཏུ, ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཏི དྭེ དྷཱ་ཏུ་ཡོ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ནྟི. ཨེ་ས ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠ. མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ པ་ན པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ཡ ཏ་སྶཱ པུ་རི་མ་པ་ཙྪི་མ་ཝ་སེ་ན མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ, ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་ཏི དྭེ དྷཱ་ཏུ་ཡོ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ནྟི. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ་ཏུ་ཡོ རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ་ཏི པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨི་ད་མྤི ཨེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་གྒ་མ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི.
སུ་ཁ་དྷཱ་ཏཱུཏི་ཨཱ་དཱི་སུ སུ་ཁ་ཉྩ ཏཾ ནི་སྶ་ཏྟ་སུ་ཉྙ་ཏ་ཊྛེ་ན དྷཱ་ཏུ ཙཱ་ཏི སུ་ཁ་དྷཱ་ཏུ. ཨེ་ས ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠ. ཨེ་ཏྠ ཙ པུ་རི་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་པྤ་ཊི་པ་ཀྑ་ཝ་སེ་ན ག་ཧི་ཏཱ, པ་ཙྪི་མཱ དྭེ ས་རི་ཀྑ་ཀ་ཝ་སེ་ན. ཨ་ཝི་བྷཱུ་ཏ་བྷཱ་ཝེ་ན ཧི ཨུ་པེ་ཀྑཱ་དྷཱ་ཏུ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་རི་ཀྑཱ. ཨེ་ཏྠ ཙ སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་སུ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏི, སེ་སཱ་སུ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་སུ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨི་མཱ་པི ཚ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཧེ་ཊྛཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི་ཡེ་ཝ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. པཱུ་རེ་ནྟེ་ན ཨུ་པེ་ཀྑཱ་དྷཱ་ཏུ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ་ཏུ་ཡོ རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ་ཏི པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨི་ད་མྤི ཨེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་གྒ་མ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི.
ཀཱ་མ་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་ནཾ དྭེ་དྷཱ་ཝི་ཏ་ཀྐེ (མ. ནི. ༡.༢༠༦) ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དཱི་སུ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ་པི ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ཀཱ་མ་དྷཱ་ཏུ, ཀཱ་མ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟོ ཏ་ཀྐོ ཝི་ཏ་ཀྐོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (ཝི་བྷ. ༡༨༢) ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨེ་ཏཱ་སཾ ཝི་ཏྠཱ་རོ ཨཱ་ག་ཏོ་ཡེ་ཝ. ཨི་མཱ་པི ཚ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཧེ་ཊྛཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི་ཡེ་ཝ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. པཱུ་རེ་ནྟེ་ན ཀཱ་མ་དྷཱ་ཏུ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ་ཏུ་ཡོ རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ་ཏི པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨི་ད་མྤི ཨེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་གྒ་མ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི.
ཀཱ་མ་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་སུ པ་ཉྩ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀྑ་ནྡྷཱ ཀཱ་མ་དྷཱ་ཏུ ནཱ་མ, པ་ཉྩ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀྑ་ནྡྷཱ རཱུ་པ་དྷཱ་ཏུ ནཱ་མ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀྑ་ནྡྷཱ ཨ་རཱུ་པ་དྷཱ་ཏུ ནཱ་མ. ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ པ་ན ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ཀཱ་མ་དྷཱ་ཏུ, ཧེ་ཊྛ་ཏོ ཨ་ཝཱི་ཙི་ནི་ར་ཡཾ པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཀ་རི་ཏྭཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (ཝི་བྷ. ༡༨༢) ན་ཡེ་ན ཨེ་ཏཱ་སཾ ཝི་ཏྠཱ་རོ ཨཱ་ག་ཏོ་ཡེ་ཝ. ཨི་མཱ་པི ཏི་སྶོ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཧེ་ཊྛཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི་ཡེ་ཝ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. པཱུ་རེ་ནྟེ་ན ཀཱ་མ་དྷཱ་ཏུ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ་ཏུ་ཡོ རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ་ཏི པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨི་ད་མྤི ཨེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་གྒ་མ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི.
ས་ངྑ་ཏཱཏི པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཀ་ཏཱ, པ་ཉྩ་ནྣཾ ཁ་ནྡྷཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ན ས་ངྑ་ཏཱ ཨ་ས་ངྑ་ཏཱ. ནི་བྦཱ་ན་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་མཱ་པི དྭེ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཧེ་ཊྛཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི་ཡེ་ཝ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. པཱུ་རེ་ནྟེ་ན ས་ངྑ་ཏ་དྷཱ་ཏུ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ པཱུ་རེ་ཏ་བྦཱ. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ་ཏུ་ཡོ རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧོ་ཏི པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨི་ད་མྤི ཨེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་གྒ་མ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི.
༡༢༦. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀ་བཱ་ཧི་རཱ་ནཱིཏི ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ནི ཙ བཱ་ཧི་རཱ་ནི ཙ. ཨེ་ཏྠ ཧི ཙ་ཀྑུ་ཨཱ་དཱི་ནི ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ནི ཚ, རཱུ་པཱ་དཱི་ནི བཱ་ཧི་རཱ་ནི ཚ. ཨི་དྷཱ་པི ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏཱིཏི ས་ཧ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ མ་གྒོ ཀ་ཐི་ཏོ.
ཨི་མ་སྨིཾ ས་ཏི ཨི་དནྟི་ཨཱ་དི མ་ཧཱ་ཏ་ཎྷཱ་ས་ངྑ་ཡེ ཝི་ཏྠཱ་རི་ཏ་མེ་ཝ.
༡༢༧. ཨ་ཊྛཱ་ནནྟི ཧེ་ཏུ་པ་ཊི་ཀྑེ་པོ. ཨ་ན་ཝ་ཀཱ་སོཏི པ་ཙྩ་ཡ་པ་ཊི་ཀྑེ་པོ. ཨུ་བྷ་ཡེ་ནཱ་པི ཀཱ་ར་ཎ་མེ་ཝ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི. ཀཱ་ར་ཎ་ཉྷི ཏ་དཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ཏཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ཕ་ལ་སྶ ཋཱ་ན་ནྟི ཙ ཨ་ཝ་ཀཱ་སོ་ཏི ཙ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཡནྟི ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན. དི་ཊྛི་ས་མྤ་ནྣོཏི མ་གྒ་དི་ཊྛི་ཡཱ ས་མྤ་ནྣོ སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ. ཀ་ཉྩི ས་ངྑཱ་རནྟི ཙ་ཏུ་བྷཱུ་མ་ཀེ་སུ ས་ངྑ་ཏ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཀ་ཉྩི ཨེ་ཀ་ས་ངྑཱ་ར་མྤི. ནི་ཙྩ་ཏོ ཨུ་པ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱཏི ནི་ཙྩོ་ཏི ག་ཎྷེ་ཡྻ. ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ན་ཏྠི ན ཨུ་པ་ལ་བྦྷ་ཏི. ཡཾ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོཏི ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ. ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ཨ་ཏྠི. ས་སྶ་ཏ་དི་ཊྛི་ཡཱ ཧི སོ ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀེ་སུ ས་ངྑ་ཏ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཀ་ཉྩི ས་ངྑཱ་རཾ ནི་ཙྩ་ཏོ ག་ཎྷེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙ་ཏུ་ཏྠ་བྷཱུ་མ་ཀ་ས་ངྑཱ་རཱ པ་ན ཏེ་ཛུ་སྶ་ད་ཏྟཱ དི་ཝ་སཾ ས་ནྟ་ཏྟོ ཨ་ཡོ་གུ་ལོ༹ ཝི་ཡ མ་ཀྑི་ཀཱ་ནཾ དི་ཊྛི་ཡཱ ཝཱ ཨ་ཉྙེ་སཾ ཝཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ན ཧོ་ནྟི. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཀ་ཉྩི ས་ངྑཱ་རཾ སུ་ཁ་ཏོཏི་ཨཱ་དཱི་སུ་པི ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
སུ་ཁ་ཏོ ཨུ་པ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱཏི ‘‘ཨེ་ཀ་ནྟ་སུ་ཁཱི ཨ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི ཨ་རོ་གོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’’ཏི (མ. ནི. ༣.༢༡, ༢༢) ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན སུ་ཁ་ཏོ གཱ་ཧཾ ས་ནྡྷཱ་ཡེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ. དི་ཊྛི་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟེ་ན པ་ན ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏོ པ་རི་ལཱ༹་ཧ་ཝཱུ་པ་ས་མ་ཏྠཾ མ་ཏྟ་ཧ་ཏྠིཾ པ་རི་ཏྟཱ་སི་ཏོ ཝི་ཡ, ཙོ་ཀྑ་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝི་ཡ ཙ གཱུ་ཐཾ ཀ་ཉྩི ས་ངྑཱ་རཾ སུ་ཁ་ཏོ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི. ཨ་ཏྟ་ཝཱ་རེ ཀ་སི་ཎཱ་དི་པ་ཎྞ་ཏྟི་ས་ངྒ་ཧ་ཏྠཾ ས་ངྑཱ་ར་ནྟི ཨ་ཝ་ཏྭཱ ཀ་ཉྩི དྷ་མྨ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་དྷཱ་པི ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀ་སྶ ཙ་ཏུ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦོ, པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་སྶ ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཝ་སེ་ན. ས་བྦ་ཝཱ་རེ་སུ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀ་སྶཱ་པི ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་རི་ཙྪེ་དོ ཝ་ཊྚ་ཏི. ཡཾ ཡ་ཉྷི པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཏ་ཏོ ཏ་ཏོ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ གཱ་ཧཾ ཝི་ནི་ཝེ་ཋེ་ཏི. པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ ཧི ཡཾ ཡཾ ནི་ཙྩཾ སུ་ཁཾ ཨ་ཏྟཱ་ཏི ག་ཎྷཱ་ཏི, ཏཾ ཏཾ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨ་ནི་ཙྩཾ དུ་ཀྑཾ ཨ་ན་ཏྟཱ་ཏི ག་ཎྷ་ནྟོ ཏཾ གཱ་ཧཾ ཝི་ནི་ཝེ་ཋེ་ཏི.
༡༢༨. མཱ་ཏ་རནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཛ་ནི་ཀཱ་ཝ མཱ་ཏཱ, ཛ་ན་ཀོ པི་ཏཱ, མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏོ་ཝ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཨ་ར་ཧཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཀིཾ པ་ན ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨ་ཉྙཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཡྻཱ་ཏི? ཨེ་ཏ་མྤི ཨ་ཊྛཱ་ནཾ. ས་ཙེ་པི ཧི བྷ་ཝ་ནྟ་ར་ག་ཏཾ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟ་མྤི ཀོ་ཙི ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ ‘‘ཨི་མཾ ཀུ་ནྠ་ཀི་པི་ལླི་ཀཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཏྭཱ ས་ཀ་ལ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ག་བྦྷེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ར་ཛྫཾ པ་ཊི་པ་ཛྫཱ་ཧཱི’’ཏི, ནེ་ཝ སོ ཏཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཡྻ. ཨ་ཐཱ་པི ནཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ ‘‘ས་ཙེ ཨི་མཾ ན གྷཱ་ཏེ་སྶ་སི, སཱི་སཾ ཏེ ཚི་ནྡི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. སཱི་ས་མེ་ཝ་སྶ ཚི་ནྡེ་ཡྻ, ན ཙ སོ ཏཾ གྷཱ་ཏེ་ཡྻ. པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་བྷཱ་ཝ་སྶ པ་ན མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཛྫ་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀ་སྶ ཙ བ་ལ་དཱི་པ་ན་ཏྠ་མེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཡ་ཉྷེ་ཏྠ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – སཱ་ཝ་ཛྫོ པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏཱ་དཱི་ནི་པི ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ཏི. མ་ཧཱ་བ་ལོ ཙ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ, ཡོ ཨེ་ཏཱ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི ན ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི.
དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟོཏི ཝ་དྷ་ཀ་ཙི་ཏྟེ་ན པ་དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟོ. ལོ་ཧི་ཏཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཡྻཱཏི ཛཱི་ཝ་མཱ་ན་ཀ་ས་རཱི་རེ ཁུ་དྡ་ཀ་མ་ཀྑི་ཀཱ་ཡ པི་ཝ་ན་མ་ཏྟ་མྤི ལོ་ཧི་ཏཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཡྻ. ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡེ་ཡྻཱཏི ས་མཱ་ན་སཾ་ཝཱ་ས་ཀཾ ས་མཱ་ན་སཱི་མཱ་ཡ ཋི་ཏཾ པ་ཉྩ་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡེ་ཡྻ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ས་ངྒྷོ བྷི་ཛྫ་ཏི. ཀ་མྨེ་ན ཨུ་དྡེ་སེ་ན ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ནེ་ན ས་ལཱ་ཀ་གྒཱ་ཧེ་ནཱ’’ཏི (པ་རི. ༤༥༨).
ཏ་ཏྠ ཀ་མྨེ་ནཱཏི ཨ་པ་ལོ་ཀ་ནཱ་དཱི་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཀ་མྨེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན ཀ་མྨེ་ན. ཨུ་དྡེ་སེ་ནཱཏི པ་ཉྩ་སུ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑུ་དྡེ་སེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན ཨུ་དྡེ་སེ་ན. ཝོ་ཧ་ར་ནྟོཏི ཀ་ཐ་ཡ་ནྟོ, ཏཱ་ཧི ཏཱ་ཧི ཨུ་པྤ་ཏྟཱི་ཧི ཨ་དྷ་མྨཾ དྷ་མྨོ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས བྷེ་ད་ཀ་ར་ཝ་ཏྠཱུ་ནི དཱི་པེ་ནྟོ. ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ནེ་ནཱཏི ན་ནུ ཏུ་མྷེ ཛཱ་ནཱ་ཐ མ་ཡ྄ཧཾ ཨུ་ཙྩཱ་ཀུ་ལཱ པ་བྦ་ཛི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ བ་ཧུ་སྶུ་ཏ་བྷཱ་ཝ་ཉྩ, མཱ་དི་སོ ནཱ་མ ཨུ་དྡྷ་མྨཾ ཨུ་བྦི་ན་ཡཾ ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནཾ གཱ་ཧེ་ཡྻཱ་ཏི ཙི་ཏྟ་མྤི ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏུཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཡུ་ཏྟཾ, ཀིཾ མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་ཝཱི་ཙི ནཱི་ལུ་པྤ་ལ་ཝ་ནཾ ཝི་ཡ སཱི་ཏ་ལོ, ཀིཾ ཨ་ཧཾ ཨ་པཱ་ཡ་ཏོ ན བྷཱ་ཡཱ་མཱི་ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཀ་ཎྞ་མཱུ་ལེ ཝ་ཙཱི་བྷེ་དཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ནེ་ན. ས་ལཱ་ཀ་གྒཱ་ཧེ་ནཱཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝེ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷེ་ཏྭཱ ཨ་ནི་ཝ་ཏྟི་དྷ་མྨེ ཀ་ཏྭཱ ‘‘ག་ཎྷ་ཐ ཨི་མཾ ས་ལཱ་ཀ’’ནྟི ས་ལཱ་ཀ་གྒཱ་ཧེ་ན.
ཨེ་ཏྠ ཙ ཀ་མྨ་མེ་ཝ ཨུ་དྡེ་སོ ཝཱ པ་མཱ་ཎཾ, ཝོ་ཧཱ་རཱ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ན་ས་ལཱ་ཀ་གྒཱ་ཧཱ པ་ན པུ་བྦ་བྷཱ་གཱ. ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཝ་ཏྠུ་དཱི་པ་ན་ཝ་སེ་ན ཧི ཝོ་ཧ་ར་ནྟེ་ན ཏ་ཏྠ རུ་ཙི་ཛ་ན་ན་ཏྠཾ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝེ་ཏྭཱ ས་ལཱ་ཀཱ་ཡ གཱ་ཧི་ཏཱ་ཡ་པི ཨ་བྷི་ནྣོ་ཝ ཧོ་ཏི ས་ངྒྷོ. ཡ་དཱ པ་ན ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀཱ ཝཱ ས་ལཱ་ཀཾ གཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཝེ་ཎི་ཀཾ ཀ་མྨཾ ཝཱ ཨུ་དྡེ་སཾ ཝཱ ཀ་རོ་ནྟི, ཏ་དཱ ས་ངྒྷོ བྷི་ནྣོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ དི་ཊྛི་ས་མྤ་ནྣོ པུ་གྒ་ལོ ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡེ་ཡྻཱ་ཏི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏཱ་དཱི་ནི པ་ཉྩ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ཀ་མྨཱ་ནི ད་སྶི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི, ཡཱ་ནི པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ ཀ་རོ་ཏི, ན ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ, ཏེ་སཾ ཨཱ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ཏྠཾ –
ཀ་མྨ་ཏོ དྭཱ་ར་ཏོ ཙེ་ཝ, ཀ་པྤ་ཊྛི་ཏི་ཡ་ཏོ ཏ་ཐཱ;
པཱ་ཀ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་དཱི་ཧི, ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
ཏ་ཏྠ ཀ་མྨ་ཏོ ཏཱ་ཝ – ཨེ་ཏྠ ཧི མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏ་སྶེ་ཝ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏཾ མཱ་ཏ་རཾ ཝཱ པི་ཏ་རཾ ཝཱ ཨ་པི པ་རི་ཝ་ཏྟ་ལི་ངྒཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ནྟ་སྶ ཀ་མྨཾ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ཧོ་ཏི, ཏ་སྶ ཝི་པཱ་ཀཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་སྶཱ་མཱི་ཏི ས་ཀ་ལ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹ཾ མ་ཧཱ་ཙེ་ཏི་ཡ་པྤ་མཱ་ཎེ་ཧི ཀ་ཉྩ་ན་ཐཱུ་པེ་ཧི པཱུ་རེ་ཏྭཱ་པི ས་ཀ་ལ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹ཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣ་བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ ད་ཏྭཱ་པི བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ངྒྷཱ་ཊི་ཀ་ཎྞཾ ཨ་མུ་ཉྩ་ནྟོ ཝི་ཙ་རི་ཏྭཱ་པི ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ ནི་ར་ཡ་མེ་ཝ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏི. ཡོ པ་ན ས་ཡཾ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏོ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་བྷཱུ་ཏཾ མཱ་ཏ་རཾ ཝཱ པི་ཏ་རཾ ཝཱ, ས་ཡཾ ཝཱ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་བྷཱུ་ཏོ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏཾ, ཏི་ར་ཙྪཱ་ནོ་ཡེ་ཝ ཝཱ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་བྷཱུ་ཏཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཏི, ཏ་སྶ ཀ་མྨཾ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ན ཧོ་ཏི, བྷཱ་རི་ཡཾ པ་ན ཧོ་ཏི, ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ཨཱ་ཧ་ཙྩེ་ཝ ཏི་ཊྛ་ཏི. མ་ནུ་སྶ་ཛཱ་ཏི་ཀཱ་ནཾ པ་ན ཝ་སེ་ན ཨ་ཡཾ པ་ཉྷོ ཀ་ཐི་ཏོ.
ཏ་ཏྠ ཨེ་ལ༹་ཀ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ ས་ངྒཱ་མ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ ཙོ་ར་ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཉྩ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ལ༹་ཀཾ མཱ་རེ་མཱི་ཏི ཨ་བྷི་ས་ནྡྷི་ནཱ་པི ཧི ཨེ་ལ༹་ཀ་ཊྛཱ་ནེ ཋི་ཏཾ མ་ནུ་སྶོ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏཾ མཱ་ཏ་རཾ ཝཱ པི་ཏ་རཾ ཝཱ མཱ་རེ་ནྟོ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ཕུ་ས་ཏི. ཨེ་ལ༹་ཀཱ་བྷི་ས་ནྡྷི་ནཱ པ་ན མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱ་ཨ་བྷི་ས་ནྡྷི་ནཱ ཝཱ ཨེ་ལ༹་ཀཾ མཱ་རེ་ནྟོ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ན ཕུ་ས་ཏི. མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱ་ཨ་བྷི་ས་ནྡྷི་ནཱ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ མཱ་རེ་ནྟོ ཕུ་ས་ཏེ་ཝ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ ཨི་ཏ་ར་སྨི་མྤི ཙ་ཏུ་ཀྐ་དྭ་ཡེ. ཡ་ཐཱ ཙ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་སུ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟེ་པི ཨེ་ཏཱ་ནི ཙ་ཏུ་ཀྐཱ་ནི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི.
མ་ནུ་སྶ་ཨ་ར་ཧ་ནྟ་མེ་ཝ མཱ་རེ་ཏྭཱ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ཕུ་ས་ཏི, ན ཡ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏཾ. ཀ་མྨཾ པ་ན བྷཱ་རི་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ས་དི་ས་མེ་ཝ. མ་ནུ་སྶ་ཨ་ར་ཧ་ནྟ་སྶ ཙ པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ ས་ཏྠ་པྤ་ཧཱ་རེ ཝཱ ཝི་སེ ཝཱ དི་ནྣེ་པི ཡ་དི སོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ ཏེ་ནེ་ཝ མ་ར་ཏི, ཨ་ར་ཧ་ནྟ་གྷཱ་ཏོ ཧོ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཡཾ པ་ན པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་ཀཱ་ལེ དི་ནྣཾ དཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་སྶེ་ཝ དི་ནྣཾ ཧོ་ཏི. སེ་ས་ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལེ མཱ་རེ་ནྟ་སྶ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ན་ཏྠི. ཀ་མྨཾ པ་ན བྷཱ་རི་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ས་དི་ས་མེ་ཝ.
ལོ་ཧི་ཏུ་པྤཱ་དེ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ཨ་བྷེ་ཛྫ་ཀཱ་ཡ་ཏཱ་ཡ པ་རཱུ་པ་ཀྐ་མེ་ན ཙ་མྨ་ཙྪེ་དཾ ཀ་ཏྭཱ ལོ་ཧི་ཏ་པ་གྒྷ་ར་ཎཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ས་རཱི་ར་སྶ པ་ན ཨ་ནྟོ་ཡེ་ཝ ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཋཱ་ནེ ལོ་ཧི་ཏཾ ས་མོ་ས་ར་ཏི. དེ་ཝ་ད་ཏྟེ་ན པ་ཝི་དྡྷ་སི་ལ་ཏོ བྷི་ཛྫི་ཏྭཱ ག་ཏཱ ས་ཀ་ལི་ཀཱ་པི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པཱ་ད་ནྟཾ པ་ཧ་རི, ཕ་ར་སུ་ནཱ པ་ཧ་ཊོ ཝི་ཡ པཱ་དོ ཨ་ནྟོ་ལོ་ཧི་ཏོ་ཡེ་ཝ ཨ་ཧོ་སི. ཏ་ཐཱ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཾ ཧོ་ཏི. ཛཱི་ཝ་ཀོ པ་ན ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ རུ་ཙི་ཡཱ ས་ཏྠ་ཀེ་ན ཙ་མྨཾ ཚི་ནྡི་ཏྭཱ ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ དུ་ཊྛ་ལོ་ཧི་ཏཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཕཱ་སུ་མ་ཀཱ་སི, ཏ་ཐཱ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ པུ་ཉྙ་ཀ་མྨ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི.
ཨ་ཐ ཡེ ཙ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཙེ་ཏི་ཡཾ བྷི་ནྡ་ནྟི, བོ་དྷིཾ ཚི་ནྡ་ནྟི དྷཱ་ཏུ་མྷི ཨུ་པ་ཀྐ་མ་ནྟི, ཏེ་སཾ ཀིཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི? བྷཱ་རི་ཡཾ ཀ་མྨཾ ཧོ་ཏི ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ས་དི་སཾ. ས་དྷཱ་ཏུ་ཀཾ པ་ན ཐཱུ་པཾ ཝཱ པ་ཊི་མཾ ཝཱ བཱ་དྷ་མཱ་ནཾ བོ་དྷི་སཱ་ཁཾ ཚི་ནྡི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ས་ཙེ་པི ཏ་ཏྠ ནི་ལཱི་ནཱ ས་ཀུ་ཎཱ ཙེ་ཏི་ཡེ ཝ་ཙྩཾ པཱ་ཏེ་ནྟི, ཚི་ནྡི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི་ཡེ་ཝ. པ་རི་བྷོ་ག་ཙེ་ཏི་ཡ་ཏོ ཧི ས་རཱི་ར་ཙེ་ཏི་ཡཾ མ་ཧ་ནྟ་ཏ་རཾ. ཙེ་ཏི་ཡ་ཝ་ཏྠུཾ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟཾ བོ་དྷི་མཱུ་ལ་མྤི ཚི་ནྡི་ཏྭཱ ཧ་རི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ཡཱ པ་ན བོ་དྷི་སཱ་ཁཱ བོ་དྷི་གྷ་རཾ བཱ་དྷ་ཏི, ཏཾ གེ་ཧ་ར་ཀྑ་ཎ་ཏྠཾ ཚི་ནྡི་ཏུཾ ན ལ་བྷ་ཏི, བོ་དྷི་ཨ་ཏྠ་ཉྷི གེ་ཧཾ, ན གེ་ཧ་ཏྠཱ་ཡ བོ་དྷི. ཨཱ་ས་ན་གྷ་རེ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཡ་སྨིཾ པ་ན ཨཱ་ས་ན་གྷ་རེ དྷཱ་ཏུ ནི་ཧི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཏ་སྶ ར་ཀྑ་ཎ་ཏྠཱ་ཡ བོ་དྷི་སཱ་ཁཾ ཚི་ནྡི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. བོ་དྷི་ཛ་གྒ་ན་ཏྠཾ ཨོ་ཛོ་ཧ་ར་ཎ་སཱ་ཁཾ ཝཱ པཱུ་ཏི་ཊྛཱ་ནཾ ཝཱ ཚི་ནྡི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི་ཡེ་ཝ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་རཱི་ར་པ་ཊི་ཛ་གྒ་ནེ ཝི་ཡ པུ་ཉྙ་མྤི ཧོ་ཏི.
ས་ངྒྷ་བྷེ་དེ སཱི་མ་ཊྛ་ཀ་ས་ངྒྷེ ཨ་ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏེ ཝི་སུཾ པ་རི་སཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཀ་ཏ་ཝོ་ཧཱ་རཱ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ན-ས་ལཱ་ཀ་གྒཱ་ཧ་སྶ ཀ་མྨཾ ཝཱ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ, ཨུ་དྡེ་སཾ ཝཱ ཨུ་དྡི་ས་ནྟ་སྶ བྷེ་དོ ཙ ཧོ་ཏི ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ཀ་མྨ་ཉྩ. ས་མ་གྒ་ས་ཉྙཱ་ཡ པ་ན ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ བྷེ་དོ་ཝ ཧོ་ཏི, ན ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ཀ་མྨཾ, ཏ་ཐཱ ན་ཝ་ཏོ ཨཱུ་ན་པ་རི་སཱ་ཡཾ. ས་བྦ་ནྟི་མེ་ན པ་རི་ཙྪེ་དེ་ན ན་ཝ་ནྣཾ ཛ་ནཱ་ནཾ ཡོ ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡ་ཏི, ཏ་སྶ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ཀ་མྨཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ནུ་ཝ་ཏྟ་ཀཱ་ནཾ ཨ་དྷ་མྨ་ཝཱ་དཱི་ནཾ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཛྫ་ཀ་མྨཾ. དྷ་མྨ་ཝཱ་དི་ནོ པ་ན ཨ་ན་ཝ་ཛྫཱ.
ཏ་ཏྠ ན་ཝ་ནྣ་མེ་ཝ ས་ངྒྷ་བྷེ་དེ ཨི་དཾ སུ་ཏྟཾ – ‘‘ཨེ་ཀ་ཏོ ཨུ་པཱ་ལི ཙ་ཏྟཱ་རོ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ, ན་ཝ་མོ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝེ་ཏི, ས་ལཱ་ཀཾ གཱ་ཧེ་ཏི ‘ཨ་ཡཾ དྷ་མྨོ ཨ་ཡཾ ཝི་ན་ཡོ ཨི་དཾ ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནཾ, ཨི་དཾ ག་ཎྷ་ཐ, ཨི་མཾ རོ་ཙེ་ཐཱ’ཏི, ཨེ་ཝཾ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ས་ངྒྷ་རཱ་ཛི ཙེ་ཝ ཧོ་ཏི ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ཙ. ན་ཝ་ནྣཾ ཝཱ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ན་ཝ་ནྣཾ ཝཱ ས་ངྒྷ་རཱ་ཛི ཙེ་ཝ ཧོ་ཏི ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ཙཱ’’ཏི (ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༣༥༡). ཨེ་ཏེ་སུ པ་ན པ་ཉྩ་སུ ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ, སེ་སཱ་ནི ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཱ་ནཱི་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཀ་མྨ་ཏོ ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
དྭཱ་ར་ཏོཏི ས་བྦཱ་ནེ་ཝ ཙེ་ཏཱ་ནི ཀཱ་ཡ་དྭཱ་ར་ཏོ་པི ཝ་ཙཱི་དྭཱ་ར་ཏོ་པི ས་མུ་ཊྛ་ཧ་ནྟི. པུ་རི་མཱ་ནི པ་ནེ་ཏྠ ཙ་ཏྟཱ་རི ཨཱ་ཎ་ཏྟི་ཀ་ཝི་ཛྫཱ་མ་ཡ་པ་ཡོ་ག་ཝ་སེ་ན ཝ་ཙཱི་དྭཱ་ར་ཏོ ས་མུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ་པི ཀཱ་ཡ་དྭཱ་ར་མེ་ཝ པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ཧ་ཏྠ་མུ་དྡཱ་ཡ བྷེ་དཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ ཀཱ་ཡ་དྭཱ་ར་ཏོ ས་མུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ་པི ཝ་ཙཱི་དྭཱ་ར་མེ་ཝ པཱུ་རེ་ཏཱི་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ དྭཱ་ར་ཏོ་པི ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
ཀ་པྤ་ཊྛི་ཏི་ཡ་ཏོཏི ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ་ཡེ་ཝ ཙེ་ཏྠ ཀ་པྤ་ཊྛི་ཏི་ཡོ. ས་ཎྛ་ཧ་ནྟེ ཧི ཀ་པྤེ ཀ་པྤ་ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཝཱ ས་ངྒྷ་བྷེ་དཾ ཀ་ཏྭཱ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་སེ་ཡེ་ཝ མུ་ཙྩ་ཏི. ས་ཙེ་པི ཧི སྭེ་ཝ ཀ་པྤོ ཝི་ན་སྶི་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཛྫ ས་ངྒྷ་བྷེ་དཾ ཀ་རོ་ཏི, སྭེ་ཝ མུ་ཙྩ་ཏི, ཨེ་ཀ་དི་ཝ་ས་མེ་ཝ ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཀ་ར་ཎཾ པ་ན ན་ཏྠི. སེ་སཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཀ་མྨཱ་ནི ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡཱ་ནེ་ཝ ཧོ་ནྟི, ན ཀ་པྤ་ཊྛི་ཏི་ཡཱ་ནཱི་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཀ་པྤ་ཊྛི་ཏི་ཡ་ཏོ་པི ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
པཱ་ཀ་ཏོཏི ཡེ་ན ཙ པ་ཉྩ་པེ’ཏཱ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི, ཏ་སྶ ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ་ཡེ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཝི་པ་ཙྩ་ཏི, སེ་སཱ་ནི ‘‘ཨ་ཧོ་སི་ཀ་མྨཾ, ནཱ་ཧོ་སི ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀོ’’ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་སུ ས་ངྑྱཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ས་ངྒྷ་སྶ བྷེ་དཱ་བྷཱ་ཝེ ལོ་ཧི་ཏུ་པྤཱ་དོ, ཏ་ད་བྷཱ་ཝེ ཨ་ར་ཧ་ནྟ་གྷཱ་ཏོ, ཏ་ད་བྷཱ་ཝེ ཙ ས་ཙེ པི་ཏཱ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི, མཱ་ཏཱ དུ་སྶཱི་ལཱ, ནོ ཝཱ ཏ་ཐཱ སཱི་ལ་ཝ་ཏཱི, པི་ཏུ་གྷཱ་ཏོ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཝི་པ་ཙྩ་ཏི. ས་ཙེ མཱ་ཏཱ་པི་ཏུ་གྷཱ་ཏོ, དྭཱི་སུ་པི སཱི་ལེ་ན ཝཱ དུ་སྶཱི་ལེ་ན ཝཱ ས་མཱ་ནེ་སུ མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏོ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཝི་པ་ཙྩ་ཏི. མཱ་ཏཱ ཧི དུ་ཀྐ་ར་ཀཱ་རི་ནཱི བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རཱ ཙ པུ་ཏྟཱ་ན་ནྟི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ པཱ་ཀ་ཏོ་པི ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་དཱི་ཧཱིཏི པུ་རི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ས་བྦེ་ས་མྤི ག་ཧ་ཊྛ་པ་བྦ་ཛི་ཏཱ་ནཾ སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་ནི. ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ པ་ན ‘‘ན ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ་ནཱི, ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡ་ཏི, ན སི་ཀྑ་མཱ་ནཱ, ན སཱ་མ་ཎེ་རོ, ན སཱ་མ་ཎེ་རཱི, ན ཨུ་པཱ་ས་ཀོ, ན ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡ་ཏི, བྷི་ཀྑུ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཀ་ཏ་ཏྟོ ས་མཱ་ན་སཾ་ཝཱ་ས་ཀོ ས་མཱ་ན་སཱི་མཱ་ཡཾ ཋི་ཏོ ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡ་ཏཱི’’ཏི (ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༣༥༡) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་ར་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝ ཧོ་ཏི, ན ཨ་ཉྙ་སྶ, ཏ་སྨཱ ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ. ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ས་བྦེ་པི ཏེ དུ་ཀྑ་ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ དོ་ས་མོ་ཧ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་དཱི་ཧི་པི ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
ཨ་ཉྙཾ ས་ཏྠཱ་རནྟི ‘‘ཨ་ཡཾ མེ ས་ཏྠཱ ས་ཏྠུ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠོ’’ཏི བྷ་ཝ་ནྟ་རེ་པི ཨ་ཉྙཾ ཏི་ཏྠ་ཀ་རཾ ‘‘ཨ་ཡཾ མེ ས་ཏྠཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ག་ཎྷེ་ཡྻ, ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༡༢༩. ཨེ་ཀི་སྶཱ ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི ད་ས་ས་ཧ་སྶི་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ. ཏཱི་ཎི ཧི ཁེ་ཏྟཱ་ནི ཛཱ་ཏི་ཁེ་ཏྟཾ ཨཱ་ཎཱ་ཁེ་ཏྟཾ ཝི་ས་ཡ་ཁེ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏི་ཁེ་ཏྟཾ ནཱ་མ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ. སཱ ཧི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪི་ཨོ་ཀྐ་མ་ན་ཀཱ་ལེ ནི་ཀྑ་མ་ན་ཀཱ་ལེ ས་མྦོ་དྷི་ཀཱ་ལེ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ནེ ཨཱ་ཡུ་ས་ངྑཱ་རོ་སྶ་ཛྫ་ནེ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ ཙ ཀ་མྤ་ཏི. ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹ཾ པ་ན ཨཱ་ཎཱ་ཁེ་ཏྟཾ ནཱ་མ. ཨཱ་ཊཱ་ནཱ་ཊི་ཡ་མོ་ར་པ་རི་ཏྟ་དྷ་ཛ་གྒ་པ་རི་ཏྟ་ར་ཏ་ན་པ་རི་ཏྟཱ་དཱི་ན་ཉྷི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་ཎཱ ཝ་ཏྟ་ཏི. ཝི་ས་ཡ་ཁེ་ཏྟ་སྶ པ་ན པ་རི་མཱ་ཎཾ ན་ཏྠི. བུ་དྡྷཱ་ན་ཉྷི ‘‘ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ, ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཉཱ་ཎཾ, ཉཱ་ཎ་པ་རི་ཡ་ནྟི་ཀཾ ནེ་ཡྻཾ ནེ་ཡྻ་པ་རི་ཡ་ནྟི་ཀཾ ཉཱ་ཎ’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༣.༥) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨ་ཝི་ས་ཡོ ནཱ་མ ན་ཏྠི.
ཨི་མེ་སུ པ་ན ཏཱི་སུ ཁེ་ཏྟེ་སུ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨི་མཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹ཾ ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ བུ་དྡྷཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི སུ་ཏྟཾ ན་ཏྠི, ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི པ་ན ཨ་ཏྠི. ཏཱི་ཎི པི་ཊ་ཀཱ་ནི ཝི་ན་ཡ་པི་ཊ་ཀཾ སུ་ཏྟ་ནྟ་པི་ཊ་ཀཾ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་པི་ཊ་ཀཾ, ཏི་སྶོ ས་ངྒཱི་ཏི་ཡོ མ་ཧཱ་ཀ་སྶ་པ་ཏྠེ་ར་སྶ ས་ངྒཱི་ཏི, ཡ་ས་ཏྠེ་ར་སྶ ས་ངྒཱི་ཏི, མོ་གྒ་ལི་པུ་ཏྟ་ཏི་སྶ་ཏྠེ་ར་སྶ ས་ངྒཱི་ཏཱི་ཏི. ཨི་མཱ ཏི་སྶོ ས་ངྒཱི་ཏི་ཡོ ཨཱ་རུ་ལ༹ྷེ ཏེ་པི་ཊ་ཀེ བུ་དྡྷ་ཝ་ཙ་ནེ ཨི་མཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹ཾ མུ་ཉྩི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་ཏྠ བུ་དྡྷཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི སུ་ཏྟཾ ན་ཏྠི, ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི པ་ན ཨ་ཏྠི.
ཨ་པུ་བྦཾ ཨ་ཙ་རི་མནྟི ཨ་པུ་རེ ཨ་པ་ཙྪཱ. ཨེ་ཀ་ཏོ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, པུ་རེ ཝཱ པ་ཙྪཱ ཝཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཧི བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐེ བོ་དྷིཾ ཨ་པྤ་ཏྭཱ ན ཨུ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མཱི་ཏི ནི་སི་ནྣ་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪི་སྨིཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་གྒ་ཧ་ཎཾ, ཏཱ་ཝ པུ་བྦེ་ཏི ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. བོ་དྷི་ས་ཏྟ་སྶ ཧི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ད་ས་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ཀ་མྤ་ནེ་ནེ་ཝ ཁེ་ཏྟ་པ་རི་གྒ་ཧོ ཀ་ཏོ, ཨ་ཉྙ་སྶ བུ་དྡྷ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི ནི་ཝཱ་རི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏི. པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ སཱ་ས་པ་མ་ཏྟཱ དྷཱ་ཏུ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཏཱ་ཝ པ་ཙྪཱ་ཏི ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཧི ཋི་ཏཱ་སུ བུ་དྡྷཱ ཋི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ནྟི. ཏ་སྨཱ ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ཨ་ཉྙ་སྶ བུ་དྡྷ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི ནི་ཝཱ་རི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏི. དྷཱ་ཏུ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ པ་ན ཛཱ་ཏེ ཨ་ཉྙ་སྶ བུ་དྡྷ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི ན ནི་ཝཱ་རི་ཏཱ.
ཏཱི་ཎི ཧི ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ནཱ་ནི ནཱ་མ པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ནཾ, པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ནཾ, པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ན་ནྟི. ཏ་ཏྠ པ་རི་ཡ་ཏྟཱིཏི ཏཱི་ཎི པི་ཊ་ཀཱ་ནི. པ་ཊི་ཝེ་དྷོཏི ས་ཙྩ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོ. པ་ཊི་པ་ཏྟཱིཏི པ་ཊི་པ་དཱ. ཏ་ཏྠ པ་ཊི་ཝེ་དྷོ ཙ པ་ཊི་པ་ཏྟི ཙ ཧོ་ཏི་པི ན ཧོ་ཏི་པི. ཨེ་ཀ་སྨི་ཉྷི ཀཱ་ལེ པ་ཊི་ཝེ་དྷ་དྷ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ བ་ཧཱུ ཧོ་ནྟི, ཨེ་སོ བྷི་ཀྑུ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ་ཏི ཨ་ངྒུ་ལིཾ པ་སཱ་རེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏ་བྦོ ཧོ་ཏི. ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ དཱི་པེ ཨེ་ཀ་ཝཱ་རེ པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་བྷི་ཀྑུ ནཱ་མ ནཱ་ཧོ་སི. པ་ཊི་པ་ཏྟི་པཱུ་རི་ཀཱ་པི ཀ་དཱ་ཙི བ་ཧཱུ ཧོ་ནྟི ཀ་དཱ་ཙི ཨ་པྤཱ. ཨི་ཏི པ་ཊི་ཝེ་དྷོ ཙ པ་ཊི་པ་ཏྟི ཙ ཧོ་ཏི་པི ན ཧོ་ཏི་པི, སཱ་ས་ན་ཊྛི་ཏི་ཡཱ པ་ན པ་རི་ཡ་ཏྟི པ་མཱ་ཎཾ.
པ་ཎྜི་ཏོ ཧི ཏེ་པི་ཊ་ཀཾ སུ་ཏྭཱ དྭེ་པི པཱུ་རེ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ ཨཱ་ལཱ༹་ར་སྶ ས་ནྟི་ཀེ པ་ཉྩཱ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཏྟ ཙ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏྭཱ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཀ་མྨཾ པུ་ཙྪི, སོ ན ཛཱ་ནཱ་མཱི་ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏོ ཨུ་ད་ཀ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ཨ་དྷི་ག་ཏཾ ཝི་སེ་སཾ སཾ་ས་ནྡེ་ཏྭཱ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་སྶ པ་རི་ཀ་མྨཾ པུ་ཙྪི, སོ ཨཱ་ཙི་ཀྑི, ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ན་ས་མ་ན་ནྟ་ར་མེ་ཝ མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ཏཾ ས་མྤཱ་དེ་སི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ པ་ཉྙ་ཝཱ བྷི་ཀྑུ པ་རི་ཡ་ཏྟིཾ སུ་ཏྭཱ དྭེ་པི པཱུ་རེ་ཏི. ཏ་སྨཱ པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཡཱ ཋི་ཏཱ་ཡ སཱ་ས་ནཾ ཋི་ཏཾ ཧོ་ཏི.
ཡ་དཱ པ་ན སཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཏ་དཱ པ་ཋ་མཾ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་པི་ཊ་ཀཾ ན་སྶ་ཏི. ཏ་ཏྠ པ་ཊྛཱ་ནཾ ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན པ་ཙྪཱ དྷ་མྨ་ས་ངྒ་ཧོ, ཏ་སྨིཾ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏེ ཨི་ཏ་རེ་སུ དྭཱི་སུ པི་ཊ་ཀེ་སུ ཋི་ཏེ་སུ སཱ་ས་ནཾ ཋི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠ སུ་ཏྟ་ནྟ་པི་ཊ་ཀེ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་མཱ་ནེ པ་ཋ་མཾ ཨ་ངྒུ་ཏྟ་ར་ནི་ཀཱ་ཡོ ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཀ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀ་ཀཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཏ་ད་ན་ནྟ་རཾ སཾ་ཡུ་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡོ ཙ་ཀྐ་པེ་ཡྻཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཨོ་གྷ་ཏ་ར་ཎཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཏ་ད་ན་ནྟ་རཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ནི་ཀཱ་ཡོ ཨི་ནྡྲི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ མཱུ་ལ་པ་རི་ཡཱ་ཡཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཏ་ད་ན་ནྟ་རཾ དཱི་གྷ་ནི་ཀཱ་ཡོ ད་སུ་ཏྟ་ར་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ བྲ་ཧྨ་ཛཱ་ལཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི. ཨེ་ཀི་སྶཱ་པི དྭི་ནྣ་མྤི གཱ་ཐཱ་ནཾ པུ་ཙྪཱ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི, སཱ་ས་ནཾ དྷཱ་རེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི ས་བྷི་ཡ་པུ་ཙྪཱ (སུ. ནི. ས་བྷི་ཡ་སུ་ཏྟཾ) ཝི་ཡ ཨཱ་ལ༹་ཝ་ཀ་པུ་ཙྪཱ (སུ. ནི. ཨཱ་ལ༹་ཝ་ཀ་སུ་ཏྟཾ; སཾ. ནི. ༡.༢༤༦) ཝི་ཡ ཙ. ཨེ་ཏཱ ཀི་ར ཀ་སྶ་པ་བུ་དྡྷ་ཀཱ་ལི་ཀཱ ཨ་ནྟ་རཱ སཱ་ས་ནཾ དྷཱ་རེ་ཏུཾ ནཱ་ས་ཀྑིཾ་སུ.
དྭཱི་སུ པ་ན པི་ཊ་ཀེ་སུ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏེ་སུ་པི ཝི་ན་ཡ་པི་ཊ་ཀེ ཋི་ཏེ སཱ་ས་ནཾ ཏི་ཊྛ་ཏི, པ་རི་ཝཱ་ར་ཁ་ནྡྷ་ཀེ་སུ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏེ་སུ ཨུ་བྷ་ཏོ་ཝི་བྷ་ངྒེ ཋི་ཏེ ཋི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨུ་བྷ་ཏོ་ཝི་བྷ་ངྒེ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏེ མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཋི་ཏཱ་ཡ་པི ཋི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏཱ་ཡ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་པ་བྦ་ཛྫ་ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་སུ ཋི་ཏཱ་སུ སཱ་ས་ནཾ ཏི་ཊྛ་ཏི. ལི་ངྒ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི, སེ་ཏ་ཝ་ཏྠ་ས་མ་ཎ་ཝཾ་སོ པ་ན ཀ་སྶ་པ་བུ་དྡྷ་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ སཱ་ས་ནཾ དྷཱ་རེ་ཏུཾ ནཱ་ས་ཀྑི. པ་ཙྪི་མ་ཀ་སྶ པ་ན ས་ཙྩ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཏོ པ་ཙྪི་མ་ཀ་སྶ སཱི་ལ་བྷེ་ད་ཏོ ཙ པ་ཊྛཱ་ཡ སཱ་ས་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐི་ཏཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ཉྙ་སྶ བུ་དྡྷ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི ན ཝཱ་རི་ཏཱ་ཏི.
ཏཱི་ཎི པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཱ་ནི ནཱ་མ ཀི་ལེ་ས་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ ཁ་ནྡྷ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ དྷཱ་ཏུ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཀི་ལེ་ས་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐེ ཨ་ཧོ་སི, ཁ་ནྡྷ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ ཀུ་སི་ནཱ་རཱ་ཡཾ, དྷཱ་ཏུ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. སཱ་ས་ན་སྶ ཀི་ར ཨོ་ས་ཀྐ་ན་ཀཱ་ལེ ཨི་མ་སྨིཾ ཏ་མྦ་པ་ཎྞི་དཱི་པེ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ཙེ་ཏི་ཡཾ ག་མི་སྶ་ནྟི, མ་ཧཱ་ཙེ་ཏི་ཡ་ཏོ ནཱ་ག་དཱི་པེ རཱ་ཛཱ་ཡ་ཏ་ན་ཙེ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཏོ མ་ཧཱ་བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐཾ ག་མི་སྶ་ནྟི, ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་ཏོ་པི དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ཏོ་པི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀ་ཏོ་པི དྷཱ་ཏུ་ཡོ མ་ཧཱ་བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐ་མེ་ཝ ག་མི་སྶ་ནྟི. སཱ་ས་པ་མ་ཏྟཱ་པི དྷཱ་ཏུ ཨ་ནྟ་རཱ ན ན་སྶི་སྶ་ཏི. ས་བྦཱ དྷཱ་ཏུ་ཡོ མ་ཧཱ་བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐེ རཱ་སི་བྷཱུ་ཏཱ སུ་ཝ་ཎྞ་ཀྑ་ནྡྷོ ཝི་ཡ ཨེ་ཀ་གྒྷ་ནཱ ཧུ་ཏྭཱ ཚ་བྦ་ཎྞ་ར་སྨི་ཡོ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སྶ་ནྟི, ཏཱ ད་ས་ས་ཧ་སྶི་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུཾ ཕ་རི་སྶ་ནྟི.
ཏ་ཏོ ད་ས་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ དེ་ཝ་ཏཱ ཡོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཛྫ ས་ཏྠཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ཛྫ སཱ་ས་ནཾ ཨོ་ས་ཀྐ་ཏི, པ་ཙྪི་མ་ད་སྶ་ནཾ དཱ་ནི ཨི་དཾ ཨ་མྷཱ་ཀ’’ནྟི ད་ས་བ་ལ་སྶ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏ་དི་ཝ་ས་ཏོ མ་ཧ་ནྟ་ཏ་རཾ ཀཱ་རུ་ཉྙཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟི. ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝེ ཨ་ཝ་སེ་སཱ ས་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ཎྛཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྑི་སྶ་ནྟི. དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཏེ་ཛོ་དྷཱ་ཏུ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ ཨུ་གྒ་ཙྪི་སྶ་ཏི, སཱ་ས་པ་མ་ཏྟཱ་ཡ་པི དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་ཏི ཨེ་ཀ་ཛཱ་ལཱ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, དྷཱ་ཏཱུ་སུ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ ག་ཏཱ་སུ པ་ཙྪི་ཛྫི་སྶ་ཏི. ཨེ་ཝཾ མ་ཧ་ནྟཾ ཨཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏཱ་སུ སཱ་ས་ནཾ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཡཱ་ཝ ཨེ་ཝཾ ན ཨ་ན་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཏཱ་ཝ ཨ་ཙ་རི་མཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨ་པུ་བྦཾ ཨ་ཙ་རི་མཾ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུ་ནྟི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི.
ཀ་སྨཱ པ་ན ཨ་པུ་བྦཾ ཨ་ཙ་རི་མཾ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི. ཨ་ན་ཙྪ་རི་ཡ་ཏྟཱ. བུ་དྡྷཱ ཧི ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་མ་ནུ་སྶཱ. ཡ་ཐཱ་ཧ – ‘‘ཨེ་ཀ་པུ་གྒ་ལོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་མ་ནུ་སྶོ, ཀ་ཏ་མོ ཨེ་ཀ་པུ་གྒ་ལོ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ’’ཏི (ཨ. ནི. ༡.༡༧༡-༡༧༤).
ཡ་དི ཙ དྭེ ཝཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝཱ ཨ་ཊྛ ཝཱ སོ་ལ༹་ས ཝཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ན ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུཾ. ཨེ་ཀ་སྨི་ཉྷི ཝི་ཧཱ་རེ དྭི་ནྣཾ ཙེ་ཏི་ཡཱ་ན་མྤི ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རོ ཨུ་ལཱ༹་རོ ན ཧོ་ཏི བྷི་ཀྑཱུ་པི བ་ཧུ་ཏཱ་ཡ ན ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཛཱ་ཏཱ, ཨེ་ཝཾ བུ་དྡྷཱ་པི བྷ་ཝེ་ཡྻུཾ. ཏ་སྨཱ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི.
དེ་ས་ནཱ་ཡ ཙ ཝི་སེ་སཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཡ་ཉྷི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་དི་བྷེ་དཾ དྷ་མྨཾ ཨེ་ཀོ དེ་སེ་ཏི, ཨ་ཉྙེ་ན ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ་པི སོ་ཝ དེ་སེ་ཏ་བྦོ སི་ཡཱ. ཏ་ཏོ ན ཨ་ཙྪ་རི་ཡོ སི་ཡཱ, ཨེ་ཀ་སྨིཾ པ་ན དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟེ དེ་ས་ནཱ་པི ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཧོ་ཏི.
ཝི་ཝཱ་དཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ. བ་ཧཱུ་སུ ཙ བུ་དྡྷེ་སུ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟེ་སུ བ་ཧཱུ་ནཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སི་ཀཱ ཝི་ཡ ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ བུ་དྡྷོ པཱ་སཱ་དི་ཀོ, ཨ་མྷཱ་ཀཾ བུ་དྡྷོ མ་དྷུ་ར་སྶ་རོ ལཱ་བྷཱི པུ་ཉྙ་ཝཱ’’ཏི ཝི་ཝ་དེ་ཡྻུཾ, ཏ་སྨཱ་པི ཨེ་ཝཾ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. ཨ་པི་ཙེ་ཏཾ ཀཱ་ར་ཎཾ མི་ལི་ནྡ་ར་ཉྙཱ པུ་ཊྛེ་ན ནཱ་ག་སེ་ན་ཏྠེ་རེ་ན ཝི་ཏྠཱ་རི་ཏ་མེ་ཝ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷི (མི. པ. ༥.༡.༡) –
‘‘ཏ་ཏྠ, བྷ་ནྟེ ནཱ་ག་སེ་ན, བྷཱ་སི་ཏ་མྤེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ‘ཨ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ན་ཝ་ཀཱ་སོ, ཡཾ ཨེ་ཀི་སྶཱ ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ དྭེ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨ་པུ་བྦཾ ཨ་ཙ་རི་མཾ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’ཏི. དེ་སེ་ནྟཱ ཙ, བྷ་ནྟེ ནཱ་ག་སེ་ན, ས་བྦེ་པི ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་དྷ་མྨེ དེ་སེ་ནྟི, ཀ་ཐ་ཡ་མཱ་ནཱ ཙ ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ནི ཀ་ཐེ་ནྟི, སི་ཀྑཱ་པེ་ནྟཱ ཙ ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑཱ་པེ་ནྟི, ཨ་ནུ་སཱ་ས་མཱ་ནཱ ཙ ཨ་པྤ་མཱ་ད་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཾ ཨ་ནུ་སཱ་ས་ནྟི. ཡ་དི, བྷ་ནྟེ ནཱ་ག་སེ་ན, ས་བྦེ་ས་མྤི ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཨེ་ཀཱ དེ་ས་ནཱ ཨེ་ཀཱ ཀ་ཐཱ ཨེ་ཀཱ སི་ཀྑཱ ཨེ་ཀཱ ཨ་ནུ་སི་ཊྛི, ཀེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན དྭེ ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི? ཨེ་ཀེ་ན་པི ཏཱ་ཝ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ་ན ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ ཨོ་བྷཱ་ས་ཛཱ་ཏོ. ཡ་དི དུ་ཏི་ཡོ བུ་དྡྷོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, དྭི་ནྣཾ པ་བྷཱ་ཡ ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ བྷི་ཡྻོ་སོ་མ་ཏྟཱ་ཡ ཨོ་བྷཱ་ས་ཛཱ་ཏོ བྷ་ཝེ་ཡྻ. ཨོ་ཝ་ད་མཱ་ནཱ ཙ དྭེ ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ སུ་ཁཾ ཨོ་ཝ་དེ་ཡྻུཾ, ཨ་ནུ་སཱ་ས་མཱ་ནཱ ཙ སུ་ཁཾ ཨ་ནུ་སཱ་སེ་ཡྻུཾ, ཏ་ཏྠ མེ ཀཱ་ར་ཎཾ བྲཱུ་ཧི, ཡ་ཐཱ་ཧཾ ནི་སྶཾ་ས་ཡོ བྷ་ཝེ་ཡྻ་ནྟི.
ཨ་ཡཾ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ ཨེ་ཀ་བུ་དྡྷ་དྷཱ་ར་ཎཱི, ཨེ་ཀ་སྶེ་ཝ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ གུ་ཎཾ དྷཱ་རེ་ཏི, ཡ་དི དུ་ཏི་ཡོ བུ་དྡྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ, ནཱ་ཡཾ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ དྷཱ་རེ་ཡྻ, ཙ་ལེ་ཡྻ ཀ་མྤེ་ཡྻ ན་མེ་ཡྻ ཨོ་ན་མེ་ཡྻ ཝི་ན་མེ་ཡྻ ཝི་ཀི་རེ་ཡྻ ཝི་དྷ་མེ་ཡྻ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ཡྻ, ན ཋཱ་ན་མུ་པ་ག་ཙྪེ་ཡྻ.
ཡ་ཐཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནཱ་ཝཱ ཨེ་ཀ་པུ་རི་ས་ས་ནྡྷཱ་ར་ཎཱི བྷ་ཝེ་ཡྻ. ཨེ་ཀ་སྨིཾ པུ་རི་སེ ཨ་བྷི་རཱུ་ལ༹ྷེ སཱ ནཱ་ཝཱ ས་མུ་པཱ་དི་ཀཱ བྷ་ཝེ་ཡྻ. ཨ་ཐ དུ་ཏི་ཡོ པུ་རི་སོ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ ཏཱ་དི་སོ ཨཱ་ཡུ་ནཱ ཝ་ཎྞེ་ན ཝ་ཡེ་ན པ་མཱ་ཎེ་ན ཀི་ས་ཐཱུ་ལེ་ན ས་བྦ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒེ་ན, སོ ཏཾ ནཱ་ཝཾ ཨ་བྷི་རཱུ་ཧེ་ཡྻ. ཨ་པི་ནུ སཱ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ནཱ་ཝཱ དྭི་ནྣ་མྤི དྷཱ་རེ་ཡྻཱ་ཏི? ན ཧི, བྷ་ནྟེ, ཙ་ལེ་ཡྻ ཀ་མྤེ་ཡྻ ན་མེ་ཡྻ ཨོ་ན་མེ་ཡྻ ཝི་ན་མེ་ཡྻ ཝི་ཀི་རེ་ཡྻ ཝི་དྷ་མེ་ཡྻ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ཡྻ, ན ཋཱ་ན་མུ་པ་ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཨོ་སཱི་དེ་ཡྻ ཨུ་ད་ཀེ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ཡཾ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ ཨེ་ཀ་བུ་དྡྷ་དྷཱ་ར་ཎཱི, ཨེ་ཀ་སྶེ་ཝ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ གུ་ཎཾ དྷཱ་རེ་ཏི, ཡ་དི དུ་ཏི་ཡོ བུ་དྡྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ, ནཱ་ཡཾ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ དྷཱ་རེ་ཡྻ, ཙ་ལེ་ཡྻ…པེ… ན ཋཱ་ན་མུ་པ་ག་ཙྪེ་ཡྻ.
ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ན མ་ཧཱ་རཱ་ཛ པུ་རི་སོ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཚཱ་དེ་ནྟཾ ཡཱ་ཝ་ཀ་ཎྛ་མ་བྷི་པཱུ་ར་ཡི་ཏྭཱ, སོ དྷཱ་ཏོ པཱི་ཎི་ཏོ པ་རི་པུ་ཎྞོ ནི་ར་ནྟ་རོ ཏ་ནྡི་ཀ་ཏོ ཨ་ནོ་ན་མི་ཏ་ད་ཎྜ་ཛཱ་ཏོ པུ་ན་དེ་ཝ ཏ་ཏྟ་ཀཾ བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, ཨ་པི་ནུ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ སུ་ཁི་ཏོ བྷ་ཝེ་ཡྻཱ་ཏི? ན ཧི, བྷ་ནྟེ, ས་ཀིཾ བྷུ་ཏྟོ་ཝ མ་རེ་ཡྻཱ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ཡཾ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ ཨེ་ཀ་བུ་དྡྷ་དྷཱ་ར་ཎཱི …པེ… ན ཋཱ་ན་མུ་པ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱ་ཏི.
ཀིཾ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ ནཱ་ག་སེ་ན, ཨ་ཏི་དྷ་མྨ་བྷཱ་རེ་ན པ་ཐ་ཝཱི ཙ་ལ་ཏཱི་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, དྭེ ས་ཀ་ཊཱ ར་ཏ་ན་པ་རི་པཱུ་རི་ཏཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུཾ ཡཱ་ཝ མུ་ཁ་ས་མཱ. ཨེ་ཀ་སྨཱ ས་ཀ་ཊ་ཏོ ར་ཏ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་སྨིཾ ས་ཀ་ཊེ ཨཱ་ཀི་རེ་ཡྻུཾ, ཨ་པི་ནུ ཁོ ཏཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ས་ཀ་ཊཾ དྭི་ནྣ་མྤི ས་ཀ་ཊཱ་ནཾ ར་ཏ་ནཾ དྷཱ་རེ་ཡྻཱ་ཏི? ན ཧི, བྷ་ནྟེ, ནཱ་བྷི་པི ཏ་སྶ ཕ་ལེ་ཡྻ, ཨ་རཱ་པི ཏ་སྶ བྷི་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ནེ་མི་པི ཏ་སྶ ཨོ་པ་ཏེ་ཡྻ, ཨ་ཀྑོ་པི ཏ་སྶ བྷི་ཛྫེ་ཡྻཱ་ཏི. ཀིཾ ནུ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ཏི་ར་ཏ་ན་བྷཱ་རེ་ན ས་ཀ་ཊཾ བྷི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི? ཨཱ་མ, བྷ་ནྟེ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་ཏི་དྷ་མྨ་བྷཱ་རེ་ན པ་ཐ་ཝཱི ཙ་ལ་ཏཱི་ཏི.
ཨ་པི་ཙ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ ཨི་མཾ ཀཱ་ར་ཎཾ བུ་དྡྷ་བ་ལ་པ་རི་དཱི་པ་ནཱ་ཡ ཨོ་སཱ་རི་ཏཾ, ཨ་ཉྙ་མྤི ཏ་ཏྠ ཨ་བྷི་རཱུ་པཾ ཀཱ་ར་ཎཾ སུ་ཎོ་ཧི, ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན དྭེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. ཡ་དི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, དྭེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཏེ་སཾ པ་རི་སཱ་ཡ ཝི་ཝཱ་དོ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ – ‘‘ཏུ་མྷཱ་ཀཾ བུ་དྡྷོ ཨ་མྷཱ་ཀཾ བུ་དྡྷོ’’ཏི ཨུ་བྷ་ཏོ་པ་ཀྑ་ཛཱ་ཏཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུཾ. ཡ་ཐཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, དྭི་ནྣཾ བ་ལ་ཝཱ་མ་ཙྩཱ་ནཾ པ་རི་སཱ་ཡ ཝི་ཝཱ་དོ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ ‘ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་མ་ཙྩོ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་མ་ཙྩོ’ཏི ཨུ་བྷ་ཏོ་པ་ཀྑ་ཛཱ་ཏཱ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡ་དི, དྭེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཏེ་སཾ པ་རི་སཱ་ཡ ཝི་ཝཱ་དོ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ ‘ཏུ་མྷཱ་ཀཾ བུ་དྡྷོ ཨ་མྷཱ་ཀཾ བུ་དྡྷོ’ཏི ཨུ་བྷ་ཏོ་པ་ཀྑ་ཛཱ་ཏཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུཾ. ཨི་དཾ ཏཱ་ཝ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨེ་ཀཾ ཀཱ་ར་ཎཾ, ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན དྭེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི.
ཨ་པ་ར་མྤི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨུ་ཏྟ་རིཾ ཀཱ་ར་ཎཾ སུ་ཎོ་ཧི, ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན དྭེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. ཡ་དི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, དྭེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཨ་གྒོ བུ་དྡྷོ་ཏི ཡཾ ཝ་ཙ་ནཾ, ཏཾ མི་ཙྪཱ བྷ་ཝེ་ཡྻ. ཛེ་ཊྛོ བུ་དྡྷོ་ཏི ཡཾ ཝ་ཙ་ནཾ, ཏཾ མི་ཙྪཱ བྷ་ཝེ་ཡྻ. སེ་ཊྛོ བུ་དྡྷོ་ཏི, ཝི་སི་ཊྛོ བུ་དྡྷོ་ཏི, ཨུ་ཏྟ་མོ བུ་དྡྷོ་ཏི, པ་ཝ་རོ བུ་དྡྷོ་ཏི, ཨ་ས་མོ བུ་དྡྷོ་ཏི, ཨ་ས་མ་ས་མོ བུ་དྡྷོ་ཏི, ཨ་པྤ་ཊི་ས་མོ བུ་དྡྷོ་ཏི, ཨ་པྤ་ཊི་བྷཱ་གོ བུ་དྡྷོ་ཏི, ཨ་པྤ་ཊི་པུ་གྒ་ལོ བུ་དྡྷོ་ཏི ཡཾ ཝ་ཙ་ནཾ, ཏཾ མི་ཙྪཱ བྷ་ཝེ་ཡྻ. ཨི་ད་མྤི ཁོ ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཀཱ་ར་ཎཾ ཨ་ཏྠ་ཏོ ས་མྤ་ཊི་ཙྪ, ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན དྭེ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི.
ཨ་པི་ཙ ཁོ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ བུ་དྡྷཱ་ནཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཱ་ནཾ ས་བྷཱ་ཝ་པ་ཀ་ཏི ཨེ་སཱ, ཡཾ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ བུ་དྡྷོ ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཀ་སྨཱ ཀཱ་ར་ཎཱ? མ་ཧ་ནྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦ་ཉྙུ་བུ་དྡྷ་གུ་ཎཱ་ནཾ. ཨ་ཉྙ་མྤི མ་ཧཱ་རཱ་ཛ ཡཾ ལོ་ཀེ མ་ཧ་ནྟཾ, ཏཾ ཨེ་ཀཾ་ཡེ་ཝ ཧོ་ཏི. པ་ཐ་ཝཱི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, མ་ཧ་ནྟཱི, སཱ ཨེ་ཀཱ་ཡེ་ཝ. སཱ་ག་རོ མ་ཧ་ནྟོ, སོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ. སི་ནེ་རུ གི་རི་རཱ་ཛཱ མ་ཧ་ནྟོ, སོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ. ཨཱ་ཀཱ་སོ མ་ཧ་ནྟོ, སོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ. ས་ཀྐོ མ་ཧ་ནྟོ, སོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ. མཱ་རོ མ་ཧ་ནྟོ, སོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ. བྲ་ཧྨཱ མ་ཧ་ནྟོ, སོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ. ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ མ་ཧ་ནྟོ, སོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཡ་ཏྠ ཏེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ཏ་ཏྠ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨོ་ཀཱ་སོ ན ཧོ་ཏི. ཏ་སྨཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཨེ་ཀོ་ཡེ་ཝ ལོ་ཀ་སྨིཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི. སུ་ཀ་ཐི་ཏོ, བྷ་ནྟེ ནཱ་ག་སེ་ན, པ་ཉྷོ ཨོ་པ་མྨེ་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧཱི’’ཏི.
ཨེ་ཀི་སྶཱ ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹. ཧེ་ཊྛཱ ཨི་མི་ནཱ་ཝ པ་དེ་ན ད་ས་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ག་ཧི་ཏཱ་ནི ཏཱ་ནི་པི, ཨེ་ཀ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹་ནེ་ཝ པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ནྟི. བུ་དྡྷཱ ཧི ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཊྛཱ་ནེ པ་ན ཝཱ་རི་ཏེ ཨི་ཏོ ཨ་ཉྙེ་སུ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹་སུ ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཝཱ་རི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི.
ཨ་པུ་བྦཾ ཨ་ཙ་རི་མནྟི ཨེ་ཏྠ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ན་པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ པུ་བྦེ པུ་བྦཾ, ཏ་སྶེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ན་ཏོ པ་ཙྪཱ ཙ་རི་མཾ. ཏ་ཏྠ དྭི་དྷཱ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ན་སྶ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ནཾ ཧོ་ཏི, ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ནོ ཀཱ་ལཾ་ཀི་རི་ཡ་ཏོ ཝཱ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡ ཝཱ. ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་མཱ་ན་ཉྩ པ་ན ཏཾ ཀཱ་ལཾ་ཀི་རི་ཡ་ཏོ ཝཱ པ་བྦ་ཛྫ་ཏོ ཝཱ ས་ཏྟ་མེ དི་ཝ་སེ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཏ་ཏོ པ་རཾ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ནོ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ ཨ་ཝཱ་རི་ཏོ.
ཀ་སྨཱ པ་ན ཨེ་ཀ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ དྭེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ནོ ནུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི. ཝི་ཝཱ་དུ་པ་ཙྪེ་ད་ཏོ ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ན་སྶ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ. དྭཱི་སུ ཧི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟེ་སུ ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ རཱ་ཛཱ མ་ཧ་ནྟོ ཨ་མྷཱ་ཀཾ རཱ་ཛཱ མ་ཧ་ནྟོ’’ཏི ཝི་ཝཱ་དོ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ. ཨེ་ཀ་སྨིཾ དཱི་པེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི་ཏི ཙ ཨེ་ཀ་སྨིཾ དཱི་པེ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི་ཏི ཙ ཨ་ན་ཙྪ་རི་ཡཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུཾ. ཡོ ཙཱ་ཡཾ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ན་སྶ དྭི་ས་ཧ་སྶ་དཱི་པ་པ་རི་ཝཱ་རེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ མ་ཧཱ་དཱི་པེ་སུ ཨི་སྶ་རི་ཡཱ་ནུ་པྤ་དཱ་ན་ས་མ་ཏྠོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, སོ པ་རི་ཧཱ་ཡེ་ཐ. ཨི་ཏི ཝི་ཝཱ་དུ་པ་ཙྪེ་ད་ཏོ ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ་ཀྐ་ར་ཏ་ན་སྶ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ ན ཨེ་ཀ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ དྭེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི.
༡༣༠. ཡཾ ཨི་ཏྠཱི ཨ་སྶ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོཏི ཨེ་ཏྠ ཏི་ཊྛ་ཏུ ཏཱ་ཝ ས་བྦ་ཉྙུ་གུ་ཎེ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏྭཱ ལོ་ཀུ་ཏྟཱ་ར་ཎ་ས་མ་ཏྠོ བུ་དྡྷ་བྷཱ་ཝོ, པ་ཎི་དྷཱ་ན་མ་ཏྟ་མྤི ཨི་ཏྠི་ཡཱ ན ས་མྤ་ཛྫ་ཏི.
མ་ནུ་སྶ་ཏྟཾ ལི་ངྒ་ས་མྤ་ཏྟི, ཧེ་ཏུ ས་ཏྠཱ་ར་ད་སྶ་ནཾ;
པ་བྦ་ཛྫཱ གུ་ཎ་ས་མྤ་ཏྟི, ཨ་དྷི་ཀཱ་རོ ཙ ཚ་ནྡ་ཏཱ;
ཨ་ཊྛ་དྷ་མྨ་ས་མོ་དྷཱ་ནཱ, ཨ་བྷི་ནཱི་ཧཱ་རོ ས་མི་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི. (བུ. ཝཾ. ༢.༥༩) –
ཨི་མཱ་ནི ཧི པ་ཎི་དྷཱ་ན་ས་མྤ་ཏྟི་ཀཱ་ར་ཎཱ་ནི. ཨི་ཏི པ་ཎི་དྷཱ་ན་མྤི ས་མྤཱ་དེ་ཏུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠཱ་ཡ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཀུ་ཏོ བུ་དྡྷ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ‘‘ཨ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་ན་ཝ་ཀཱ་སོ ཡཾ ཨི་ཏྠཱི ཨ་སྶ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་པ་རི་པཱུ་རོ ཙ པུ་ཉྙུ་སྶ་ཡོ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་པ་རི་པཱུ་ར་མེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏཱི་ཏི པུ་རི་སོ་ཝ ཨ་ར་ཧཾ ཧོ་ཏི ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ.
ཡཾ ཨི་ཏྠཱི རཱ་ཛཱ ཨ་སྶ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱིཏི་ཨཱ་དཱི་སུ་པི ཡ་སྨཱ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཀོ་སོ་ཧི་ཏ་ཝ་ཏྠ་གུ་ཡ྄ཧ་ཏཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི ན པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ཨི་ཏྠི་ར་ཏ་ནཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ཏྟ་ར་ཏ་ན་ས་མ་ངྒི་ཏཱ ན ས་མྤ་ཛྫ་ཏི, ས་བྦ་མ་ནུ་སྶེ་ཧི ཙ ཨ་དྷི་ཀོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ ན ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཨ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་ན་ཝ་ཀཱ་སོ ཡཾ ཨི་ཏྠཱི རཱ་ཛཱ ཨ་སྶ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་སྨཱ ཙ ས་ཀྐ་ཏྟཱ་དཱི་ནི ཏཱི་ཎི ཋཱ་ནཱ་ནི ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནི, ཨི་ཏྠི་ལི་ངྒ་ཉྩ ཧཱི་ནཾ, ཏ་སྨཱ ཏ་སྶཱ ས་ཀྐ་ཏྟཱ་དཱི་ནི་པི པ་ཊི་སི་དྡྷཱ་ནི.
ན་ནུ ཙ ཡ་ཐཱ ཨི་ཏྠི་ལི་ངྒཾ, ཨེ་ཝཾ པུ་རི་ས་ལི་ངྒ་མྤི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ན་ཏྠི? ཏ་སྨཱ ‘‘ཡཾ པུ་རི་སོ བྲ་ཧྨ་ཏྟཾ ཀ་རེ་ཡྻ, ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི་པི ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ སི་ཡཱ་ཏི. ནོ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ཀ་སྨཱ? ཨི་དྷ པུ་རི་ས་སྶ ཏ་ཏྠ ནི་བྦ་ཏྟ་ན་ཏོ. བྲ་ཧྨ་ཏྟ་ནྟི ཧི མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨ་ཏྟཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ཨི་ཏྠཱི ཙ ཨི་དྷ ཛྷཱ་ནཾ བྷཱ་ཝེ་ཏྭཱ ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ བྲ་ཧྨ་པཱ་རི་ས་ཛྫཱ་ནཾ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏི, ན མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ་ནཾ, པུ་རི་སོ པ་ན ཏ་ཏྠ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ན ཝ་ཏྟ་བྦོ. ས་མཱ་ནེ་པི ཙེ་ཏྠ ཨུ་བྷ་ཡ་ལི་ངྒཱ་བྷཱ་ཝེ པུ་རི་ས་ས་ཎྛཱ་ནཱ་ཝ བྲ་ཧྨཱ་ནོ, ན ཨི་ཏྠི་ས་ཎྛཱ་ནཱ, ཏ་སྨཱ སུ་ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝེ་ཏཾ.
༡༣༡. ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏ་སྶཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཡ་ཐཱ ནི་མྦ་བཱི་ཛ་ཀོ་སཱ་ཏ་ཀཱི་བཱི་ཛཱ་དཱི་ནི མ་དྷུ་ར་ཕ་ལཾ ན ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི, ཨ་སཱ་ཏཾ ཨ་མ་དྷུ་ར་མེ་ཝ ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་དཱི་ནི མ་དྷུ་ར་ཝི་པཱ་ཀཾ ན ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི, ཨ་མ་དྷུ་ར་མེ་ཝ ཝི་པཱ་ཀཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཙ ཨུ་ཙྪུ་བཱི་ཛ་སཱ་ལི་བཱི་ཛཱ་དཱི་ནི མ་དྷུ་རཾ སཱ་དུ་ར་ས་མེ་ཝ ཕ་ལཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི, ན ཨ་སཱ་ཏཾ ཀ་ཊུ་ཀཾ, ཨེ་ཝཾ ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏཱ་དཱི་ནི མ་དྷུ་ར་མེ་ཝ ཝི་པཱ་ཀཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི, ན ཨ་མ་དྷུ་རཾ. ཝུ་ཏྟ་མྤི ཙེ་ཏཾ –
‘‘ཡཱ་དི་སཾ ཝ་པ་ཏེ བཱི་ཛཾ, ཏཱ་དི་སཾ ཧ་ར་ཏེ ཕ་ལཾ;
ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཀཱ་རཱི ཀ་ལྱཱ་ཎཾ, པཱ་པ་ཀཱ་རཱི ཙ པཱ་པ་ཀ’’ནྟི. (སཾ. ནི. ༡.༢༥༦);
ཏ་སྨཱ ‘‘ཨ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་ན་ཝ་ཀཱ་སོ ཡཾ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.
ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏ་ས་མ་ངྒཱིཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ས་མ་ངྒཱིཏི པ་ཉྩ་ཝི་དྷཱ ས་མ་ངྒི་ཏཱ ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ས་མ་ངྒི་ཏཱ ཙེ་ཏ་ནཱ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ ཀ་མྨ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ ཝི་པཱ་ཀ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ, ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ངྒི་ཏཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ཀྑ་ཎེ ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ས་མ་ངྒི་ཏཱཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཙེ་ཏ་ནཱ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ. ཡཱ་ཝ པ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ན པཱ་པུ་ཎ་ནྟི, ཏཱ་ཝ ས་བྦེ་པི ས་ཏྟཱ པུ་བྦེ ཨུ་པ་ཙི་ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཱ་ར་ཧཾ ཀ་མྨཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཀ་མྨ་ས་མ་ངྒི་ནོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི, ཨེ་སཱ ཀ་མྨ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ. ཝི་པཱ་ཀ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ ཝི་པཱ་ཀ་ཀྑ་ཎེ་ཡེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཡཱ་ཝ པ་ན ས་ཏྟཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ན པཱ་པུ་ཎ་ནྟི, ཏཱ་ཝ ནེ་སཾ ཏ་ཏོ ཏ་ཏོ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ནི་ར་ཡེ ཏཱ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་གྒི་ཛཱ་ལ་ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ནི་ར་ཡོ, ག་བྦྷ་སེ་ཡྻ་ཀ་ཏྟཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནཾ མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪི, དེ་ཝེ་སུ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཀ་པྤ་རུ་ཀྑ་ཝི་མཱ་ནཱ་དཱི་ཧི ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ཧི དེ་ཝ་ལོ་ཀོ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ནི་མི་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཨི་ཏི ནེ་སཾ ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ནི་མི་ཏྟ་ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནེ་ན ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟ་ཏཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ངྒི་ཏཱ ནཱ་མ. སཱ ཙ་ལ་ཏི སེ་སཱ ནི་ཙྩ་ལཱ. ནི་ར་ཡེ ཧི ཨུ་པ་ཊྛི་ཏེ་པི དེ་ཝ་ལོ་ཀོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏེ་པི ནི་ར་ཡོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀེ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏེ་པི ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཡོ་ནི ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཡོ་ནི་ཡཱ ཙ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ་པི མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི་ཡེ་ཝ.
ཏ་ཏྲི་དཾ ཝ་ཏྠུ – སོ་ཎ་གི་རི་པཱ་དེ ཀི་ར ཨ་ཙེ་ལ་ཝི་ཧཱ་རེ སོ་ཎ་ཏྠེ་རོ ནཱ་མ ཨེ་ཀོ དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀོ, ཏ་སྶ པི་ཏཱ སུ་ན་ཁ་ཛཱི་ཝི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི. ཐེ་རོ ཏཾ པ་ཊི་བཱ་ཧ་ནྟོ་པི སཾ་ཝ་རེ ཋ་པེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ ‘‘མཱ ན་སྶི ཛ་ར་ཀོ’’ཏི མ་ཧ་ལླ་ཀ་ཀཱ་ལེ ཨ་ཀཱ་མ་ཀཾ པ་བྦཱ་ཛེ་སི. ཏ་སྶ གི་ལཱ་ན་སེ་ཡྻཱ་ཡ ནི་པ་ནྣ་སྶ ནི་ར་ཡོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, སོ་ཎ་གི་རི་པཱ་ད་ཏོ མ་ཧ་ནྟཱ མ་ཧ་ནྟཱ སུ་ན་ཁཱ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཁཱ་དི་ཏུ་ཀཱ་མཱ ཝི་ཡ ས་མྤ་རི་ཝཱ་རེ་སུཾ. སོ མ་ཧཱ་བྷ་ཡ་བྷཱི་ཏོ – ‘‘ཝཱ་རེ་ཧི, ཏཱ་ཏ སོ་ཎ, ཝཱ་རེ་ཧི, ཏཱ་ཏ སོ་ཎཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཀིཾ མ་ཧཱ་ཐེ་རཱ་ཏི. ན པ་སྶ་སི ཏཱ་ཏཱ་ཏི ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑི. སོ་ཎ་ཏྠེ་རོ – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་ས་སྶ པི་ཏཱ ནི་ར་ཡེ ནི་བྦ་ཏྟི་སྶ་ཏི, པ་ཏི་ཊྛཱ’སྶ བྷ་ཝི་སྶཱ་མཱི’’ཏི སཱ་མ་ཎེ་རེ་ཧི ནཱ་ནཱ་པུ་པྥཱ་ནི ཨཱ་ཧ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཙེ་ཏི་ཡ་ངྒ་ཎ་བོ་དྷི་ཡ་ངྒ་ཎེ་སུ ཏ་ལ་ས་ནྠ་ར་ཎ་པཱུ་ཛཾ ཨཱ་ས་ན་པཱུ་ཛ་ཉྩ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པི་ཏ་རཾ མ་ཉྩེ་ན ཙེ་ཏི་ཡ་ངྒ་ཎཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ མ་ཉྩེ ནི་སཱི་དཱ་པེ་ཏྭཱ – ‘‘ཨ་ཡཾ མ་ཧཱ་ཐེ་ར-པཱུ་ཛཱ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཀ་ཏཱ ‘ཨ་ཡཾ མེ བྷ་ག་ཝཱ དུ་གྒ་ཏ་པ་ཎྞཱ་ཀཱ་རོ’ཏི ཝ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. སོ མ་ཧཱ་ཐེ་རོ པཱུ་ཛཾ དི་སྭཱ ཏ་ཐཱ ཀ་རོ་ནྟོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་སི, ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ་སྶ དེ་ཝ་ལོ་ཀོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་སི, ན་ནྡ་ན་ཝ་ན-ཙི་ཏྟ་ལ་ཏཱ་ཝ་ན-མི་སྶ་ཀ་ཝ་ན-ཕཱ་རུ་ས་ཀ་ཝ་ན་ཝི་མཱ་ནཱ་ནི ཙེ་ཝ ནཱ་ཊ་ཀཱ་ནི ཙ པ་རི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ཋི་ཏཱ་ནི ཝི་ཡ ཨ་ཧེ་སུཾ. སོ ‘‘ཨ་པེ་ཐ ཨ་པེ་ཐ སོ་ཎཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཀི་མི་དཾ ཐེ་རཱ་ཏི? ཨེ་ཏཱ ཏེ, ཏཱ་ཏ, མཱ་ཏ་རོ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི. ཐེ་རོ ‘‘ས་གྒོ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏོ མ་ཧཱ་ཐེ་ར་སྶཱ’’ཏི ཙི་ནྟེ་སི. ཨེ་ཝཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ངྒི་ཏཱ ཙ་ལ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཏཱ་སུ ས་མ་ངྒི་ཏཱ་སུ ཨི་དྷ ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ཙེ་ཏ་ནཱ་ཀ་མྨ་ས་མ་ངྒི་ཏཱ་ཝ་སེ་ན ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏ་ས་མ་ངྒཱི་ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.
༡༣༢. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོཏི ‘‘ཨེ་ཝཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟེ ཝུ་ཏྟེ ཐེ་རོ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ས་བྦ་སུ་ཏྟཾ ས་མ་ནྣཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ས་སྶི་རི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ དེ་སི་ཏ་སུ་ཏྟ་སྶ ནཱ་མ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ནཱ་མཾ ན ག་ཧི་ཏཾ. ཧ་ནྡ་སྶ ནཱ་མཾ ག་ཎྷཱ་པེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ.
ཏ་སྨཱ ཏི་ཧ ཏྭནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠ་ཡོ་ཛ་ནཱ –
ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་སྨཱ ཨི་མ་སྨིཾ དྷ་མྨ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ ‘‘ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཁོ ཨི་མཱ, ཨཱ་ན་ནྡ, དྷཱ་ཏུ་ཡོ, ཚ ཨི་མཱ, ཨཱ་ན་ནྡ, དྷཱ་ཏུ་ཡོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཝི་བྷ་ཏྟཱ, ཏ་སྨཱ ཏི་ཧ ཏྭཾ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་པ་རི་ཡཱ་ཡཾ བ་ཧུ་དྷཱ་ཏུ་ཀོཏི་པི ནཾ དྷཱ་རེ་ཧི. ཡ་སྨཱ པ་ནེ་ཏྠ དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ཊྛཱ་ནཱ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་རི་ཝ་ཊྚཱ ཀ་ཐི་ཏཱ, ཏ་སྨཱ ཙ་ཏུ་པ་རི་ཝ་ཊྚོཏི་པི ནཾ དྷཱ་རེ་ཧི. ཡ་སྨཱ ཙ ཨཱ་དཱ་སཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟ་སྶ མུ་ཁ་ནི་མི་ཏྟཾ ཝི་ཡ ཨི་མཾ དྷ་མྨ་པ་རི་ཡཱ་ཡཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟ་སྶ ཨེ་ཏེ དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་ད་ཡོ ཨ་ཏྠཱ པཱ་ཀ་ཊཱ ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ དྷ་མྨཱ་དཱ་སོཏི་པི ནཾ དྷཱ་རེ་ཧི. ཡ་སྨཱ ཙ ཡ་ཐཱ ནཱ་མ པ་ར་སེ་ན་མ་དྡ་ནཱ ཡོ་དྷཱ ས་ངྒཱ་མ་ཏཱུ་རི་ཡཾ པ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ར་སེ་ནཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ས་པ་ཏྟེ མ་དྡི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཛ་ཡཾ ག་ཎྷ་ནྟི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཀི་ལེ་ས་སེ་ན་མ་དྡ་ནཱ ཡོ་གི་ནོ ཨི་དྷ ཝུ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཀི་ལེ་སེ མ་དྡི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཛ་ཡཾ ག་ཎྷ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཨ་མ་ཏ་དུ་ནྡུ་བྷཱིཏི་པི ནཾ དྷཱ་རེ་ཧི. ཡ་སྨཱ ཙ ཡ་ཐཱ ས་ངྒཱ་མ་ཡོ་དྷཱ པ་ཉྩཱ་ཝུ་དྷཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ར་སེ་ནཾ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ཏྭཱ ཛ་ཡཾ ག་ཎྷ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཡོ་གི་ནོ་པི ཨི་དྷ ཝུ་ཏྟཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝུ་དྷཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཀི་ལེ་ས་སེ་ནཾ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཛ་ཡཾ ག་ཎྷ་ནྟི. ཏ་སྨཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ ས་ངྒཱ་མ་ཝི་ཛ་ཡོཏི་པི ནཾ དྷཱ་རེ་ཧཱི་ཏི.
པ་པ་ཉྩ་སཱུ་ད་ནི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ནི་ཀཱ་ཡ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
བ་ཧུ་དྷཱ་ཏུ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.