༣. སེ་ཁ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༢. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏནྟི སེ་ཁ་སུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ན་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རནྟི ཨ་དྷུ་ནཱ ཀཱ་རི་ཏཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ, ཨེ་ཀཱ མ་ཧཱ་སཱ་ལཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨུ་ཡྻོ་ག་ཀཱ་ལཱ་དཱི་སུ ཧི རཱ་ཛཱ་ནོ ཏ་ཏྠ ཋ་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ པུ་ར་ཏོ ག་ཙྪ་ནྟུ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ པ་ཙྪཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨུ་བྷོ་ཧི པ་སྶེ་ཧི, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཧ་ཏྠཱི་སུ ཨ་བྷི་རུ་ཧ་ནྟུ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨ་སྶེ་སུ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ར་ཐེ་སུ ཏི་ཊྛ་ནྟཱུ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ས་ནྠཾ ཀ་རོ་ནྟི, མ་རི་ཡཱ་དཾ བ་ནྡྷ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏཾ ཋཱ་ནཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨུ་ཡྻོ་ག་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཙ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཡཱ་ཝ གེ་ཧེ་སུ ཨ་ལླ་གོ་མ་ཡ་པ་རི་བྷ་ཎྜཱ་དཱི་ནི ཀ་རོ་ནྟི, ཏཱ་ཝ དྭེ ཏཱི་ཎི དི་ཝ་སཱ་ནི ཏེ རཱ་ཛཱ་ནོ ཏ་ཏྠ ས་ནྠ་མྦྷ་ནྟཱི་ཏི་པི ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ. ཏེ་སཾ རཱ་ཛཱུ་ནཾ ས་ཧ ཨ་ཏྠཱ་ནུ་སཱ་ས་ནཾ ཨ་གཱ་ར་ནྟི་པི ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ག་ཎ་རཱ་ཛཱ་ནོ ཧི ཏེ, ཏ་སྨཱ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཀི་ཙྩཾ ཨེ་ཀ་སྶ ཝ་སེ་ན ན ཚི་ཛྫ་ཏི, ས་བྦེ་སཾ ཚ་ནྡོ ལ་དྡྷུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཏ་སྨཱ ས་བྦེ ཏ་ཏྠ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་སཱ་ས་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་ཧ ཨ་ཏྠཱ་ནུ་སཱ་ས་ནཾ ཨ་གཱ་ར་ནྟི་པི ས་ནྠཱ་གཱ་ར’’ནྟི. ཡ་སྨཱ པ་ནེ་ཏེ ཏ་ཏྠ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ཀ་སི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨི་མ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ཝ་པི་ཏུ’’ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན གྷ་རཱ་ཝཱ་ས་ཀི་ཙྩཱ་ནི ས་མྨ་ནྟ་ཡ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཚི་དྡཱ་ཝ་ཚི་དྡཾ གྷ་རཱ་ཝཱ་སཾ ཏ་ཏྠ ས་ནྠ་ར་ནྟཱི་ཏི་པི ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ. ཨ་ཙི་ར་ཀཱ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏཱིཏི ཀ་ཊྛ་ཀ་མྨ-སི་ལཱ་ཀ་མྨ-ཙི་ཏྟ་ཀ་མྨཱ་དི་ཝ་སེ་ན སུ་ས་ཛྫི་ཏཾ དེ་ཝ་ཝི་མཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཨ་དྷུ་ནཱ ནི་ཊྛཱ་པི་ཏཾ. ས་མ་ཎེ་ན ཝཱཏི ཨེ་ཏྠ ཡ་སྨཱ གྷ་ར་ཝ་ཏྠུ་པ་རི་གྒ་ཧ་ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ དེ་ཝ་ཏཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཎྷ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ‘‘དེ་ཝེ་ན ཝཱ’’ཏི ཨ་ཝ་ཏྭཱ ‘‘ས་མ་ཎེ་ན ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝཱ ཀེ་ན་ཙི ཝཱ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏེ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སཱུཏི ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ནི་ཊྛི་ཏ་ནྟི སུ་ཏྭཱ ‘‘ག་ཙྪཱ་མ, ནཾ པ་སྶི་སྶཱ་མཱ’’ཏི ག་ནྟྭཱ དྭཱ་ར་ཀོ་ཊྛ་ཀ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ས་བྦཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་དཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ དེ་ཝ་ཝི་མཱ་ན་ས་དི་སཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ མ་ནོ་ར་མཾ ས་སྶི་རི་ཀཾ ཀེ་ན པ་ཋ་མཾ པ་རི་བྷུ་ཏྟཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡ ཨ་སྶཱ’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཉཱ་ཏི་སེ་ཊྛ་སྶ པ་ཋ་མཾ དི་ཡྻ་མཱ་ནེ་པི ས་ཏྠུ་ནོ་ཝ ཨ་ནུ་ཙྪ་ཝི་ཀཾ, ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻ་ཝ་སེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནེ་པི ས་ཏྠུ་ནོ་ཝ ཨ་ནུ་ཙྪ་ཝི་ཀཾ, ཏ་སྨཱ པ་ཋ་མཾ ས་ཏྠཱ་རཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫཱ་པེ་སྶཱ་མ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ ཨཱ་ག་མ་ནཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ, བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ ཨཱ་ག་ཏེ ཏེ་པི་ཊ་ཀཾ བུ་དྡྷ་ཝ་ཙ་ནཾ ཨཱ་ག་ཏ་མེ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ས་ཏྠཱ་རཾ ཏི་ཡཱ་མ་ར་ཏྟིཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐཱ་པེ་སྶཱ་མ, ཨི་ཏི ཏཱི་ཧི ར་ཏ་ནེ་ཧི པ་རི་བྷུ་ཏྟཾ མ་ཡཾ པ་ཙྪཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མ, ཨེ་ཝཾ ནོ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ས་ནྣི་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ.
ཡེ་ན ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སཱུཏི ཏཾ དི་ཝ་སཾ ཀི་ར ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཀི་ཉྩཱ་པི རཱ་ཛ་ཀུ་ལཱ་ནཾ ད་སྶ་ན་ཏྠཱ་ཡ དེ་ཝ་ཝི་མཱ་ནཾ ཝི་ཡ སུ་ས་ཛྫི་ཏཾ ཧོ་ཏི སུ་པ་ཊི་ཛ་གྒི་ཏཾ, བུ་དྡྷཱ་ར་ཧཾ པ་ན ཀ་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཉྙ་ཏྟཾ. བུ་དྡྷཱ ཧི ནཱ་མ ཨ་ར་ཉྙ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཱ ཨ་ར་ཉྙཱ་རཱ་མཱ ཨ་ནྟོ་གཱ་མེ ཝ་སེ་ཡྻུཾ ཝཱ ནོ ཝཱ, ཏ་སྨཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ མ་ནཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ་ཝ པ་ཉྙཱ་པེ་སྶཱ་མཱ་ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཏེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ. ཨི་དཱ་ནི པ་ན མ་ནཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མཱ ཡེ་ན ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ.
ས་བྦ་ས་ནྠ་རིཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱཏི ཡ་ཐཱ ས་བྦ་མེ་ཝ ས་ནྠ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཏཾ ས་ནྠ་རཱ་པེ་ཏྭཱ. ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ ཏཱ་ཝ ‘‘གོ་མ་ཡཾ ནཱ་མ ས་བྦ་མ་ངྒ་ལེ་སུ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི སུ་དྷཱ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏ་མྤི བྷཱུ་མིཾ ཨ་ལླ་གོ་མ་ཡེ་ན ཨོ་པུ་ཉྪཱ་པེ་ཏྭཱ པ་རི་སུ་ཀྑ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཀྐ་ནྟ་ཊྛཱ་ནེ པ་དཾ ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ཛྫཱ་ཏི་ཡ་ག་ནྡྷེ་ཧི ལི་མྤཱ་པེ་ཏྭཱ ཨུ་པ་རི ནཱ་ནཱ་ཝ་ཎྞེ ཀ་ཊ་སཱ་ར་ཀེ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ཨུ་པ་རི མ་ཧཱ་པི་ཊྛི་ཀ་ཀོ་ཛ་ཝ་ཀེ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ཧ་ཏྠ་ཏྠ་ར་ཀ-ཨ་སྶ་ཏྠ་ར་ཀ-སཱི་ཧ་ཏྠ་ར་ཀ-བྱ་གྒྷ་ཏྠ་ར་ཀ-ཙ་ནྡ་ཏྠ་ར་ཀ-སཱུ་རི་ཡ་ཏྠ་ར་ཀ-ཙི་ཏྟ་ཏྠ་ར་ཀཱ་དཱི་ཧི ནཱ་ནཱ་ཝ་ཎྞེ་ཧི ཨ་ཏྠ་ར་ཎེ་ཧི ས་ནྠ་རི་ཏ་བྦ་ཀ་ཡུ་ཏྟཾ ས་བྦོ་ཀཱ་སཾ ས་ནྠ་རཱ་པེ་སུཾ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་བྦ་ས་ནྠ་རིཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ’’ཏི.
ཨཱ་ས་ནཱ་ནི པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱཏི མ་ཛ྄ཛྷ་ཊྛཱ་ནེ ཏཱ་ཝ མ་ངྒ་ལ་ཏྠ་མྦྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ མ་ཧཱ་ར་ཧཾ བུ་དྡྷཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཡཾ ཡཾ མུ་དུ་ཀ་ཉྩ མ་ནོ་ར་མ་ཉྩ པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎཾ, ཏཾ ཏཾ པ་ཙྩ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ལོ་ཧི་ཏ་ཀཾ མ་ནུ་ཉྙ་ད་སྶ་ནཾ ཨུ་པ་དྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ད་ཧི་ཏྭཱ ཨུ་པ་རི སུ་ཝ་ཎྞ་ར་ཛ་ཏ་ཏཱ་ར་ཀ་ཝི་ཙི་ཏྟཾ ཝི་ཏཱ་ནཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ག་ནྡྷ་དཱ་མ་པུ་པྥ་དཱ་མ་པ་ཏྟ་དཱ་མཱ་དཱི་ཧི པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎེ་ཧི ཨ་ལ་ངྐ་རི་ཏྭཱ ས་མ་ནྟཱ དྭཱ་ད་ས་ཧ་ཏྠ་ཊྛཱ་ནེ པུ་པྥ་ཛཱ་ལཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཏིཾ་ས་ཧ་ཏྠ་མ་ཏྟཾ ཋཱ་ནཾ པ་ཊ་སཱ་ཎི་ཡཱ པ་རི་ཀྑི་པཱ་པེ་ཏྭཱ པ་ཙྪི་མ་བྷི་ཏྟིཾ ནི་སྶཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་སྶ པ་ལླ་ངྐ་པཱི་ཋ-ཨ་པ་སྶ་ཡ་པཱི་ཋ-མུ་ཎྜ་པཱི་ཋཱ་ནི པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཨུ་པ་རི སེ་ཏ་པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎེ་ཧི པ་ཙྩ་ཏྠ་རཱ་པེ་ཏྭཱ པཱ་ཙཱི་ན་བྷི་ཏྟིཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ མ་ཧཱ་པི་ཊྛི་ཀ་ཀོ་ཛ་ཝ་ཀེ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཧཾ་ས་ལོ་མཱ་དི་པཱུ་རི་ཏཱ་ནི ཨུ་པ་དྷཱ་ནཱ་ནི ཋ་པཱ་པེ་སུཾ ‘‘ཨེ་ཝཾ ཨ་ཀི་ལ་མ་མཱ་ནཱ ས་བྦ་ར་ཏྟིཾ དྷ་མྨཾ སུ་ཎི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཨི་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨཱ་ས་ནཱ་ནི པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ’’ཏི.
ཨུ་ད་ཀ་མ་ཎི་ཀནྟི མ་ཧཱ་ཀུ་ཙྪི་ཀཾ ཨུ་ད་ཀ་ཙཱ་ཊིཾ. ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱཏི ཨེ་ཝཾ བྷ་ག་ཝཱ ཙ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ཙ ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི་ཡཱ ཧ་ཏྠེ ཝཱ དྷོ་ཝི་སྶ་ནྟི པཱ་དེ ཝཱ, མུ་ཁཾ ཝཱ ཝི་ཀྑཱ་ལེ་སྶ་ནྟཱི་ཏི ཏེ་སུ ཏེ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ མ་ཎི་ཝ་ཎྞ་སྶ ཨུ་ད་ཀ་སྶ པཱུ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ་ས་ཏྠཱ་ཡ ནཱ་ནཱ་པུ་པྥཱ་ནི ཙེ་ཝ ཨུ་ད་ཀ་ཝཱ་ས་ཙུ་ཎྞཱ་ནི ཙ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཀ་ད་ལི་པ་ཎྞེ་ཧི པི་ད་ཧི་ཏྭཱ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་སུཾ. ཨི་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ’’ཏི.
ཏེ་ལ་པྤ་དཱི་པཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱཏི ར་ཛ་ཏ་སུ་ཝ་ཎྞཱ་དི་མ་ཡ་ད་ཎྜཱ་སུ དཱི་པི་ཀཱ་སུ ཡོ་ན་ཀ་རཱུ་པ་ཀི་རཱ་ཏ་རཱུ་པ་ཀཱ་དཱི་ནཾ ཧ་ཏྠེ ཋ་པི་ཏ་སུ་ཝ་ཎྞ་ར་ཛ་ཏཱ་དི་མ་ཡ་ཀ་པ་ལླ་ཀཱ་དཱི་སུ ཙ ཏེ་ལ་པྤ་དཱི་པཾ ཛ་ལ་ཡི་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སཱུཏི ཨེ་ཏྠ པ་ན ཏེ ས་ཀྱ་རཱ་ཛཱ་ནོ ན ཀེ་ཝ་ལཾ ས་ནྠཱ་གཱ་ར་མེ་ཝ, ཨ་ཐ ཁོ ཡོ་ཛ་ནཱ་ཝ་ཊྚེ ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ན་ག་ར་ཝཱི་ཐི་ཡོ་པི ས་མྨ་ཛྫཱ་པེ་ཏྭཱ དྷ་ཛེ ཨུ་སྶཱ་པེ་ཏྭཱ གེ་ཧ་དྭཱ་རེ་སུ པུ་ཎྞ་གྷ་ཊེ ཙ ཀ་ད་ལི་ཡོ ཙ ཋ་པཱ་པེ་ཏྭཱ ས་ཀ་ལ་ན་ག་རཾ དཱི་པ་མཱ་ལཱ་དཱི་ཧི ཝི་པྤ་ཀི་ཎྞ་ཏཱ་ར་ཀཾ ཝི་ཡ ཀ་ཏྭཱ ‘‘ཁཱི་ར་པཱ་ཡ་ཀེ དཱ་ར་ཀེ ཁཱི་རཾ པཱ་ཡེ་ཐ, ད་ཧ་རེ ཀུ་མཱ་རེ ལ་ཧུཾ ལ་ཧུཾ བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ས་ཡཱ་པེ་ཐ, ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡཾ མཱ ཀ་རི་ཏྠ, ཨ་ཛྫ ཨེ་ཀ་ར་ཏྟིཾ ས་ཏྠཱ ཨ་ནྟོ་གཱ་མེ ཝ་སི་སྶ་ཏི, བུ་དྡྷཱ ནཱ་མ ཨ་པྤ་ས་དྡ་ཀཱ་མཱ ཧོ་ནྟཱི’’ཏི བྷེ་རིཾ ཙ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ས་ཡཾ ད་ཎྜ་དཱི་པི་ཀཱ ཨཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ.
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ཡེ་ན ན་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མཱིཏི. ‘‘ཡ་སྶ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཀི་ར ཀཱ་ལེ ཨཱ་རོ་ཙི་ཏེ བྷ་ག་ཝཱ ལཱ་ཁཱ་ར་སེ་ན ཏི་ནྟ་ར་ཏྟ་ཀོ་ཝི་ལཱ༹་ར་པུ་པྥ་ཝ་ཎྞཾ ར་ཏྟ་དུ་པ་ཊྚཾ ཀ་ཏྟ་རི་ཡཱ པ་དུ་མཾ ཀ་ནྟ་ནྟོ ཝི་ཡ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཏི་མ་ཎྜ་ལཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ནྟོ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ སུ་ཝ་ཎྞ་པཱ་མ་ངྒེ་ན པ་དུ་མ་ཀ་ལཱ་པཾ པ་རི་ཀྑི་པ་ནྟོ ཝི་ཡ ཝི་ཛྫུ་ལླ་ཏཱ་ས་སྶི་རི་ཀཾ ཀཱ་ཡ་བ་ནྡྷ་ནཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ར་ཏྟ་ཀ་མྦ་ལེ་ན ག་ཛ་ཀུ་མྦྷཾ པ་རི་ཡོ་ན་དྡྷ་ནྟོ ཝི་ཡ ར་ཏ་ན་ས་ཏུ་བྦེ་དྷེ སུ་ཝ་ཎྞ་གྒྷི་ཀེ པ་ཝཱ་ལ༹་ཛཱ་ལཾ ཁི་པ་མཱ་ནོ ཝི་ཡ སུ་ཝ་ཎྞ་ཙེ་ཏི་ཡེ ར་ཏྟ་ཀ་མྦ་ལ་ཀ་ཉྩུ་ཀཾ པ་ཊི་མུ་ཉྩ་ནྟོ ཝི་ཡ ག་ཙྪ་ནྟཾ པུ་ཎྞ་ཙ་ནྡཾ ར་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ལཱ་ཧ་ཀེ་ན པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ཡ་མཱ་ནོ ཝི་ཡ ཀ་ཉྩ་ན་པ་བྦ་ཏ་མ་ཏྠ་ཀེ སུ་པ་ཀྐ་ལཱ་ཁཱ་ར་སཾ པ་རི་སི་ཉྩ་ནྟོ ཝི་ཡ ཙི་ཏྟ་ཀཱུ་ཊ་པ་བྦ་ཏ་མ་ཏྠ་ཀཾ ཝི་ཛྫུ་ལླ་ཏཱ་ཡ པ་རི་ཀྑི་པ་ནྟོ ཝི་ཡ ཙ ས་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་སི་ནེ་རུ་ཡུ་ག་ནྡྷ་རཾ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝིཾ ཙཱ་ལེ་ཏྭཱ ག་ཧི་ཏཾ ནི་གྲོ་དྷ་པ་ལླ་ཝ་ས་མཱ་ན་ཝ་ཎྞཾ ར་ཏྟ་ཝ་ར་པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ པཱ་རུ་པི་ཏྭཱ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་དྭཱ་ར་ཏོ ནི་ཀྑ་མི ཀ་ཉྩ་ན་གུ་ཧ་ཏོ སཱི་ཧོ ཝི་ཡ ཨུ་ད་ཡ་པ་བྦ་ཏ་ཀཱུ་ཊ་ཏོ པུ་ཎྞ་ཙ་ནྡོ ཝི་ཡ ཙ. ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ པ་ན ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་པ་མུ་ཁེ ཨ་ཊྛཱ་སི.
ཨ་ཐ་སྶ ཀཱ་ཡ་ཏོ མེ་གྷ་མུ་ཁེ་ཧི ཝི་ཛྫུ་ཀ་ལཱ་པཱ ཝི་ཡ ར་སྨི་ཡོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ སུ་ཝ་ཎྞ་ར་ས་དྷཱ་རཱ་པ་རི་སེ་ཀ་མ་ཉྫ་རི་པ་ཏྟ་པུ་པྥ་ཕ་ལ་ཝི་ཊ་པེ ཝི་ཡ ཨཱ་རཱ་མ་རུ་ཀྑེ ཀ་རིཾ་སུ. ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ ཙ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ མ་ཧཱ་བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པ་རི་ཝཱ་རེ་སི. ཏེ པ་ན པ་རི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ཋི་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ཨ་ཧེ་སུཾ ཨ་པྤི་ཙྪཱ ས་ནྟུ་ཊྛཱ པ་ཝི་ཝི་ཏྟཱ ཨ་སཾ་ས་ཊྛཱ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡཱ ཝ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ཙ་ན་ཀྑ་མཱ ཙོ་ད་ཀཱ པཱ་པ་ག་ར་ཧཱི སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣཱ ས་མཱ་དྷི་ས་མྤ་ནྣཱ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟི་ཝི་མུ་ཏྟི་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ས་མྤ་ནྣཱ་ཏི. ཏེ་ཧི པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ བྷ་ག་ཝཱ ར་ཏྟ་ཀ་མྦ་ལ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟོ ཝི་ཡ སུ་ཝ་ཎྞ་ཀྑ་ནྡྷོ ར་ཏྟ་པ་དུ་མ་ས་ཎྜ་མ་ཛ྄ཛྷ་ག་ཏཱ ཝི་ཡ སུ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཝཱ པ་ཝཱ་ལ༹་ཝེ་དི་ཀཱ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟོ ཝི་ཡ སུ་ཝ་ཎྞ་པཱ་སཱ་དོ ཝི་རོ་ཙི་ཏྠ. སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཱ་ད་ཡོ མ་ཧཱ་ཐེ་རཱ་པི ནཾ མེ་གྷ་ཝ་ཎྞཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ པཱ་རུ་པི་ཏྭཱ མ་ཎི་ཝ་མྨ་ཝ་མྨི་ཀཱ ཝི་ཡ མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ པ་རི་ཝཱ་ར་ཡིཾ་སུ ཝ་ནྟ་རཱ་གཱ བྷི་ནྣ་ཀི་ལེ་སཱ ཝི་ཛ་ཊི་ཏ་ཛ་ཊཱ ཚི་ནྣ་བ་ནྡྷ་ནཱ ཀུ་ལེ ཝཱ ག་ཎེ ཝཱ ཨ་ལ་གྒཱ.
ཨི་ཏི བྷ་ག་ཝཱ ས་ཡཾ ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ཝཱི་ཏ་རཱ་གེ་ཧི, ཝཱི་ཏ་དོ་སོ ཝཱི་ཏ་དོ་སེ་ཧི, ཝཱི་ཏ་མོ་ཧོ ཝཱི་ཏ་མོ་ཧེ་ཧི, ནི་ཏྟ་ཎྷོ ནི་ཏྟ་ཎྷེ་ཧི, ནི་ཀྐི་ལེ་སོ ནི་ཀྐི་ལེ་སེ་ཧི, ས་ཡཾ བུ་དྡྷོ བ་ཧུ་སྶུ་ཏ་བུ་དྡྷེ་ཧི པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ, པ་ཏྟ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏཾ ཝི་ཡ ཀེ་ས་རཾ, ཀེ་ས་ར་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏཱ ཝི་ཡ ཀ་ཎྞི་ཀཱ, ཨ་ཊྛ་ནཱ་ག་ས་ཧ་སྶ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཝི་ཡ ཚ་དྡ་ནྟོ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ, ན་ཝུ་ཏི་ཧཾ་ས་ས་ཧ་སྶ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཝི་ཡ དྷ་ཏ་ར་ཊྛོ ཧཾ་ས་རཱ་ཛཱ, སེ་ན་ངྒ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཝི་ཡ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི, མ་རུ་ག་ཎ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཝི་ཡ ས་ཀྐོ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ, བྲ་ཧྨ་ག་ཎ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཝི་ཡ ཧཱ་རི་ཏ་མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ, ཏཱ་རཱ་ག་ཎ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཝི་ཡ པུ་ཎྞ་ཙ་ནྡོ, ཨ་ས་མེ་ན བུ་དྡྷ་ཝེ་སེ་ན ཨ་པ་རི་མཱ་ཎེ་ན བུ་དྡྷ་ཝི་ལཱ་སེ་ན ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་ག་མ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫི.
ཨ་ཐ་སྶ པུ་ར་ཏྠི་མ་ཀཱ་ཡ་ཏོ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞཱ ར་སྨཱི ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཨ་སཱི་ཏི་ཧ་ཏྠ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. པ་ཙྪི་མ་ཀཱ་ཡ་ཏོ ད་ཀྑི་ཎ་ཧ་ཏྠ་ཏོ, ཝཱ་མ་ཧ་ཏྠ་ཏོ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞཱ ར་སྨཱི ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཨ་སཱི་ཏི་ཧ་ཏྠ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. ཨུ་པ་རི ཀེ་ས་ནྟ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ས་བྦ་ཀེ་སཱ་ཝ་ཏྟེ་ཧི མོ་ར་གཱི་ཝ་ཝ་ཎྞཱ ར་སྨཱི ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ག་ག་ན་ཏ་ལེ ཨ་སཱི་ཏི་ཧ་ཏྠ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. ཧེ་ཊྛཱ པཱ་ད་ཏ་ལེ་ཧི པ་ཝཱ་ལ༹་ཝ་ཎྞཱ ར་སྨཱི ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ གྷ་ན་པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ཨ་སཱི་ཏི་ཧ་ཏྠ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. ཨེ་ཝཾ ས་མ་ནྟཱ ཨ་སཱི་ཏི་ཧ་ཏྠ་མ་ཏྟཾ ཋཱ་ནཾ ཚ་བྦ་ཎྞཱ བུ་དྡྷ་ར་སྨི་ཡོ ཝི་ཛྫོ་ཏ་མཱ་ནཱ ཝི་པྥ་ནྡ་མཱ་ནཱ ཀ་ཉྩ་ན་ད་ཎྜ་དཱི་པི་ཀཱ་ཧི ནི་ཙྪ་རི་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་སཾ པ་ཀྑ་ནྡ་ཛཱ་ལཱ ཝི་ཡ ཙཱ་ཏུ་དྡཱི་པི་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟ་ཝི་ཛྫུ་ལླ་ཏཱ ཝི་ཡ ཝི་དྷཱ་ཝིཾ་སུ. ས་བྦ་དི་སཱ་བྷཱ་གཱ སུ་ཝ་ཎྞ་ཙ་མྤ་ཀ་པུ་པྥེ་ཧི ཝི་ཀི་རི་ཡ་མཱ་ནཱ ཝི་ཡ, སུ་ཝ་ཎྞ་གྷ་ཊཱ ནི་ཀྑ་ནྟ་སུ་ཝ་ཎྞ་ར་ས་དྷཱ་རཱ་ཧི སི་ཉྩ་མཱ་ནཱ ཝི་ཡ, པ་སཱ་རི་ཏ་སུ་ཝ་ཎྞ་པ་ཊ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟཱ ཝི་ཡ, ཝེ་ར་མྦྷ་ཝཱ་ཏ་ས་མུ་ཊྛི་ཏ་ཀིཾ་སུ་ཀ་ཀ་ཎི་ཀཱ་ར་པུ་པྥ་ཙུ་ཎྞ་ས་མོ་ཀི་ཎྞཱ ཝི་ཡ ཝི་པྤ་ཀི་རིཾ་སུ.
བྷ་ག་ཝ་ཏོ་པི ཨ་སཱི་ཏི་ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་བྱཱ་མ་པྤ་བྷཱ་དྭ་ཏྟིཾ་ས་ཝ་ར་ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མུ་ཛྫ་ལཾ ས་རཱི་རཾ ས་མུ་གྒ་ཏ་ཏཱ་ར་ཀཾ ཝི་ཡ ག་ག་ན་ཏ་ལཾ, ཝི་ཀ་སི་ཏ་མི་ཝ པ་དུ་མ་ཝ་ནཾ, ས་བྦ་པཱ་ལི་ཕུ་ལློ ཝི་ཡ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀོ པཱ་རི་ཙྪ་ཏྟ་ཀོ, པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཋ་པི་ཏཱ་ནཾ དྭ་ཏྟིཾ་སཱུ་ཙ་ནྡཱ་ནཾ དྭ་ཏྟིཾ་ས་སཱུ་རི་ཡཱ་ནཾ དྭ་ཏྟིཾ་ས་ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི་ནཾ དྭ་ཏྟིཾ་ས་དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ་ནཾ དྭ་ཏྟིཾ་ས་མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ་ནཾ སི་རི་ཡཱ སི་རིཾ ཨ་བྷི་བྷ་ཝ་མཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཝི་རོ་ཙི་ཏྠ, ཡ་ཐཱ ཏཾ ད་ས་ཧི པཱ་ར་མཱི་ཧི ད་ས་ཧི ཨུ་པ་པཱ་ར་མཱི་ཧི ད་ས་ཧི པ་ར་མ་ཏྠ་པཱ་ར་མཱི་ཧི སུ་པཱུ་རི་ཏཱ་ཧི ས་མ་ཏིཾ་ས་པཱ་ར་མི་ཏཱ་ཧི ཨ་ལ་ངྐ་ཏཾ. ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སཱ་དྷི་ཀཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ས་ངྑྱེ་ཡྻཱ་ནི དི་ནྣ་དཱ་ནཾ ར་ཀྑི་ཏ་སཱི་ལཾ ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཀ་མྨཾ ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཨོ་ས་རི་ཏྭཱ ཝི་པཱ་ཀཾ དཱ་ཏུཾ ཋཱ་ནཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཾ ས་མྦཱ་དྷ་པ་ཏྟཾ ཝི་ཡ ཨ་ཧོ་སི. ནཱ་ཝཱ་ས་ཧ་སྶ་བྷ་ཎྜཾ ཨེ་ཀ་ནཱ་ཝཾ ཨཱ་རོ་པ་ན་ཀཱ་ལོ ཝི་ཡ, ས་ཀ་ཊ་ས་ཧ་སྶ་བྷ་ཎྜཾ ཨེ་ཀ་ས་ཀ་ཊཾ ཨཱ་རོ་པ་ན་ཀཱ་ལོ ཝི་ཡ, པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི་ཡཱ ན་དཱི་ནཾ ཨོ་གྷ་སྶ ས་མྦྷི་ཛྫ མུ་ཁ་དྭཱ་རེ ཨེ་ཀ་ཏོ རཱ་སཱི་བྷཱུ་ཏ་ཀཱ་ལོ ཝི་ཡ ཙ ཨ་ཧོ་སི.
ཨི་མཱ་ཡ བུ་དྡྷ་སི་རི་ཡཱ ཨོ་བྷཱ་ས་མཱ་ན་སྶཱ་པི ཙ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པུ་ར་ཏོ ཨ་ནེ་ཀཱ་ནི ད་ཎྜ་དཱི་པི་ཀ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨུ་ཀྑི་པིཾ་སུ. ཏ་ཐཱ པ་ཙྪ་ཏོ. ཝཱ་མ་པ་སྶེ ད་ཀྑི་ཎ་པ་སྶེ. ཛཱ་ཏི་ཀུ་སུ་མ་ཙ་མྤ་ཀ་ཝ་ན་མ་ལླི་ཀ་ར་ཏྟུ་པྤ་ལ་ནཱི་ལུ་པྤ་ལ་མ་ཀུ་ལ་སི་ནྡུ་ཝཱ་ར་པུ་པྥཱ་ནི ཙེ་ཝ ནཱི་ལ་པཱི་ཏཱ་དི་ཝ་ཎྞ་སུ་ག་ནྡྷ་ག་ནྡྷ་ཙུ་ཎྞཱ་ནི ཙ ཙཱ་ཏུ་དྡཱི་པི་ཀ་མེ་གྷ་ཝི་སྶ་ཊྛོ་ད་ཀ་ཝུ་ཊྛི་ཡོ ཝི་ཡ ཝི་པྤ་ཀི་རིཾ་སུ. པ་ཉྩ་ངྒི་ཀ་ཏཱུ་རི་ཡ་ནི་གྒྷོ་སཱ ཙེ་ཝ བུ་དྡྷ་དྷ་མྨ་ས་ངྒྷ་གུ་ཎ་པྤ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ ཐུ་ཏི་གྷོ་སཱ ཙ ས་བྦ་དི་སཱ པཱུ་ར་ཡིཾ་སུ. དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶ་ནཱ་ག་སུ་པ་ཎྞ་ག་ནྡྷ་བྦ་ཡ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཀྑཱི་ནི ཨ་མ་ཏ་པཱ་ནཾ ཝི་ཡ ལ་བྷིཾ་སུ. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན ཋཱ་ནེ ཋ་ཏྭཱ པ་ད་ས་ཧ་སྶེ་ན ག་མ་ན་ཝ་ཎྞཾ ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ཏ་ཏྲི་དཾ མུ་ཁ་མ་ཏྟཾ –
‘‘ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ངྒ་ས་མྤ་ནྣོ, ཀ་མྤ་ཡ་ནྟོ ཝ་སུ་ནྡྷ་རཾ;
ཨ་ཧེ་ཋ་ཡ་ནྟོ པཱ་ཎཱ་ནི, ཡཱ་ཏི ལོ་ཀ་ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ.
ད་ཀྑི་ཎཾ པ་ཋ་མཾ པཱ་དཾ, ཨུ་དྡྷ་ར་ནྟོ ན་རཱ་ས་བྷོ;
ག་ཙྪ་ནྟོ སི་རི་ས་མྤ་ནྣོ, སོ་བྷ་ཏེ དྭི་པ་དུ་ཏྟ་མོ.
ག་ཙྪ་ཏོ བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛ་སྶ, ཧེ་ཊྛཱ པཱ་ད་ཏ་ལཾ མུ་དུ;
ས་མཾ ས་མྥུ་ས་ཏེ བྷཱུ་མིཾ, ར་ཛ་སཱ ནུ་པ་ལི་པྤ་ཏི.
ནི་ནྣ་ཊྛཱ་ནཾ ཨུ་ནྣ་མ་ཏི, ག་ཙྪ་ནྟེ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀེ;
ཨུ་ནྣ་ཏ་ཉྩ ས་མཾ ཧོ་ཏི, པ་ཐ་ཝཱི ཙ ཨ་ཙེ་ཏ་ནཱ.
པཱ་སཱ་ཎཱ ས་ཀྑ་རཱ ཙེ་ཝ, ཀ་ཐ་ལཱ ཁཱ་ཎུ་ཀ་ཎྚ་ཀཱ;
ས་བྦེ མ་གྒཱ ཝི་ཝ་ཛྫ་ནྟི, ག་ཙྪ་ནྟེ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀེ.
ནཱ་ཏི་དཱུ་རེ ཨུ་དྡྷ་ར་ཏི, ན་ཙྩཱ་ས་ནྣེ ཙ ནི་ཀྑི་པཾ;
ཨ་གྷ་ཊྚ་ཡ་ནྟོ ནི་ཡྻཱ་ཏི, ཨུ་བྷོ ཛཱ་ཎཱུ ཙ གོ་པྥ་ཀེ.
ནཱ་ཏི་སཱི་གྷཾ པ་ཀྐ་མ་ཏི, ས་མྤ་ནྣ་ཙ་ར་ཎོ མུ་ནི;
ན ཙཱ་ཏི་ས་ཎི་ཀཾ ཡཱ་ཏི, ག་ཙྪ་མཱ་ནོ ས་མཱ་ཧི་ཏོ.
ཨུ་དྡྷཾ ཨ་དྷོ ཙ ཏི་རི་ཡཾ, དི་ས་ཉྩ ཝི་དི་སཾ ཏ་ཐཱ;
ན པེ་ཀྑ་མཱ་ནོ སོ ཡཱ་ཏི, ཡུ་ག་མ་ཏྟ་མྷི པེ་ཀྑ་ཏི.
ནཱ་ག་ཝི་ཀྐ་ནྟ་ཙཱ་རོ སོ, ག་མ་ནེ སོ་བྷ་ཏེ ཛི་ནོ;
ཙཱ་རུཾ ག་ཙྪ་ཏི ལོ་ཀ་གྒོ, ཧཱ་ས་ཡ་ནྟོ ས་དེ་ཝ་ཀེ.
ཨུ་ལུ༹་རཱ་ཛཱ་ཝ སོ་བྷ་ནྟོ, ཙ་ཏུ་ཙཱ་རཱི་ཝ ཀེ་ས་རཱི;
ཏོ་ས་ཡ་ནྟོ བ་ཧཱུ ས་ཏྟེ, པུ་རཾ སེ་ཊྛཾ ཨུ་པཱ་ག་མཱི’’ཏི.
ཝ་ཎྞ་ཀཱ་ལོ ནཱ་མ ཀི་རེ་ས, ཨེ་ཝཾ་ཝི་དྷེ་སུ ཀཱ་ལེ་སུ བུ་དྡྷ་སྶ ས་རཱི་ར་ཝ་ཎྞེ ཝཱ གུ་ཎ་ཝ་ཎྞེ ཝཱ དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀ་སྶ ཐཱ་མོ་ཡེ་ཝ པ་མཱ་ཎཾ ཙུ་ཎྞི་ཡ་པ་དེ་ཧི ཝཱ གཱ་ཐཱ་བ་ནྡྷེ་ན ཝཱ ཡ་ཏྟ་ཀཾ ས་ཀྐོ་ཏི, ཏ་ཏྟ་ཀཾ ཝ་ཏྟ་བྦཾ. དུ་ཀྐ་ཐི་ཏ་ནྟི ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ཝ་ཎྞཱ ཧི བུ་དྡྷཱ, ཏེ་སཾ བུ་དྡྷཱ་པི ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་ཏོ ཝ་ཎྞཾ ཝ་ཏྟུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠཱ, པ་གེ་ཝ ཨི་ཏ་རཱ པ་ཛཱ་ཏི. ཨི་མི་ནཱ སི་རི་ཝི་ལཱ་སེ་ན ཨ་ལ་ངྐ་ཏ་པྤ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ ས་ཀྱ་རཱ་ཛ་པུ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝཱ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟེ་ན ཛ་ནེ་ན ག་ནྡྷ་དྷཱུ་མ་ཝཱ་ས་ཙུ་ཎྞཱ་དཱི་ཧི པཱུ་ཛ་ཡ་མཱ་ནོ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ པཱ་ཝི་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ཡེ་ན ཨེ་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མཱི’’ཏི.
བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ་ཡེ་ཝ པུ་ར་ཀྑ་ཏྭཱཏི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པུ་ར་ཏོ ཀ་ཏྭཱ. ཏ་ཏྠ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ་ན་ཉྩེ་ཝ ཨུ་པཱ་ས་ཀཱ་ན་ཉྩ མ་ཛ྄ཛྷེ ནི་སི་ནྣོ ག་ནྡྷོ་ད་ཀེ་ན ནྷཱ་པེ་ཏྭཱ དུ་ཀཱུ་ལ་ཙུ་མྦ་ཊ་ཀེ་ན ཝོ་ད་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཛཱ་ཏི་ཧི་ངྒུ་ལ་ཀེ་ན མ་ཛྫི་ཏྭཱ ར་ཏྟ་ཀ་མྦ་ལ་པ་ལི་ཝེ་ཋི་ཏེ པཱི་ཋེ ཋ་པི་ཏ་ར་ཏྟ་སུ་ཝ་ཎྞ་གྷ་ན་པ་ཊི་མཱ ཝི་ཡ ཨ་ཏི་ཝི་རོ་ཙི་ཏྠ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ པོ་རཱ་ཎཱ་ནཾ ཝ་ཎྞ་བྷ་ཎ་ན་མ་གྒོ –
‘‘ག་ནྟྭཱ་ན མ་ཎྜ་ལ་མཱ་ལ༹ཾ, ནཱ་ག་ཝི་ཀྐ་ནྟ་ཙ་ར་ཎོ;
ཨོ་བྷཱ་ས་ཡ་ནྟོ ལོ་ཀ་གྒོ, ནི་སཱི་དི ཝ་ར་མཱ་ས་ནེ.
ཏ་སྨིཾ ནི་སི་ནྣོ ན་ར་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི,
དེ་ཝཱ་ཏི་དེ་ཝོ ས་ཏ་པུ་ཉྙ་ལ་ཀྑ་ཎོ;
བུ་དྡྷཱ་ས་ནེ མ་ཛ྄ཛྷ་ག་ཏོ ཝི་རོ་ཙ་ཏི,
སུ་ཝ་ཎྞ་ནེ་ཀྑཾ ཝི་ཡ པ་ཎྜུ་ཀ་མྦ་ལེ.
ནེ་ཀྑཾ ཛ་མྦོ་ན་ད་སྶེ་ཝ, ནི་ཀྑི་ཏྟཾ པ་ཎྜུ་ཀ་མྦ་ལེ;
ཝི་རོ་ཙ་ཏི ཝཱི་ཏ་མ་ལོ, མ་ཎི་ཝེ་རོ་ཙ་ནོ ཡ་ཐཱ.
མ་ཧཱ་སཱ་ལོ་ཝ ས་མྥུ་ལློ, ནེ་རུ་རཱ་ཛཱ་ཝ་ལ་ངྐ་ཏོ;
སུ་ཝ་ཎྞ་ཡཱུ་པ་ས་ངྐཱ་སོ, པ་དུ་མོ ཀོ་ཀ་ན་དོ ཡ་ཐཱ.
ཛ་ལ་ནྟོ དཱི་པ་རུ་ཀྑོ་ཝ, པ་བྦ་ཏ་གྒེ ཡ་ཐཱ སི་ཁཱི;
དེ་ཝཱ་ནཾ པཱ་རི་ཙྪ་ཏྟོ་ཝ, ས་བྦ་ཕུ་ལློ ཝི་རོ་ཙ་ཐཱ’’ཏི.
ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝེ ས་ཀྱེ བ་ཧུ་དེ་ཝ ར་ཏྟིཾ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ དྷ་མྨཱི ཀ་ཐཱ ནཱ་མ ས་ནྠཱ་གཱ་ར་ཨ་ནུ་མོ་ད་ན་པྤ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ཀ་ཐཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཏ་དཱ ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཀཱ་ས་ག་ངྒཾ ཨོ་ཏཱ་རེ་ནྟོ ཝི་ཡ པ་ཐ་ཝོ་ཛཾ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷ་ནྟོ ཝི་ཡ མ་ཧཱ་ཛ་མྦུཾ ཁ་ནྡྷེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཙཱ་ལེ་ནྟོ ཝི་ཡ ཡོ་ཛ་ནི་ཀཾ མ་དྷུ་བྷ་ཎྜཾ ཙ་ཀྐ་ཡ་ནྟེ་ན པཱི་ལེ༹་ཏྭཱ མ་དྷུ་པཱ་ནཾ པཱ་ཡ་མཱ་ནོ ཝི་ཡ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ་ནཾ ས་ཀྱཱ་ནཾ ཧི་ཏ་སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཾ པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི. ‘‘ཨཱ་ཝཱ་ས་དཱ་ནཾ ནཱ་མེ་ཏཾ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ མ་ཧ་ནྟཾ, ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཨཱ་ཝཱ་སོ མ་ཡཱ པ་རི་བྷུ་ཏྟོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན པ་རི་བྷུ་ཏྟོ མ་ཡཱ ཙ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ཙ པ་རི་བྷུ་ཏྟོ པ་ན དྷ་མྨ་ར་ཏ་ནེ་ན པ་རི་བྷུ་ཏྟོ ཡེ་ཝཱ་ཏི ཏཱི་ཧི ར་ཏ་ནེ་ཧི པ་རི་བྷུ་ཏྟོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨཱ་ཝཱ་ས་དཱ་ན་སྨི་ཉྷི དི་ནྣེ ས་བྦ་དཱ་ནཾ དི་ནྣ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. བྷཱུ་མ་ཊྛ་ཀ་པ་ཎྞ་སཱ་ལཱ་ཡ ཝཱ སཱ་ཁཱ་མ་ཎྜ་པ་སྶ ཝཱ་པི ཨཱ་ནི་སཾ་སོ ནཱ་མ པ་རི་ཙྪི་ནྡི་ཏུཾ ན ས་ཀྐཱ’’ཏི ནཱ་ནཱ་ན་ཡ་ཝི་ཙི་ཏྟཾ བ་ཧུཾ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ –
‘‘སཱི་ཏཾ ཨུ་ཎྷཾ པ་ཊི་ཧ་ནྟི, ཏ་ཏོ ཝཱ་ལ༹་མི་གཱ་ནི ཙ;
ས་རཱི་ས་པེ ཙ མ་ཀ་སེ, སི་སི་རེ ཙཱ་པི ཝུ་ཊྛི་ཡོ.
ཏ་ཏོ ཝཱ་ཏཱ་ཏ་པོ གྷོ་རོ, ས་ཉྫཱ་ཏོ པ་ཊི་ཧ་ཉྙ་ཏི;
ལེ་ཎ་ཏྠ་ཉྩ སུ་ཁ་ཏྠ་ཉྩ, ཛྷཱ་ཡི་ཏུ་ཉྩ ཝི་པ་སྶི་ཏུཾ.
ཝི་ཧཱ་ར་དཱ་ནཾ ས་ངྒྷ་སྶ, ཨ་གྒཾ བུ་དྡྷེ་ན ཝ་ཎྞི་ཏཾ;
ཏ་སྨཱ ཧི པ་ཎྜི་ཏོ པོ་སོ, ས་མྤ་སྶཾ ཨ་ཏྠ་མ་ཏྟ་ནོ.
ཝི་ཧཱ་རེ ཀཱ་ར་ཡེ ར་མྨེ, ཝཱ་ས་ཡེ་ཏྠ བ་ཧུ་སྶུ་ཏེ;
ཏེ་སཾ ཨ་ནྣ་ཉྩ པཱ་ན་ཉྩ, ཝ་ཏྠ་སེ་ནཱ་ས་ནཱ་ནི ཙ.
ད་དེ་ཡྻ ཨུ་ཛུ་བྷཱུ་ཏེ་སུ, ཝི་པྤ་ས་ནྣེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ;
ཏེ ཏ་སྶ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟི, ས་བྦ་དུ་ཀྑཱ་པ་ནཱུ་ད་ནཾ;
ཡཾ སོ དྷ་མྨཾ ཨི་དྷ་ཉྙཱ་ཡ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི ཨ་ནཱ་ས་ཝོ’’ཏི. (ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༢༩༥) –
ཨེ་ཝཾ ཨ་ཡ་མྤི ཨཱ་ཝཱ་སེ ཨཱ་ནི་སཾ་སོ, ཨ་ཡ་མྤི ཨཱ་ནི་སཾ་སོ་ཏི བ་ཧུ་དེ་ཝ་ར་ཏྟིཾ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཏ་རཾ དི་ཡ་ཌྜྷ་ཡཱ་མཾ ཨཱ་ཝཱ་སཱ་ནི་སཾ་ས་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི. ཏ་ཏྠ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ་ཝ ས་ངྒ་ཧཾ ཨཱ་རུ་ལ༹ྷཱ, པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ པ་ན ས་ངྒ་ཧཾ ན ཨཱ་རོ་ཧ་ཏི. ས་ནྡ་སྶེ་སཱིཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཝུ་ཏྟ་ཏྠཱ་ནེ་ཝ.
ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སཱིཏི དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཛཱ་ནཱ་པེ་སི. ཨ་ཐ ཀ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་མ་ཧཱ་ཀ་སྶ་པཱ་དཱི་སུ ཨ་སཱི་ཏི་མ་ཧཱ་ཐེ་རེ་སུ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་སུ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ན་ནྡ་ཏྠེ་ར་སྶ བྷཱ་ར་མ་ཀཱ་སཱི་ཏི. པ་རི་ས་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཝ་སེ་ན. ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཧི ཨཱ་ན་ནྡོ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ་ནཾ ཨ་གྒོ, པ་ཧོ་སི པ་རི་མ་ཎྜ་ལེ་ཧི པ་ད་བྱ་ཉྫ་ནེ་ཧི མ་དྷུ་ར་དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏུ་ནྟི སཱ་ཀི་ཡ་མ་ཎྜ་ལེ པཱ་ཀ་ཊོ པ་ཉྙཱ་ཏོ. ཏ་སྶ ས་ཀྱ་རཱ་ཛཱུ་ཧི ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ནྟྭཱ་པི དྷ་མྨ་ཀ་ཐཱ སུ་ཏ་པུ་བྦཱ, ཨོ་རོ་དྷཱ པ་ན ནེ་སཾ ན ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི་ཡཱ ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ནྟུཾ ལ་བྷ་ནྟི, ཏེ་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་པྤཾ་ཡེ་ཝ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཉཱ་ཏི་སེ་ཊྛ་སྶ ཨཱ་ན་ནྡ་སྶ བྷཱ་རཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཏེ་སཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཝ་སེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏ་སྶེ་ཝ བྷཱ་ར་མ་ཀཱ་སི.
སེ་ཁོ པཱ་ཊི་པ་དོཏི པ་ཊི་པ་ནྣ་ཀོ སེ་ཁ་ས་མ་ཎོ. སོ ཏུ་ཡ྄ཧཾ པ་ཊི་བྷཱ་ཏུ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏུ, ཏ་སྶ པ་ཊི་པ་དཾ དེ་སེ་ཧཱི་ཏི པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ པུ་གྒ་ལཾ ནི་ཡ་མེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏི. ཀ་སྨཱ པ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མཾ པ་ཊི་པ་དཾ ནི་ཡ་མེ་སི? བ་ཧཱུ་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི. ཨི་མེ ཏཱ་ཝ ས་ཀྱཱ མ་ངྒ་ལ་སཱ་ལཱ་ཡ མ་ངྒ་ལཾ པ་ཙྩཱ་སཱི་ས་ནྟི ཝ་ཌྜྷིཾ ཨི་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡ་ཉྩ སེ་ཁ་པ་ཊི་པ་དཱ མ་ཡ྄ཧཾ སཱ་ས་ནེ མ་ངྒ་ལ་པ་ཊི་པ་དཱ ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ན་ཀ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཏི་པི ཨི་མཾ པ་ཊི་པ་དཾ ནི་ཡ་མེ་སི. ཏ་སྶ་ཉྩ པ་རི་ས་ཏི སེ་ཁཱ་ཝ བ་ཧཱུ ནི་སི་ནྣཱ, ཏེ ཨ་ཏྟ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་དྡྷ་ཊྛཱ་ནེ ཀ་ཐཱི་ཡ་མཱ་ནེ ཨ་ཀི་ལ་མ་ནྟཱ་ཝ ས་ལླ་ཀྑེ་སྶ་ནྟཱི་ཏི་པི ཨི་མཾ པ་ཊི་པ་དཾ ནི་ཡ་མེ་སི. ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ ཨཱ་ན་ནྡོ སེ་ཁ་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་པ་ཏྟོ་ཝ, སོ ཨ་ཏྟ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་དྡྷེ པ་ཙྩ་ཀྑ་ཊྛཱ་ནེ ཀ་ཐེ་ནྟོ ཨ་ཀི་ལ་མ་ནྟོ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏུཾ ས་ཀྑི་སྶ་ཏཱི་ཏི་པི ཨི་མཾ པ་ཊི་པ་དཾ ནི་ཡ་མེ་སི. སེ་ཁ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཙ ཏི་སྶོ་པི སི་ཀྑཱ ཨོ་ས་ཊཱ, ཏ་ཏྠ ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ཡ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཡ ས་ཀ་ལཾ ཝི་ན་ཡ་པི་ཊ་ཀཾ ཀ་ཐི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ཡ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཡ ས་ཀ་ལཾ སུ་ཏྟ་ནྟ་པི་ཊ་ཀཾ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ཡ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཡ ས་ཀ་ལཾ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་པི་ཊ་ཀཾ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ན་ནྡོ ཙ བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཏི་པི་ཊ་ཀ་དྷ་རོ, སོ པ་ཧོ་ཏི ཏཱི་ཧི པི་ཊ་ཀེ་ཧི ཏི་སྶོ སི་ཀྑཱ ཀ་ཐེ་ཏུཾ, ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐི་ཏེ ས་ཀྱཱ་ནཾ མ་ངྒ་ལ་མེ་ཝ ཝ་ཌྜྷི་ཡེ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི་པི ཨི་མཾ པ་ཊི་པ་དཾ ནི་ཡ་མེ་སི.
པི་ཊྛི མེ ཨཱ་གི་ལཱ་ཡ་ཏཱིཏི ཀ་སྨཱ ཨཱ་གི་ལཱ་ཡ་ཏི? བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཧི ཚ་བྦ་སྶཱ་ནི པ་དྷཱ་ནཾ པ་ད་ཧ་ནྟ་སྶ མ་ཧ་ནྟཾ ཀཱ་ཡ་དུ་ཀྑཾ ཨ་ཧོ་སི, ཨ་ཐ་སྶ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ མ་ཧ་ལླ་ཀ་ཀཱ་ལེ པི་ཊྛི་ཝཱ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཛྫི. ཨ་ཀཱ་ར་ཎཾ ཝཱ ཨེ་ཏཾ. པ་ཧོ་ཏི ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཝེ་ད་ནཾ ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མྤི དྭེ་པི ས་ཏྟཱ་ཧེ ཨེ་ཀ་པ་ལླ་ངྐེ་ན ནི་སཱི་དི་ཏུཾ. ས་ནྠཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཾ པ་ན ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐེ་ཧི པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨ་ཧོ་སི, ཏ་ཏྠ པཱ་ད་དྷོ་ཝ་ན་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཡཱ་ཝ དྷ་མྨཱ་ས་ནཱ ཨ་ག་མཱ་སི, ཨེ་ཏྟ་ཀེ ཋཱ་ནེ ག་མ་ནཾ ནི་པྥ་ནྣཾ. དྷ་མྨཱ་ས་ནཾ པ་ཏྟོ ཐོ་ཀཾ ཋ་ཏྭཱ ནི་སཱི་དི, ཨེ་ཏྟ་ཀེ ཋཱ་ནཾ. དི་ཡ་ཌྜྷ་ཡཱ་མཾ དྷ་མྨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི, ཨེ་ཏྟ་ཀེ ཋཱ་ནེ ནི་ས་ཛྫཱ ནི་པྥ་ནྣཱ. ཨི་དཱ་ནི ད་ཀྑི་ཎེ་ན པ་སྶེ་ན ཐོ་ཀཾ ནི་པ་ནྣེ ས་ཡ་ནཾ ནི་པྥ་ཛྫི་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐེ་ཧི པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨ་ཧོ་སི. ཨུ་པཱ་དི་ནྣ་ཀ་ས་རཱི་ར་ཉྩ ནཱ་མ ‘‘ནོ ཨཱ་གི་ལཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཏ་སྨཱ ཙི་རཾ ནི་ས་ཛྫཱ་ཡ ས་ཉྫཱ་ཏཾ ཨ་པྤ་ཀ་མྤི ཨཱ་གི་ལཱ་ཡ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ.
ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱཏི ས་ནྠཱ་གཱ་ར་སྶ ཀི་ར ཨེ་ཀ་པ་སྶེ ཏེ རཱ་ཛཱ་ནོ པ་ཊྚ་སཱ་ཎིཾ པ་རི་ཀྑི་པཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་པྤི་ཡ་མ་ཉྩ་ཀཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏྭཱ ཀ་པྤི་ཡ་པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎེ་ན ཨ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཨུ་པ་རི སུ་ཝ་ཎྞ-ཏཱ་ར་ཀ-ག་ནྡྷ་མཱ་ལཱ-དཱ་མ་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏཾ ཝི་ཏཱ་ནཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ག་ནྡྷ་ཏེ་ལ་པྤ་དཱི་པཾ ཨཱ་རོ་པ་ཡིཾ་སུ ‘‘ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ ས་ཏྠཱ དྷ་མྨཱ་ས་ན་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཐོ་ཀཾ ཝི་སྶ་མ་ནྟོ ཨི་དྷ ནི་པ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨེ་ཝཾ ནོ ཨི་མཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐེ་ཧི པ་རི་བྷུ་ཏྟཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ས་ཏྠཱ་པི ཏ་དེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཏ་ཏྠ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི. ཨུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཉྙཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཀཱ་ལཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མཱི་ཏི ཝུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཉྙཾ ཙི་ཏྟེ ཋ་པེ་ཏྭཱ.
༢༣. མ་ཧཱ་ནཱ་མཾ ས་ཀྐཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སཱིཏི སོ ཀི་ར ཏ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ཏ་སྶཾ པ་རི་ས་ཏི ཛེ་ཊྛ་ཀོ པཱ་མོ་ཀྑོ, ཏ་སྨིཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ སེ་ས་པ་རི་སཱ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཐེ་རོ ཏ་མེ་ཝ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི. སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོཏི སཱི་ལེ་ན ས་མྤ་ནྣོ, ས་མྤ་ནྣ་སཱི་ལོ པ་རི་པུ་ཎྞ་སཱི་ལོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་དྡྷ་མྨེ་ཧཱིཏི སུ་ནྡ་ར་དྷ་མྨེ་ཧི, ས་ཏཾ ཝཱ ས་པྤུ་རི་སཱ་ནཾ དྷ་མྨེ་ཧི.
༢༤. ཀ་ཐ་ཉྩ མ་ཧཱ་ནཱ་མཱཏི ཨི་མི་ནཱ ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ན ཋཱ་ནེ་ན སེ་ཁ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ མཱ་ཏི་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ‘‘ས་མྤ་ནྣ་སཱི་ལཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝི་ཧ་ར་ཐཱ’’ཏི ཨཱ་ཀ་ངྑེ་ཡྻ་སུ་ཏྟཱ་དཱི་སུ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི.
༢༥. ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ནཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨུ་པ་ཡོ་ག་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཧི་རི་ཡི་ཏ་བྦཱ་ནི ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་དཱི་ནི ཧི་རི་ཡ་ཏི ཛི་གུ་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨོ་ཏྟ་པྤ་ནི་དྡེ་སེ ཧེ་ཏྭ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་དཱི་ཧི ཨོ་ཏྟ་པྤ་སྶ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཨོ་ཏྟ་པྤ་ཏི བྷཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོཏི པ་གྒ་ཧི་ཏ་ཝཱི་རི་ཡོ ཨ་ནོ་ས་ཀྐི་ཏ་མཱ་ན་སོ. པ་ཧཱ་ནཱ་ཡཱཏི པ་ཧཱ་ན་ཏྠཱ་ཡ. ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་ཡཱཏི པ་ཊི་ལཱ་བྷ་ཏྠཱ་ཡ. ཐཱ་མ་ཝཱཏི ཝཱི་རི་ཡ་ཐཱ་མེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ. ད་ལ༹ྷ་པ་ར་ཀྐ་མོཏི ཐི་ར་པ་ར་ཀྐ་མོ. ཨ་ནི་ཀྑི་ཏྟ་དྷུ་རོ ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སཱུཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་ནོ་རོ་པི་ཏ་དྷུ་རོ ཨ་ནོ་ས་ཀྐི་ཏ་ཝཱི་རི་ཡོ. པ་ར་མེ་ནཱཏི ཨུ་ཏྟ་མེ་ན. ས་ཏི་ནེ་པ་ཀྐེ་ནཱཏི ས་ཏི་ཡཱ ཙ ནི་པ་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ཙ. ཀ་སྨཱ པ་ན ས་ཏི་བྷཱ་ཛ་ནི་ཡེ པ་ཉྙཱ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི? ས་ཏི་ཡཱ བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝ་དཱི་པ་ན་ཏྠཾ. པ་ཉྙཱ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཧི ས་ཏི དུ་བྦ་ལཱ ཧོ་ཏི, ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ བ་ལ་ཝ་ཏཱི་ཏི.
ཙི་ར་ཀ་ཏ་མྤཱིཏི ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝཱ པ་རེ་ན ཝཱ ཀཱ་ཡེ་ན ཙི་ར་ཀ་ཏཾ ཙེ་ཏི་ཡ་ངྒ་ཎ་ཝ་ཏྟཱ་དི ཨ་སཱི་ཏི མ་ཧཱ་ཝ་ཏྟ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་པཱུ་ར་ཎཾ. ཙི་ར་བྷཱ་སི་ཏ་མྤཱིཏི ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝཱ པ་རེ་ན ཝཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཙི་ར་བྷཱ་སི་ཏཾ ས་ཀྐ་ཙྩཾ ཨུ་དྡི་ས་ན-ཨུ་དྡི་སཱ་པ་ན-དྷ་མྨོ་སཱ་ར་ཎ-དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ-ཨུ་པ་ནི་སི་ནྣ་ཀ་ཐཱ-ཨ་ནུ་མོ་ད་ནི་ཡཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟི་ཏཾ ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ. ས་རི་ཏཱ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏཱཏི ཏ་སྨིཾ ཀཱ་ཡེ་ན ཙི་ར་ཀ་ཏེ ‘‘ཀཱ་ཡོ ནཱ་མ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙ་ཏྟི, ཙི་ར་བྷཱ་སི་ཏེ ཝཱ་ཙཱ ནཱ་མ ཝ་ཙཱི་ཝི་ཉྙ་ཏྟི. ཏ་དུ་བྷ་ཡ་མྤི རཱུ་པཾ, ཏཾ་ས་མུ་ཊྛཱ་པི་ཀཱ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ ཨ་རཱུ་པཾ. ཨི་ཏི ཨི་མེ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ ཨེ་ཝཾ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ནི་རུ་དྡྷཱ’’ཏི ས་ར་ཏི ཙེ་ཝ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི ཙ, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ས་མུ་ཊྛཱ་པི་ཀཱ ཧི ས་ཏི ཨི་དྷ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. ཏཱ་ཡ ས་ཏི་ཡཱ ཨེ་ས ས་ཀི་མྤི ས་ར་ཎེ་ན ས་རི་ཏཱ, པུ་ན་པྤུ་ནཾ ས་ར་ཎེ་ན ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཨུ་ད་ཡ་ཏྠ་གཱ་མི་ནི་ཡཱཏི པ་ཉྩ་ནྣཾ ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨུ་ད་ཡ་ཝ་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ ཨུ་ད་ཡ་ཉྩ ཝ་ཡ་ཉྩ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠཱ་ཡ. ཨ་རི་ཡཱ་ཡཱཏི ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཝ་སེ་ན ཙ ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ཙ ཀི་ལེ་སེ་ཧི ཨཱ་ར་ཀཱ ཋི་ཏཱ་ཡ པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ཡ. པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཉྙཱ་ཡ ཙེ་ཝ མ་གྒ་པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ ས་མ་ངྒཱི་བྷཱུ་ཏོ. ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཡཱཏི སཱ་ཡེ་ཝ ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏོ ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ མ་གྒ་པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ཨ་ནི་བྦི་དྡྷ་པུ་བྦཾ ཨ་པ་དཱ་ལི་ཏ་པུ་བྦཾ ལོ་བྷ་ཀྑ་ནྡྷཾ དོ་ས་ཀྑ་ནྡྷཾ མོ་ཧ་ཀྑ་ནྡྷཾ ནི་བྦི་ཛ྄ཛྷ་ཏི པ་དཱ་ལེ་ཏཱི་ཏི ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཉྙཱ་ཡ ཏ་ད་ངྒ་ཝ་སེ་ན ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཡ མ་གྒ་པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཊི་ལཱ་བྷ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཙཱ་ཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ ‘‘ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ’’ཏི ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱཏི ཨི་དྷཱ་པི མ་གྒ་པ་ཉྙཱ ‘‘ས་མྨཱ ཧེ་ཏུ་ནཱ ན་ཡེ་ན ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑཾ ཁེ་པ་ཡ་མཱ་ནཱ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནཱི ནཱ་མ. ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཏ་ད་ངྒ་ཝ་སེ་ན ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑ་ཉྩ ཀི་ལེ་ས་དུ་ཀྑ་ཉྩ ཁེ་པ་ཡ་མཱ་ནཱ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནཱི. དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ ཝཱ མ་གྒ་པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཊི་ལཱ་བྷ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཨེ་སཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནཱི’’ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
༢༦. ཨ་བྷི་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནནྟི ཨ་བྷི་ཙི་ཏྟཾ སེ་ཊྛ་ཙི་ཏྟཾ སི་ཏཱ་ནཾ ནི་སྶི་ཏཱ་ནཾ. དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནནྟི ཨ་པྤི་ཏ་པྤི་ཏ་ཀྑ་ཎེ སུ་ཁ་པ་ཊི་ལཱ་བྷ་ཧེ་ཏཱུ་ནཾ. ནི་ཀཱ་མ་ལཱ་བྷཱིཏི ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་ཀྑ་ཎེ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏཱ. ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱིཏི ནི་དུ་ཀྑ་ལཱ་བྷཱི. ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱིཏི ཝི་པུ་ལ་ལཱ་བྷཱི. པ་གུ་ཎ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨེ་ཀོ ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་ཀྑ་ཎེ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི, ས་མཱ་དྷི་པཱ་རི་པ་ནྠི་ཀ་དྷ་མྨེ པ་ན ཨ་ཀི་ལ་མ་ནྟོ ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, སོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ནི་ཙྪཱ་ཡ ཁི་པྤ་མེ་ཝ ཝུ་ཊྛཱ་ཏི, ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨ་ཡཾ ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི ནཱ་མ. ཨེ་ཀོ ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་ཀྑ་ཎེ ཙ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི, ས་མཱ་དྷི་པཱ་རི་པ་ནྠི་ཀ་དྷ་མྨེ ཙ ཨ་ཀི་ལ་མ་ནྟོ ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ཏི, སོ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝུ་ཊྛཱ་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི ནཱ་མ.
༢༧. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི མ་ཧཱ་ནཱ་མ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སེ་ཁོ པཱ་ཊི་པ་དོཏི མ་ཧཱ་ནཱ་མ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སེ་ཁོ པཱ་ཊི་པ་དོ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ག་བྦྷཱ་ཡ ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ན་ཀ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཨ་པུ་ཙྩ་ཎྜ་ཏཱ་ཡཱཏི ཨ་པཱུ་ཏི་ཨ་ཎྜ་ཏཱ་ཡ. བྷ་བྦོ ཨ་བྷི་ནི་བྦྷི་དཱ་ཡཱཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་དི་ཉཱ་ཎ་པྤ་བྷེ་དཱ་ཡ བྷ་བྦོ. ས་མྦོ་དྷཱ་ཡཱཏི ཨ་རི་ཡ་མ་གྒཱ་ཡ. ཨ་ནུ་ཏྟ་ར་སྶ ཡོ་ག་ཀྑེ་མ་སྶཱཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ ཡོ་ག་ཀྑེ་མོ ནཱ་མ, ཏ་ད་བྷི་ག་མཱ་ཡ བྷ་བྦོ་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཡཱ པ་ནཱ་ཡ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠ་དཱི་པ་ན་ཏྠཾ ཨུ་པ་མཱ ཨཱ་ཧ་ཊཱ, སཱ ཙེ་ཏོ་ཁི་ལ་སུ་ཏྟེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཀེ་ཝ་ལ་ཉྷི ཏ་ཏྠ ‘‘ཏ་སྶཱ ཀུ་ཀྐུ་ཊི་ཡཱ ཨ་ཎྜེ་སུ ཏི་ཝི་དྷ་ཀི་རི་ཡ་ཀ་ར་ཎཾ ཝི་ཡ ཧི ཨི་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨུ་སྶོ་ལ༹ྷི་པ་ནྣ་ར་སེ་ཧི ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་བྷཱ་ཝོ’’ཏི ཡཾ ཨེ་ཝཾ ཨོ་པ་མྨ་སཾ་ས་ནྡ་ནཾ ཨཱ་ག་ཏཾ, ཏཾ ཨི་དྷ ཨེ་ཝཾ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏཱི་ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ན་ཏོ ‘‘ཏ་སྶཱ ཀུ་ཀྐུ་ཊི་ཡཱ ཨ་ཎྜེ་སུ ཏི་ཝི་དྷ་ཀི་རི་ཡ་ཀ་ར་ཎཾ ཝི་ཡ ཨི་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣ་ཏཱ་དཱི་ཧི པ་ནྣ་ར་སེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ངྒི་བྷཱ་ཝོ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. སེ་སཾ ས་བྦ་ཏྠ ཝུ་ཏྟ་ས་དི་ས་མེ་ཝ.
༢༨. ཨི་མཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིནྟི ཨི་མཾ པ་ཋ་མཱ་དི་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ཧི ཨ་ས་དི་སཾ ཨུ་ཏྟ་མཾ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ. པ་ཋ་མཱ་བྷི་ནི་བྦྷི་དཱཏི པ་ཋ་མོ ཉཱ་ཎ་བྷེ་དོ. དུ་ཏི་ཡཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ཙྪཱ་པ་ཀོ པ་ན ཨེ་ཀ་ཝཱ་རཾ མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪི་ཏོ ཨེ་ཀ་ཝཱ་རཾ ཨ་ཎྜ་ཀོ་ས་ཏོ་ཏི དྭེ ཝཱ་རེ ཛཱ་ཡ་ཏི. ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཏཱི་ཧི ཝི་ཛྫཱ་ཧི ཏཱ་ཡོ ཝཱ་རེ ཛཱ་ཡ་ཏི. པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་ས་ཙྪཱ་ད་ཀཾ ཏ་མཾ ཝི་ནོ་དེ་ཏྭཱ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་ས་ཉཱ་ཎེ་ན པ་ཋ་མཾ ཛཱ་ཡ་ཏི, ས་ཏྟཱ་ནཾ ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཙྪཱ་ད་ཀཾ ཏ་མཾ ཝི་ནོ་དེ་ཏྭཱ དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་ཉཱ་ཎེ་ན དུ་ཏི་ཡཾ ཛཱ་ཡ་ཏི, ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ཀཾ ཏ་མཾ ཝི་ནོ་དེ་ཏྭཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡ་ཉཱ་ཎེ་ན ཏ་ཏི་ཡཾ ཛཱ་ཡ་ཏི.
༢༩. ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཙ་ར་ཎ་སྨིནྟི ཨི་ད་མྤི སཱི་ལཾ ཨ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཙ་ར་ཎཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙ་ར་ཎཾ ནཱ་མ བ་ཧུ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་དྷཾ, སཱི་ལཱ་ད་ཡོ པ་ནྣ་ར་ས་དྷ་མྨཱ, ཏ་ཏྠ ཨི་ད་མྤི ཨེ་ཀཾ ཙ་ར་ཎ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པ་ད་ཏྠོ པ་ན ཙ་ར་ཏི ཏེ་ན ཨ་ག་ཏ་པུ་བྦཾ དི་སཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཙ་ར་ཎཾ. ཨེ་ས ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠ.
ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཝི་ཛྫཱ་ཡཱཏི ཨི་དཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་ས་ཉཱ་ཎཾ ཏ་སྶ ཝི་ཛྫཱ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་ཛྫཱ ནཱ་མ བ་ཧུ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་དྷཱ, ཝི་པ་སྶ་ན་ཉཱ་ཎཱ་དཱི་ནི ཨ་ཊྛ ཉཱ་ཎཱ་ནི, ཏ་ཏྠ ཨི་ད་མྤི ཉཱ་ཎཾ ཨེ་ཀཱ ཝི་ཛྫཱ་ཏི་པི ཨ་ཏྠོ. པ་ད་ཏྠོ པ་ན ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཨེ་ཏཱ་ཡ ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི ཝི་ཛྫཱ. ཨེ་ས ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠ. ཝི་ཛྫཱ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པཱིཏི ཏཱི་ཧི ཝི་ཛྫཱ་ཧི ཝི་ཛྫཱ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པི. ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པཱིཏི པ་ཉྩ་ད་ས་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པི. ཏ་དུ་བྷ་ཡེ་ན པ་ན ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པཱི་ཏི.
༣༠. ས་ན་ངྐུ་མཱ་རེ་ནཱཏི པོ་རཱ་ཎ་ཀ་ཀུ་མཱ་རེ་ན, ཙི་ར་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཀུ་མཱ་རོ་ཏི པ་ཉྙཱ་ཏེ་ན. སོ ཀི་ར མ་ནུ་སྶ་པ་ཐེ པ་ཉྩ་ཙཱུ་ལ༹་ཀ་ཀུ་མཱ་ར་ཀ་ཀཱ་ལེ ཛྷཱ་ནཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏྭཱ ཨ་པ་རི་ཧཱི་ན་ཛ྄ཛྷཱ་ནོ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟི, ཏ་སྶ སོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ པི་ཡོ ཨ་ཧོ་སི མ་ནཱ་པོ, ཏ་སྨཱ ཏཱ་དི་སེ་ནེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ་ན ཙ་ར་ཏི, ཏེ་ན ནཾ ས་ན་ངྐུ་མཱ་རོཏི ས་ཉྫཱ་ན་ནྟི. ཛ་ནེ་ཏ་སྨིནྟི ཛ་ནི་ཏ་སྨིཾ, པ་ཛཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡེ གོ་ཏྟ་པ་ཊི་སཱ་རི་ནོཏི ཡེ ཛ་ནེ་ཏ་སྨིཾ གོ་ཏྟཾ པ་ཊི་ས་ར་ནྟི ‘‘ཨ་ཧཾ གོ་ཏ་མོ, ཨ་ཧཾ ཀ་སྶ་པོ’’ཏི, ཏེ་སུ ལོ་ཀེ གོ་ཏྟ་པ་ཊི་སཱ་རཱི་སུ ཁ་ཏྟི་ཡོ སེ་ཊྛོ. ཨ་ནུ་མ་ཏཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱཏི མ་མ པ་ཉྷ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ས་ནྡི་ཏྭཱ དེ་སི་ཏཱ་ཏི ཨ་མྦ་ཊྛ་སུ་ཏྟེ བུ་དྡྷེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ‘‘ཨ་ཧ་མྤི, ཨ་མྦ་ཊྛ, ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི –
‘ཁ་ཏྟི་ཡོ སེ་ཊྛོ ཛ་ནེ་ཏ་སྨིཾ, ཡེ གོ་ཏྟ་པ་ཊི་སཱ་རི་ནོ;
ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ, སོ སེ་ཊྛོ དེ་ཝ་མཱ་ནུ་སེ’ཏི’’. (དཱི. ནི. ༡.༢༧༧) –
ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ས་ནྟེ་ན ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏཱ. སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ ཨཱ་ན་ནྡཱཏི, བྷ་ག་ཝཱ ཀི་ར ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ནི་དྡཾ ཨ་ནོ་ཀྐ་མ་ནྟོ་ཝ ཨི་མཾ སུ་ཏྟཾ སུ་ཏྭཱ ཨཱ་ན་ནྡེ་ན སེ་ཁ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཀཱུ་ཊཾ ག་ཧི་ཏ་ནྟི ཉ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣོ སཱ་དྷུ་ཀཱ་རཾ ཨ་དཱ་སི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཙ པ་ན ཨི་དཾ སུ་ཏྟཾ ཛི་ན་བྷཱ་སི་ཏཾ ནཱ་མ ཛཱ་ཏཾ. སེ་སཾ ས་བྦ་ཏྠ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝཱ་ཏི.
པ་པ་ཉྩ་སཱུ་ད་ནི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ནི་ཀཱ་ཡ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
སེ་ཁ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.