༥. མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༥. པ་ཉྩ་མེ ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ཡ ས་ཏི་ཡཱཏི ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཀཱ་ཡེ ག་ཏཱ་ཡ ཀཱ་ཡཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ཡ ས་ཏི་ཡཱ, ཨི་ཏྠ་མྦྷཱུ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎེ ཨི་དཾ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟནྟི ཨི་དྷ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ནཱ་མ ནི་ཡ་ཀ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ, ཏ་སྨཱ ཨ་ཏྟ་ནི ཨ་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ནེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཡ་སྨཱ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་བྷཱུ་ཏོ ཀེ་སཱ་དི་ཀོ དྭ་ཏྟིཾ་ས་ཀོ་ཊྛཱ་ས་ས་མུ་དཱ་ཡོ ཨི་དྷ ཀཱ་ཡོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ, ཏ་སྨཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ནྟི པ་ད་སྶ གོ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ནྟི ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. སཱུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་ཡཱཏི ནི་ཡ་ཀ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བྷཱུ་ཏེ གོ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བྷཱུ་ཏེ ཝཱ ཀཱ་ཡེ སུ་ཊྛུ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ. ཀཱ པ་ནཱ་ཡཾ ས་ཏི, ཡཱ ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ སཱུ་པ་ཊྛི་ཏཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ? ཡྭཱ་ཡཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ‘‘ཨ་ཏྠི ཨི་མ་སྨིཾ ཀཱ་ཡེ ཀེ་སཱ ལོ་མཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (དཱི. ནི. ༢.༣༧༧; མ. ནི. ༡.༡༡༠; ཁུ. པཱ. ༣.དྭ་ཏྟིཾ་སཱ་ཀཱ་ར) ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ཀེ་སཱ་དི་ཀོ དྭ་ཏྟིཾ་སཱ་ཀཱ་རོ ཀཱ་ཡོ ཝུ་ཏྟོ, ཏ་ཏྠ ཡཱ པ་ཊི་ཀཱུ་ལ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ནྟ་སྶ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་པྤ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཀཱ་ཡེ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ས་ཏི, སཱ ‘‘ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཙཱ་ཡཾ, ཨེ་ཝཾ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་ཙ་ཏུ་ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐ་ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀ་ཝི་ནཱི་ལ་ཀཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཙ མ་ན་སི་ཀཱ་རཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ནྟ་སྶ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་པྤ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཀཱ་ཡེ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ས་ཏི ‘‘ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨི་དྷ པ་ན ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏི པ་ཐ་ཝཱི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཙ་ཏ་སྶོ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་ས་མྦྷཱ་ར་ས་ངྑེ་པཱ་དཱི་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཨེ་ཀེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཝ་ཝ་ཏྠ་པེ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ཨ་ནི་ཙྩཱ་དི་ལ་ཀྑ་ཎ་ས་ལླ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ས་ཏི ‘‘ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏཱི’’ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. ཐེ་རོ པ་ན ཏ་ཐཱ ཝི་པ་སྶི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་མེ་ཝ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་སཱི་དི. ཨི་དྷཱ་པི གཱ་ཐཱ་ཡ ཨེ་ཝཾ ཨི་མ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦ་ཏཱ ‘‘ན ཙཱ་ཡཾ ནི་ས་ཛྫཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཱ.
ཨེ་ཏ་མ་ཏྠནྟི ཨེ་ཏཾ ཐེ་ར་སྶ ཙ་ཏུ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན་མུ་ཁེ་ན ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་ཏྠཾ ཝི་དི་ཏྭཱ. ཨི་མཾ ཨུ་དཱ་ནནྟི ཨི་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ནཱ་དྷི་ག་མ་དཱི་པ་ཀཾ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི.
ཏ་ཏྠ ས་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱཏི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ལ་ཀྑ་ཎཱ ས་ཏི ས་དྡྷཱ་པུ་བྦ་ངྒ་མཱ་ནཾ ས་མཱ་དྷི་ཝཱི་རི་ཡ་པ་ཉྙཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ ཀི་ཙྩ་ནི་པྥཱ་ད་ནེ་ན ས་ཧཱ་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་པ་ནྣ་ཏྟཱ པ་ཧཱི་ན་པྤ་ཊི་པ་ཀྑཱ ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཏི་ཀྑ་ཝི་ས་ད་བྷཱུ་ཏཱ ཙ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ཀཱ་ཡ་སཾ་ཝ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་ཏྠ་ས་མོ་ས་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཙ ཨ་ཝི་པ་རཱི་ཏ་ས་བྷཱ་ཝཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ནྟཱི ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ ཋི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཏེ་ན ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ དྷཱ་ཏཱུ་ནཾ ཏ་ནྣི་སྶི་ཏཱ་ན་ཉྩ ཨུ་པཱ་དཱ་རཱུ་པཱ་ནཾ ས་ལླ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན, པ་ཙྩ་ཡེ ཝ་ཝ་ཏྠ་པེ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ པ་རཾ ཏེ་སཾ ཨ་ནི་ཙྩཱ་དི་ལ་ཀྑ་ཎ་ས་ལླ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཙ པ་ཝ་ཏྟཾ ཉཱ་ཎ་པ་ར་མྤ་རཱ་ག་ཏཾ ས་ཏིཾ ད་སྶེ་ཏི, ས་ཏི་སཱི་སེ་ན ཝཱ ཏཾ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ པ་རི་ཉྙཱ་ཏྟ་ཡ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཉཱ་ཎ་པ་ར་མྤ་ར་མེ་ཝ ད་སྶེ་ཏི. ཚ་སུ ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནེ་སུ སཾ་ཝུ་ཏོཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ་ཡ ཀཱ་ཡེ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ ས་ཏི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཙ་ཀྑཱ་དཱི་སུ ཕ་སྶ་སྶ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་སུ ཚ་སུ དྭཱ་རེ་སུ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ཡ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནཱ་ར་ཧཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དཱི་ནཾ ཏ་སྶཱ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟཱ ཉཱ་ཎ་པྤ་ཝ་ཏྟིཾ པ་ཊི་ཝེ་དྷེ་ནྟོ ཏེ པི་ད་ཧ་ནྟོ ‘‘ཏ་ཏྠ སཾ་ཝུ་ཏོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨེ་ཏེ་ན ཉཱ་ཎ་སཾ་ཝ་རཾ ད་སྶེ་ཏི.
ས་ཏ་ཏཾ བྷི་ཀྑུ ས་མཱ་ཧི་ཏོཏི སོ བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏ་སྶ་ཏི ས་བྦ་ཏྠ ཙ སཾ་ཝུ་ཏོ པུ་ཐུ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎེ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨ་ནི་ཙྩཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་མྨ་ས་ནྟོ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨུ་སྶུ་ཀྐཱ་པེ་ཏྭཱ ཉཱ་ཎེ ཏི་ཀྑེ སཱུ་རེ ཝ་ཧ་ནྟེ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ས་མཱ་དྷི་ནཱ ཏཱ་ཝ ས་ཏ་ཏཾ ནི་ར་ནྟ་རཾ ས་མཱ་ཧི་ཏོ ཨ་ནུ་ལོ་མ་ཉཱ་ཎཱ་ན་ནྟ་རཾ གོ་ཏྲ་བྷུ་ཉཱ་ཎོ་ད་ཡ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ. ཛ་ཉྙཱ ནི་བྦཱ་ན་མ་ཏྟ་ནོཏི ཨ་ཉྙེ་སཾ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ སུ་པི་ན་ནྟེ་པི ཨ་གོ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ པ་ན ཏ་སྶ ཏ་སྶེ་ཝ ཨཱ་ཝེ་ཎི་ཀ་ཏྟཱ ཨ་ཏྟ་ས་དི་ས་ཏྟཱ ཙ ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ལ་དྡྷ་ཝོ་ཧཱ་ར་སྶ མ་གྒ་ཕ་ལ་ཉཱ་ཎ་སྶ སཱ་ཏི་ས་ཡ་ཝི་ས་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨེ་ཀ་ནྟ་སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏ་དྷཱ་ཏུ ‘‘ཨ་ཏྟ་ནོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ཛ་ཉྙཱ ཛཱ་ནེ་ཡྻ, མ་གྒ་ཕ་ལ་ཉཱ་ཎེ་ཧི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷེ་ཡྻ, ས་ཙྪི་ཀ་རེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏེ་ན ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ནི་བྦཱ་ནེ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟ་ཏཾ ད་སྶེ་ཏི. ཨ་རི་ཡཱ ཧི ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཀཱ་ལེ་པི ཨེ་ཀ་ནྟེ་ནེ་ཝ ནི་བྦཱ་ནེ ནི་ནྣ་པོ་ཎ་པ་བྦྷཱ་ར་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཨེ་ཏྠ ཙ ཡ་སྶ ས་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ, སོ བྷི་ཀྑུ ཚ་སུ ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནེ་སུ སཾ་ཝུ་ཏོ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ས་ཏ་ཏཾ ས་མཱ་ཧི་ཏོ ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཀྑ་ཀ་ར་ཎེ་ན ནི་བྦཱ་ནཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ གཱ་ཐཱ་པ་དཱ་ནཾ ས་མྦ་ནྡྷོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝཾ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་མུ་ཁེ་ན ཡཱ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ནི་ཡྻཱ་ན་མ་གྒཾ ད་སྶེ་ཏི དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ.
ཨ་པ་རོ ན་ཡོ – ས་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱཏི ཨེ་ཏེ་ན ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏི. ཚ་སུ ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནེ་སུ སཾ་ཝུ་ཏོཏི ཕ་སྶོ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, ཏེ་སུ ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནེ་སུ. ཕ་སྶ་ཧེ་ཏུ་ཀེ་སུ ཕ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ནི་བྦ་ཏྟེ་སུ ཚ་སུ ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ་དི་ཝེ་ད་ཡི་ཏེ་སུ ཏ་ཎྷཱ་དཱི་ནཾ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ སཾ་ཝུ་ཏོ, ཨེ་ཏེ་ན ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏི. ས་ཏ་ཏཾ བྷི་ཀྑུ ས་མཱ་ཧི་ཏོཏི ས་ཏ་ཏཾ ནི་ཙྩ་ཀཱ་ལཾ ནི་ར་ནྟ་རཾ ཝི་ཀྑེ་པཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་མཱ་ཧི་ཏོ བྷི་ཀྑུ. སོ ཙཱ་ཡཾ ཨ་ཝི་ཀྑེ་པོ ས་བྦ་སོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ མ་ཏྠ་ཀ་པྤ་ཏྟཱ་ཡ ཧོ་ཏི. ས་མྨ་ས་ནྟོ ཧི ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣེ་སུ པ་ཉྩུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་ཏོ་ཝ པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ས་མྨ་ས་ཏཱི་ཏི. ཨེ་ཏེ་ན སེ་ས་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ ད་སྶེ་ཏི. ཛ་ཉྙཱ ནི་བྦཱ་ན་མ་ཏྟ་ནོཏི ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ ཋི་ཏོ བྷི་ནྣ་ཀི་ལེ་སོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀི་ལེ་ས་ནི་བྦཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎེ་ན ས་ཡ་མེ་ཝ ཛཱ་ནེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨ་ཐ ཝཱ ས་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱཏི ཨ་ཏྟ་ནོ པ་རེ་ས་ཉྩ ཀཱ་ཡ་སྶ ཡ་ཐཱ་ས་བྷཱ་ཝ་པ་རི་ཉྙཱ་དཱི་པ་ནེ་ན ཐེ་ར་སྶ ས་ཏི་ཝེ་པུ་ལླ་པྤ་ཏྟི དཱི་པི་ཏཱ. ཚ་སུ ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནེ་སུ སཾ་ཝུ་ཏོཏི ཙ་ཀྑཱ་དཱི་སུ ཚ་སུ དྭཱ་རེ་སུ ཨ་ཙྩ་ནྟ་སཾ་ཝ་ར་དཱི་པ་ནེ་ན ས་ཏ་ཏ་ཝི་ཧཱ་རི་ཝ་སེ་ན ཐེ་ར་སྶ ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་པྤ་ཀཱ་སི་ནཱི པ་ཉྙཱ་ཝེ་པུ་ལླ་པྤ་ཏྟི དཱི་པི་ཏཱ. ས་ཏ་ཏཾ བྷི་ཀྑུ ས་མཱ་ཧི་ཏོཏི ས་མཱ་པ་ཏྟི་བ་ཧུ་ལ་ཏཱ་ད་སྶ་ནེ་ན ན་ཝཱ་ནུ་པུ་བྦ་ཝི་ཧཱ་ར་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ད་སྶི་ཏཱ. ཨེ་ཝཾ་བྷཱུ་ཏོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛ་ཉྙཱ ནི་བྦཱ་ན་མ་ཏྟ་ནོཏི ཀ་ཏ་ཀི་ཙྩ་ཏྟཱ ཨུ་ཏྟ་རི ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཀེ་ཝ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ནུ་པཱ་དི་སེ་ས་ནི་བྦཱ་ན་མེ་ཝ ཛཱ་ནེ་ཡྻ ཙི་ནྟེ་ཡྻ, ཨ་ཉྙ་མྤི ཏ་སྶ ཙི་ནྟེ་ཏ་བྦཾ ན་ཏྠཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
པ་ཉྩ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.