༦. པི་ལི་ནྡ་ཝ་ཙྪ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༦. ཚ་ཊྛེ པི་ལི་ནྡ་ཝ་ཙྪོཏི པི་ལི་ནྡཱཏི་སྶ ནཱ་མཾ, ཝ་ཙྪོཏི གོ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཐེ་རཾ ས་ཉྫཱ་ན་ནྟི. ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏཱིཏི ‘‘ཨེ་ཧི, ཝ་ས་ལ, ཨ་པེ་ཧི, ཝ་ས་ལཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ བྷི་ཀྑཱུ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ཝོ་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ལ་པ་ཏི. ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུཏི བ་ཧཱུ བྷི་ཀྑཱུ. ཏེ ཐེ་རཾ ཏ་ཐཱ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ནྟཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ར་ཧཱ་ཝ ས་མཱ་ནོ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཝཱ་ས་ན་ཏྟཱ ཨེ་ཝཾ བྷ་ཎ་ཏཱི’’ཏི ཨ་ཛཱ་ན་ནྟཱ ‘‘དོ་ས་ནྟ་རོ མ་ཉྙེ ཨ་ཡཾ ཐེ་རོ ཨེ་ཝཾ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨུ་ལླ་པ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡཱ ཏཾ ཏ་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཨཱ་ཡ་སྨཱ, བྷ་ནྟེ, པི་ལི་ནྡ་ཝ་ཙྪོ བྷི་ཀྑཱུ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏཱི’’ཏི. ཀེ་ཙི པ་ནཱ་ཧུ – ‘‘ཨི་མཾ ཐེ་རཾ བྷི་ཀྑཱུ ‘ཨ་ར་ཧཱ’ཏི ས་ཉྫཱ་ན་ནྟི, ཨ་ཡ་ཉྩ བྷི་ཀྑཱུ ཕ་རུ་ས་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཨེ་ཝཾ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏི, ‘ཨ་བྷཱུ་ཏོ ཨེ་ཝ ནུ ཁོ ཨི་མ་སྨིཾ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨོ’ཏི ཝཱ་ས་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཏ་སྶ ཏ་ཐཱ ས་མུ་དཱ་ཙཱ་རཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟཱ ཨ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཉྩ་སྶ ཨ་ས་དྡ་ཧ་ནྟཱ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ས་ཉྙི་ནོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུ’’ནྟི. བྷ་ག་ཝཱ ཐེ་ར་སྶ དོ་ས་ནྟ་རཱ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཀཱ་སེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨེ་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཏཾ པ་ཀྐོ་སཱ་པེ་ཏྭཱ ས་མྨུ་ཁཱ ཏ་སྶ ‘‘པུ་བྦཱ་ཙི་ཎྞ་ཝ་སེ་ནཱ་ཡཾ ཏ་ཐཱ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏི, ན ཕ་རུ་ས་ཝ་ཙ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སཱི’’ཏི་ཨཱ་དི.
ཏ་ཏྠ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱཏི ས་ཏྠཱ ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, ཝ་ཙྪ, བྷི་ཀྑཱུ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་སཱི’’ཏི ཐེ་རཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཏེ་ན ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ‘‘ཨ་ཡཾ ཝ་ཙྪོ ཀི་ལེ་ས་ཝཱ་ས་ནཱ་ཡ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དཾ ན པ་རི་ཙྩ་ཛ་ཏི, ཀིཾ ནུ ཁོ ཨ་ཏཱི་ཏེ་སུ་པི ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ་སུ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཨ་ཧོ་སཱི’’ཏི ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ནྟོ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་ས་ཉཱ་ཎེ་ན ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎེ་ན ཝཱ ཏ་སྶ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ཏཱི་ཏཱ་སུ ཛཱ་ཏཱི་སུ ནི་ཝུ་ཏྠ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་ནྟཱ་ནཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱ ཧ་ཏྠ་ཏ་ལེ ཋ་པི་ཏཾ ཨཱ་མ་ལ་ཀཾ ཝི་ཡ པ་ཙྩ་ཀྑ་ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ མ་ན་སི ཀ་ཏྭཱ. བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སཱིཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ས་ཉྙཱ་པེ་ཏུཾ ཨཱ་ལ་པི, ཨ་བྷཱ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘མཱ ཁོ ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ’’ཏི་ཨཱ་དི.
ཏ་ཏྠ མཱཏི པ་ཊི་སེ་དྷེ ནི་པཱ་ཏོ, ཏ་སྶ ‘‘ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡི་ཏྠཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ས་མྦ་ནྡྷོ. མཱ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡི་ཏྠཱཏི མཱ ཧེ་ཊྛཱ ཀ་ཏྭཱ ཙི་ནྟ་ཡི་ཏྠ, ཨོ་ལོ་ཀ་ཡི་ཏྠཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝ་ཙྪ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོཏི ཙ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ན་སྶ ཨུ་སཱུ་ཡ་ན་ཏྠ་ཏྟཱ ས་མྤ་དཱ་ན་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་དཱ་ནི་སྶ ཨ་ནུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡི་ཏ་བྦེ ཀཱ་ར་ཎཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ཙྪོ དོ་ས་ནྟ་རོ བྷི་ཀྑཱུ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཡཾ ཝ་ཙྪོ དོ་ས་ནྟ་རོ དོ་ས་ཙི་ཏྟོ དོ་སེ་ན བྱཱ་པཱ་དེ་ན དཱུ་སི་ཏ་ཙི་ཏྟོ ཧུ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏི, མ་གྒེ་ནེ་ཝ ཙ་སྶ བྱཱ་པཱ་དོ ས་མུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏོ. ཨེ་ཝཾ ཨ་དོ་ས་ནྟ་ར་ཏྟེ་པི ཏ་སྶ ཏ་ཐཱ ས་མུ་དཱ་ཙཱ་ར་སྶ པུ་རི་མ་ཛཱ་ཏི་སི་དྡྷཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཝ་ཙྪ་སྶ, བྷི་ཀྑ་ཝེ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.
ཏ་ཏྠ ཨ་བྦོ་ཀི་ཎྞཱ་ནཱིཏི ཁ་ཏྟི་ཡཱ་དི་ཛཱ་ཏི་ཨ་ནྟ་རེ་ཧི ཨ་ཝོ་མི་སྶཱ་ནི ཨ་ན་ནྟ་རི་ཏཱ་ནི. པ་ཉྩ ཛཱ་ཏི་ས་ཏཱ་ནི བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀུ་ལེ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏཱ་ནཱིཏི ས་བྦཱ་ནི ཏཱ་ནི ཝ་ཙྪ་སྶ པ་ཉྩ ཛཱ་ཏི་ས་ཏཱ་ནི པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀུ་ལེ ཨེ་ཝ ཛཱ་ཏཱ་ནི, ཨ་ཧེ་སུ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. སོ ཏ་སྶ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དོ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ས་མུ་དཱ་ཙི་ཎྞོཏི ཡོ ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝེ་ན་པི ས་ཏཱ པ་ཝ་ཏྟི་ཡ་ཏི, སོ ཏ་སྶ ཝ་ཙྪ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དོ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨི་ཏོ ཛཱ་ཏི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཨུ་དྡྷཾ ཨཱ་རོ་ཧ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཛཱ་ཏི་ས་ཏ་མ་ཏྟཾ ཀཱ་ལཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀ་ཏྟཱ ས་མུ་དཱ་ཙི་ཎྞོ ས་མུ་དཱ་ཙ་རི་ཏོ ཨ་ཧོ་སི. བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཧི ཛཱ་ཏི་སི་དྡྷེ་ན མཱ་ནེ་ན ཐ་དྡྷཱ ཨ་ཉྙཾ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ནྟི. ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཙི་ཎྞོ’’ཏི་པི པ་ཋ་ནྟི, སོ ཨེ་ཝ ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ནཱཏི ཏེ་ན དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཏ་ཐཱ ས་མུ་དཱ་ཙི་ཎྞ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཨེ་ཏེ་ན་སྶ ཏ་ཐཱ ས་མུ་དཱ་ཙཱ་ར་སྶ ཀཱ་ར་ཎཾ ཝཱ་ས་ནཱ་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཀཱ པ་ནཱ་ཡཾ ཝཱ་ས་ནཱ ནཱ་མ? ཡཾ ཀི་ལེ་ས་ར་ཧི་ཏ་སྶཱ་པི ས་ནྟཱ་ནེ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ས་མཱ་ཙཱ་ར་ས་དི་ས་ས་མཱ་ཙཱ་ར་ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཨ་ནཱ་དི་ཀཱ་ལ་བྷཱ་ཝི་ཏེ་ཧི ཀི་ལེ་སེ་ཧི ཨཱ་ཧི་ཏཾ སཱ་མ་ཏྠི་ཡ་མ་ཏྟཾ, ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟཱི་ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཏཾ པ་ནེ་ཏཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧཱ་ར་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ཉེ་ཡྻཱ་ཝ་ར་ཎ་པྤ་ཧཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཡ་ཏྠ ཀི་ལེ་སཱ པ་ཧཱི་ནཱ, ཏ་ཏྠ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟཱ་ནེ ན་ཏྠི. ཡ་ཏྠ པ་ན ཏ་ཐཱ ཀི་ལེ་སཱ ན པ་ཧཱི་ནཱ, ཏ་ཏྠ སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ན་ཉྩ ས་ནྟཱ་ནེ ཨ་ཏྠི, ཏ་ཏོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཝ ཨ་ནཱ་ཝ་ར་ཎ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནོ.
ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཝི་དི་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ པི་ལི་ནྡ་ཝ་ཙྪ་སྶ ས་ཏི་པི ཝ་ས་ལ་ས་མུ་དཱ་ཙཱ་རེ དོ་ས་ནྟ་རཱ་བྷཱ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་ཏྠཾ ཝི་དི་ཏྭཱ. ཨི་མཾ ཨུ་དཱ་ནནྟི ཏ་སྶ ཨ་གྒ་ཕ་ལཱ་དྷི་ག་མ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ནཾ ཨི་མཾ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི.
ཏ་ཏྠ ཡ་མྷི ན མཱ་ཡཱ ཝ་ས་ཏི ན མཱ་ནོཏི ཡ་སྨིཾ ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལེ ས་ནྟ་དོ་ས་པྤ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ན་ལ་ཀྑ་ཎཱ མཱ་ཡཱ, ‘‘སེ་ཡྻོ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་མྤ་གྒ་ཧ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟོ ཨུ་ཎྞ་ཏི་ལ་ཀྑ་ཎོ མཱ་ནོ ཙ ན ཝ་ས་ཏི, མ་གྒེ་ན ས་མུ་གྒྷཱ་ཏི་ཏ་ཏྟཱ ན པ་ཝ་ཏྟ་ཏི ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཡོ ཝཱི་ཏ་ལོ་བྷོ ཨ་མ་མོ ནི་རཱ་སོཏི ཡོ ཙ རཱ་གཱ་དི་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་གྒ་ཧ་ཎ་ལ་ཀྑ་ཎ་སྶ ལོ་བྷ་སྶ ས་བྦ་ཐཱ ཝི་ག་ཏ་ཏྟཱ ཝཱི་ཏ་ལོ་བྷོ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ རཱུ་པཱ་དཱི་སུ ཀ་ཏྠ་ཙི མ་མཱ་ཡ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་མ་མོ ཨ་པ་རི་གྒ་ཧོ, ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ་ན་མྤི བྷ་ཝཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནཱ་སཱི་ས་ན་ཏོ ནི་རཱ་སོ. པ་ནུ་ཎྞ་ཀོ་དྷོཏི ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ལ་ཀྑ་ཎ་སྶ ཀོ་དྷ་སྶ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་མ་གྒེ་ན ས་བྦ་སོ པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ པ་ནུ་ཎྞ་ཀོ་དྷོ ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ་གྷཱ་ཏོ. ཨ་བྷི་ནི་བྦུ་ཏ་ཏྟོཏི ཡོ ཨེ་ཝཾ མཱ་ཡཱ་མཱ་ན་ལོ་བྷ་ཀོ་དྷཱ་ནཾ ས་མུ་གྒྷཱ་ཏེ་ན ཏ་དེ་ཀ་ཊྛ་ཏཱ་ཡ ས་བྦ་སྶ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑ་སྶ སུ་པྤ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ ས་བྦ་སོ ཀི་ལེ་ས་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ་ན ཨ་བྷི་ནི་བྦུ་ཏ་ཙི་ཏྟོ སཱི་ཏི་བྷཱུ་ཏོ. སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ སོ ས་མ་ཎོ ས བྷི་ཀྑཱུཏི སོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ས་བྦ་སོ བཱ་ཧི་ཏ་པཱ་པ་ཏྟཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ, སོ ཨེ་ཝ ས་མི་ཏ་པཱ་པ་ཏྟཱ ས་མ་ཙ་རི་ཡཱ་ཡ ཙ ས་མ་ཎོ, སོ ཨེ་ཝ ཙ ས་བྦ་སོ བྷི་ནྣ་ཀི་ལེ་ས་ཏྟཱ བྷི་ཀྑུ ནཱ་མ. ཨེ་ཝཾ་བྷཱུ་ཏོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ཙྪོ སོ ཀ་ཐཾ དོ་ས་ནྟ་རོ ཀི་ཉྩི ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཱ་དིཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཡྻ, ཀེ་ཝ་ལཾ པ་ན ཝཱ་ས་ནཱ་ཡ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ ཝ་ས་ལ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏཱི་ཏི.
ཚ་ཊྛ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.