༦. ག་བྦྷི་ནཱི་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦. ཚ་ཊྛེ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶཱཏི ཨེ་ཀ་སྶ ཀུ་ཊུ་མྦི་ཀ་སྶ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་སྶ. ད་ཧ་རཱཏི ཏ་རུ་ཎཱི. མཱ་ཎ་ཝི་ཀཱཏི བྲཱ་ཧྨ་ཎ་དྷཱི་ཏཱ་ཡ ཝོ་ཧཱ་རོ. པ་ཛཱ་པ་ཏཱིཏི བྷ་རི་ཡཱ. ག་བྦྷི་ནཱིཏི ཨཱ་པ་ནྣ་ས་ཏྟཱ. ཨུ་པ་ཝི་ཛ་ཉྙཱཏི ཨ་ཛྫ སུ་ཝེ་ཏི པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏ་ཝི་ཛཱ་ཡ་ན་ཀཱ་ལཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. སོ ཀི་ར བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ས་བྷ་རི་ཡོ ཝཱ་ད་པ་ཏྠ་སྶ་མེ ཋི་ཏོ, ཏེ་ན ནཾ ས་པ་ཛཱ་པ་ཏི་ཀཾ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀ་ཝོ་ཧཱ་རེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ནྟི. བྷ་རི་ཡཱ པ་ན་སྶ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀ་ཏྟཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ཏི ཨཱ་ལ་པ་ཏི. ཏེ་ལནྟི ཏི་ལ་ཏེ་ལཾ. ཏེ་ལ་སཱི་སེ་ན ཙེ་ཏྠ ཡཾ ཡཾ ཝི་ཛཱ་ཏཱ་ཡ པ་ས་ཝ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་ཀཱ་ར་ཏྠཾ ཨི་ཙྪི་ཏ་བྦཾ, ཏཾ ས་བྦཾ ས་པྤི་ལོ་ཎཱ་དིཾ ཨཱ་ཧ་རཱ་ཏི ཨཱ་ཎཱ་པེ་ཏི. ཡཾ མེ ཝི་ཛཱ་ཏཱ་ཡ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱིཏི ཡཾ ཏེ་ལཱ་དི མ་ཡ྄ཧཾ ཝི་ཛཱ་ཏཱ་ཡ བ་ཧི་ནི་ཀྑ་ནྟ་ག་བྦྷཱ་ཡ ཨུ་པ་ཀཱ་རཱ་ཡ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. ‘‘པ་རི་བྦཱ་ཛི་ཀཱ་ཡཱ’’ཏི་པི པཱ་ཋོ. ཀུ་ཏོཏི ཀ་སྨཱ ཋཱ་ནཱ, ཡ་ཏོ ཉཱ་ཏི་ཀུ་ལཱ ཝཱ མི་ཏྟ་ཀུ་ལཱ ཝཱ ཏེ་ལཱ་དིཾ ཨཱ་ཧ་རེ་ཡྻཾ, ཏཾ ཋཱ་ནཾ མེ ན་ཏྠཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏེ་ལཾ ཨཱ་ཧ་རཱ་མཱིཏི ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་ས་མཱི་པ་ཏཱ་ཡ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ, ཏེ་ལཾ ཨཱ་ཧ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་མ་ཎ་སྶ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཝཱ ས་པྤི་སྶ ཝཱ ཏེ་ལ་སྶ ཝཱཏི ཙ ས་མུ་ཙྩ་ཡ་ཏྠོ ཝཱ-ས་དྡོ ‘‘ཨ་གྒི་ཏོ ཝཱ ཨུ་ད་ཀ་ཏོ ཝཱ མི་ཐུ་བྷེ་དཱ ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (མ་ཧཱ་ཝ. ༢༨༦; དཱི. ནི. ༢.༡༥༢; ཨུ་དཱ. ༧༦) ཝི་ཡ. ས་པྤི་སྶ ཝཱ ཏེ་ལ་སྶ ཝཱཏི པ་ཙྩ་ཏྟེ སཱ་མི་ཝ་ཙ་ནཾ, ས་པྤི ཙ ཏེ་ལ་ཉྩ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ པཱ་ཏུཾ པི་ཝི་ཏུཾ དཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་པ་རེ པ་ན ‘‘ས་པྤི་སྶ ཝཱ ཏེ་ལ་སྶ ཝཱ་ཏི ཨ་ཝ་ཡ་ཝ་ས་མྦ་ནྡྷེ སཱ་མི་ཝ་ཙ་ནཾ. ས་པྤི་ཏེ་ལ་ས་མུ་དཱ་ཡ་སྶ ཧི ཨ་ཝ་ཡ་ཝོ ཨི་དྷ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་ས་དྡེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ནོ ནཱི་ཧ་རི་ཏུནྟི བྷཱ་ཛ་ནེ་ན ཝཱ ཧ་ཏྠེ་ན ཝཱ བ་ཧི ནེ་ཏུཾ ནོ དཱི་ཡ་ཏི, ཨུ་ཙྪ་དྡི་ཏྭཱ་ནཱཏི ཝ་མི་ཏྭཱ, ཡཾ་ནཱུ་ན ད་དེ་ཡྻ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཝཾ ཀི་ར་སྶ ཨ་ཧོ་སི ‘‘ཨ་ཧཾ ར་ཉྙོ ཀོ་ཊྛཱ་གཱ་རཾ ག་ནྟྭཱ ཏེ་ལཾ ཀ་ཎྛ་མ་ཏྟཾ པི་ཝི་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ གྷ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཀ་སྨིཾ བྷཱ་ཛ་ནེ ཡ་ཐཱ་པཱི་ཏཾ ཝ་མི་ཏྭཱ ཨུ་དྡྷ་ནཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ པ་ཙི་སྶཱ་མི, ཡཾ པི་ཏྟ་སེ་མྷཱ་དི་མི་སྶི་ཏཾ, ཏཾ ཨ་གྒི་ནཱ ཛྷཱ་ཡི་སྶ་ཏི, ཏེ་ལཾ པ་ན ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨི་མི་སྶཱ པ་རི་བྦཱ་ཛི་ཀཱ་ཡ ཀ་མྨེ ཨུ་པ་ནེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི.
ཨུ་དྡྷཾ ཀཱ་ཏུནྟི ཝ་མ་ན་ཝ་སེ་ན ཨུ་དྡྷཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏུཾ. ན པ་ན ཨ་དྷོཏི ཝི་རི་ཉྩ་ན་ཝ་སེ་ན ཧེ་ཊྛཱ ནཱི་ཧ་རི་ཏུཾ ན པ་ན ས་ཀྐོ་ཏི. སོ ཧི ‘‘ཨ་དྷི་ཀཾ པཱི་ཏཾ ས་ཡ་མེ་ཝ མུ་ཁ་ཏོ ནི་གྒ་མི་སྶ་ཏཱི’’ཏི པི་ཝི་ཏྭཱ ཨཱ་ས་ཡ་སྶ ཨ་རི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཨ་ནི་གྒ་ཏེ ཝ་མ་ན་ཝི་རེ་ཙ་ན་ཡོ་གཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨ་ལ་བྷ་ནྟོ ཝཱ ཀེ་ཝ་ལཾ དུ་ཀྑཱ་ཧི ཝེ་ད་ནཱ་ཧི ཕུ་ཊྛོ ཨཱ་ཝ་ཊྚ་ཏི ཙ པ་རི་ཝ་ཊྚ་ཏི ཙ. དུ་ཀྑཱ་ཧཱིཏི དུ་ཀྑ་མཱ་ཧི. ཏི་བྦཱ་ཧཱིཏི བ་ཧ་ལཱ་ཧི ཏི་ཁི་ཎཱ་ཧི ཝཱ. ཁ་རཱ་ཧཱིཏི ཀ་ཀྑ་ལཱ༹་ཧི. ཀ་ཊུ་ཀཱ་ཧཱིཏི ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཨ་ནི་ཊྛ་བྷཱ་ཝེ་ན དཱ་རུ་ཎཱ་ཧི. ཨཱ་ཝ་ཊྚ་ཏཱིཏི ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཋཱ་ནེ ཨ་ནི་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་རཾ ཨི་ཏོ ཙི་ཏོ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷ་ནྟོ ཨཱ་ཝ་ཊྚ་ཏི. པ་རི་ཝ་ཊྚ་ཏཱིཏི ཨེ་ཀ་སྨིཾ པ་དེ་སེ ནི་པ་ནྣོ་པི ཨ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒཱ་ནི པ་རི་ཏོ ཁི་པ་ནྟོ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨ་བྷི་མུ་ཁཾ ཝཱ ཝ་ཊྚ་ནྟོ ཨཱ་ཝ་ཊྚ་ཏི, ས་མ་ནྟ་ཏོ ཝ་ཊྚ་ནྟོ པ་རི་ཝ་ཊྚ་ཏི.
ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཝི་དི་ཏྭཱཏི ‘‘ས་ཀི་ཉྩ་ན་སྶ ཨ་པྤ་ཊི་ས་ངྑཱ་པ་རི་བྷོ་ག་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑུ་པྤ་ཏྟི, ཨ་ཀི་ཉྩ་ན་སྶ པ་ན ས་བྦ་སོ ཨ་ཡཾ ན་ཏྠཱི’’ཏི ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ཏོ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཏ་ད་ཏྠ་པྤ་ཀཱ་ས་ནཾ ཨི་མཾ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི.
ཏ་ཏྠ སུ་ཁི་ནོ ཝ་ཏཱཏི སུ་ཁི་ནོ ཝ་ཏ ས་པྤུ་རི་སཱ. ཀེ པ་ན ཏེ་ཏི? ཡེ ཨ་ཀི་ཉྩ་ནཱ, ཡེ རཱ་གཱ་དི་ཀི་ཉྩ་ན་སྶ པ་རི་གྒ་ཧ་ཀི་ཉྩ་ན་སྶ ཙ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ཀི་ཉྩ་ནཱ, ཀེ་སཾ པ་ནི་དཾ ཀི་ཉྩ་ནཾ ན་ཏྠཱི་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘ཝེ་ད་གུ་ནོ ཧི ཛ་ནཱ ཨ་ཀི་ཉྩ་ནཱ’’ཏི, ཡེ ཨ་རི་ཡ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཝེ་དཾ ག་ཏཱ ཨ་དྷི་ག་ཏཱ, ཏེ་ན ཝཱ ཝེ་དེ་ན ནི་བྦཱ་ནཾ ག་ཏཱ་ཏི ཝེ་ད་གུ་ནོ, ཏེ ཨ་རི་ཡ་ཛ་ནཱ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་པུ་གྒ་ལཱ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་རཱ་གཱ་དི་ཀི་ཉྩ་ནཱ་ནཾ ཨ་གྒ་མ་གྒེ་ན ས་མུ་ཙྪི་ནྣ་ཏྟཱ ཨ་ཀི་ཉྩ་ནཱ ནཱ་མ. ཨ་ས་ཏི ཧི རཱ་གཱ་དི་ཀི་ཉྩ་ནེ ཀུ་ཏོ པ་རི་གྒ་ཧ་ཀི་ཉྩ་ན་སྶ ས་མྦྷ་ཝོ. ཨེ་ཝཾ གཱ་ཐཱ་ཡ པུ་རི་མ་བྷཱ་གེ་ན ཨ་ར་ཧ་ནྟེ པ་སཾ་སི་ཏྭཱ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ་ན ཨ་ནྡྷ་པུ་ཐུ་ཛྫ་ནེ ག་ར་ཧ་ནྟོ ‘‘ས་ཀི་ཉྩ་ནཾ པ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏཾ པུ་རི་མ་སུ་ཏྟེ ཝུ་ཏྟ་ཏྠ་མེ་ཝ. ཨེ་ཝཾ ཨི་མཱ་ཡ་པི གཱ་ཐཱ་ཡ ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚཾ ཀ་ཐི་ཏཾ.
ཚ་ཊྛ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.