༡༥. སེ་ཊྛི་པུ་ཏྟ་པེ་ཏ་ཝ་ཏྠུ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ས་ཊྛི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཱིཏི ཨི་དཾ སེ་ཊྛི་པུ་ཏྟ་པེ་ཏ་ཝ་ཏྠུ. ཏ་སྶ ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨ་ལ་ངྐ་ཏ་པྤ་ཊི་ཡ་ཏྟོ ཧ་ཏྠི་ཀྑ་ནྡྷ་ཝ་ར་ག་ཏོ མ་ཧ་ཏི་ཡཱ རཱ་ཛི་དྡྷི་ཡཱ མ་ཧ་ནྟེ་ན རཱ་ཛཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན ན་ག་རཾ ཨ་ནུ་ས་ཉྩ་ར་ནྟོ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ གེ་ཧེ ཨུ་པ་རི་པཱ་སཱ་དེ ཝཱ་ཏ་པཱ་ནཾ ཝི་ཝ་རི་ཏྭཱ ཏཾ རཱ་ཛ་ཝི་བྷཱུ་ཏིཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟིཾ རཱུ་པ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ དེ་ཝ་ཙྪ་རཱ་པ་ཊི་བྷཱ་གཾ ཨེ་ཀཾ ཨི་ཏྠིཾ དི་སྭཱ ཨ་དི་ཊྛ་པུ་བྦེ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ས་ཧ་སཱ ས་མུ་པྤ་ནྣེ་ན ཀི་ལེ་ས་ས་མུ་དཱ་ཙཱ་རེ་ན པ་རི་ཡུ་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟོ ས་ཏི་པི ཀུ་ལ་རཱུ་པཱ་ཙཱ་རཱ་དི་གུ་ཎ་ཝི་སེ་ས་ས་མྤ་ནྣེ ཨ་ནྟེ་པུ་ར་ཛ་ནེ ས་བྷཱ་ཝ་ལ་ཧུ་ཀ་སྶ པ་ན དུ་དྡ་མ་སྶ ཙི་ཏྟ་སྶ ཝ་སེ་ན ཏ་སྶཾ ཨི་ཏྠི་ཡཾ པ་ཊི་བ་དྡྷ་མཱ་ན་སོ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་ས་ནེ ནི་སི་ནྣ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ ‘‘ཨི་མཾ པཱ་སཱ་དཾ ཨི་མ་ཉྩ ཨི་ཏྠིཾ ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ཧཱི’’ཏི ས་ཉྙཾ ད་ཏྭཱ རཱ་ཛ་གེ་ཧཾ པ་ཝི་ཊྛོ. ཨ་ཉྙཾ ས་བྦཾ ཨ་མྦ་ས་ཀྐ་ར་པེ་ཏ་ཝ་ཏྠུ་མྷི ཨཱ་ག་ཏ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – ཨི་དྷ པུ་རི་སོ སཱུ་རི་ཡེ ཨ་ན་ཏྠ་ངྒ་ཏེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ན་ག་ར་དྭཱ་རེ ཐ་ཀི་ཏེ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཨཱ་ནཱི་ཏཾ ཨ་རུ་ཎ་ཝ་ཎྞ་མ་ཏྟི་ཀཾ ཨུ་པྤ་ལཱ་ནི ཙ ན་ག་ར་དྭཱ་ར་ཀ་ཝཱ་ཊེ ལ་གྒེ་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི་ཏུཾ ཛེ་ཏ་ཝ་ནཾ ཨ་ག་མཱ་སི. རཱ་ཛཱ པ་ན སི་རི་ས་ཡ་ནེ ཝཱ་སཱུ་པ་ག་ཏོ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ཡཱ་མེ ས-ཨི་ཏི ན-ཨི་ཏི དུ-ཨི་ཏི སོ-ཨི་ཏི ཙ ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ཀྑ་རཱ་ནི མ་ཧ་ཏཱ ཀ་ཎྛེ་ན ཨུ་ཙྩཱ་རི་ཏཱ་ནི ཝི་ཡ ཝི་སྶ་ར་ཝ་སེ་ན ཨ་སྶོ་སི. ཏཱ་ནི ཀི་ར ཨ་ཏཱི་ཏེ ཀཱ་ལེ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཝཱ་སཱི་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི སེ་ཊྛི་པུ་ཏྟེ་ཧི བྷོ་ག་མ་ད་མ་ཏྟེ་ཧི ཡོ་བྦ་ན་ཀཱ་ལེ པཱ་ར་དཱ་རི་ཀ་ཀ་མྨ་ཝ་སེ་ན བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝེ་ཏྭཱ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ན་ག་ར་སྶ ས་མཱི་པེ ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷི་ཡཾ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ པ་ཙྩ་མཱ་ནེ་ཧི ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷི་ཡཱ མུ་ཁ་ཝ་ཊྚིཾ པ་ཏྭཱ ཨེ་ཀེ་ཀཾ གཱ་ཐཾ ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་ཧི ཨུ་ཙྩཱ་རི་ཏཱ་ནཾ ཏཱ་སཾ གཱ་ཐཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཨ་ཀྑ་རཱ་ནི, ཏེ པ་ཋ་མ་ཀྑ་ར་མེ་ཝ ཝ་ཏྭཱ ཝེ་ད་ནཱ་པྤ་ཏྟཱ ཧུ་ཏྭཱ ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷིཾ ཨོ་ཏ་རིཾ་སུ.
རཱ་ཛཱ པ་ན ཏཾ ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ བྷཱི་ཏ་ཏ་སི་ཏོ སཾ་ཝི་གྒོ ལོ་མ་ཧ་ཊྛ་ཛཱ་ཏོ ཏཾ ར་ཏྟཱ་ཝ་སེ་སཾ དུ་ཀྑེ་ན ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ཏྭཱ ཝི་བྷཱ་ཏཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ པུ་རོ་ཧི་ཏཾ པ་ཀྐོ་སཱ་པེ་ཏྭཱ ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ ཀ་ཐེ་སི. པུ་རོ་ཧི་ཏོ རཱ་ཛཱ་ནཾ བྷཱི་ཏ་ཏ་སི་ཏཾ ཉ་ཏྭཱ ལཱ་བྷ་གི་དྡྷོ ‘‘ཨུ་པྤ་ནྣོ ཁོ ཨ་ཡཾ མ་ཡ྄ཧཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ན་ཉྩ ལཱ་བྷུ་པྤཱ་ད་ནུ་པཱ་ཡོ’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ‘‘མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, མ་ཧཱ ཝ་ཏཱ་ཡཾ ཨུ་པ་དྡ་ཝོ ཨུ་པྤ་ནྣོ, ས་བྦ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ ཡ་ཉྙཾ ཡ་ཛཱ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. རཱ་ཛཱ ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་མ་ཙྩེ ཨཱ་ཎཱ་པེ་སི ‘‘ས་བྦ་ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཡ་ཉྙ་སྶ ཨུ་པ་ཀ་ར་ཎཱ་ནི ས་ཛྫེ་ཐཱ’’ཏི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ མ་ལླི་ཀཱ དེ་ཝཱི རཱ་ཛཱ་ནཾ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘‘ཀ་སྨཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་ནེ་ཀ་པཱ་ཎ་ཝ་དྷ་ཧིཾ་ས་ན་ཀ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ་སི, ན་ནུ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཏ་ཉཱ་ཎ་ཙཱ་རོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་ཙྪི་ཏ་བྦོ? ཡ་ཐཱ ཙ ཏེ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’’ནྟི. རཱ་ཛཱ ཏ་སྶཱ ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏྭཱ ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. བྷ་ག་ཝཱ ‘‘ན, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ཏུ་ཡ྄ཧཾ ཀོ་ཙི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡོ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཏེ་སཾ ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷི་ནི་ར་ཡེ ནི་བྦ་ཏྟ་ས་ཏྟཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ཏེ་ཧི པ་ཙྩེ་ཀཾ ཨུ་ཙྩཱ་རེ་ཏུཾ ཨཱ་ར་དྡྷ་གཱ་ཐཱ་ཡོ –
༨༠༢. ‘‘ས་ཊྛི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, པ་རི་པུ་ཎྞཱ་ནི ས་བྦ་སོ;
ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩ་མཱ་ནཱ་ནཾ, ཀ་དཱ ཨ་ནྟོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.
༨༠༣. ‘‘ན་ཏྠི ཨ་ནྟོ ཀུ་ཏོ ཨ་ནྟོ, ན ཨ་ནྟོ པ་ཊི་དི་སྶ་ཏི;
ཏ་ཐཱ ཧི པ་ཀ་ཏཾ པཱ་པཾ, ཏུ་ཡ྄ཧཾ མ་ཡ྄ཧ་ཉྩ མཱ་རི་སཱ.
༨༠༤. ‘‘དུ་ཛྫཱི་ཝི་ཏ་མ་ཛཱི་ཝི་མྷ, ཡེ ས་ནྟེ ན ད་ད་མྷ་སེ;
ས་ནྟེ་སུ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨེ་སུ, དཱི་པཾ ནཱ་ཀ་མྷ ཨ་ཏྟ་ནོ.
༨༠༥. ‘‘སོ་ཧཾ ནཱུ་ན ཨི་ཏོ ག་ནྟྭཱ, ཡོ་ནིཾ ལ་དྡྷཱ་ན མཱ་ནུ་སིཾ;
ཝ་ད་ཉྙཱུ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ, ཀཱ་ཧཱ་མི ཀུ་ས་ལཾ བ་ཧུ’’ནྟི. –
པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཀ་ཏྭཱ ཀ་ཐེ་སི.
༨༠༢. ཏ་ཏྠ ས་ཊྛི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཱིཏི ཝ་སྶཱ་ནཾ ས་ཊྛི་ས་ཧ་སྶཱ་ནི. ཏ་སྨིཾ ཀི་ར ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷི་ནི་ར་ཡེ ནི་བྦ་ཏྟ་ས་ཏྟོ ཨ་དྷོ ཨོ་ག་ཙྪ་ནྟོ ཏིཾ་སཱ་ཡ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶེ་ཧི ཧེ་ཊྛི་མ་ཏ་ལཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཏ་ཏོ ཨུ་དྡྷཾ ཨུ་གྒ་ཙྪ་ནྟོ་པི ཏིཾ་སཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶེ་ཧི མུ་ཁ་ཝ་ཊྚི་པ་དེ་སཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཏཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ སོ ‘‘ས་ཊྛི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, པ་རི་པུ་ཎྞཱ་ནི ས་བྦ་སོ’’ཏི གཱ་ཐཾ ཝ་ཏྟུ་ཀཱ་མོ ས-ཨི་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཨ་དྷི་མ་ཏྟ་ཝེ་ད་ནཱ་པྤ་ཏྟོ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་དྷོ་མུ་ཁོ པ་ཏི. བྷ་ག་ཝཱ པ་ན ཏཾ ར་ཉྙོ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཀ་ཏྭཱ ཀ་ཐེ་སི. ཨེ་ས ན་ཡོ སེ་ས་གཱ་ཐཱ་སུ་པི. ཏ་ཏྠ ཀ་དཱ ཨ་ནྟོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱིཏི ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷི་ནི་ར་ཡེ པ་ཙྩ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཀ་དཱ ནུ ཁོ ཨི་མ་སྶ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟོ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.
༨༠༣. ཏ་ཐཱ ཧཱིཏི ཡ་ཐཱ ཏུ་ཡ྄ཧཾ མ་ཡ྄ཧ་ཉྩ ཨི་མ་སྶ དུ་ཀྑ་སྶ ན་ཏྠི ཨ་ནྟོ, ན ཨ་ནྟོ པ་ཊི་དི་སྶ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཏེ་ན པ་ཀཱ་རེ་ན པཱ་པ་ཀཾ ཀ་མྨཾ པ་ཀ་ཏཾ ཏ་ཡཱ མ་ཡཱ ཙཱ་ཏི ཝི་བྷ་ཏྟིཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ ཝ་ཏྟ་བྦཾ.
༨༠༤. དུ་ཛྫཱི་ཝི་ཏནྟི ཝི་ཉྙཱུ་ཧི ག་ར་ཧི་ཏ་བྦཾ ཛཱི་ཝི་ཏཾ. ཡེ ས་ནྟེཏི ཡེ མ་ཡཾ ས་ནྟེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨེ. ན ད་ད་མྷ་སེཏི ན ཨ་ད་མྷ. ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝ་ཏྠཾ པཱ་ཀ་ཊ་ཏ་རཾ ཀཱ་ཏུཾ ‘‘ས་ནྟེ་སུ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨེ་སུ, དཱི་པཾ ནཱ་ཀ་མྷ ཨ་ཏྟ་ནོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
༨༠༥. སོ་ཧནྟི སོ ཨ་ཧཾ. ནཱུ་ནཱཏི པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐེ ནི་པཱ་ཏོ. ཨི་ཏོཏི ཨི་མ་སྨཱ ལོ་ཧ་ཀུ་མྦྷི་ནི་ར་ཡཱ. ག་ནྟྭཱཏི ཨ་པ་ག་ནྟྭཱ. ཡོ་ནིཾ ལ་དྡྷཱ་ན མཱ་ནུ་སིནྟི མ་ནུ་སྶ་ཡོ་ནིཾ མ་ནུ་སྶ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ. ཝ་ད་ཉྙཱུཏི པ་རི་ཙྩཱ་ག་སཱི་ལོ, ཡཱ་ཙ་ཀཱ་ནཾ ཝཱ ཝ་ཙ་ན་ཉྙཱུ. སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོཏི སཱི་ལཱ་ཙཱ་ར་ས་མྤ་ནྣོ. ཀཱ་ཧཱ་མི ཀུ་ས་ལཾ བ་ཧུནྟི པུ་བྦེ ཝི་ཡ པ་མཱ་དཾ ཨ་ནཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ བ་ཧུཾ པ་ཧཱུ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ པུ་ཉྙ་ཀ་མྨཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཨུ་པ་ཙི་ནི་སྶཱ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ས་ཏྠཱ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ་ཡོ ཝ་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སི, དེ་ས་ནཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ མ་ཏྟི་ཀཱ་ར་ཏྟུ་པྤ་ལ་ཧཱ་ར་ཀོ པུ་རི་སོ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧི. རཱ་ཛཱ ས་ཉྫཱ་ཏ་སཾ་ཝེ་གོ པ་ར་པ་རི་གྒ་ཧེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཧཱ་ཡ ས་དཱ་ར་ས་ནྟུ་ཊྛོ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི.
སེ་ཊྛི་པུ་ཏྟ་པེ་ཏ་ཝ་ཏྠུ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.