༩. ཨ་ངྐུ་ར་པེ་ཏ་ཝ་ཏྠུ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཡ་སྶ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ག་ཙྪཱ་མཱཏི ཨི་དཾ ས་ཏྠཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཨ་ངྐུ་ར་པེ་ཏཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐེ་སི. ཀཱ་མ་ཉྩེ་ཏྠ ཨ་ངྐུ་རོ པེ་ཏོ ན ཧོ་ཏི, ཏ་སྶ པ་ན ཙ་རི་ཏཾ ཡ་སྨཱ པེ་ཏ་ས་མྦ་ནྡྷཾ, ཏ་སྨཱ ཏཾ ‘‘ཨ་ངྐུ་ར་པེ་ཏ་ཝ་ཏྠཱུ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ས་ངྑེ་པ་ཀ་ཐཱ – ཡེ ཏེ ཨུ་ཏྟ་ར་མ་དྷུ་རཱ་དྷི་པ་ཏི་ནོ ར་ཉྙོ མ་ཧཱ་སཱ་ག་ར་སྶ པུ་ཏྟཾ ཨུ་པ་སཱ་ག་རཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་ཏྟ་རཱ་པ་ཐེ ཀཾ་ས་བྷོ་གེ ཨ་སི་ཏ་ཉྫ་ན་ན་ག་རེ མ་ཧཱ་ཀཾ་ས་སྶ དྷཱི་ཏུ་ཡཱ དེ་ཝ་ག་བྦྷཱ་ཡ ཀུ་ཙྪི་ཡཾ ཨུ་པྤ་ནྣཱ ཨ་ཉྫ་ན་དེ་ཝཱི ཝཱ་སུ་དེ་ཝོ བ་ལ་དེ་ཝོ ཙ་ནྡ་དེ་ཝོ སཱུ་རི་ཡ་དེ་ཝོ ཨ་གྒི་དེ་ཝོ ཝ་རུ་ཎ་དེ་ཝོ ཨ་ཛྫུ་ནོ པ་ཛྫུ་ནོ གྷ་ཊ་པ་ཎྜི་ཏོ ཨ་ངྐུ་རོ ཙཱ་ཏི ཝཱ་སུ་དེ་ཝཱ་ད་ཡོ ད་ས བྷཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི ཨེ་ཀཱ་ད་ས ཁ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཧེ་སུཾ, ཏེ་སུ ཝཱ་སུ་དེ་ཝཱ་ད་ཡོ བྷཱ་ཏ་རོ ཨ་སི་ཏ་ཉྫ་ན་ན་ག་རཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ དྭཱ་ར་ཝ་ཏཱི་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ་སུ ས་ཀ་ལ་ཛ་མྦུ་དཱི་པེ ཏེ་ས་ཊྛི་ཡཱ ན་ག་ར་ས་ཧ་སྶེ་སུ ས་བྦེ རཱ་ཛཱ་ནོ ཙ་ཀྐེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏ་ཀྑ་ཡཾ པཱ་པེ་ཏྭཱ དྭཱ་ར་ཝ་ཏི་ཡཾ ཝ་ས་མཱ་ནཱ ར་ཛྫཾ ད་ས ཀོ་ཊྛཱ་སེ ཀ་ཏྭཱ ཝི་བྷ་ཛིཾ་སུ. བྷ་གི་ནིཾ པ་ན ཨ་ཉྫ་ན་དེ་ཝིཾ ན ས་རིཾ་སུ. པུ་ན ས་རི་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཀཱ་ད་ས ཀོ་ཊྛཱ་སེ ཀ་རོ་མཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ཏེ་སཾ ས་བྦ་ཀ་ནི་ཊྛོ ཨ་ངྐུ་རོ ‘‘མ་མ ཀོ་ཊྛཱ་སཾ ཏ་སྶཱ དེ་ཐ, ཨ་ཧཾ ཝོ་ཧཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཛཱི་ཝི་སྶཱ་མི, ཏུ་མྷེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཛ་ན་པ་དེ་སུ སུ་ངྐཾ མ་ཡ྄ཧཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཐཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏེ ‘‘སཱ་དྷཱུ’’ཏི ས་མྤ་ཊི་ཙྪི་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཀོ་ཊྛཱ་ཡཾ བྷ་གི་ནི་ཡཱ ད་ཏྭཱ ན་ཝ རཱ་ཛཱ་ནོ དྭཱ་ར་ཝ་ཏི་ཡཾ ཝ་སིཾ་སུ.
ཨ་ངྐུ་རོ པ་ན ཝ་ཎི་ཛྫཾ ཀ་རོ་ནྟོ ནི་ཙྩ་ཀཱ་ལཾ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ དེ་ཏི. ཏ་སྶ པ་ནེ་ཀོ དཱ་སོ བྷ་ཎྜཱ་གཱ་རི་ཀོ ཨ་ཏྠ་ཀཱ་མོ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ངྐུ་རོ པ་ས་ནྣ་མཱ་ན་སོ ཏ་སྶ ཨེ་ཀཾ ཀུ་ལ་དྷཱི་ཏ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་དཱ་སི. སོ པུ་ཏྟེ ག་བྦྷ་ག་ཏེ་ཡེ་ཝ ཀཱ་ལ་མ་ཀཱ་སི. ཨ་ངྐུ་རོ ཏ་སྨིཾ ཛཱ་ཏེ ཏ་སྶ པི་ཏུ་ནོ དི་ནྣཾ བྷ་ཏྟ་ཝེ་ཏ་ནཾ ཏ་སྶ ཨ་དཱ་སི. ཨ་ཐ ཏ་སྨིཾ དཱ་ར་ཀེ ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟེ ‘‘དཱ་སོ ན དཱ་སོ’’ཏི རཱ་ཛ་ཀུ་ལེ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ ཨུ་པྤ་ཛྫི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་ཉྫ་ན་དེ་ཝཱི དྷེ་ནཱུ་པ་མཾ ཝ་ཏྭཱ ‘‘མཱ་ཏུ བྷུ་ཛི་སྶཱ་ཡ པུ་ཏྟོ་པི བྷུ་ཛི་སྶོ ཨེ་ཝཱ’’ཏི དཱ་ས་བྱ་ཏོ མོ་ཙེ་སི.
དཱ་ར་ཀོ པ་ན ལ་ཛྫཱ་ཡ ཏ་ཏྠ ཝ་སི་ཏུཾ ཨ་ཝི་ས་ཧ་ནྟོ རོ་རུ་ཝ་ན་ག་རཾ ག་ནྟྭཱ ཏ་ཏྠ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ ཏུ་ནྣ་ཝཱ་ཡ་སྶ དྷཱི་ཏ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏུ་ནྣ་ཝཱ་ཡ་སི་པྤེ་ན ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཀ་པྤེ་སི. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན རོ་རུ་ཝ་ན་ག་རེ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་མ་ཧཱ་སེ་ཊྛི ནཱ་མ ཨ་ཧོ་སི. སོ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀ་པ་ཎ་དྡྷི་ཀ་ཝ་ནི་བྦ་ཀ་ཡཱ་ཙ་ཀཱ་ནཾ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ དེ་ཏི. སོ ཏུ་ནྣ་ཝཱ་ཡོ སེ་ཊྛི་ནོ གྷ་རཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟཱ་ནཾ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶ་ཛཱ་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛི་ནོ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ད་ཀྑི་ཎ་བཱ་ཧུཾ པ་སཱ་རེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་སི ‘‘ཨེ་ཏྠ ག་ནྟྭཱ ལ་དྡྷ་བྦཾ ལ་བྷ་ནྟཱུ’’ཏི. ཏ་སྶ ཀ་མྨཾ པཱ་ལི༹་ཡཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ག་ཏཾ.
སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ མ་རུ་བྷཱུ་མི་ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ ནི་གྲོ་དྷ་རུ་ཀྑེ བྷུ་མྨ་དེ་ཝ་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ ནི་བྦ་ཏྟི, ཏ་སྶ ད་ཀྑི་ཎ་ཧ་ཏྠོ ས་བྦ་ཀཱ་མ་ད་དོ ཨ་ཧོ་སི. ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཙ རོ་རུ་ཝེ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛི་ནོ དཱ་ནེ བྱཱ་ཝ་ཊོ ཨ་སྶ་དྡྷོ ཨ་པྤ་ས་ནྣོ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ པུ་ཉྙ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ཨ་ནཱ་ད་རོ ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་སྶ དེ་ཝ་པུ་ཏྟ་སྶ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ན་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ པེ་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ ནི་བྦ་ཏྟི. ཏེ་ན ཙ ཀ་ཏ་ཀ་མྨཾ པཱ་ལི༹་ཡཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ག་ཏཾ. ཨ་ས་ཡ྄ཧ་མ་ཧཱ་སེ་ཊྛི པ་ན ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་བྷ་ཝ་ནེ ས་ཀྐ་སྶ དེ་ཝ་ར་ཉྙོ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ཨུ་པ་ག་ཏོ.
ཨ་ཐ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ངྐུ་རོ པ་ཉྩ་ཧི ས་ཀ་ཊ་ས་ཏེ་ཧི, ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ པ་ཉྩ་ཧི ས་ཀ་ཊ་ས་ཏེ་ཧཱི་ཏི དྭེ་པི ཛ་ནཱ ས་ཀ་ཊ་ས་ཧ་སྶེ་ན བྷ་ཎྜཾ ཨཱ་དཱ་ཡ མ་རུ་ཀ་ནྟཱ་ར་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ནྣཱ མ་གྒ་མཱུ་ལ༹ྷཱ ཧུ་ཏྭཱ བ་ཧུཾ དི་ཝ་སཾ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཝི་ཙ་ར་ནྟཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་ཏི་ཎོ་ད་ཀཱ་ཧཱ་རཱ ཨ་ཧེ་སུཾ. ཨ་ངྐུ་རོ ཨ་སྶ་དཱུ་ཏེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་སུ དི་སཱ་སུ པཱ་ནི་ཡཾ མ་གྒཱ་པེ་སི. ཨ་ཐ སོ ཀཱ་མ་ད་ད་ཧ་ཏྠོ ཡ་ཀྑོ ཏཾ ཏེ་སཾ བྱ་ས་ན་པྤ་ཏྟིཾ དི་སྭཱ ཨ་ངྐུ་རེ་ན པུ་བྦེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀ་ཏཾ ཨུ་པ་ཀཱ་རཾ ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ‘‘ཧ་ནྡ དཱ་ནི ཨི་མ་སྶ མ་ཡཱ ཨ་ཝ་སྶ་ཡེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ས་ན་ཝ་ཊ་རུ་ཀྑཾ ད་སྶེ་སི. སོ ཀི་ར ཝ་ཊ་རུ་ཀྑོ སཱ་ཁཱ་ཝི་ཊ་པ་ས་མྤ་ནྣོ གྷ་ན་པ་ལཱ་སོ ས་ནྡ་ཙྪཱ་ཡོ ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཧ་སྶ་པཱ་རོ་ཧོ ཨཱ་ཡཱ་མེ་ན ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨུ་བྦེ་དྷེ་ན ཙ ཡོ་ཛ་ན་པ་རི་མཱ་ཎོ ཨ་ཧོ་སི. ཏཾ དི་སྭཱ ཨ་ངྐུ་རོ ཧ་ཊྛ་ཏུ་ཊྛོ ཏ་སྶ ཧེ་ཊྛཱ ཁ་ནྡྷཱ་ཝཱ་རཾ བ་ནྡྷཱ་པེ་སི. ཡ་ཀྑོ ཨ་ཏྟ་ནོ ད་ཀྑི་ཎ་ཧ་ཏྠཾ པ་སཱ་རེ་ཏྭཱ པ་ཋ་མཾ ཏཱ་ཝ པཱ་ནཱི་ཡེ་ན ས་བྦཾ ཛ་ནཾ ས་ནྟ་པྤེ་སི. ཏ་ཏོ ཡོ ཡོ ཡཾ ཡཾ ཨི་ཙྪ་ཏི, ཏ་སྶ ཏ་སྶ ཏཾ ཏཾ ཨ་དཱ་སི.
ཨེ་ཝཾ ཏ་སྨིཾ མ་ཧཱ་ཛ་ནེ ནཱ་ནཱ་ཝི་དྷེ་ན ཨ་ནྣ་པཱ་ནཱ་དི་ནཱ ཡ་ཐཱ་ཀཱ་མཾ ས་ནྟ་པྤི་ཏེ པ་ཙྪཱ ཝཱུ་པ་ས་ནྟེ མ་གྒ་པ་རི་སྶ་མེ སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཝཱ་ཎི་ཛོ ཨ་ཡོ་ནི་སོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨེ་ཝཾ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘དྷ་ན་ལཱ་བྷཱ་ཡ ཨི་ཏོ ཀ་མྦོ་ཛཾ ག་ནྟྭཱ མ་ཡཾ ཀིཾ ཀ་རི་སྶཱ་མ, ཨི་མ་མེ་ཝ པ་ན ཡ་ཀྑཾ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ག་ཧེ་ཏྭཱ ཡཱ་ནཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ན་ག་ར་མེ་ཝ ག་མི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཏ་མ་ཏྠཾ ཨ་ངྐུ་ར་སྶ ཀ་ཐེ་ནྟོ –
༢༥༧. ‘‘ཡ་སྶ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ག་ཙྪཱ་མ, ཀ་མྦོ་ཛཾ དྷ་ན་ཧཱ་ར་ཀཱ;
ཨ་ཡཾ ཀཱ་མ་ད་དོ ཡ་ཀྑོ, ཨི་མཾ ཡ་ཀྑཾ ན་ཡཱ་མ་སེ.
༢༥༨. ‘‘ཨི་མཾ ཡ་ཀྑཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ་ན, སཱ་དྷུ་ཀེ་ན པ་ས་ཡ྄ཧ ཝཱ;
ཡཱ་ནཾ ཨཱ་རོ་པ་ཡི་ཏྭཱ་ན, ཁི་པྤཾ ག་ཙྪཱ་མ དྭཱ་ར་ཀ’’ནྟི. –
གཱ་ཐཱ་དྭ་ཡ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཡ་སྶ ཨ་ཏྠཱ་ཡཱཏི ཡ་སྶ ཀཱ་ར་ཎཱ. ཀ་མྦོ་ཛནྟི ཀ་མྦོ་ཛ་ར་ཊྛཾ. དྷ་ན་ཧཱ་ར་ཀཱཏི བྷ་ཎྜ་ཝི་ཀྐ་ཡེ་ན ལ་དྡྷ་དྷ་ན་ཧཱ་རི་ནོ. ཀཱ་མ་ད་དོཏི ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་དཱ་ཡ་ཀོ. ཡ་ཀྑོཏི དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ. ན་ཡཱ་མ་སེཏི ན་ཡི་སྶཱ་མ. སཱ་དྷུ་ཀེ་ནཱཏི ཡཱ་ཙ་ནེ་ན. པ་ས་ཡ྄ཧཱཏི ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ བ་ལ་ཀྐཱ་རེ་ན, ཡཱ་ནནྟི སུ་ཁ་ཡཱ་ནཾ. དྭཱ་ར་ཀནྟི དྭཱ་ར་ཝ་ཏཱི་ན་ག་རཾ. ཨ་ཡཾ ཧེ་ཏྠཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཡ་ད་ཏྠཾ མ་ཡཾ ཨི་ཏོ ཀ་མྦོ་ཛཾ ག་ནྟུ་ཀཱ་མཱ, ཏེ་ན ག་མ་ནེ་ན སཱ་དྷེ་ཏ་བྦོ ཨ་ཏྠོ ཨི་དྷེ་ཝ སི་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ཨ་ཡ་ཉྷི ཡ་ཀྑོ ཀཱ་མ་ད་དོ, ཏ་སྨཱ ཨི་མཾ ཡ་ཀྑཾ ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཨ་ནུ་མ་ཏི་ཡཱ ཝཱ, ས་ཙེ ས་ཉྙ་ཏྟིཾ ན ག་ཙྪ་ཏི, བ་ལ་ཀྐཱ་རེ་ན ཝཱ ཡཱ་ནཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ཡཱ་ནེ པ་ཙྪཱ་བཱ་ཧཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཏཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨི་ཏོ་ཡེ་ཝ ཁི་པྤཾ དྭཱ་ར་ཝ་ཏཱི་ན་ག་རཾ ག་ཙྪཱ་མཱ་ཏི.
ཨེ་ཝཾ པ་ན བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝུ་ཏྟོ ཨ་ངྐུ་རོ ས་པྤུ་རི་ས་དྷ་མྨེ ཋ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ནྟོ –
༢༥༩. ‘‘ཡ་སྶ རུ་ཀྑ་སྶ ཚཱ་ཡཱ་ཡ, ནི་སཱི་དེ་ཡྻ ས་ཡེ་ཡྻ ཝཱ;
ན ཏ་སྶ སཱ་ཁཾ བྷ་ཉྫེ་ཡྻ, མི་ཏྟ་དུ་བྦྷོ ཧི པཱ་པ་ཀོ’’ཏི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ན བྷ་ཉྫེ་ཡྻཱཏི ན ཚི་ནྡེ་ཡྻ. མི་ཏྟ་དུ་བྦྷོཏི མི་ཏྟེ་སུ དུ་བྦྷ་ནཾ ཏེ་སཾ ཨ་ན་ཏྠུ་པྤཱ་ད་ནཾ. པཱ་པ་ཀོཏི ཨ་བྷ་དྡ་ཀོ མི་ཏྟ་དུ་བྦྷོ. ཡོ ཧི སཱི་ཏ་ཙྪཱ་ཡོ རུ་ཀྑོ གྷ་མྨཱ་བྷི་ཏ་ཏྟ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ པ་རི་སྶ་མ་ཝི་ནོ་ད་ཀོ, ཏ་སྶཱ་པི ནཱ་མ པཱ་པ་ཀཾ ན ཙི་ནྟེ་ཏ་བྦཾ, ཀི་མ་ངྐཾ པ་ན ས་ཏྟ་བྷཱུ་ཏེ་སུ. ཨ་ཡཾ དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ས་པྤུ་རི་སོ པུ་བྦ་ཀཱ་རཱི ཨ་མྷཱ་ཀཾ དུ་ཀྑ་པ་ནཱུ་ད་ཀོ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ, ན ཏ་སྶ ཀི་ཉྩི ཨ་ན་ཏྠཾ ཙི་ནྟེ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཉྙ་ད་ཏྠུ སོ པཱུ་ཛེ་ཏ་བྦོ ཨེ་ཝཱ་ཏི ད་སྶེ་ཏི.
ཏཾ སུ་ཏྭཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ‘‘ཨ་ཏྠ་སྶ མཱུ་ལཾ ནི་ཀ་ཏི་ཝི་ན་ཡོ’’ཏི ནཱི་ཏི་མ་གྒཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ངྐུ་ར་སྶ པ་ཊི་ལོ་མ་པ་ཀྑེ ཋ་ཏྭཱ –
༢༦༠. ‘‘ཡ་སྶ རུ་ཀྑ་སྶ ཚཱ་ཡཱ་ཡ, ནི་སཱི་དེ་ཡྻ ས་ཡེ་ཡྻ ཝཱ;
ཁ་ནྡྷ་མྤི ཏ་སྶ ཚི་ནྡེ་ཡྻ, ཨ་ཏྠོ ཙེ ཏཱ་དི་སོ སི་ཡཱ’’ཏི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཙེ ཏཱ་དི་སོ སི་ཡཱཏི ཏཱ་དི་སེ་ན ད་བྦ་ས་མྦྷཱ་རེ་ན ས་ཙེ ཨ་ཏྠོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ཏ་སྶ རུ་ཀྑ་སྶ ཁ་ནྡྷ་མྤི ཚི་ནྡེ་ཡྻ, ཀི་མ་ངྒཾ པ་ན སཱ་ཁཱ་ད་ཡོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
ཨེ་ཝཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝུ་ཏྟེ ཨ་ངྐུ་རོ ས་པྤུ་རི་ས་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ –
༢༦༡. ‘‘ཡ་སྶ རུ་ཀྑ་སྶ ཚཱ་ཡཱ་ཡ, ནི་སཱི་དེ་ཡྻ ས་ཡེ་ཡྻ ཝཱ;
ན ཏ་སྶ པ་ཏྟཾ བྷི་ནྡེ་ཡྻ, མི་ཏྟ་དུ་བྦྷོ ཧི པཱ་པ་ཀོ’’ཏི. –
ཨི་མཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ན ཏ་སྶ པ་ཏྟཾ བྷི་ནྡེ་ཡྻཱཏི ཏ་སྶ རུ་ཀྑ་སྶ ཨེ་ཀ་པ་ཎྞ་མ་ཏྟ་མྤི ན པཱ་ཏེ་ཡྻ, པ་གེ་ཝ སཱ་ཁཱ་དི་ཀེ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
པུ་ན་པི བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ་དཾ པ་གྒ་ཎྷ་ནྟོ –
༢༦༢. ‘‘ཡ་སྶ རུ་ཀྑ་སྶ ཚཱ་ཡཱ་ཡ, ནི་སཱི་དེ་ཡྻ ས་ཡེ་ཡྻ ཝཱ;
ས་མཱུ་ལ་མྤི ཏཾ ཨ་བྦུ་ཧེ, ཨ་ཏྠོ ཙེ ཏཱ་དི་སོ སི་ཡཱ’’ཏི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ས་མཱུ་ལ་མྤི ཏཾ ཨ་བྦུ་ཧེཏི ཏཾ ཏ་ཏྠ ས་མཱུ་ལ་མྤི ས་ཧ མཱུ་ལེ་ན་པི ཨ་བྦུ་ཧེ་ཡྻ, ཨུ་དྡྷ་རེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨེ་ཝཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝུ་ཏྟེ པུ་ན ཨ་ངྐུ་རོ ཏཾ ནཱི་ཏིཾ ནི་ར་ཏྠ་ཀཾ ཀཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ –
༢༦༣. ‘‘ཡ་སྶེ་ཀ་ར་ཏྟི་མྤི གྷ་རེ ཝ་སེ་ཡྻ, ཡ་ཏྠ་ནྣ་པཱ་ནཾ པུ་རི་སོ ལ་བྷེ་ཐ;
ན ཏ་སྶ པཱ་པཾ མ་ན་སཱ་པི ཙི་ནྟ་ཡེ, ཀ་ཏ་ཉྙུ་ཏཱ ས་པྤུ་རི་སེ་ཧི ཝ་ཎྞི་ཏཱ.
༢༦༤. ‘‘ཡ་སྶེ་ཀ་ར་ཏྟི་མྤི གྷ་རེ ཝ་སེ་ཡྻ, ཨ་ནྣེ་ན པཱ་ནེ་ན ཨུ་པ་ཊྛི་ཏོ སི་ཡཱ;
ན ཏ་སྶ པཱ་པཾ མ་ན་སཱ་པི ཙི་ནྟ་ཡེ, ཨ་དུ་བྦྷ་པཱ་ཎཱི ད་ཧ་ཏེ མི་ཏྟ་དུ་བྦྷིཾ.
༢༦༥. ‘‘ཡོ པུ་བྦེ ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎོ, པ་ཙྪཱ པཱ་པེ་ན ཧིཾ་ས་ཏི;
ཨ་ལླ་པཱ་ཎི་ཧ་ཏོ པོ་སོ, ན སོ བྷ་དྲཱ་ནི པ་སྶ་ཏཱི’’ཏི. –
ཨི་མཱ ཏི་སྶོ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི.
༢༦༣. ཏ་ཏྠ ཡ་སྶཱཏི ཡ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ. ཨེ་ཀ་ར་ཏྟི་མྤཱིཏི ཨེ་ཀ་ར་ཏྟི་མ་ཏྟ་མྤི ཀེ་ཝ་ལཾ གེ་ཧེ ཝ་སེ་ཡྻ. ཡ་ཏྠ་ནྣ་པཱ་ནཾ པུ་རི་སོ ལ་བྷེ་ཐཱཏི ཡ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཀོ་ཙི པུ་རི་སོ ཨ་ནྣ་པཱ་ནཾ ཝཱ ཡཾ་ཀི་ཉྩི བྷོ་ཛ་ནཾ ཝཱ ལ་བྷེ་ཡྻ. ན ཏ་སྶ པཱ་པཾ མ་ན་སཱ་པི ཙི་ནྟ་ཡེཏི ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨ་བྷ་དྡ་ཀཾ ཨ་ན་ཏྠཾ མ་ན་སཱ་པི ན ཙི་ནྟེ་ཡྻ ན པི་ཧེ་ཡྻ, པ་གེ་ཝ ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཱ་ཧི. ཀ་སྨཱ་ཏི ཙེ? ཀ་ཏ་ཉྙུ་ཏཱ ས་པྤུ་རི་སེ་ཧི ཝ་ཎྞི་ཏཱཏི ཀ་ཏ་ཉྙུ་ཏཱ ནཱ་མ བུ་དྡྷཱ་དཱི་ཧི ཨུ་ཏྟ་མ་པུ་རི་སེ་ཧི པ་སཾ་སི་ཏཱ.
༢༦༤. ཨུ་པ་ཊྛི་ཏོཏི པ་ཡི་རུ་པཱ་སི་ཏོ ‘‘ཨི་དཾ ག་ཎྷ ཨི་དཾ བྷུ་ཉྫཱ’’ཏི ཨ་ནྣ་པཱ་ནཱ་དི་ནཱ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏོ. ཨ་དུ་བྦྷ་པཱ་ཎཱིཏི ཨ་ཧིཾ་ས་ཀ་ཧ་ཏྠོ ཧ་ཏྠ་སཾ་ཡ་ཏོ. ད་ཧ་ཏེ མི་ཏྟ་དུ་བྦྷིནྟི ཏཾ མི་ཏྟ་དུ་བྦྷིཾ པུ་གྒ་ལཾ ད་ཧ་ཏི ཝི་ནཱ་སེ་ཏི, ཨ་པྤ་དུ་ཊྛེ ཧི་ཏ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ས་མྤ་ནྣེ པུ་གྒ་ལེ པ་རེ་ན ཀ་ཏོ ཨ་པ་རཱ་དྷོ ཨ་ཝི་སེ་སེ་ན ཏ་སྶེ་ཝ ཨ་ན་ཏྠཱ་ཝ་ཧོ, ཨ་པྤ་དུ་ཊྛོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཏཾ ད་ཧ་ཏི ནཱ་མ. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –
‘‘ཡོ ཨ་པྤ་དུ་ཊྛ་སྶ ན་ར་སྶ དུ་སྶ་ཏི, སུ་དྡྷ་སྶ པོ་ས་སྶ ཨ་ན་ངྒ་ཎ་སྶ;
ཏ་མེ་ཝ བཱ་ལཾ པ་ཙྩེ་ཏི པཱ་པཾ, སུ་ཁུ་མོ ར་ཛོ པ་ཊི་ཝཱ་ཏཾ་ཝ ཁི་ཏྟོ’’ཏི. (དྷ. པ. ༡༢༥; ཛཱ. ༡.༥.༩༤; སཾ. ནི. ༡.༢༢);
༢༦༥. ཡོ པུ་བྦེ ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎོཏི ཡོ པུ་གྒ་ལོ ཀེ་ན་ཙི སཱ་དྷུ་ནཱ ཀ་ཏ་བྷ་དྡ་ཀོ ཀ་ཏཱུ་པ་ཀཱ་རོ. པ་ཙྪཱ པཱ་པེ་ན ཧིཾ་ས་ཏཱིཏི ཏཾ པུ་བྦ་ཀཱ་རི་ནཾ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ པཱ་པེ་ན ཨ་བྷ་དྡ་ཀེ་ན ཨ་ན་ཏྠ་ཀེ་ན བཱ་དྷ་ཏི. ཨ་ལླ་པཱ་ཎི་ཧ་ཏོ པོ་སོཏི ཨ་ལླ་པཱ་ཎི་ནཱ ཨུ་པ་ཀཱ་ར་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ཨ་ལླ་པཱ་ཎི་ནཱ དྷོ་ཏ་ཧ་ཏྠེ་ན པུ་བྦ་ཀཱ་རི་ནཱ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཧ་ཏོ བཱ་དྷི་ཏོ, ཏ་སྶ ཝཱ པུ་བྦ་ཀཱ་རི་ནོ བཱ་དྷ་ནེ་ན ཧ་ཏོ ཨ་ལླ་པཱ་ཎི་ཧ་ཏོ ནཱ་མ, ཨ་ཀ་ཏ་ཉྙུ་པུ་གྒ་ལོ. ན སོ བྷ་དྲཱ་ནི པ་སྶ་ཏཱིཏི སོ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་པུ་གྒ་ལོ ཨི་དྷ་ལོ་ཀེ ཙ པ་ར་ལོ་ཀེ ཙ ཨི་ཊྛཱ་ནི ན པ་སྶ་ཏི, ན ཝི་ནྡ་ཏི, ན ལ་བྷ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨེ་ཝཾ ས་པྤུ་རི་ས་དྷ་མྨཾ པ་གྒ་ཎྷ་ནྟེ་ན ཨ་ངྐུ་རེ་ན ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟོ སོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ནི་རུ་ཏྟ་རོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི. ཡ་ཀྑོ པ་ན ཏེ་སཾ དྭི་ནྣཾ ཝ་ཙ་ན་པ་ཊི་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི སུ་ཏྭཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཀུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ་པི ‘‘ཧོ་ཏུ ཨི་མ་སྶ དུ་ཊྛ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཀ་ཏྟ་བྦཾ པ་ཙྪཱ ཛཱ་ནི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཀེ་ན་ཙི ཨ་ན་བྷི་བྷ་ཝ་ནཱི་ཡ་ཏ་མེ་ཝ ཏཱ་ཝ ད་སྶེ་ནྟོ –
༢༦༦. ‘‘ནཱ་ཧཾ དེ་ཝེ་ན ཝཱ མ་ནུ་སྶེ་ན ཝཱ, ཨི་སྶ་རི་ཡེ་ན ཝཱ ཧཾ སུ་པྤ་ས་ཡ྄ཧོ;
ཡ་ཀྑོ་ཧ་མ་སྨི པ་ར་མི་དྡྷི་པ་ཏྟོ, དཱུ་ར་ངྒ་མོ ཝ་ཎྞ་བ་ལཱུ་པ་པ་ནྣོ’’ཏི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ དེ་ཝེ་ན ཝཱཏི ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི དེ་ཝེ་ན ཝཱ. མ་ནུ་སྶེ་ན ཝཱཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨི་སྶ་རི་ཡེ་ན ཝཱཏི དེ་ཝི་སྶ་རི་ཡེ་ན ཝཱ མ་ནུ་སྶི་སྶ་རི་ཡེ་ན ཝཱ. ཏ་ཏྠ དེ་ཝི་སྶ་རི་ཡཾ ནཱ་མ ཙ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ས་ཀྐ་སུ་ཡཱ་མཱ་དཱི་ནཾ དེ་ཝི་དྡྷི, མ་ནུ་སྶི་སྶ་རི་ཡཾ ནཱ་མ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་དཱི་ནཾ པུ་ཉྙི་དྡྷི. ཏ་སྨཱ ཨི་སྶ་རི་ཡ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ་པི ཧི དེ་ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཉྙ་ཕ་ལཱུ་པ་ཏྠ་མྦྷི་ཏེ མ་ནུ་སྶེ་པི ཨ་ས་ཏི པ་ཡོ་ག་ཝི་པ་ཏྟི་ཡཾ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟི, པ་གེ་ཝ ཨི་ཏ་རེ. ཧནྟི ཨ་ས་ཧ་ནེ ནི་པཱ་ཏོ. ན སུ་པྤ་ས་ཡ྄ཧོཏི ཨ་པྤ་དྷཾ་སི་ཡོ. ཡ་ཀྑོ་ཧ་མ་སྨི པ་ར་མི་དྡྷི་པ་ཏྟོཏི ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཉྙ་ཕ་ལེ་ན ཨ་ཧཾ ཡ་ཀྑ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ག་ཏོ ཨ་སྨི, ཡ་ཀྑོ་ཝ ས་མཱ་ནོ ན ཡོ ཝཱ སོ ཝཱ, ཨ་ཐ ཁོ པ་ར་མི་དྡྷི་པ་ཏྟོ པ་ར་མཱ་ཡ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ཡ ཡ་ཀྑི་དྡྷི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ. དཱུ་ར་ངྒ་མོཏི ཁ་ཎེ་ནེ་ཝ དཱུ་ར་མྤི ཋཱ་ནཾ ག་ནྟུཾ ས་མ་ཏྠོ. ཝ་ཎྞ་བ་ལཱུ་པ་པ་ནྣོཏི རཱུ་པ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ས་རཱི་ར་བ་ལེ་ན ཙ ཨུ་པ་པ་ནྣོ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ་ཏི ཏཱི་ཧི་པི པ་དེ་ཧི མ་ནྟ་པྤ་ཡོ་གཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ན་བྷི་བྷ་ཝ་ནཱི་ཡ་ཏཾ་ཡེ་ཝ ད་སྶེ་ཏི. རཱུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཧི པ་རེ་སཾ བ་ཧུ་མཱ་ནི་ཏོ ཧོ་ཏི, རཱུ་པ་ས་མྤ་དཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཝ་ཏྠུ་ནཱ་པི ཨ་ནཱ་ཀ་ཌྜྷ་ནི་ཡོ་ཝཱ་ཏི ཝ་ཎྞ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ན་བྷི་བྷ་ཝ་ནཱི་ཡ་ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི ཝུ་ཏྟཱ.
ཨི་ཏོ པ་རཾ ཨ་ངྐུ་ར་སྶ ཙ དེ་ཝ་པུ་ཏྟ་སྶ ཙ ཝ་ཙ་ན་པ་ཊི་ཝ་ཙ་ན་ཀ་ཐཱ ཧོ་ཏི –
༢༦༧. ‘‘པཱ་ཎི ཏེ ས་བྦ་སོ་ཝ་ཎྞོ, པ་ཉྩ་དྷཱ་རོ མ་དྷུ་སྶ་ཝོ;
ནཱ་ནཱ་ར་སཱ པ་གྒྷ་ར་ནྟི, མ་ཉྙེ་ཧཾ ཏཾ པུ་རི་ནྡ་དཾ.
༢༦༨. ‘‘ནཱ་མྷི དེ་ཝོ ན ག་ནྡྷ་བྦོ, ནཱ་པི ས་ཀྐོ པུ་རི་ནྡ་དོ;
པེ་ཏཾ མཾ ཨ་ངྐུ་ར ཛཱ་ནཱ་ཧི, རོ་རུ་ཝ་མྷཱ ཨི་དྷཱ་ག་ཏཾ.
༢༦༩. ‘‘ཀིཾ་སཱི་ལོ ཀིཾ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ, རོ་རུ་ཝ་སྨིཾ པུ་རེ ཏུ་ཝཾ;
ཀེ་ན ཏེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ན, པུ་ཉྙཾ པཱ་ཎི་མྷི ཨི་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
༢༧༠. ‘‘ཏུ་ནྣ་ཝཱ་ཡོ པུ་རེ ཨཱ་སིཾ, རོ་རུ་ཝ་སྨིཾ ཏ་དཱ ཨ་ཧཾ;
སུ་ཀི་ཙྪ་ཝུ་ཏྟི ཀ་པ་ཎོ, ན མེ ཝི་ཛྫ་ཏི དཱ་ཏ་ཝེ.
༢༧༡. ‘‘ནི་ཝེ་ས་ན་ཉྩ མེ ཨཱ་སི, ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སྶ ཨུ་པ་ནྟི་ཀེ;
ས་དྡྷ་སྶ དཱ་ན་པ་ཏི་ནོ, ཀ་ཏ་པུ་ཉྙ་སྶ ལ་ཛྫི་ནོ.
༢༧༢. ‘‘ཏ་ཏྠ ཡཱ་ཙ་ན་ཀཱ་ཡ་ནྟི, ནཱ་ནཱ་གོ་ཏྟཱ ཝ་ནི་བྦ་ཀཱ;
ཏེ ཙ མཾ ཏ་ཏྠ པུ་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནཾ.
༢༧༣. ‘‘ཀ་ཏྠ ག་ཙྪཱ་མ བྷ་དྡཾ ཝོ, ཀ་ཏྠ དཱ་ནཾ པ་དཱི་ཡ་ཏི;
ཏེ་སཱ་ཧཾ པུ་ཊྛོ ཨ་ཀྑཱ་མི, ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནཾ.
༢༧༤. ‘‘པ་གྒ་ཡ྄ཧ ད་ཀྑི་ཎཾ བཱ་ཧུཾ, ཨེ་ཏྠ ག་ཙྪ་ཐ བྷ་དྡཾ ཝོ;
ཨེ་ཏྠ དཱ་ནཾ པ་དཱི་ཡ་ཏི, ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནེ.
༢༧༥. ‘‘ཏེ་ན པཱ་ཎི ཀཱ་མ་ད་དོ, ཏེ་ན པཱ་ཎི མ་དྷུ་སྶ་ཝོ;
ཏེ་ན མེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ན, པུ་ཉྙཾ པཱ་ཎི་མྷི ཨི་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
༢༧༦. ‘‘ན ཀི་ར ཏྭཾ ཨ་དཱ དཱ་ནཾ, ས་ཀ་པཱ་ཎཱི་ཧི ཀ་སྶ་ཙི;
པ་ར་སྶ དཱ་ནཾ ཨ་ནུ་མོ་ད་མཱ་ནོ, པཱ་ཎིཾ པ་གྒ་ཡ྄ཧ པཱ་ཝ་དི.
༢༧༧. ‘‘ཏེ་ན པཱ་ཎི ཀཱ་མ་ད་དོ, ཏེ་ན པཱ་ཎི མ་དྷུ་སྶ་ཝོ;
ཏེ་ན ཏེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ན, པུ་ཉྙཾ པཱ་ཎི་མྷི ཨི་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
༢༧༨. ‘‘ཡོ སོ དཱ་ན་མ་དཱ བྷ་ནྟེ, པ་ས་ནྣོ ས་ཀ་པཱ་ཎི་བྷི;
སོ ཧི་ཏྭཱ མཱ་ནུ་སཾ དེ་ཧཾ, ཀིཾ ནུ སོ དི་ས་ཏཾ ག་ཏོ.
༢༧༩. ‘‘ནཱ་ཧཾ པ་ཛཱ་ནཱ་མི ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སཱ་ཧི་ནོ, ཨ་ངྒཱི་ར་ས་སྶ ག་ཏིཾ ཨཱ་ག་ཏིཾ ཝཱ;
སུ་ཏ་ཉྩ མེ ཝེ་སྶ་ཝ་ཎ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ, ས་ཀྐ་སྶ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ག་ཏོ ཨ་ས་ཡ྄ཧོ.
༢༨༠. ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཝ ཀཱ་ཏུཾ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ, དཱ་ནཾ དཱ་ཏུཾ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ;
པཱ་ཎིཾ ཀཱ་མ་ད་དཾ དི་སྭཱ, ཀོ པུ་ཉྙཾ ན ཀ་རི་སྶ་ཏི.
༢༨༡. ‘‘སོ ཧི ནཱུ་ན ཨི་ཏོ ག་ནྟྭཱ, ཨ་ནུ་པྤ་ཏྭཱ་ན དྭཱ་ར་ཀཾ;
དཱ་ནཾ པ་ཊྛ་པ་ཡི་སྶཱ་མི, ཡཾ མ་མ་སྶ སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཾ.
༢༨༢. ‘‘ད་སྶཱ་མ་ནྣ་ཉྩ པཱ་ན་ཉྩ, ཝ་ཏྠ་སེ་ནཱ་ས་ནཱ་ནི ཙ;
པ་པ་ཉྩ ཨུ་ད་པཱ་ན་ཉྩ, དུ་གྒེ ས་ངྐ་མ་ནཱ་ནི ཙཱ’’ཏི. –
པ་ནྣ་ར་ས ཝ་ཙ་ན་པ་ཊི་ཝ་ཙ་ན་གཱ་ཐཱ ཧོ་ནྟི.
༢༦༧. ཏ་ཏྠ པཱ་ཎི ཏེཏི ཏ་ཝ ད་ཀྑི་ཎ་ཧ་ཏྠོ. ས་བྦ་སོ་ཝ་ཎྞོཏི ས་བྦ་སོ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞོ. པ་ཉྩ་དྷཱ་རོཏི པ་ཉྩ་ཧི ཨ་ངྒུ་ལཱི་ཧི པ་རེ་ཧི ཀཱ་མི་ཏ་ཝ་ཏྠཱུ་ནཾ དྷཱ་རཱ ཨེ་ཏ་སྶ ས་ནྟཱི་ཏི པ་ཉྩ་དྷཱ་རོ. མ་དྷུ་སྶ་ཝོཏི མ་དྷུ་ར་ར་ས་ཝི་སྶ་ནྡ་ཀོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ནཱ་ནཱ་ར་སཱ པ་གྒྷ་ར་ནྟཱི’’ཏི, མ་དྷུ་ར་ཀ་ཊུ་ཀ་ཀ་སཱ་ཝཱ་དི་བྷེ་དཱ ནཱ་ནཱ་ཝི་དྷཱ ར་སཱ ཝི་སྶ་ནྡ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་ཀྑ་སྶ ཧི ཀཱ་མ་ད་དེ མ་དྷུ་རཱ་དི་ར་ས་ས་མྤ་ནྣཱ་ནི ཝི་ཝི་དྷཱ་ནི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཱ་ནི ཧ་ཏྠེ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནྟེ མ་དྷུ་རཱ་དི་ར་སཱ པ་གྒྷ་ར་ནྟཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ. མ་ཉྙེ་ཧཾ ཏཾ པུ་རི་ནྡ་དནྟི མ་ཉྙེ ཨ་ཧཾ ཏཾ པུ་རི་ནྡ་དཾ ས་ཀྐཾ, ‘‘ཨེ་ཝཾ་མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ ས་ཀྐོ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ’’ཏི ཏཾ ཨ་ཧཾ མ་ཉྙཱ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༢༦༨. ནཱ་མྷི དེ་ཝོཏི ཝེ་སྶ་ཝ་ཎཱ་དི་ཀོ པཱ་ཀ་ཊ་དེ་ཝོ ན ཧོ་མི. ན ག་ནྡྷ་བྦོཏི ག་ནྡྷ་བྦ་ཀཱ་ཡི་ཀ་དེ་ཝོ་པི ན ཧོ་མི. ནཱ་པི ས་ཀྐོ པུ་རི་ནྡ་དོཏི པུ་རི་མ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ པུ་རེ དཱ་ན་སྶ པ་ཊྛ་པི་ཏ་ཏྟཱ ‘‘པུ་རི་ནྡ་དོ’’ཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མོ ས་ཀྐོ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ་པི ན ཧོ་མི. ཀ་ཏ་རོ པ་ན ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པེ་ཏཾ མཾ ཨ་ངྐུ་ར ཛཱ་ནཱ་ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་ངྐུ་ར་པེ་ཏཱུ་པ་པ་ཏྟི་ཀཾ མཾ ཛཱ་ནཱ་ཧི, ‘‘ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པེ་ཏ་མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ’’ཏི མཾ ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ཧི. རོ་རུ་ཝ་མྷཱ ཨི་དྷཱ་ག་ཏནྟི རོ་རུ་ཝ་ན་ག་ར་ཏོ ཙ་ཝི་ཏྭཱ མ་རུ་ཀ་ནྟཱ་རེ ཨི་དྷ ཨི་མ་སྨིཾ ནི་གྲོ་དྷ་རུ་ཀྑེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ན་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ག་ཏཾ, ཨེ་ཏྠ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
༢༦༩. ཀིཾ་སཱི་ལོ ཀིཾ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ, རོ་རུ་ཝ་སྨིཾ པུ་རེ ཏུ་ཝནྟི པུ་བྦེ པུ་རི་མ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ རོ་རུ་ཝ་ན་ག་རེ ཝ་ས་ནྟོ ཏྭཾ ཀིཾ་སཱི་ལོ ཀིཾ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཨ་ཧོ་སི, པཱ་པ་ཏོ ནི་ཝ་ཏྟ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཀཱི་དི་སཾ སཱི་ལཾ ས་མཱ་དཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟི་ཏ་པུ་ཉྙ་ཀི་རི་ཡཱ་ལ་ཀྑ་ཎེ་ན ས་མཱ་ཙཱ་རེ་ན ཀིཾ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ, དཱ་ནཱ་དཱི་སུ ཀུ་ས་ལ་ས་མཱ་ཙཱ་རེ་སུ ཀཱི་དི་སོ ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀེ་ན ཏེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ན, པུ་ཉྙཾ པཱ་ཎི་མྷི ཨི་ཛ྄ཛྷ་ཏཱིཏི ཀཱི་དི་སེ་ན སེ་ཊྛ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཨི་དཾ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཏ་ཝ ཧ་ཏྠེ་སུ པུ་ཉྙ་ཕ་ལཾ ཨི་དཱ་ནི ས་མི་ཛ྄ཛྷ་ཏི ནི་པྥ་ཛྫ་ཏི, ཏཾ ཀ་ཐེ་ཧཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. པུ་ཉྙ་ཕ་ལ་ཉྷི ཨི་དྷ ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ལོ་པེ་ན ‘‘པུ་ཉྙ’’ནྟི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ཏ་ཏྠཱ ཧི ཏཾ ‘‘ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་དཱ་ན་ཧེ་ཏུ ཨེ་ཝ་མི་དཾ པུ་ཉྙཾ པ་ཝ་ཌྜྷ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (དཱི. ནི. ༣.༨༠) པུ་ཉྙ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ.
༢༧༠. ཏུ་ནྣ་ཝཱ་ཡོཏི ཏུ་ནྣ་ཀཱ་རོ. སུ་ཀི་ཙྪ་ཝུ་ཏྟཱིཏི སུ་ཊྛུ ཀི་ཙྪ་པུ་ཏྟི་ཀོ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ དུ་ཀྑ་ཛཱི་ཝི་ཀོ. ཀ་པ་ཎོཏི ཝ་རཱ་ཀོ, དཱི་ནོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ན མེ ཝི་ཛྫ་ཏི དཱ་ཏ་ཝེཏི ཨ་དྡྷི་ཀཱ་ནཾ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ དཱ་ཏུཾ ཀི་ཉྩི དཱ་ཏ་བྦ་ཡུ་ཏྟ་ཀཾ མ་ཡ྄ཧཾ ན་ཏྠི, ཙི་ཏྟཾ པ་ན མེ དཱ་ནཾ དི་ནྣ་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
༢༧༡. ནི་ཝེ་ས་ནནྟི གྷ་རཾ, ཀ་མྨ་ཀ་ར་ཎ་སཱ་ལཱ ཝཱ. ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སྶ ཨུ་པ་ནྟི་ཀེཏི ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སྶ མ་ཧཱ་སེ་ཊྛི་ནོ གེ་ཧ་སྶ ས་མཱི་པེ. ས་དྡྷ་སྶཱཏི ཀ་མྨ་ཕ་ལ་ས་དྡྷཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ. དཱ་ན་པ་ཏི་ནོཏི དཱ་ནེ ནི་ར་ནྟ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟཱ་ཡ པ་རི་ཙྩཱ་ག་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ལོ་བྷ་སྶ ཙ ཨ་བྷི་བྷ་ཝེ་ན པ་ཏི་བྷཱུ་ཏ་སྶ. ཀ་ཏ་པུ་ཉྙ་སྶཱཏི པུ་བྦེ ཀ་ཏ་སུ་ཙ་རི་ཏ་ཀ་མྨ་སྶ. ལ་ཛྫི་ནོཏི པཱ་པ་ཛི་གུ་ཙྪ་ན་ས་བྷཱ་ཝ་སྶ.
༢༧༢. ཏ་ཏྠཱཏི ཏ་སྨིཾ མ་མ ནི་ཝེ་ས་ནེ. ཡཱ་ཙ་ན་ཀཱ་ཡ་ནྟཱིཏི ཡཱ་ཙ་ན་ཀཱ ཛ་ནཱ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛིཾ ཀི་ཉྩི ཡཱ་ཙི་ཏུ་ཀཱ་མཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི. ནཱ་ནཱ་གོ་ཏྟཱཏི ནཱ་ནཱ་ཝི་དྷ་གོ་ཏྟཱ་པ་དེ་སཱ. ཝ་ནི་བྦ་ཀཱཏི ཝ་ཎྞ་དཱི་པ་ཀཱ, ཡེ དཱ་ཡ་ཀ་སྶ པུ་ཉྙ་ཕ་ལཱ་དི་ཉྩ གུ་ཎ་ཀི་ཏྟ་ནཱ་དི་མུ་ཁེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྠི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཝེ་དེ་ནྟཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟི. ཏེ ཙ མཾ ཏ་ཏྠ པུ་ཙྪ་ནྟཱིཏི ཏ་ཏྠཱཏི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ, ཏེ ཡཱ་ཙ་ཀཱ་ད་ཡོ མཾ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛི་ནོ ནི་ཝེ་ས་ནཾ པུ་ཙྪ་ནྟི. ཨ་ཀྑ་ར་ཙི་ནྟ་ཀཱ ཧི ཨཱི་དི་སེ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཀ་མྨ་དྭ་ཡཾ ཨི་ཙྪ་ནྟི.
༢༧༣. ཀ་ཏྠ ག་ཙྪཱ་མ བྷ་དྡཾ ཝོ, ཀ་ཏྠ དཱ་ནཾ པ་དཱི་ཡ་ཏཱིཏི ཏེ་སཾ པུ་ཙྪ་ནཱ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ནཾ. ཨ་ཡཾ པེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ – བྷ་དྡཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཧོ་ཏུ, མ་ཡཾ ‘‘ཨ་ས་ཡ྄ཧ་མ་ཧཱ་སེ་ཊྛི་ནཱ དཱ་ནཾ པ་དཱི་ཡ་ཏཱི’’ཏི སུ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཏཱ, ཀ་ཏྠ དཱ་ནཾ པ་དཱི་ཡ་ཏི, ཀ་ཏྠ ཝཱ མ་ཡཾ ག་ཙྪཱ་མ, ཀ་ཏྠ ག་ཏེ་ན དཱ་ནཾ ས་ཀྐཱ ལ་དྡྷུ་ནྟི. ཏེ་སཱ་ཧཾ པུ་ཊྛོ ཨ་ཀྑཱ་མཱིཏི ཨེ་ཝཾ ཏེ་ཧི ཨ་དྡྷི་ཀ་ཛ་ནེ་ཧི ལ་བྷ་ན་ཊྛཱ་ནཾ པུ་ཊྛོ ‘‘ཨ་ཧཾ པུ་བྦེ ཨ་ཀ་ཏ་པུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ ཨི་དཱ་ནི ཨཱི་དི་སཱ་ནཾ ཀི་ཉྩི དཱ་ཏུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠོ ཛཱ་ཏོ, དཱ་ན་གྒཾ པ་ན ཨི་མེ་སཾ ད་སྶེ་ནྟོ ལཱ་བྷ་སྶ ཨུ་པཱ་ཡཱ་ཙི་ཀྑ་ཎེ་ན པཱི་ཏིཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ནྟོ ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ན་པི བ་ཧུཾ པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝཱ་མཱི’’ཏི གཱ་ར་ཝཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎཾ བཱ་ཧུཾ པ་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛི་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཨ་ཀྑཱ་མི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘པ་གྒ་ཡ྄ཧ ད་ཀྑི་ཎཾ བཱ་ཧུ’’ནྟི་ཨཱ་དི.
༢༧༤. ཏེ་ན པཱ་ཎི ཀཱ་མ་ད་དོཏི ཏེ་ན པ་ར་དཱ་ན་པ་ཀཱ་ས་ནེ་ན པ་རེ་ན ཀ་ཏ་སྶ དཱ་ན་སྶ ས་ཀྐ་ཙྩཾ ཨ་ནུ་མོ་ད་ན་མ་ཏྟེ་ན ཧེ་ཏུ་ནཱ ཨི་དཱ་ནི མ་ཡ྄ཧཾ ཧ་ཏྠོ ཀ་པྤ་རུ་ཀྑོ ཝི་ཡ ས་ནྟཱ་ན་ཀ་ལ་ཏཱ ཝི་ཡ ཙ ཀཱ་མ་དུ་ཧོ ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་དཱ་ཡཱི ཀཱ་མ་ད་དོ ཧོ་ཏི. ཀཱ་མ་ད་དོ ཙ ཧོ་ནྟོ ཏེ་ན པཱ་ཎི མ་དྷུ་སྶ་ཝོ ཨི་ཊྛ་ཝ་ཏྠུ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ཀོ ཛཱ་ཏོ.
༢༧༦. ན ཀི་ར ཏྭཾ ཨ་དཱ དཱ་ནནྟི ཀི་རཱཏི ཨ་ནུ་སྶ་ཝ་ན་ཏྠེ ནི་པཱ་ཏོ, ཏྭཾ ཀི་ར ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟ་ཀཾ ན པ་རི་ཙྩ་ཛི, ས་ཀ་པཱ་ཎཱི་ཧི ས་ཧ་ཏྠེ་ཧི ཡ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ས་མ་ཎ་སྶ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཝཱ ཀི་ཉྩི དཱ་ནཾ ན ཨ་དཱ་སི. པ་ར་སྶ དཱ་ནཾ ཨ་ནུ་མོ་ད་མཱ་ནོཏི ཀེ་ཝ་ལཾ པ་ན པ་རེ་ན ཀ་ཏཾ པ་ར་སྶ དཱ་ནཾ ‘‘ཨ་ཧོ དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་སཱི’’ཏི ཨ་ནུ་མོ་ད་མཱ་ནོ་ཡེ་ཝ ཝི་ཧཱ་སི.
༢༧༧. ཏེ་ན པཱ་ཎི ཀཱ་མ་ད་དོཏི ཏེ་ན ཏུ་ཡ྄ཧཾ པཱ་ཎི ཨེ་ཝཾ ཀཱ་མ་ད་དོ, ཨ་ཧོ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཝ་ཏ པུ་ཉྙཱ་ནཾ ག་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
༢༧༨. ཡོ སོ དཱ་ན་མ་དཱ, བྷ་ནྟེ, པ་ས་ནྣོ ས་ཀ་པཱ་ཎི་བྷཱིཏི དེ་ཝ་པུ་ཏྟཾ གཱ་ར་ཝེ་ན ཨཱ་ལ་པ་ཏི. བྷ་ནྟེ, པ་རེ་ན ཀ་ཏ་སྶ དཱ་ནཱ་ནུ་མོ་ད་ཀ་སྶ ཏཱ་ཝ ཏུ་ཡ྄ཧཾ ཨཱི་དི་སཾ ཕ་ལཾ ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ ཨཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡོ པ་ན སོ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་མ་ཧཱ་སེ་ཊྛི མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ ཨ་དཱ་སི, པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ ཧུ་ཏྭཱ ས་ཧ་ཏྠེ་ཧི ཏ་དཱ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་སི. སོ ཧི་ཏྭཱ མཱ་ནུ་སཾ དེ་ཧནྟི སོ ཨི་དྷ མ་ནུ་སྶ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཧཱ་ཡ. ཀིནྟི ཀ་ཏ་རཾ. ནུ སོཏི ནཱུཏི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ. དི་ས་ཏཾ ག་ཏོཏི དི་སཾ ཋཱ་ནཾ ག་ཏོ, ཀཱི་དི་སཱི ཏ་སྶ ག་ཏོ ནི་པྥ་ཏྟཱི་ཏི ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛི་ནོ ཨ་བྷི་ས་མྤ་རཱ་ཡཾ པུ་ཙྪི.
༢༧༩. ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སཱ་ཧི་ནོཏི ཨ་ཉྙེ་ཧི མ་ཙྪ་རཱི་ཧི ལོ་བྷཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ས་ཧི་ཏུཾ ཝ་ཧི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་སྶ པ་རི་ཙྩཱ་གཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ག་སྶ ས་པྤུ་རི་ས་དྷུ་ར་སྶ ས་ཧ་ན་ཏོ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སཱ་ཧི་ནོ. ཨ་ངྒཱི་ར་ས་སྶཱཏི ཨ་ངྒ་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ན་ཀ་ཛུ་ཏི་སྶ. ར་སོ་ཏི ཧི ཛུ་ཏི་ཡཱ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཏ་སྶ ཀི་ར ཡཱ་ཙ་ཀེ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟེ དི་སྭཱ ཨུ་ལཱ༹་རཾ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, མུ་ཁ་ཝ་ཎྞོ ཝི་པྤ་སཱི་ད་ཏི, ཏཾ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཙྩ་ཀྑཾ ཀ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. ག་ཏིཾ ཨཱ་ག་ཏིཾ ཝཱཏི ཏ་སྶ ‘‘ཨ་སུ་ཀཾ ནཱ་མ ག་ཏིཾ, ཨི་ཏོ ག་ཏོ’’ཏི ག་ཏིཾ ཝཱ ‘‘ཏ་ཏོ ཝཱ པ་ན ཨ་སུ་ཀ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ཨི་དྷཱ་ག་མི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨཱ་ག་ཏིཾ ཝཱ ནཱ་ཧཾ ཛཱ་ནཱ་མི, ཨ་ཝི་ས་ཡོ ཨེ་ས མ་ཡ྄ཧཾ. སུ་ཏ་ཉྩ མེ ཝེ་སྶ་ཝ་ཎ་སྶ ས་ནྟི་ཀེཏི ཨ་པི་ཙ ཁོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཏེ་ན ཝེ་སྶ་ཝ་ཎ་སྶ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ སུ་ཏ་མེ་ཏཾ མ་ཡཱ. ས་ཀྐ་སྶ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ག་ཏོ ཨ་ས་ཡ྄ཧོཏི ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛི ས་ཀྐ་སྶ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡ་སྶ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ ག་ཏོ ཨ་ཧོ་སི, ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་བྷ་ཝ་ནེ ནི་བྦ་ཏྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༢༨༠. ཨ་ལ་མེ་ཝ ཀཱ་ཏུཾ ཀ་ལྱཱ་ཎནྟི ཡཾ་ཀི་ཉྩི ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ཀུ་ས་ལཾ པུ་ཉྙཾ ཀཱ་ཏུཾ ཡུ་ཏྟ་མེ་ཝ པ་ཏི་རཱུ་པ་མེ་ཝ. ཏ་ཏྠ པ་ན ཡཾ ས་བྦ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎཾ སུ་ཀ་ཏ་ཏ་རཾ, ཏཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘དཱ་ནཾ དཱ་ཏུཾ ཡ་ཐཱ་ར་ཧ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ, ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་བྷ་ཝ་བ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པཾ དཱ་ནཾ དཱ་ཏུཾ ཨ་ལ་མེ་ཝ. ཏ་ཏྠ ཀཱ་ར་ཎ་མཱ་ཧ ‘‘པཱ་ཎིཾ ཀཱ་མ་ད་དཾ དི་སྭཱ’’ཏི. ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ པ་ར་ཀ་ཏ་པུ་ཉྙཱ་ནུ་མོ་ད་ན་པུ་བྦ་ཀེ་ན དཱ་ན་པ་ཏི་ནི་ཝེ་ས་ན་མ་གྒཱ་ཙི་ཀྑ་ཎ་མ་ཏྟེ་ན ཨ་ཡཾ ཧ་ཏྠོ ཀཱ་མ་ད་དོ དི་ཊྛོ, ཨི་མཾ དི་སྭཱ. ཀོ པུ་ཉྙཾ ན ཀ་རི་སྶ་ཏཱིཏི མཱ་དི་སོ ཀོ ནཱ་མ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཏི་ཊྛཱ་ན་བྷཱུ་ཏཾ པུ་ཉྙཾ ན ཀ་རི་སྶ་ཏཱི་ཏི.
༢༨༡. ཨེ་ཝཾ ཨ་ནི་ཡ་མ་ཝ་སེ་ན པུ་ཉྙ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ཨཱ་ད་རཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཨ་ཏྟ་ནི ཏཾ ནི་ཡ་མེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘སོ ཧི ནཱུ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་གཱ་ཐཱ་དྭ་ཡ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ སོཏི སོ ཨ་ཧཾ. ཧཱིཏི ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ ནི་པཱ་ཏོ, ནཱུ་ནཱཏི པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐེ. ཨི་ཏོ ག་ནྟྭཱཏི ཨི་ཏོ མ་རུ་བྷཱུ་མི་ཏོ ཨ་པ་ག་ནྟྭཱ. ཨ་ནུ་པྤ་ཏྭཱ་ན དྭཱ་ར་ཀནྟི དྭཱ་ར་ཝ་ཏཱི་ན་ག་རཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎི་ཏྭཱ. པ་ཊྛ་པ་ཡི་སྶཱ་མཱིཏི པ་ཝ་ཏྟ་ཡི་སྶཱ་མི.
ཨེ་ཝཾ ཨ་ངྐུ་རེ་ན ‘‘དཱ་ནཾ ད་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་ཉྙཱ་ཡ ཀ་ཏཱ་ཡ ཡ་ཀྑོ ཏུ་ཊྛ་མཱ་ན་སོ ‘‘མཱ་རི་ས, ཏྭཾ ཝི་སྶ་ཏྠོ དཱ་ནཾ དེ་ཧི, ཨ་ཧཾ པ་ན ཏེ ས་ཧཱ་ཡ་ཀི་ཙྩཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཡེ་ན ཏེ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨོ ན པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་མི་སྶ་ཏི, ཏེ་ན པ་ཀཱ་རེ་ན ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཏཾ དཱ་ན་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ‘‘བྲཱ་ཧྨ་ཎ ཝཱ་ཎི་ཛ, ཏྭཾ ཀི་ར མཱ་དི་སེ བ་ལ་ཀྐཱ་རེ་ན ནེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་མཱ་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་སཱི’’ཏི ཏ་སྶ བྷ་ཎྜ་མ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏྭཱ ཏཾ ཡ་ཀྑ་ཝི་བྷིཾ་ས་ཀཱ་ཡ བྷིཾ་སཱ་པེ་ནྟོ ས་ནྟ་ཛྫེ་སི. ཨ་ཐ ནཾ ཨ་ངྐུ་རོ ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རཾ ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཁ་མཱ་པེ་ནྟོ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ས་བྦ་བྷ་ཎྜཾ པཱ་ཀ་ཏི་ཀཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨུ་པ་ག་ཏཱ་ཡ ཡ་ཀྑཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟོ ཏ་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ བཱི་བྷ་ཙྪ་ད་སྶ་ནཾ པེ་ཏཾ དི་སྭཱ ཏེ་ན ཀ་ཏ་ཀ་མྨཾ པུ་ཙྪ་ནྟོ –
༢༨༣. ‘‘ཀེ་ན ཏེ ཨ་ངྒུ་ལཱི ཀུ་ཎཱ, མུ་ཁ་ཉྩ ཀུ་ཎ་ལཱི་ཀ་ཏཾ;
ཨ་ཀྑཱི་ནི ཙ པ་གྒྷ་ར་ནྟི, ཀིཾ པཱ་པཾ པ་ཀ་ཏཾ ཏ་ཡཱ’’ཏི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཀུ་ཎཱཏི ཀུ་ཎི་ཀཱ པ་ཊི་ཀུ་ཎི་ཀཱ ཨ་ནུ་ཛུ་བྷཱུ་ཏཱ. ཀུ་ཎ་ལཱི་ཀ་ཏནྟི མུ་ཁ་ཝི་ཀཱ་རེ་ན ཝི་ཀུ་ཎི་ཏཾ སཾ་ཀུ་ཎི་ཏཾ. པ་གྒྷ་ར་ནྟཱིཏི ཨ་སུ་ཙིཾ ཝི་སྶ་ནྡ་ནྟི.
ཨ་ཐ་སྶ པེ་ཏོ –
༢༨༤. ‘‘ཨ་ངྒཱི་ར་ས་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་ནོ, ས་དྡྷ་སྶ གྷ་ར་མེ་སི་ནོ;
ཏ་སྶཱ་ཧཾ དཱ་ན་ཝི་སྶ་གྒེ, དཱ་ནེ ཨ་དྷི་ཀ་ཏོ ཨ་ཧུཾ.
༢༨༥. ‘‘ཏ་ཏྠ ཡཱ་ཙ་ན་ཀེ དི་སྭཱ, ཨཱ་ག་ཏེ བྷོ་ཛ་ན་ཏྠི་ཀེ;
ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་པ་ཀྐ་མྨ, ཨ་ཀཱ་སིཾ ཀུ་ཎ་ལིཾ མུ་ཁཾ.
༢༨༦. ‘‘ཏེ་ན མེ ཨ་ངྒུ་ལཱི ཀུ་ཎཱ, མུ་ཁ་ཉྩ ཀུ་ཎ་ལཱི་ཀ་ཏཾ;
ཨ་ཀྑཱི་ནི མེ པ་གྒྷ་ར་ནྟི, ཏཾ པཱ་པཾ པ་ཀ་ཏཾ མ་ཡཱ’’ཏི. –
ཏི་སྶོ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི.
༢༨༤. ཏ་ཏྠ ‘‘ཨ་ངྒཱི་ར་ས་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་ས་ཡ྄ཧ་སེ་ཊྛིཾ ཀི་ཏྟེ་ཏི. གྷ་ར་མེ་སི་ནོཏི གྷ་ར་མཱ་ཝ་ས་ནྟ་སྶ ག་ཧ་ཊྛ་སྶ. དཱ་ན་ཝི་སྶ་གྒེཏི དཱ་ན་གྒེ པ་རི་ཙྩཱ་ག་ཊྛཱ་ནེ. དཱ་ནེ ཨ་དྷི་ཀ་ཏོ ཨ་ཧུནྟི དེ་ཡྻ་དྷ་མྨ་སྶ པ་རི་ཙྩ་ཛ་ནེ དཱ་ནཱ་དྷི་ཀཱ་རེ ཨ་དྷི་ཀ་ཏོ ཋ་པི་ཏོ ཨ་ཧོ་སིཾ.
༢༨༥. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་པ་ཀྐ་མྨཱཏི ཡཱ་ཙ་ན་ཀེ བྷོ་ཛ་ན་ཏྠི་ཀེ ཨཱ་ག་ཏེ དི་སྭཱ དཱ་ན་བྱཱ་ཝ་ཊེ་ན དཱ་ན་གྒ་ཏོ ཨ་ན་པ་ཀྐ་མྨ ཡ་ཐཱ་ཋཱ་ནེ་ཡེ་ཝ ཋ་ཏྭཱ ས་ཉྫཱ་ཏ་པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶེ་ན ཝི་པྤ་ས་ནྣ་མུ་ཁ་ཝ་ཎྞེ་ན ས་ཧ་ཏྠེ་ན དཱ་ནཾ དཱ་ཏ་བྦཾ, པ་རེ་ཧི ཝཱ པ་ཏི་རཱུ་པེ་ཧི དཱ་པེ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཧཾ པ་ན ཏ་ཐཱ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཡཱ་ཙ་ན་ཀེ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟེ དཱུ་ར་ཏོ་ཝ དི་སྭཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ད་སྶེ་ནྟོ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་པ་ཀྐ་མྨ ཨ་པ་ཀྐ་མི་ཏྭཱ. ཨ་ཀཱ་སིཾ ཀུ་ཎ་ལིཾ མུ་ཁནྟི ཝི་ཀུ་ཎི་ཏཾ ས་ངྐུ་ཙི་ཏཾ མུ་ཁཾ ཨ་ཀཱ་སིཾ.
༢༨༦. ཏེ་ནཱཏི ཡ་སྨཱ ཏ་དཱ་ཧཾ སཱ་མི་ནཱ དཱ་ནཱ་དྷི་ཀཱ་རེ ནི་ཡུ་ཏྟོ ས་མཱ་ནོ དཱ་ན་ཀཱ་ལེ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏེ མ་ཙྪ་རི་ཡཱ་པ་ཀ་ཏོ དཱ་ན་གྒ་ཏོ ཨ་པ་ཀྐ་མ་ནྟོ པཱ་དེ་ཧི ས་ངྐོ་ཙཾ ཨཱ་པ་ཛྫིཾ, ས་ཧ་ཏྠེ་ཧི དཱ་ཏ་བྦེ ཏ་ཐཱ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཧ་ཏྠ་ས་ངྐོ་ཙཾ ཨཱ་པ་ཛྫིཾ, པ་ས་ནྣ་མུ་ཁེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦེ མུ་ཁ་ས་ངྐོ་ཙཾ ཨཱ་པ་ཛྫིཾ, པི་ཡ་ཙ་ཀྑཱུ་ཧི ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏ་བྦེ ཙ་ཀྑུ་ཀཱ་ལུ་སི་ཡཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་སིཾ, ཏ་སྨཱ ཧ་ཏྠ་ངྒུ་ལི་ཡོ ཙ པཱ་ད་ངྒུ་ལི་ཡོ ཙ ཀུ་ཎི་ཏཱ ཛཱ་ཏཱ, མུ་ཁ་ཉྩ ཀུ་ཎ་ལཱི་ཀ་ཏཾ ཝི་རཱུ་པ་རཱུ་པཾ ས་ངྐུ་ཙི་ཏཾ, ཨ་ཀྑཱི་ནི ཨ་སུ་ཙཱི་དུ་གྒ་ནྡྷ་ཛེ་གུ་ཙྪཱ་ནི ཨ་སྶཱུ་ནི པ་གྒྷ་ར་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
‘‘ཏེ་ན མེ ཨ་ངྒུ་ལཱི ཀུ་ཎཱ, མུ་ཁ་ཉྩ ཀུ་ཎ་ལཱི་ཀ་ཏཾ;
ཨ་ཀྑཱི་ནི མེ པ་གྒྷ་ར་ནྟི, ཏཾ པཱ་པཾ པ་ཀ་ཏཾ མ་ཡཱ’’ཏི.
ཏཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་ངྐུ་རོ པེ་ཏཾ ག་ར་ཧ་ནྟོ –
༢༨༧. ‘‘དྷ་མྨེ་ན ཏེ ཀཱ་པུ་རི་ས, མུ་ཁ་ཉྩ ཀུ་ཎ་ལཱི་ཀ་ཏཾ;
ཨ་ཀྑཱི་ནི ཙ པ་གྒྷ་ར་ནྟི, ཡཾ ཏཾ པ་ར་སྶ དཱ་ན་སྶ;
ཨ་ཀཱ་སི ཀུ་ཎ་ལིཾ མུ་ཁ’’ནྟི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ དྷ་མྨེ་ནཱཏི ཡུ་ཏྟེ་ནེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎེ་ན. ཏེཏི ཏ་ཝ. ཀཱ་པུ་རི་སཱཏི ལཱ་མ་ཀ་པུ་རི་ས. ཡནྟི ཡ་སྨཱ. པ་ར་སྶ དཱ་ན་སྶཱཏི པ་ར་སྶ དཱ་ན་སྨིཾ. ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཝཱ པཱ་ཋོ.
པུ་ན ཨ་ངྐུ་རོ ཏཾ དཱ་ན་པ་ཏིཾ སེ་ཊྛིཾ ག་ར་ཧ་ནྟོ –
༢༨༨. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི དཱ་ནཾ ད་ད་མཱ་ནོ, ཀ་རེ་ཡྻ པ་ར་པ་ཏྟི་ཡཾ;
ཨ་ནྣ་པཱ་ནཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ, ཝ་ཏྠ་སེ་ནཱ་ས་ནཱ་ནི ཙཱ’’ཏི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – དཱ་ནཾ ད་ད་ནྟོ པུ་རི་སོ ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏཾ པ་ར་པ་ཏྟི་ཡཾ པ་རེ་ན པཱ་པེ་ཏ་བྦཾ སཱ་དྷེ་ཏ་བྦཾ ཀ་རེ་ཡྻ, ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཀྑ་མེ་ཝ ཀ་ཏྭཱ ས་ཧ་ཏྠེ་ནེ་ཝ ད་དེ་ཡྻ, ས་ཡཾ ཝཱ ཏ་ཏྠ བྱཱ་ཝ་ཊོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཨ་ཏྟ་ནོ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨོ ཨ་ཊྛཱ་ནེ ཝི་དྡྷཾ་སི་ཡེ་ཐ, ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻཱ ཙ དཱ་ནེ་ན པ་རི་ཧཱ་ཡེ་ཡྻུ་ནྟི.
ཨེ་ཝཾ ཏཾ ག་ར་ཧི་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཨ་ཏྟ་ནཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ཝི་དྷིཾ ད་སྶེ་ནྟོ –
༢༨༩. ‘‘སོ ཧི ནཱུ་ན ཨི་ཏོ ག་ནྟྭཱ, ཨ་ནུ་པྤ་ཏྭཱ་ན དྭཱ་ར་ཀཾ;
དཱ་ནཾ པ་ཊྛ་པ་ཡི་སྶཱ་མི, ཡཾ མ་མ་སྶ སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཾ.
༢༩༠. ‘‘ད་སྶཱ་མ་ནྣ་ཉྩ པཱ་ན་ཉྩ, ཝ་ཏྠ་སེ་ནཱ་ས་ནཱ་ནི ཙ;
པ་པ་ཉྩ ཨུ་ད་པཱ་ན་ཉྩ, དུ་གྒེ ས་ངྐ་མ་ནཱ་ནི ཙཱ’’ཏི. –
གཱ་ཐཱ་དྭ་ཡ་མཱ་ཧ, ཏཾ ཝུ་ཏྟ་ཏྠ་མེ་ཝ.
༢༩༡. ‘‘ཏ་ཏོ ཧི སོ ནི་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ, ཨ་ནུ་པྤ་ཏྭཱ་ན དྭཱ་ར་ཀཾ;
དཱ་ནཾ པ་ཊྛ་པ་ཡི ཨ་ངྐུ་རོ, ཡཾ་ཏུ་མ་སྶ སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཾ.
༢༩༢. ‘‘ཨ་དཱ ཨ་ནྣ་ཉྩ པཱ་ན་ཉྩ, ཝ་ཏྠ་སེ་ནཱ་ས་ནཱ་ནི ཙ;
པ་པ་ཉྩ ཨུ་ད་པཱ་ན་ཉྩ, ཝི་པྤ་ས་ནྣེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ.
༢༩༣. ‘‘ཀོ ཚཱ་ཏོ ཀོ ཙ ཏ་སི་ཏོ, ཀོ ཝ་ཏྠཾ པ་རི་ད་ཧི་སྶ་ཏི;
ཀ་སྶ ས་ནྟཱ་ནི ཡོ་གྒཱ་ནི, ཨི་ཏོ ཡོ་ཛེ་ནྟུ ཝཱ་ཧ་ནཾ.
༢༩༤. ‘‘ཀོ ཚ་ཏྟི་ཙྪ་ཏི ག་ནྡྷ་ཉྩ, ཀོ མཱ་ལཾ ཀོ ཨུ་པཱ་ཧ་ནཾ;
ཨི་ཏི་སྶུ ཏ་ཏྠ གྷོ་སེ་ནྟི, ཀ་པྤ་ཀཱ སཱུ་ད་མཱ་ག་དྷཱ;
ས་དཱ སཱ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏོ ཙ, ཨ་ངྒུ་ར་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནེ’’ཏི. –
ཙ་ཏ་སྶོ གཱ་ཐཱ ཨ་ངྒུ་ར་སྶ པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ས་ངྒཱི་ཏི་ཀཱ་རེ་ཧི ཋ་པི་ཏཱ.
༢༩༡. ཏ་ཏྠ ཏ་ཏོཏི མ་རུ་ཀ་ནྟཱ་ར་ཏོ. ནི་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱཏི པ་ཊི་ནི་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ. ཨ་ནུ་པྤ་ཏྭཱ་ན དྭཱ་ར་ཀནྟི དྭཱ་ར་ཝ་ཏཱི་ན་ག་རཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎི་ཏྭཱ. དཱ་ནཾ པ་ཊྛ་པ་ཡི ཨ་ངྒུ་རོཏི ཡ་ཀྑེ་ན པ་རི་པཱུ་རི་ཏ་ས་ཀ་ལ་ཀོ་ཊྛཱ་གཱ་རོ ས་བྦ་པཱ་ཐེ་ཡྻ་ཀཾ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ སོ ཨ་ངྒུ་རོ པ་ཊྛ་པེ་སི. ཡཾ་ཏུ་མ་སྶ སུ་ཁཱ་ཝ་ཧནྟི ཡཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མྤ་ཏི ཨཱ་ཡ་ཏི་ཉྩ སུ་ཁ་ནི་བྦ་ཏྟ་ཀཾ.
༢༩༣. ཀོ ཚཱ་ཏོཏི ཀོ ཛི་གྷ་ཙྪི་ཏོ, སོ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི བྷུ་ཉྫ་ཏཱུ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ སེ་སེ་སུ་པི. ཏ་སི་ཏོཏི པི་པཱ་སི་ཏོ. པ་རི་ད་ཧི་སྶ་ཏཱིཏི ནི་ཝཱ་སེ་སྶ་ཏི པཱ་རུ་པི་སྶ་ཏི ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་ནྟཱ་ནཱིཏི པ་རི་སྶ་མ་པྤ་ཏྟཱ་ནི. ཡོ་གྒཱ་ནཱིཏི ར་ཐ་ཝཱ་ཧ་ནཱ་ནི. ཨི་ཏོ ཡོ་ཛེ་ནྟུ ཝཱ་ཧ་ནནྟི ཨི་ཏོ ཡོ་གྒ་ས་མཱུ་ཧ་ཏོ ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི་ཏཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝཱ་ཧ་ནཾ ཡོ་ཛེ་ནྟུ.
༢༩༤. ཀོ ཚ་ཏྟི་ཙྪ་ཏཱིཏི ཀོ ཀི་ལ་ཉྫ་ཚ་ཏྟཱ་དི་བྷེ་དཾ ཚ་ཏྟཾ ཨི་ཙྪ་ཏི, སོ ག་ཎྷཱ་ཏཱུ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. སེ་སེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ག་ནྡྷནྟི ཙ་ཏུ་ཛྫཱ་ཏི་ཡ་ག་ནྡྷཱ་དི་ཀཾ ག་ནྡྷཾ. མཱ་ལནྟི ག་ནྠི་ཏཱ་ག་ནྠི་ཏ་བྷེ་དཾ པུ་པྥཾ. ཨུ་པཱ་ཧ་ནནྟི ཁ་ལླ་བ་དྡྷཱ་དི་བྷེ་དཾ ཨུ་པཱ་ཧ་ནཾ. ཨི་ཏི་སྶཱུཏི ཨེ་ཏྠ སཱུཏི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ, ཨི་ཏི ཨེ་ཝཾ ‘‘ཀོ ཚཱ་ཏོ, ཀོ ཏ་སི་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་པྤ་ཀཱཏི ནྷཱ་པི་ཏ་ཀཱ. སཱུ་དཱཏི བྷ་ཏྟ་ཀཱ་ར་ཀཱ. མཱ་ག་དྷཱཏི ག་ནྡྷི་ནོ. ས་དཱཏི ས་བྦ་ཀཱ་ལཾ དི་ཝ་སེ དི་ཝ་སེ སཱ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏོ ཙ ཏ་ཏྠ ཨ་ངྒུ་ར་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནེ གྷོ་སེ་ནྟི ཨུ་གྒྷོ་སེ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ཨེ་ཝཾ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ནྟ་སྶ ག་ཙྪ་ནྟེ ཀཱ་ལེ ཏི་ཏྟི་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཏྠི་ཀ་ཛ་ནེ་ཧི པ་ཝི་ཝི་ཏྟཾ ཝི་ར་ལ༹ཾ དཱ་ན་གྒཾ ཨ་ཧོ་སི. ཏཾ དི་སྭཱ ཨ་ངྐུ་རོ དཱ་ནེ ཨུ་ལཱ༹་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཏཱ་ཡ ཨ་ཏུ་ཊྛ་མཱ་ན་སོ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ དཱ་ནེ ནི་ཡུ་ཏྟཾ སི་ནྡྷ་ཀཾ ནཱ་མ མཱ་ཎ་ཝཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏྭཱ –
༢༩༥. ‘‘སུ་ཁཾ སུ་པ་ཏི ཨ་ངྐུ་རོ, ཨི་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི མཾ ཛ་ནོ;
དུ་ཀྑཾ སུ་པཱ་མི སི་ནྡྷ་ཀ, ཡཾ ན པ་སྶཱ་མི ཡཱ་ཙ་ཀེ.
༢༩༦. ‘‘སུ་ཁཾ སུ་པ་ཏི ཨ་ངྐུ་རོ, ཨི་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི མཾ ཛ་ནོ;
དུ་ཀྑཾ སུ་པཱ་མི སི་ནྡྷ་ཀ, ཨ་པྤ་ཀེ སུ ཝ་ནི་བྦ་ཀེ’’ཏི. –
གཱ་ཐཱ་དྭ་ཡ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ སུ་ཁཾ སུ་པ་ཏི ཨ་ངྐུ་རོ, ཨི་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི མཾ ཛ་ནོཏི ‘‘ཨ་ངྐུ་རོ རཱ་ཛཱ ཡ་ས་བྷོ་ག་ས་མ་པྤི་ཏོ དཱ་ན་པ་ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ བྷོ་ག་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ དཱ་ན་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ཙ སུ་ཁཾ སུ་པ་ཏི, སུ་ཁེ་ནེ་ཝ ནི་དྡཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི, སུ་ཁཾ པ་ཊི་བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ མཾ ཛ་ནོ ས་མྦྷཱ་ཝེ་ཏི. དུ་ཀྑཾ སུ་པཱ་མི སི་ནྡྷ་ཀཱཏི ཨ་ཧཾ པ་ན སི་ནྡྷ་ཀ དུ་ཀྑ་མེ་ཝ སུ་པཱ་མི. ཀ་སྨཱ? ཡཾ ན པ་སྶཱ་མི ཡཱ་ཙ་ཀེཏི, ཡ་སྨཱ མ་མ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཱ་ནུ་རཱུ་པཾ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨ་པ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀེ བ་ཧཱུ ཡཱ་ཙ་ཀེ ན པ་སྶཱ་མི, ཏ་སྨཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་པྤ་ཀེ སུ ཝ་ནི་བྦ་ཀེཏི ཝ་ནི་བྦ་ཀ་ཛ་ནེ ཨ་པྤ་ཀེ ཀ་ཏི་པ་ཡེ ཛཱ་ཏེ དུ་ཀྑཾ སུ་པཱ་མཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. སཱུཏི ཙ ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ, ཨ་པྤ་ཀེ ཝ་ནི་བྦ་ཀ་ཛ་ནེ ས་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཏཾ སུ་ཏྭཱ སི་ནྡྷ་ཀོ ཏ་སྶ ཨུ་ལཱ༹་རཾ དཱ་ནཱ་དྷི་མུ་ཏྟིཾ པཱ་ཀ་ཊ་ཏ་རཾ ཀཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ –
༢༩༧. ‘‘ས་ཀྐོ ཙེ ཏེ ཝ་རཾ ད་ཛྫཱ, ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཱ་ན་མི་སྶ་རོ;
ཀི་སྶ ས་བྦ་སྶ ལོ་ཀ་སྶ, ཝ་ར་མཱ་ནོ ཝ་རཾ ཝ་རེ’’ཏི. –
གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ས་བྦ་སྶ ཙ ལོ་ཀ་སྶ ཨི་སྶ་རོ ས་ཀྐོ ‘‘ཝ་རཾ ཝ་ར་སྶུ, ཨ་ངྐུ་ར, ཡཾ་ཀི་ཉྩི མ་ན་སི་ཙྪི་ཏ’’ནྟི ཏུ་ཡ྄ཧཾ ཝ་རཾ ད་ཛྫཱ ད་དེ་ཡྻ ཙེ, ཝ་ར་མཱ་ནོ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནོ ཀི་སྶ ཀཱི་དི་སཾ ཝ་རཾ ཝ་རེ་ཡྻཱ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨ་ཐ ཨ་ངྐུ་རོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཾ ཡཱ་ཐཱ་ཝ་ཏོ པ་ཝེ་དེ་ནྟོ –