༥༣. པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༠༥. པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎ་ནི་དྡེ་སེ ཨེ་ཝཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི་ཨཱ་དི ཙ་ཏཱུ་སུ ཨི་དྡྷི་པཱ་དེ་སུ པ་རི་བྷཱ་ཝི་ཏ་ཙི་ཏྟ་སྶ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མ་སྶ ཏ་དུ་པྤཱ་ད་ན་ཝི་དྷཱ་ན་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཀ་མ་ཏོ ཧི པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དཾ པ་སྶི་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ནཱ་མ་རཱུ་པ་ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ན་ཕ་སྶ་ཝེ་ད་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ཕ་ལ་ས་ངྑེ་པཾ པ་སྶ་ཏི, ཏ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཾ པུ་རི་མ་བྷ་ཝེ ཀ་མྨ་ཀི་ལེ་ས་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཧེ་ཏུ་ས་ངྑེ་པཾ པ་སྶ་ཏི, ཏ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཾ པུ་རི་མ་བྷ་ཝེ་ཡེ་ཝ ཕ་ལ་ས་ངྑེ་པཾ པ་སྶ་ཏི, ཏ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡ་བྷ་ཝེ ཧེ་ཏུ་ས་ངྑེ་པཾ པ་སྶ་ཏི. ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ད་སྶ་ནེ་ན ཛཱ་ཏི་པ་ར་མྤ་རཾ པ་སྶ་ཏི. ཨེ་ཝཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ. ཏ་ཏྠ ‘‘ཨི་མ་སྨིཾ ས་ཏི ཨི་དཾ ཧོ་ཏི, ཨི་མ་སྶུ་པྤཱ་དཱ ཨི་དཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི ཨི་དཾ པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ནི་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡེ་ས་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་ཝ་ཙ་ནེ་ནེ་ཝ ཨ་ཏྠེ སི་དྡྷེ དྭི་དྷཱ ཝ་ཙ་ནཾ ཀ་སྨཱ་ཏི ཙེ? ཨ་ཏྠ་ནཱ་ན་ཏྟ་ས་བྦྷཱ་ཝ་ཏོ. ཀ་ཐཾ? ཨི་མ་སྨིཾ ས་ཏཱིཏི ཨི་མ་སྨིཾ པ་ཙྩ་ཡེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ. ཨི་དཾ ས་བྦ་པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་དཾ ཧོ་ཏཱིཏི ཨི་དཾ པ་ཙྩ་ཡུ་པྤ་ནྣཾ བྷ་ཝ་ཏི. ཨི་དཾ ས་བྦ་པ་ཙྩ་ཡུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་མི་ནཱ ས་ཀ་ལེ་ན ཝ་ཙ་ནེ་ན ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཝཱ་དོ པ་ཊི་སི་དྡྷོ ཧོ་ཏི. ཡེ ཧི དྷ་མྨཱ པ་ཙྩ་ཡ་ས་མྦྷ་ཝཱ ཧོ་ནྟི, ན པ་ཙྩ་ཡཱ་བྷཱ་ཝཱ, ཏེ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ནཱ་མ ན ཧོ་ནྟཱི་ཏི. ཨི་མ་སྶུ་པྤཱ་དཱཏི ཨི་མ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་སྶ ཨུ་པྤཱ་ད་ཧེ་ཏུ. ཨི་དཾ ས་བྦ་པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པྤཱ་ད་ཝ་ནྟ་ཏཱ་དཱི་པ་ན་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་དཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱིཏི ཨི་དཾ པ་ཙྩ་ཡུ་པྤ་ནྣཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཨི་དཾ ས་བྦ་པ་ཙྩ་ཡུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ ཏ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ན་ཏཱ་དཱི་པ་ན་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་མི་ནཱ ས་ཀ་ལེ་ན ཝ་ཙ་ནེ་ན ས་སྶ་ཏཱ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཝཱ་དོ པ་ཊི་སི་དྡྷོ ཧོ་ཏི. ཡེ ཧི ཨུ་པྤཱ་ད་ཝ་ནྟོ དྷ་མྨཱ, ཏེ ཨ་ནི་ཙྩཱ. ཏ་སྨཱ ས་ཏི་པི ས་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཏྟེ ཨ་ནི་ཙྩ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཨེ་ཏེ དྷ་མྨཱ ན ལོ་ཀེ ནི་ཙྩ་ས་མྨ་ཏ་པ་ཀ་ཏི་པུ་རི་སཱ་དི་ཧེ་ཏུ་ཀཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ཡ་དི་དནྟི ནི་དྡི་སི་ཏ་བྦ་ཏྠ་ས་ནྡ་སྶ་ནཾ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ངྑཱ་རཱཏི ཨེ་ཏྠ ཡཾ པ་ཊི་ཙྩ ཕ་ལ་མེ་ཏི, སོ པ་ཙྩ་ཡོ. པ་ཊི་ཙྩཱཏི ན ཝི་ནཱ, ཨ་པ་ཙྩ་ཀྑི་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏཱིཏི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཙེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་པི་ཙ ཨུ་པ་ཀཱ་ར་ཀ་ཊྛོ པ་ཙྩ་ཡ་ཊྛོ, ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ སཱ པ་ཙྩ་ཡོ ཙཱ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡོ. ཏ་སྨཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ངྑཱ་རཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨེ་ཝཾ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི-ས་དྡ་སྶ སེ་ས་པ་དེ་ཧི་པི ཡོ་ཛ་ནཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. སོ་ཀཱ་དཱི་སུ ཙ སོ་ཙ་ནཾ སོ་ཀོ. པ་རི་དེ་ཝ་ནཾ པ་རི་དེ་ཝོ. དུ་ཀྑ་ཏཱི་ཏི དུ་ཀྑཾ. ཨུ་པྤཱ་ད་ཊྛི་ཏི་ཝ་སེ་ན ཝཱ དྭེ་དྷཱ ཁ་ན་ཏཱི་ཏི་པི དུ་ཀྑཾ. དུ་མྨ་ན་སྶ བྷཱ་ཝོ དོ་མ་ན་སྶཾ. བྷུ་སོ ཨཱ་ཡཱ་སོ ཨུ་པཱ་ཡཱ་སོ. ས་མྦྷ་ཝ་ནྟཱིཏི ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི. ཨེ་ཝནྟི ནི་དྡི་ཊྛ་ན་ཡ་ནི་ད་སྶ་ནཾ. ཏེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དཱི་ཧེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི, ན ཨི་སྶ་ར་ནི་མྨཱ་ནཱ་དཱི་ཧཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཨེ་ཏ་སྶཱཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་སྶ. ཀེ་ཝ་ལ་སྶཱཏི ཨ་ས་མྨི་སྶ་སྶ, ས་ཀ་ལ་སྶ ཝཱ. དུ་ཀྑ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶཱཏི དུ་ཀྑ་ས་མཱུ་ཧ་སྶ, ན ས་ཏྟ་སྶ ན སུ་ཁ་སུ་བྷཱ་དཱི་ནཾ. ས་མུ་ད་ཡོཏི ནི་བྦ་ཏྟི. ཧོ་ཏཱིཏི ས་མྦྷ་ཝ་ཏི.
ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ? དུ་ཀྑེ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ, དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡེ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ, དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷེ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ, དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ, པུ་བྦ་ནྟེ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ, ཨ་པ་ར་ནྟེ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ, པུ་བྦ་ནྟཱ་པ་ར་ནྟེ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ, ཨི་ད་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ་པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ. ཀ་ཏ་མེ ས་ངྑཱ་རཱ? པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ, ཨ་པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ, ཨཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ, ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོ, ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་རོ, ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ. ཨ་ཊྛ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ པ་ཉྩ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ, དྭཱ་ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ ཨ་པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ, ཙ་ཏ་སྶོ ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ ཨཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ. ཀཱ་ཡ་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོ, ཝ་ཙཱི་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་རོ, མ་ནོ་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ.
ཏ་ཏྠ སི་ཡཱ – ཀ་ཐཾ པ་ནེ་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ ‘‘ཨི་མེ ས་ངྑཱ་རཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟཱི’’ཏི? ཨ་ཝི་ཛྫཱ་བྷཱ་ཝེ བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཡ་སྶ ཧི དུ་ཀྑཱ་དཱི་སུ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ ཨ་པྤ་ཧཱི་ནཾ ཧོ་ཏི. སོ དུ་ཀྑེ ཏཱ་ཝ པུ་བྦ་ནྟཱ་དཱི་སུ ཙ ཨ་ཉྙཱ་ཎེ་ན སཾ་སཱ་ར་དུ་ཀྑཾ སུ་ཁ་ས་ཉྙཱ་ཡ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ ཏི་ཝི་དྷེ་པི ས་ངྑཱ་རེ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི. ས་མུ་ད་ཡེ ཨ་ཉྙཱ་ཎེ་ན དུ་ཀྑ་ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་པི ཏ་ཎྷཱ་པ་རི་ཀྑཱ་རེ ས་ངྑཱ་རེ སུ་ཁ་ཧེ་ཏུ་ཏོ མ་ཉྙ་མཱ་ནོ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི. ནི་རོ་དྷེ པ་ན མ་གྒེ ཙ ཨ་ཉྙཱ་ཎེ་ན དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནི་རོ་དྷ་བྷཱུ་ཏེ་པི ག་ཏི་ཝི་སེ་སེ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་ས་ཉྙཱི ཧུ་ཏྭཱ ནི་རོ་དྷ་སྶ ཙ ཨ་མ་གྒ་བྷཱུ་ཏེ་སུ་པི ཡ་ཉྙཱ་མ་ར་ཏ་པཱ་དཱི་སུ ནི་རོ་དྷ་མ་གྒ་ས་ཉྙཱི ཧུ་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནོ ཡ་ཉྙཱ་མ་ར་ཏ་པཱ་དི་མུ་ཁེ་ན ཏི་ཝི་དྷེ་པི ས་ངྑཱ་རེ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི.
ཨ་པི་ཙ སོ ཏཱ་ཡ ཙ་ཏཱུ་སུ ས་ཙྩེ་སུ ཨ་པྤ་ཧཱི་ནཱ་ཝི་ཛྫ་ཏཱ་ཡ ཝི་སེ་ས་ཏོ ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་རོ་ག་མ་ར་ཎཱ་དི་ཨ་ནེ་ཀཱ་དཱི་ན་ཝ་ཝོ་ཀི་ཎྞ་མྤི པུ་ཉྙ་ཕ་ལ་ས་ངྑཱ་ཏཾ དུ་ཀྑཾ དུ་ཀྑ་ཏོ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཏ་སྶ ཨ་དྷི་ག་མཱ་ཡ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ར་བྷེ་དཾ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི དེ་ཝ་ཙྪ་ར་ཀཱ་མ་ཀོ ཝི་ཡ མ་རུ་པ་པཱ་ཏཾ. སུ་ཁ་ས་མྨ་ཏ་སྶཱ་པི ཙ ཏ་སྶ པུ་ཉྙ་ཕ་ལ་སྶ ཨ་ནྟེ མ་ཧཱ་པ་རི་ལཱ༹་ཧ་ཛ་ནི་ཀཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དུ་ཀྑ་ཏཾ ཨ་པྤ་སྶཱ་ད་ཏ་ཉྩ ཨ་པ་སྶ་ནྟོ་པི ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་ར་མེ་ཝ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ས་ལ་བྷོ ཝི་ཡ དཱི་པ་སི་ཁཱ་བྷི་ནི་པཱ་ཏཾ, མ་དྷུ་བི་ནྡུ་གི་དྡྷོ ཝི་ཡ ཙ མ་དྷུ་ལི་ཏྟ་ས་ཏྠ་དྷཱ་རཱ་ལེ་ཧ་ནཾ. ཀཱ་མཱུ་པ་སེ་ཝ་ནཱ་དཱི་སུ ཙ ས་ཝི་པཱ་ཀེ་སུ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཨ་པ་སྶ་ནྟོ སུ་ཁ་ས་ཉྙཱ་ཡ ཙེ་ཝ ཀི་ལེ་སཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏ་ཏཱ་ཡ ཙ དྭཱ་ར་ཏྟ་ཡ་པྤ་ཝ་ཏྟ་མྤི ཨ་པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི བཱ་ལོ ཝི་ཡ གཱུ་ཐ་ཀཱི་ལ༹་ནཾ, མ་རི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཝི་ཡ ཙ ཝི་ས་ཁཱ་ད་ནཾ. ཨཱ་རུ་པྤ་ཝི་པཱ་ཀེ་སུ ཙཱ་པི ས་ངྑཱ་ར་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དུ་ཀྑ་ཏཾ ཨ་ན་ཝ་བུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནོ ས་སྶ་ཏཱ་དི་ཝི་པ་ལླཱ་སེ་ན ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ར་བྷཱུ་ཏཾ ཨཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི དི་སཱ་མཱུ་ལ༹ྷོ ཝི་ཡ པི་སཱ་ཙ་ན་ག་རཱ་བྷི་མུ་ཁ་མ་གྒ་ག་མ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ ཡ་སྨཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཝ ས་ངྑཱ་ར་བྷཱ་ཝོ, ན ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཏ་སྨཱ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦ་མེ་ཏཾ ‘‘ཨི་མེ ས་ངྑཱ་རཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟཱི’’ཏི.
ཨེ་ཏྠཱ་ཧ – ག་ཎྷཱ་མ ཏཱ་ཝ ཨེ་ཏཾ ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཡོ’’ཏི. ཀིཾ པ་ནཱ་ཡ་མེ་ཀཱ་ཝ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཡོ, ཨུ་དཱ་ཧུ ཨ་ཉྙེ་པི པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ནྟཱི་ཏི? ཀིཾ པ་ནེ་ཏྠ ཡ་དི ཏཱ་ཝ ཨེ་ཀཱ་ཝ, ཨེ་ཀ་ཀཱ་ར་ཎ་ཝཱ་དོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཐ ཨ་ཉྙེ་པི ས་ནྟི, ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ངྑཱ་རཱ’’ཏི ཨེ་ཀ་ཀཱ་ར་ཎ་ནི་དྡེ་སོ ནུ་པ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི? ན ནུ་པ་པ་ཛྫ་ཏི. ཀ་སྨཱ? ཡ་སྨཱ –
‘‘ཨེ་ཀཾ ན ཨེ་ཀ་ཏོ ཨི་དྷ, ནཱ་ནེ་ཀ་མ་ནེ་ཀ་ཏོ་པི ནོ ཨེ་ཀཾ;
ཕ་ལ་མ་ཏྠི ཨ་ཏྠི པ་ན ཨེ་ཀ-ཧེ་ཏུ་ཕ་ལ་དཱི་པ་ནེ ཨ་ཏྠོ’’.
བྷ་ག་ཝཱ ཧི ཀ་ཏྠ་ཙི པ་དྷཱ་ན་ཏྟཱ ཀ་ཏྠ་ཙི པཱ་ཀ་ཊ་ཏྟཱ ཀ་ཏྠ་ཙི ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྟཱ དེ་ས་ནཱ་ཝི་ལཱ་ས་སྶ ཙ ཝེ་ནེ་ཡྻཱ་ན་ཉྩ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཏོ ཨེ་ཀ་མེ་ཝ ཧེ་ཏུ་ཉྩ ཕ་ལ་ཉྩ དཱི་པེ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཨ་ཡ་མི་དྷ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་སུ་པི ཨ་ཉྙེ་སུ ཝ་ཏྠཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་ཧ་ཛཱ་ཏ་དྷ་མྨཱ་དཱི་སུ ས་ངྑཱ་ར་ཀཱ་ར་ཎེ་སུ ‘‘ཨ་སྶཱ་དཱ་ནུ་པ་སྶི་ནོ ཏ་ཎྷཱ པ་ཝ་ཌྜྷ་ཏཱི’’ཏི (སཾ. ནི. ༢.༥༢) ཙ, ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་མུ་ད་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མུ་ད་ཡོ’’ཏི (མ. ནི. ༡.༡༠༤) ཙ ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨ་ཉྙེ་ས་མྤི ཏ་ཎྷཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྑཱ་ར་ཧེ་ཏཱུ་ནཾ ཧེ་ཏཱུ་ཏི པ་དྷཱ་ན་ཏྟཱ, ‘‘ཨ་ཝི་དྭཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ག་ཏོ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་མྤི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རོ་ཏཱི’’ཏི པཱ་ཀ་ཊ་ཏྟཱ, ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྟཱ ཙ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ་ན དཱི་པི་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཙ ཨེ་ཀེ་ཀ་ཧེ་ཏུ་ཕ་ལ་དཱི་པ་ན་པ་རི་ཧཱ་ར་ཝ་ཙ་ནེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཨེ་ཀེ་ཀ་ཧེ་ཏུ་ཕ་ལ་དཱི་པ་ནེ པ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦ་ནྟི.
ཨེ་ཏྠཱ་ཧ – ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ་པི ཨེ་ཀ་ནྟཱ་ནི་ཊྛ་ཕ་ལཱ་ཡ སཱ་ཝ་ཛྫཱ་ཡ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཀ་ཐཾ པུ་ཉྙཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡ་ཏྟཾ ཡུ་ཛྫ་ཏི? ན ཧི ནི་མྦ་བཱི་ཛ་ཏོ ཨུ་ཙྪུ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི. ཀ་ཐཾ ན ཡུ་ཛྫི་སྶ་ཏི? ལོ་ཀ་སྨི་ཉྷི –
‘‘ཝི་རུ་དྡྷོ ཙཱ་ཝི་རུ་དྡྷོ ཙ, ས་དི་སཱ་ས་དི་སོ ཏ་ཐཱ;
དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཡོ སི་དྡྷོ, ཝི་པཱ་ཀཱ ཨེ་ཝ ཏེ ཙ ན’’.
ཨི་ཏི ཨ་ཡཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་ནྟཱ་ནི་ཊྛ་ཕ་ལཱ, ས་བྷཱ་ཝ་ཝ་སེ་ན ཙ སཱ་ཝ་ཛྫཱ་པི ས་མཱ་ནཱ ས་བྦེ་ས་མྤི ཨེ་ཏེ་སཾ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ་དཱི་ནཾ ཡ་ཐཱ་ནུ་རཱུ་པཾ ཋཱ་ན་ཀི་ཙྩ་ས་བྷཱ་ཝ་ཝི་རུ་དྡྷཱ་ཝི་རུ་དྡྷ་པ་ཙྩ་ཡ་ཝ་སེ་ན ས་དི་སཱ་ས་དི་ས་པ་ཙྩ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཙ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཨ་པི་ཙ –
‘‘ཙུ་ཏཱུ་པ་པཱ་ཏེ སཾ་སཱ་རེ, ས་ངྑཱ་རཱ་ན་ཉྩ ལ་ཀྑ་ཎེ;
ཡོ པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣ-དྷ་མྨེ་སུ ཙ ཝི་མུ་ཡ྄ཧ་ཏི.
‘‘ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རོ་ཏི སོ ཨེ་ཏེ, ས་ངྑཱ་རེ ཏི་ཝི་དྷེ ཡ་ཏོ;
ཨ་ཝི་ཛྫཱ པ་ཙྩ་ཡོ ཏེ་སཾ, ཏི་ཝི་དྷཱ་ནཾ ཨ་ཡཾ ཏ་ཏོ.
‘‘ཡ་ཐཱ་པི ནཱ་མ ཛ་ཙྩ་ནྡྷོ, ན་རོ ཨ་པ་རི་ཎཱ་ཡ་ཀོ;
ཨེ་ཀ་དཱ ཡཱ་ཏི མ་གྒེ་ན, ཨུ་མྨ་གྒེ་ནཱ་པི ཨེ་ཀ་དཱ.
‘‘སཾ་སཱ་རེ སཾ་ས་རཾ བཱ་ལོ, ཏ་ཐཱ ཨ་པ་རི་ཎཱ་ཡ་ཀོ;
ཀ་རོ་ཏི ཨེ་ཀ་དཱ པུ་ཉྙཾ, ཨ་པུ་ཉྙ་མ་པི ཨེ་ཀ་དཱ.
‘‘ཡ་དཱ ཙ ཉ་ཏྭཱ སོ དྷ་མྨཾ, ས་ཙྩཱ་ནི ཨ་བྷི་ས་མེ་སྶ་ཏི;
ཏ་དཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱུ་པ་ས་མཱ, ཨུ་པ་ས་ནྟོ ཙ་རི་སྶ་ཏཱི’’ཏི.
ས་ངྑཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎནྟི ཚ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ སོ་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ གྷཱ་ན་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ. ཏ་ཏྠ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཀུ་ས་ལ་ཝི་པཱ་ཀཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་པཱ་ཀ་ནྟི དུ་ཝི་དྷཾ. ཏ་ཐཱ སོ་ཏ་གྷཱ་ན་ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནི. མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ དྭེ ཝི་པཱ་ཀ་མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ, ཏི་སྶོ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ, ཨ་ཊྛ ས་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཝི་པཱ་ཀ་ཙི་ཏྟཱ་ནི, པ་ཉྩ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནི, ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནཱི་ཏི བཱ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝི་དྷཾ. ཨི་ཏི ས་བྦཱ་ནི བཱ་ཏྟིཾ་ས ལོ་ཀི་ཡ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནི.
ཏ་ཏྠ སི་ཡཱ – ཀ་ཐཾ པ་ནེ་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ ‘‘ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ས་ངྑཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? ཨུ་པ་ཙི་ཏ་ཀ་མྨཱ་བྷཱ་ཝེ ཝི་པཱ་ཀཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཝི་པཱ་ཀ་ཉྷེ་ཏཾ, ཝི་པཱ་ཀ་ཉྩ ན ཨུ་པ་ཙི་ཏ་ཀ་མྨཱ་བྷཱ་ཝེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཡ་དི ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ, ས་བྦེ་སཾ ས་བྦ་ཝི་པཱ་ཀཱ་ནི ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ན ཙ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཛཱ་ནི་ཏ་བྦ་མེ་ཏཾ ‘‘ས་ངྑཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨི་དཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ས་བྦ་མེ་ཝ ཧི ཨི་དཾ པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན དྭེ་དྷཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཏ་ཏྠ དྭེ པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནི དྭེ མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ སོ་མ་ན་སྶ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་ཧེ་ཏུ་ཀ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཏེ་ར་ས པ་ཉྩ་ཝོ་ཀཱ་ར་བྷ་ཝེ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ་ཡེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, སེ་སཱ་ནི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི ཏཱི་སུ བྷ་ཝེ་སུ ཡ་ཐཱ་ནུ་རཱུ་པཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཡ་མྤི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡ་མྤི པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི.
‘‘ལ་དྡྷ་པྤ་ཙྩ་ཡ་མི་ཏི དྷ་མྨ་མ་ཏྟ་མེ་ཏཾ བྷ་ཝ་ནྟ་ར་མུ་པེ་ཏི;
ནཱ་སྶ ཏ་ཏོ ས་ངྐ་ནྟི, ན ཏ་ཏོ ཧེ་ཏུཾ ཝི་ནཱ ཧོ་ཏི’’.
ཨི་ཏི ཧེ་ཏཾ ལ་དྡྷ་པྤ་ཙྩ་ཡཾ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨ་མ་ཏྟཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཾ བྷ་ཝ་ནྟ་ར་མུ་པེ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ན ས་ཏྟོ, ན ཛཱི་ཝོ. ཏ་སྶ ཙ ནཱ་པི ཨ་ཏཱི་ཏ་བྷ་ཝ་ཏོ ཨི་དྷ ས་ངྐ་ནྟི ཨ་ཏྠི, ནཱ་པི ཏ་ཏོ ཧེ་ཏུཾ ཝི་ནཱ ཨི་དྷ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ. ཨེ་ཏྠ ཙ པུ་རི་མཾ ཙ་ཝ་ན་ཏོ ཙུ་ཏི, པ་ཙྪི་མཾ བྷ་ཝ་ནྟ་རཱ་དི་པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་ན་ཏོ པ་ཊི་ས་ནྡྷཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ཨེ་ཏྠཱ་ཧ – ན་ནུ ཨེ་ཝཾ ཨ་ས་ངྐ་ནྟི་པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ ས་ཏི ཡེ ཨི་མ་སྨིཾ མ་ནུ་སྶ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཁ་ནྡྷཱ, ཏེ་སཾ ནི་རུ་དྡྷ་ཏྟཱ, ཕ་ལ་པྤ་ཙྩ་ཡ་སྶ ཙ ཀ་མྨ་སྶ ཏ་ཏྠ ཨ་ག་མ་ན་ཏོ, ཨ་ཉྙ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏོ ཙ ཏཾ ཕ་ལཾ སི་ཡཱ. ཨུ་པ་བྷུ་ཉྫ་ཀེ ཙ ཨ་ས་ཏི ཀ་སྶ ཏཾ ཕ་ལཾ སི་ཡཱ. ཏ་སྨཱ ན སུ་ནྡ་ར་མི་དཾ ཝི་དྷཱ་ན་ནྟི. ཏ་ཏྲི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི –
‘‘ས་ནྟཱ་ནེ ཡཾ ཕ་ལཾ ཨེ་ཏཾ, ནཱ་ཉྙ་སྶ ན ཙ ཨ་ཉྙ་ཏོ;
བཱི་ཛཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ, ཨེ་ཏ་སྶ་ཏྠ་སྶ སཱ་དྷ་ཀོ.
‘‘ཕ་ལ་སྶུ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཨེ་ཝ, སི་དྡྷཱ བྷུ་ཉྫ་ཀ་ས་མྨུ་ཏི;
ཕ་ལུ་པྤཱ་དེ་ན རུ་ཀྑ་སྶ, ཡ་ཐཱ ཕ་ལ་ཏི ས་མྨུ་ཏཱི’’ཏི.
ཡོ་པི ཝ་དེ་ཡྻ ‘‘ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ་པི ཨེ་ཏེ ས་ངྑཱ་རཱ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ཝཱ ཕ་ལ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཱ སི་ཡུཾ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ཝཱ. ཡ་དི ཙ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ, པ་ཝ་ཏྟི་ཀྑ་ཎེ་ཡེ་ཝ ནེ་སཾ ཝི་པཱ་ཀེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཐཱ་པི ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ, པ་ཝ་ཏྟི་ཏོ པུ་བྦེ པ་ཙྪཱ ཙ ནི་ཙྩཾ ཕ་ལཱ་ཝ་ཧཱ སི་ཡུ’’ནྟི. སོ ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྟ་བྦོ –
‘‘ཀ་ཏ་ཏྟཱ པ་ཙྩ་ཡཱ ཨེ་ཏེ, ན ཙ ནི་ཙྩཾ ཕ་ལཱ་ཝ་ཧཱ;
པཱ་ཊི་བྷོ་གཱ་དི་ཀཾ ཏ་ཏྠ, ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ ནི་ད་སྶ་ན’’ནྟི.
ཝི་ཉྙཱ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ནཱ་མ་རཱུ་པནྟི ཨི་དྷ ཝེ་ད་ནཱ ས་ཉྙཱ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷཱ ནཱ་མཾ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཙ་ཏུ་ནྣ་ཉྩ མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ་རཱུ་པཾ རཱུ་པཾ. ཨ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ག་བྦྷ་སེ་ཡྻ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཎྜ་ཛཱ་ན་ཉྩ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀྑ་ཎེ ཝ་ཏྠུ་ད་ས་ཀཾ ཀཱ་ཡ་ད་ས་ཀ་ནྟི ཝཱི་ས་ཏི རཱུ་པཱ་ནི, ཏ་ཡོ ཙ ཨ་རཱུ་པི་ནོ ཁ་ནྡྷཱ་ཏི ཨེ་ཏེ ཏེ་ཝཱི་ས་ཏི དྷ་མྨཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ནཱ་མ་རཱུ་པ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ས་བྷཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ བྷཱ་ཝ་ད་ས་ཀཾ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཏེ་ཏྟིཾ་ས, ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀ་ས་ཏྟེ་སུ བྲ་ཧྨ་ཀཱ་ཡི་ཀཱ་དཱི་ནཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀྑ་ཎེ ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་ཝ་ཏྠུ་ད་ས་ཀཱ་ནི ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡ་ན་ཝ་ཀ་ཉྩཱ་ཏི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས རཱུ་པཱ་ནི, ཏ་ཡོ ཙ ཨ་རཱུ་པི་ནོ ཁ་ནྡྷཱ་ཏི ཨེ་ཏེ དྭཱ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས དྷ་མྨཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ. ཀཱ་མ་བྷ་ཝེ པ་ན སེ་ས་ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀཱ་ནཾ སཾ་སེ་ད་ཛཱ་ནཾ ཝཱ ས་བྷཱ་ཝ་ཀ་པ་རི་པུ་ཎྞཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀྑ་ཎེ ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་གྷཱ་ན་ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཀཱ་ཡ་ཝ་ཏྠུ་བྷཱ་ཝ་ད་ས་ཀཱ་ནཱི་ཏི ས་ཏྟ་ཏི རཱུ་པཱ་ནི, ཏ་ཡོ ཙ ཨ་རཱུ་པི་ནོ ཁ་ནྡྷཱ་ཏི ཨེ་ཏེ ཏེ་ས་ཏྟ་ཏི དྷ་མྨཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ. ཨེ་ས ཨུ་ཀྐཾ་སོ. ཨ་ཝ་ཀཾ་སེ་ན པ་ན ཏཾ་ཏཾ་ད་ས་ཀ་ཝི་ཀ་ལཱ་ནཾ ཏ་སྶ ཏ་སྶ ཝ་སེ་ན ཧཱ་པེ་ཏྭཱ ཧཱ་པེ་ཏྭཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ནཱ་མ་རཱུ་པ་ས་ངྑཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨ་རཱུ་པཱི་ནཾ པ་ན ཏ་ཡོ་ཝ ཨ་རཱུ་པི་ནོ ཁ་ནྡྷཱ, ཨ་ས་ཉྙཱ་ནཾ རཱུ་པ་ཏོ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡ་ན་ཝ་ཀ་མེ་ཝཱ་ཏི. ཨེ་ས ཏཱ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཾ ན་ཡོ.
ཏ་ཏྠ སི་ཡཱ – ཀ་ཐཾ པ་ནེ་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ ‘‘པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? སུ་ཏྟ་ཏོ ཡུ་ཏྟི་ཏོ ཙ. སུ་ཏྟེ ཧི ‘‘ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི་ནོ དྷ་མྨཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (དྷ. ས. དུ་ཀ་མཱ་ཏི་ཀཱ ༦༢) ན་ཡེ་ན བ་ཧུ་དྷཱ ཝེ་ད་ནཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ སི་དྡྷཱ. ཡུ་ཏྟི་ཏོ པ་ན –
ཙི་ཏྟ་ཛེ་ན ཧི རཱུ་པེ་ན, ཨི་དྷ དི་ཊྛེ་ན སི་ཛ྄ཛྷ་ཏི;
ཨ་དི་ཊྛ་སྶཱ་པི རཱུ་པ་སྶ, ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ པ་ཙྩ་ཡོ ཨི་ཏི.
ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ནནྟི ནཱ་མཾ ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝ. ཨི་དྷ པ་ན རཱུ་པཾ ནི་ཡ་མ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རི བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཚ ཝ་ཏྠཱུ་ནི ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡ་ནྟི ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཝི་དྷཾ. ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ནཾ – ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, སོ་ཏཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, གྷཱ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, ཀཱ་ཡཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.
ཏ་ཏྠ སི་ཡཱ – ཀ་ཐཾ པ་ནེ་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ ‘‘ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ན་སྶ པ་ཙྩ་ཡོ’’ཏི? ནཱ་མ་རཱུ་པ་བྷཱ་ཝེ བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏ་སྶ ཏ་སྶ ཧི ནཱ་མ་སྶ རཱུ་པ་སྶ ཙ བྷཱ་ཝེ ཏཾ ཏཾ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཧོ་ཏི, ན ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཏི.
ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ ཕ་སྶོཏི –
‘‘ཚ་ལེ༹་ཝ ཕ་སྶཱ ས་ངྑེ་པཱ, ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་ཨཱ་ད་ཡོ;
ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མི་ཝ བཱ་ཏྟིཾ་ས, ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན བྷ་ཝ་ནྟི ཏེ’’.
ཕ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝེ་ད་ནཱཏི –
‘‘དྭཱ་ར་ཏོ ཝེ་ད་ནཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ་དི་ཀཱ;
ཚ་ལེ༹་ཝ ཏཱ པ་བྷེ་དེ་ན, ཨི་དྷ བཱ་ཏྟིཾ་ས ཝེ་ད་ནཱ’’.
ཝེ་ད་ནཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཏ་ཎྷཱཏི –
‘‘རཱུ་པ་ཏ་ཎྷཱ་དི་བྷེ་དེ་ན, ཚ ཏ་ཎྷཱ ཨི་དྷ དཱི་པི་ཏཱ;
ཨེ་ཀེ་ཀཱ ཏི་ཝི་དྷཱ ཏ་ཏྠ, པ་ཝ་ཏྟཱ་ཀཱ་ར་ཏོ མ་ཏཱ.
‘‘དུ་ཀྑཱི སུ་ཁཾ པ་ཏྠ་ཡ་ཏི, སུ་ཁཱི བྷི་ཡྻོ་པི ཨི་ཙྪ་ཏི;
ཨུ་པེ་ཀྑཱ པ་ན ས་ནྟ་ཏྟཱ, སུ་ཁ་མི་ཙྩེ་ཝ བྷཱ་སི་ཏཱ.
‘‘ཏ་ཎྷཱ་ཡ པ་ཙྩ་ཡཱ ཏ་སྨཱ, ཧོ་ནྟི ཏི་སྶོ་པི ཝེ་ད་ནཱ;
ཝེ་ད་ནཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཏ་ཎྷཱ, ཨི་ཏི ཝུ་ཏྟཱ མ་ཧེ་སི་ནཱ’’.
ཏ་ཎྷཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནནྟི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་ནི – ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནཾ, དི་ཊྛུ་པཱ་དཱ་ནཾ, སཱི་ལ་བྦ་ཏུ་པཱ་དཱ་ནཾ, ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དུ་པཱ་དཱ་ནཾ. ཨུ་པཱ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ བྷ་ཝོཏི ཨི་དྷ ཀ་མྨ་བྷ་ཝོ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཨུ་པ་པ་ཏྟི་བྷ་ཝོ པ་ན པ་དུ་དྡྷཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟོ. བྷ་ཝ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཛཱ་ཏཱིཏི ཀ་མྨ་བྷ་ཝ་པ་ཙྩ་ཡཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ.
ཏ་ཏྠ སི་ཡཱ – ཀ་ཐཾ པ་ནེ་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ ‘‘བྷ་ཝོ ཛཱ་ཏི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡོ’’ཏི ཙེ? བཱ་ཧི་ར་པ་ཙྩ་ཡ་ས་མ་ཏྟེ་པི ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏཱ་དི་ཝི་སེ་ས་ད་སྶ་ན་ཏོ. བཱ་ཧི་རཱ་ན་ཉྷི ཛ་ན་ཀ་ཛ་ན་ནི་སུ་ཀྐ་སོ་ཎི་ཏཱ་ཧཱ་རཱ་དཱི་ནཾ པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ས་མ་ཏྟེ་པི ས་ཏྟཱ་ནཾ ཡ་མ་ཀཱ་ན་མྤི ས་ཏཾ ཧཱི་ན་པྤ་ཎཱི་ཏ་ཏཱ་དི་ཝི་སེ་སོ དི་སྶ་ཏི. སོ ཙ ན ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀོ ས་བྦ་དཱ ཙ ས་བྦེ་ས་ཉྩ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ན ཀ་མྨ་བྷ་ཝ་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཧེ་ཏུ་ཀོ ཏ་ད་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟ་ཀ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ནེ ཨ་ཉྙ་སྶ ཀཱ་ར་ཎ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཏི ཀ་མྨ་བྷ་ཝ་ཧེ་ཏུ་ཀོ་ཡེ་ཝ. ཀ་མྨ་ཉྷི ས་ཏྟཱ་ནཾ ཧཱི་ན་པྤ་ཎཱི་ཏ་ཏཱ་དི་ཝི་སེ་ས་སྶ ཧེ་ཏུ. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ – ‘‘ཀ་མྨཾ ས་ཏྟེ ཝི་བྷ་ཛ་ཏི, ཡ་དི་དཾ ཧཱི་ན་པྤ་ཎཱི་ཏ་ཏཱ་ཡཱ’’ཏི (མ. ནི. ༣.༢༨༩).
ཛཱ་ཏི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཡ་སྨཱ ཨ་ས་ཏི ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཾ ནཱ་མ སོ་ཀཱ་ད་ཡོ ཝཱ དྷ་མྨཱ ན ཧོ་ནྟི, ཛཱ་ཏི་ཡཱ པ་ན ས་ཏི ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་ཉྩེ་ཝ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏ་དུ་ཀྑ་དྷ་མྨ་ཕུ་ཊྛ་སྶ ཙ བཱ་ལ་སྶ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཱ་བྷི་ས་མྦ་ནྡྷཱ ཝཱ ཏེ་ན ཏེ་ན དུ་ཀྑ་དྷ་མྨེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨ་ན་བྷི་ས་མྦ་ནྡྷཱ ཝཱ སོ་ཀཱ་ད་ཡོ ཙ དྷ་མྨཱ ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཨ་ཡཾ ཛཱ་ཏི ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་སྶ ཙེ་ཝ སོ་ཀཱ་དཱི་ན་ཉྩ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
སོ ཏ་ཐཱ་བྷཱ་ཝི་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ནཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎཱ་ཡཱཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཉཱ་ཎ་སྶ ཨ་དྷི་ག་མཱ་ཡ, པ་ཏྟི་ཡཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏནྟི ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་དྷཾ ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རཾ, ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི ཝཱ པ་ཀཱ་རེ་ཧི པ་ཝ་ཏྟི་ཏཾ, སཾ་ཝ་ཎྞི་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སནྟི ས་མ་ན་ནྟ་རཱ་ཏཱི་ཏཾ བྷ་ཝཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ནི་ཝུ་ཏྠ་ས་ནྟཱ་ནཾ. ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏཱིཏི ཁ་ནྡྷ་པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཝ་སེ་ན ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཨ་ནུ་ག་ནྟྭཱ ཨ་ནུ་ག་ནྟྭཱ ས་ར་ཏི. ཨི་མ་ཉྷི པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཚ ཛ་ནཱ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟི ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་ཀ་ཏི་སཱ་ཝ་ཀཱ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཀཱ ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀཱ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ བུ་དྡྷཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཏི་ཏྠི་ཡཱ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ་ཡེ་ཝ ཀ་པྤེ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟི, ན ཏ་ཏོ པ་རཾ. ཀ་སྨཱ? དུ་བྦ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟཱ. ཏེ་ས་ཉྷི ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝི་ར་ཧི་ཏ་ཏྟཱ དུ་བྦ་ལཱ པ་ཉྙཱ ཧོ་ཏི. པ་ཀ་ཏི་སཱ་ཝ་ཀཱ ཀ་པྤ་ས་ཏ་མྤི ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟི་ཡེ་ཝ བ་ལ་ཝ་པ་ཉྙ་ཏྟཱ. ཨ་སཱི་ཏི མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཀཱ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཀ་པྤེ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟི. དྭེ ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀཱ ཨེ་ཀ་མ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཉྩ. པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ དྭེ ཨ་ས་ངྑེ་ཡྻཱ་ནི ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཉྩ. ཨེ་ཏྟ་ཀོ ཧི ཏེ་སཾ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧཱ་རོ. བུ་དྡྷཱ་ནཾ པ་ན པ་རི་ཙྪེ་དོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཏི་ཏྠི་ཡཱ ཙ ཁ་ནྡྷ་པ་ཊི་པཱ་ཊི་མེ་ཝ ས་ར་ནྟི, པ་ཊི་པཱ་ཊིཾ མུ་ཉྩི་ཏྭཱ ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ས་རི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཨ་ནྡྷཱ ཡ་ཊྛིཾ ཨ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ་ཝ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཏེ ཁ་ནྡྷ་པ་ཊི་པཱ་ཊིཾ ཨ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ་ཝ ས་ར་ནྟི. པ་ཀ་ཏི་སཱ་ཝ་ཀཱ ཁ་ནྡྷ་པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ་པི ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟི, ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ནཱ་པི ས་ངྐ་མ་ནྟི, ཏ་ཐཱ ཨ་སཱི་ཏི མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཀཱ. དྭི་ནྣཾ པ་ན ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ཁ་ནྡྷ་པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཀི་ཙྩཾ ན་ཏྠི. ཨེ་ཀ་སྶ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་སྶ ཙུ་ཏིཾ དི་སྭཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ པ་སྶ་ནྟི, པུ་ན ཨ་པ་ར་སྶ ཙུ་ཏིཾ དི་སྭཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ས་ངྐ་མ་ནྟཱ ག་ཙྪ་ནྟི, ཏ་ཐཱ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ. བུ་དྡྷཱ་ནཾ པ་ན ནེ་ཝ ཁ་ནྡྷ་པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཀི་ཙྩཾ, ན ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ས་ངྐ་མ་ན་ཀི་ཙྩཾ ཨ་ཏྠི. ཏེ་ས་ཉྷི ཨ་ནེ་ཀཱ་སུ ཀ་པྤ་ཀོ་ཊཱི་སུ ཧེ་ཊྛཱ ཝཱ ཨུ་པ་རི ཝཱ ཡཾ ཡཾ ཋཱ་ནཾ ཨི་ཙྪ་ནྟི, ཏཾ ཏཾ པཱ་ཀ་ཊ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཨ་ནེ་ཀཱ་པི ཀ་པྤ་ཀོ་ཊི་ཡོ ས་ངྑི་པི་ཏྭཱ ཡཾ ཡཾ ཨི་ཙྪ་ནྟི, ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨོ་ཀྐ་མ་ནྟཱ སཱི་ཧོ་ཀྐ་ནྟ་ཝ་སེ་ན ག་ཙྪ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ག་ཙྪ་ནྟཱ་ན་ཉྩ ནེ་སཾ ཉཱ་ཎཾ ཨ་ནྟ་ར་ནྟ་རཱ་སུ ཛཱ་ཏཱི་སུ ཨ་ས་ཛྫ་མཱ་ནཾ ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཝ ག་ཎྷཱ་ཏི.
ཨི་མེ་སུ པ་ན ཚ་སུ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟེ་སུ ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་ས་ད་སྶ་ནཾ ཁ་ཛྫོ་པ་ན་ཀ་པྤ་བྷཱ་ས་དི་སཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, པ་ཀ་ཏི་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ དཱི་པ་པྤ་བྷཱ་ས་དི་སཾ, མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ཨུ་ཀྐཱ་པ་བྷཱ་ས་དི་སཾ, ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ཨོ་ས་དྷི་ཏཱ་ར་ཀཱ་པ་བྷཱ་ས་དི་སཾ, པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ནཾ ཙ་ནྡ་པྤ་བྷཱ་ས་དི་སཾ. བུ་དྡྷཱ་ནཾ ར་སྨི་ས་ཧ་སྶ་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏ་ས་ར་ད་སཱུ་རི་ཡ་མ་ཎྜ་ལ་ས་དི་སཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི. ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ ཨ་ནྡྷཱ་ནཾ ཡ་ཊྛི་ཀོ་ཊི་ག་མ་ནཾ ཝི་ཡ ཧོ་ཏི. པ་ཀ་ཏི་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ད་ཎྜ་ཀ་སེ་ཏུ་ག་མ་ནཾ ཝི་ཡ, མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ཛ་ངྒྷ་སེ་ཏུ་ག་མ་ནཾ ཝི་ཡ, ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ས་ཀ་ཊ་སེ་ཏུ་ག་མ་ནཾ ཝི་ཡ, པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ནཾ ཛ་ངྒྷ་མ་གྒ་ག་མ་ནཾ ཝི་ཡ, བུ་དྡྷཱ་ནཾ མ་ཧཱ་ས་ཀ་ཊ་མ་གྒ་ག་མ་ནཾ ཝི་ཡ ཧོ་ཏི. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན ཨ་དྷི་ཀཱ་རེ སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ.
ཏ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པ་ཊི་ཀྐ་ནྟེ་ན ར་ཧོ་ག་ཏེ་ན པ་ཊི་ས་ལླཱི་ནེ་ན པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཙ་ཏྟཱ་རི ཛྷཱ་ནཱ་ནི ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏྭཱ ས་བྦ་པ་ཙྪི་མཱ ནི་ས་ཛྫཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྦཱ. ཏ་ཏོ ཨཱ་ས་ན་པ་ཉྙཱ་པ་ནཾ སེ་ནཱ་ས་ན་པྤ་ཝེ་ས་ནཾ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་པ་ཊི་སཱ་མ་ནཾ བྷོ་ཛ་ན་ཀཱ་ལོ གཱ་མ་ཏོ ཨཱ་ག་མ་ན་ཀཱ་ལོ གཱ་མེ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏ་ཀཱ་ལོ གཱ་མཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པ་ཝི་ཊྛ་ཀཱ་ལོ ཝི་ཧཱ་ར་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ན་ཀཱ་ལོ ཙེ་ཏི་ཡ་བོ་དྷི་ཝ་ནྡ་ན་ཀཱ་ལོ པ་ཏྟ་དྷོ་ཝ་ན་ཀཱ་ལོ པ་ཏྟ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎ་ཀཱ་ལོ པ་ཏྟ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎ་ཏོ ཡཱ་ཝ མུ་ཁ་དྷོ་ཝ་ནཱ ཀ་ཏ་ཀི་ཙྩཾ པ་ཙྩཱུ་ས་ཀཱ་ལེ ཀ་ཏ་ཀི་ཙྩཾ, མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ཡཱ་མེ པ་ཋ་མ་ཡཱ་མེ ཀ་ཏ་ཀི་ཙྩ་ནྟི ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ལོ་མ་ཀྐ་མེ་ན ས་ཀ་ལཾ ར་ཏྟི་ནྡི་ཝཾ ཀ་ཏ་ཀི་ཙྩཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཏྟ་ཀཾ པ་ན པ་ཀ་ཏི་ཙི་ཏྟ་སྶ་པི པཱ་ཀ་ཊཾ ཧོ་ཏི, པ་རི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སྶ པ་ན ཨ་ཏི་པཱ་ཀ་ཊ་མེ་ཝ. ས་ཙེ པ་ནེ་ཏྠ ཀི་ཉྩི ན པཱ་ཀ་ཊཾ ཧོ་ཏི, པུ་ན པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ན དཱི་པེ ཛ་ལི་ཏེ ཝི་ཡ པཱ་ཀ་ཊཾ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ལོ་མ་ཀྐ་མེ་ནེ་ཝ དུ་ཏི་ཡ་དི་ཝ་སེ་པི ཏ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྩ་མ་དི་ཝ་སེ་སུ་པི ད་སཱ་ཧེ་པི ཨ་དྡྷ་མཱ་སེ་པི མཱ་སེ་པི སཾ་ཝ་ཙྪ་རེ་པི ཀ་ཏ་ཀི་ཙྩཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ད་ས ཝ་སྶཱ་ནི ཝཱི་ས་ཏི ཝ་སྶཱ་ནཱི་ཏི ཡཱ་ཝ ཨི་མ་སྨིཾ བྷ་ཝེ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཊི་ས་ནྡྷི, ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནྟེ་ན པུ་རི་མ་བྷ་ཝེ ཙུ་ཏི་ཀྑ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟཾ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ. པ་ཧོ་ཏི ཧི པ་ཎྜི་ཏོ བྷི་ཀྑུ པ་ཋ་མ་ཝཱ་རེ་ནེ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཊེ་ཏྭཱ ཙུ་ཏི་ཀྑ་ཎེ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀཱ་ཏུཾ. ཡ་སྨཱ པ་ན པུ་རི་མ་བྷ་ཝེ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཨ་སེ་སཾ ནི་རུ་དྡྷཾ, ཨི་དྷ ཨ་ཉྙཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ, ཏ་སྨཱ ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ཧུ་ནྡ་རི་ཀཾ ཨ་ནྡྷ་ཏ་མ་མི་ཝ ཧོ་ཏི སུ་དུ་དྡ་སཾ དུ་པྤ་ཉྙེ་ན. ཏེ་ནཱ་པི ‘‘ན ས་ཀྐོ་མ་ཧཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཊེ་ཏྭཱ ཙུ་ཏི་ཀྑ་ཎེ ནཱ་མ་རཱུ་པཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི དྷུ་ར་ནི་ཀྑེ་པོ ན ཀཱ་ཏ་བྦོ. ཏ་དེ་ཝ པ་ན པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ.
ཨེ་ཝཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཧི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ བ་ལ་ཝཱ པུ་རི་སོ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་ཀ་ཎྞི་ཀ་ཏྠཱ་ཡ མ་ཧཱ་རུ་ཀྑཾ ཚི་ནྡ་ནྟོ སཱ་ཁཱ་པ་ལཱ་ས་ཙྪེ་ད་ན་མ་ཏྟེ་ནེ་ཝ ཕ་ར་སུ་དྷཱ་རཱ་ཡ ཝི་པ་ནྣཱ་ཡ མ་ཧཱ་རུ་ཀྑཾ ཚི་ནྡི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ་པི དྷུ་ར་ནི་ཀྑེ་པཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ་ཝ ཀ་མྨཱ་ར་སཱ་ལཾ ག་ནྟྭཱ ཏི་ཁི་ཎཾ ཕ་ར་སུཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ པུ་ན ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཚི་ནྡེ་ཡྻ, པུ་ན ཝི་པ་ནྣཱ་ཡ ཙ པུ་ན་པི ཏ་ཐེ་ཝ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ ཚི་ནྡེ་ཡྻ, སོ ཨེ་ཝཾ ཚི་ནྡ་ནྟོ ཚི་ནྣ་སྶ ཚི་ནྣ་སྶ པུ་ན ཚེ་ཏྟ་བྦཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཚི་ནྣ་སྶ ཙ ཚེ་ད་ན་ཏོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ མ་ཧཱ་རུ་ཀྑཾ པཱ་ཏེ་ཡྻ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ པུ་བྦེ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏཾ ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་མེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནྟོ ཏཾ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ཨུ་གྒྷཱ་ཊེ་ཏྭཱ ཙུ་ཏི་ཀྑ་ཎེ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ པ་ཙྪི་མ་ནི་ས་ཛྫ་ཏོ པ་བྷུ་ཏི ཡཱ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཏོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟཾ ཉཱ་ཎཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་ས་ཉཱ་ཎཾ ནཱ་མ ན ཧོ་ཏི, ཏཾ པ་ན པ་རི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དྷི་ཉཱ་ཎཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ‘‘ཨ་ཏཱི་ཏཾ་ས་ཉཱ་ཎ’’ནྟི པེ་ཏཾ ཨེ་ཀེ ཝ་ད་ནྟི. ཏཾ ཨ་ཏཱི་ཏཾ་ས་ཉཱ་ཎ་སྶ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཏྟཱ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ཙ་ནཾ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. ཡ་དཱ པ་ན་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨ ཙུ་ཏི་ཀྑ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟཾ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ མ་ནོ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨ་པྤ་ནཱ་ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏ་དཱ་སྶ ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ ཉཱ་ཎཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎཾ ནཱ་མ. ཏེ་ན ཉཱ་ཎེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ ས་ཏི་ཡཱ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
ཏ་ཏྠ སེ་ཡྻ་ཐི་དནྟི ཨཱ་ར་དྡྷ་པྤ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ན་ཏྠེ ནི་པཱ་ཏོ. ཏེ་ནེ་ཝ ཡྭཱ་ཡཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སོ ཨཱ་ར་དྡྷོ, ཏ་སྶ པ་ཀཱ་ར་པྤ་བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིནྟི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིནྟི ཨེ་ཀ་མྤི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་མཱུ་ལཾ ཙུ་ཏི་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་བྷ་ཝ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཾ ཁ་ནྡྷ་ས་ནྟཱ་ནཾ. ཨེ་ས ན་ཡོ དྭེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོཏི་ཨཱ་དཱི་སུ. ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེཏི་ཨཱ་དཱི་སུ པ་ན པ་རི་ཧཱ་ཡ་མཱ་ནོ ཀ་པྤོ སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤོ ཏ་དཱ ས་བྦེ་སཾ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ས་ནྣི་པ་ཏ་ན་ཏོ. ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནོ ཀ་པྤོ ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤོ ཏ་དཱ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀ་ཏོ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཝི་ཝ་ཊྚ་ན་ཏོ. ཏ་ཏྠ སཾ་ཝ་ཊྚེ་ན སཾ་ཝ་ཊྚ་ཊྛཱ་ཡཱི ག་ཧི་ཏོ ཧོ་ཏི ཏཾ་མཱུ་ལ་ཀ་ཏྟཱ. ཝི་ཝ་ཊྚེ་ན ཙ ཝི་ཝ་ཊྚ་ཊྛཱ་ཡཱི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ས་ཏི ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤ་སྶ ཨ་ས་ངྑྱེ་ཡྻཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི? ཡ་དཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤོ སཾ་ཝ་ཊྚ་ཏི, ཏཾ ན སུ་ཀ་རཾ ས་ངྑཱ་ཏུཾ. ཡ་དཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤོ སཾ་ཝ་ཊྚོ ཏི་ཊྛ་ཏི…པེ… ཡ་དཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤོ ཝི་ཝ་ཊྚ་ཏི…པེ… ཡ་དཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་པྤོ ཝི་ཝ་ཊྚོ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཏཾ ན སུ་ཀ་རཾ ས་ངྑཱ་ཏུ’’ནྟི (ཨ. ནི. ༤.༡༥༦) ཝུ་ཏྟཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ས་ངྑེ་ཡྻཱ་ནི པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི.
ཏ་ཏྠ ཏ་ཡོ སཾ་ཝ་ཊྚཱ – ཏེ་ཛོ་སཾ་ཝ་ཊྚོ, ཨཱ་པོ་སཾ་ཝ་ཊྚོ, ཝཱ་ཡོ་སཾ་ཝ་ཊྚོ་ཏི. ཏི་སྶོ སཾ་ཝ་ཊྚ་སཱི་མཱ – ཨཱ་བྷ་སྶ་རཱ, སུ་བྷ་ཀི་ཎྷཱ, ཝེ་ཧ་པྥ་ལཱ་ཏི. ཡ་དཱ ཀ་པྤོ ཏེ་ཛེ་ན སཾ་ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་ཏོ ཧེ་ཊྛཱ ཨ་གྒི་ནཱ ཌ་ཡ྄ཧ་ཏི. ཡ་དཱ ཨཱ་པེ་ན སཾ་ཝ་ཊྚ་ཏི, སུ་བྷ་ཀི་ཎྷ་ཏོ ཧེ་ཊྛཱ ཨུ་ད་ཀེ་ན ཝི་ལཱི་ཡ་ཏི. ཡ་དཱ ཝཱ་ཡུ་ནཱ སཾ་ཝ་ཊྚ་ཏི, ཝེ་ཧ་པྥ་ལ་ཏོ ཧེ་ཊྛཱ ཝཱ་ཏེ་ན ཝི་དྡྷཾ་སཱི་ཡ་ཏི. ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ པ་ན ས་དཱ་པི ཨེ་ཀཾ བུ་དྡྷ་ཀྑེ་ཏྟཾ ཝི་ན་སྶ་ཏི. བུ་དྡྷ་ཀྑེ་ཏྟཾ ནཱ་མ ཏི་ཝི་དྷཾ ཧོ་ཏི – ཛཱ་ཏི་ཀྑེ་ཏྟཾ, ཨཱ་ཎཱ་ཀྑེ་ཏྟཾ, ཝི་ས་ཡ་ཀྑེ་ཏྟ་ཉྩ. ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏི་ཀྑེ་ཏྟཾ ད་ས་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཧོ་ཏི, ཡཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ག་ཧ་ཎཱ་དཱི་སུ ཀ་མྤ་ཏི. ཨཱ་ཎཱ་ཀྑེ་ཏྟཾ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་རི་ཡ་ནྟཾ, ཡ་ཏྠ ར་ཏ་ན་པ་རི་ཏྟཾ, ཁ་ནྡྷ་པ་རི་ཏྟཾ, དྷ་ཛ་གྒ་པ་རི་ཏྟཾ, ཨཱ་ཊཱ་ནཱ་ཊི་ཡ་པ་རི་ཏྟཾ, མོ་ར་པ་རི་ཏྟ་ནྟི ཨི་མེ་སཾ པ་རི་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ ཝ་ཏྟ་ཏི. ཝི་ས་ཡ་ཀྑེ་ཏྟཾ ཨ་ན་ནྟ་མ་པ་རི་མཱ་ཎཾ, ཡཾ ‘‘ཡཱ་ཝ་ཏཱ ཝཱ པ་ན ཨཱ་ཀ་ངྑེ་ཡྻཱ’’ཏི (ཨ. ནི. ༣.༨༡) ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཡཾ ཡཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨཱ་ཀ་ངྑ་ཏི, ཏཾ ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ་སུ ཏཱི་སུ བུ་དྡྷ་ཀྑེ་ཏྟེ་སུ ཨེ་ཀཾ ཨཱ་ཎཱ་ཀྑེ་ཏྟཾ ཝི་ན་སྶ་ཏི, ཏ་སྨིཾ པ་ན ཝི་ན་སྶ་ནྟེ ཛཱ་ཏི་ཀྑེ་ཏྟཾ ཝི་ན་ཊྛ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཝི་ན་སྶ་ནྟ་ཉྩ ཨེ་ཀ་ཏོ་ཝ ཝི་ན་སྶ་ཏི, ས་ཎྛ་ཧ་ནྟ་ཉྩ ཨེ་ཀ་ཏོ་ཝ ས་ཎྛ་ཧ་ཏི.
ཏ་སྶེ་ཝཾ ཝི་ནཱ་སོ ཙ ས་ཎྛ་ཧ་ན་ཉྩ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ – ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཀ་པྤོ ཨ་གྒི་ནཱ ན་སྶ་ཏི, ཨཱ་དི་ཏོ་ཝ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ ཝུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ ཨེ་ཀཾ མ་ཧཱ་ཝ་སྶཾ ཝ་སྶ་ཏི. མ་ནུ་སྶཱ ཏུ་ཊྛཱ ས་བྦ་བཱི་ཛཱ་ནི ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཝ་པ་ནྟི. ས་སྶེ་སུ པ་ན གོ་ཁཱ་ཡི་ཏ་ཀ་མ་ཏྟེ་སུ ཛཱ་ཏེ་སུ ག་དྲ་བྷ་ར་ཝཾ ར་ཝ་ནྟོ ཨེ་ཀ་བི་ནྡུ་མ་ཏྟ་མྤི ན ཝ་སྶ་ཏི, ཏ་དཱ པ་ཙྪི་ནྣཾ པ་ཙྪི་ནྣ་མེ་ཝ ཝ་སྶཾ ཧོ་ཏི. ཝ་སྶཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ནོ ས་ཏྟཱ ཀ་མེ་ན བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི, པུ་པྥ་ཕ་ལཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ནི་ཡོ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ. ཨེ་ཝཾ དཱི་གྷེ ཨ་དྡྷཱ་ནེ ཝཱི་ཏི་ཝ་ཏྟེ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཨུ་ད་ཀཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་ཙྪ་ཏི. ཨ་ཐཱ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན མ་ཙྪ་ཀ་ཙྪ་པཱ་པི ཀཱ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི, ནེ་ར་ཡི་ཀ་ས་ཏྟཱ་པི. ཏ་ཏྠ ‘‘ནེ་ར་ཡི་ཀཱ ས་ཏྟ་མ་སཱུ་རི་ཡ་པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ ཝི་ན་སྶ་ནྟཱི’’ཏི ཨེ་ཀེ. ཛྷཱ་ནཾ ཝི་ནཱ ན་ཏྠི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟི, ཨེ་ཏེ་ས་ཉྩ ཀེ་ཙི དུ་བྦྷི་ཀྑ་པཱི་ལི༹་ཏཱ, ཀེ་ཙི ཨ་བྷ་བྦཱ ཛྷཱ་ནཱ་དྷི་ག་མཱ་ཡ, ཏེ ཀ་ཐཾ ཏ་ཏྠ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི? དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་ཊི་ལ་དྡྷ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན. ཏ་དཱ ཧི ‘‘ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཀ་པྤ་ཝུ་ཊྛཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ལོ་ཀ་བྱཱུ་ཧཱ ནཱ་མ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དེ་ཝཱ མུ་ཏྟ་སི་རཱ ཝི་ཀི་ཎྞ་ཀེ་སཱ རུ་ད་མུ་ཁཱ ཨ་སྶཱུ་ནི ཧ་ཏྠེ་ཧི པུ་ཉྪ་མཱ་ནཱ ར་ཏྟ་ཝ་ཏྠ་ནི་ཝ་ཏྠཱ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཝི་རཱུ་པ་ཝེ་ས་དྷཱ་རི་ནོ ཧུ་ཏྭཱ མ་ནུ་སྶ་པ་ཐེ ཝི་ཙ་ར་ནྟཱ ཨེ་ཝཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི – ‘‘མཱ་རི་སཱ, མཱ་རི་སཱ, ཨི་ཏོ ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཀ་པྤ་ཝུ་ཊྛཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ ཝི་ན་སྶི་སྶ་ཏི, མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡོ་པི ཨུ་སྶུ་སྶི་སྶ་ཏི, ཨ་ཡ་ཉྩ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི སི་ནེ་རུ ཙ པ་བྦ་ཏ་རཱ་ཛཱ ཨུ་དྡ་ཡ྄ཧི་སྶ་ནྟི ཝི་ན་སྶི་སྶ་ནྟི, ཡཱ་ཝ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ ལོ་ཀ་ཝི་ནཱ་སོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. མེ་ཏྟཾ, མཱ་རི་སཱ, བྷཱ་ཝེ་ཐ. ཀ་རུ་ཎཾ… མུ་དི་ཏཾ… ཨུ་པེ་ཀྑཾ, མཱ་རི་སཱ, བྷཱ་ཝེ་ཐ. མཱ་ཏ་རཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ཐ, པི་ཏ་རཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ཐ, ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡི་ནོ ཧོ་ཐཱ’’ཏི. ཏེ་སཾ ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏྭཱ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན མ་ནུ་སྶཱ ཙ བྷུ་མྨཱ དེ་ཝཱ ཙ སཾ་ཝེ་ག་ཛཱ་ཏཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ མུ་དུ་ཙི་ཏྟཱ ཧུ་ཏྭཱ མེ་ཏྟཱ་དཱི་ནི པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་རི་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི. ཏ་ཏྠ དི་བྦ་སུ་དྷཱ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཝཱ་ཡོ་ཀ་སི་ཎེ པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ ཛྷཱ་ནཾ པ་ཊི་ལ་བྷ་ནྟི. ཏ་ད་ཉྙེ པ་ན ཨ་པ་ར་པ་རི་ཡ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡེ་ན ཀ་མྨེ་ན དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི. ཨ་པ་ར་པ་རི་ཡ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡ་ཀ་མྨ་ར་ཧི་ཏོ ཧི སཾ་སཱ་རེ སཾ་ས་ར་ནྟོ ནཱ་མ ས་ཏྟོ ན་ཏྠི. ཏེ་པི ཏ་ཏྠ ཏ་ཐེ་ཝ ཛྷཱ་ནཾ པ་ཊི་ལ་བྷ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་ཊི་ལ་དྡྷ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན ས་བྦེ་པི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི.
ཝ་སྶཱུ་པ་ཙྪེ་ད་ཏོ པ་ན ཨུ་དྡྷཾ དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན དུ་ཏི་ཡོ སཱུ་རི་ཡོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི, ཏ་སྨིཾ པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ ནེ་ཝ ར་ཏྟི་པ་རི་ཙྪེ་དོ, ན དི་ཝཱ་པ་རི་ཙྪེ་དོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི. ཨེ་ཀོ སཱུ་རི་ཡོ ཨུ་དེ་ཏི, ཨེ་ཀོ ཨ་ཏྠཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཨ་ཝི་ཙྪི་ནྣ་སཱུ་རི་ཡ་ས་ནྟཱ་པོ་ཝ ལོ་ཀོ ཧོ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཙ པ་ཀ་ཏི་སཱུ་རི་ཡེ སཱུ་རི་ཡ་དེ་ཝ་པུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་སཱུ་རི་ཡེ ན་ཏྠི. ཏ་ཏྠ པ་ཀ་ཏི་སཱུ་རི་ཡེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱ་པི དྷཱུ་མ་སི་ཁཱ་པི ཙ་ར་ནྟི. ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་སཱུ་རི་ཡེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ ཝི་ག་ཏ་དྷཱུ་མ་ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཾ ཨཱ་དཱ་ས་མ་ཎྜ་ལཾ ཝི་ཡ ནི་མྨ་ལཾ ན་བྷཾ ཧོ་ཏི. ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཉྩ མ་ཧཱ་ན་དི་ཡོ སེ་ས་ཀུ་ནྣ་དཱི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨུ་ད་ཀཾ སུ་སྶ་ཏི.
ཏ་ཏོ་པི དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཏ་ཏི་ཡོ སཱུ་རི་ཡོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི, ཡ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ མ་ཧཱ་ན་དི་ཡོ་པི སུ་སྶ་ནྟི.
ཏ་ཏོ་པི དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཙ་ཏུ་ཏྠོ སཱུ་རི་ཡོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི, ཡ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ ཧི་མ་ཝ་ཏི མ་ཧཱ་ན་དཱི་ནཾ པ་བྷ་ཝཱ – ‘‘སཱི་ཧ་པ་པཱ་ཏ་ནོ, ཧཾ་ས་པཱ་ཏ་ནོ, ཀ་ཎྞ་མུ་ཎྜ་ཀོ, ར་ཐ་ཀཱ་ར་ད་ཧོ, ཨ་ནོ་ཏ་ཏྟ་ད་ཧོ, ཚ་དྡ་ནྟ་ད་ཧོ, ཀུ་ཎཱ་ལ་ད་ཧོ’’ཏི ཨི་མེ ས་ཏྟ མ་ཧཱ་ས་རཱ སུ་སྶ་ནྟི.
ཏ་ཏོ་པི དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཉྩ་མོ སཱུ་རི་ཡོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི, ཡ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ ཨ་ངྒུ་ལི་པ་བྦ་ཏེ་མ་ན་མ་ཏྟ་མྤི ཨུ་ད་ཀཾ ན ས་ཎྛཱ་ཏི.
ཏ་ཏོ་པི དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཚ་ཊྛོ སཱུ་རི་ཡོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི, ཡ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ ས་ཀ་ལ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹ཾ ཨེ་ཀ་དྷཱུ་མཾ ཧོ་ཏི པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣ་སི་ནེ་ཧཾ དྷཱུ་མེ་ན. ཡ་ཐཱ ཙི་དཾ, ཨེ་ཝཾ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལཱ༹་ནི་པི.
ཏ་ཏོ་པི དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ས་ཏྟ་མོ སཱུ་རི་ཡོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི, ཡ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ ས་ཀ་ལ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹ཾ ཨེ་ཀ་ཛཱ་ལཾ ཧོ་ཏི ས་དྡྷིཾ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹་ཧི. ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀཱ་དི་བྷེ་དཱ་ནི སི་ནེ་རུ་ཀཱུ་ཊཱ་ནི་པི པ་ལུ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་སེ་ཡེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ནྟི. སཱ ཨ་གྒི་ཛཱ་ལཱ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀེ ག་ཎྷཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཀ་ན་ཀ་ཝི་མཱ་ན་ར་ཏ་ན་ཝི་མཱ་ན་མ་ཎི་ཝི་མཱ་ནཱ་ནི ཛྷཱ་པེ་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་བྷ་ཝ་ནཾ ག་ཎྷཱ་ཏི. ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ཡཱ་ཝ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་བྷཱུ་མིཾ ག་ཎྷཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཏ་ཡོ་པི. བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཛྷཱ་པེ་ཏྭཱ ཨཱ་བྷ་སྶ་རེ ཨཱ་ཧ་ཙྩ ཏི་ཊྛ་ཏི. སཱ ཡཱ་ཝ ཨ་ཎུ་མ་ཏྟ་མྤི ས་ངྑཱ་ར་ག་ཏཾ ཨ་ཏྠི, ཏཱ་ཝ ན ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི. ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ཀྑ་ཡཱ པ་ན ས་པྤི་ཏེ་ལ་ཛྷཱ་པ་ན་གྒི་སི་ཁཱ ཝི་ཡ ཚཱ་རི་ཀ་མྤི ཨ་ན་ཝ་སེ་སེ་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི. ཧེ་ཊྛཱ་ཨཱ་ཀཱ་སེ་ན ས་ཧ ཨུ་པ་རི་ཨཱ་ཀཱ་སོ ཨེ་ཀོ ཧོ་ཏི མ་ཧ་ནྡྷ་ཀཱ་རོ.
ཨ་ཐ དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན མ་ཧཱ་མེ་གྷོ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ པ་ཋ་མཾ སུ་ཁུ་མཾ སུ་ཁུ་མཾ ཝ་སྶ་ཏི. ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཀུ་མུ་ད་ནཱ་ལ༹་ཡ་ཊྛི་མུ་ས་ལ་ཏཱ་ལ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དི་པྤ་མཱ་ཎཱ་ཧི དྷཱ་རཱ་ཧི ཝ་སྶ་ནྟོ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹་སུ ས་བྦཾ ད་ཌྜྷ་ཊྛཱ་ནཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི. ཏཾ ཨུ་ད་ཀཾ ཧེ་ཊྛཱ ཙ ཏི་རི་ཡ་ཉྩ ཝཱ་ཏོ ས་མུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ གྷ་ནཾ ཀ་རོ་ཏི པ་རི་ཝ་ཊུ་མཾ པ་དུ་མི་ནི་པ་ཏྟེ ཨུ་ད་ཀ་བི་ནྡུ་ས་དི་སཾ. ཀ་ཐཾ ཏཱ་ཝ མ་ཧ་ནྟཾ ཨུ་ད་ཀ་རཱ་སིཾ གྷ་ནཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཙེ? ཝི་ཝ་ར་ས་མྤ་དཱ་ན་ཏོ. ཏཾ ཧི་སྶ ཏ་ཧིཾ ཏ་ཧིཾ ཝི་ཝ་རཾ དེ་ཏི. ཏཾ ཨེ་ཝཾ ཝཱ་ཏེ་ན ས་མྤི་ཎྜི་ཡ་མཱ་ནཾ གྷ་ནཾ ཀ་རི་ཡ་མཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡ་མཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཧེ་ཊྛཱ ཨོ་ཏ་ར་ཏི. ཨོ་ཏི་ཎྞེ ཨོ་ཏི་ཎྞེ ཨུ་ད་ཀེ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ, ཨུ་པ་རི ཙ་ཏུ་ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ ཙ དེ་ཝ་ལོ་ཀཱ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ནྟི. པུ་རི་མ་པ་ཐ་ཝི་ཊྛཱ་ནཾ ཨོ་ཏི་ཎྞེ པ་ན བ་ལ་ཝ་ཝཱ་ཏཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. ཏེ ཏཾ པི་ཧི་ཏ་དྭཱ་རེ དྷ་མ་ཀ་ར་ཎེ ཋི་ཏ་ཨུ་ད་ཀ་མི་ཝ ནི་རུ་སྶཱ་སཾ ཀ་ཏྭཱ རུ་མྦྷ་ནྟི. མ་དྷུ་རོ་ད་ཀཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་ཙྪ་མཱ་ནཾ ཨུ་པ་རི ར་ས་པ་ཐ་ཝིཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི. སཱ ཝ་ཎྞ་ས་མྤ་ནྣཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ཏི ག་ནྡྷ་ར་ས་ས་མྤ་ནྣཱ ཙ ནི་རུ་ད་ཀ་པཱ་ཡཱ་ས་སྶ ཨུ་པ་རི པ་ཊ་ལཾ ཝི་ཡ. ཏ་དཱ ཙ ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ པ་ཋ་མ་ཏ་རཱ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟཱ ས་ཏྟཱ ཨཱ་ཡུ་ཀྑ་ཡཱ ཝཱ པུ་ཉྙ་ཀྑ་ཡཱ ཝཱ ཏ་ཏོ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ཛྫ་ནྟི. ཏེ ཧོ་ནྟི ས་ཡཾ་པ་བྷཱ ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑ་ཙ་རཱ. ཏེ ཨ་གྒ་ཉྙ་སུ་ཏྟེ (དཱི. ནི. ༣.༡༢༠) ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཏཾ ར་ས་པ་ཐ་ཝིཾ སཱ་ཡི་ཏྭཱ ཏ་ཎྷཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ ཨཱ་ལུ་པྤ་ཀཱ་ར་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ ཨུ་པ་ཀྐ་མ་ནྟི.
ཨ་ཐ ཏེ་སཾ ས་ཡཾ་པ་བྷཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི. ཏེ ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རཾ དི་སྭཱ བྷཱ་ཡ་ནྟི. ཏ་ཏོ ནེ་སཾ བྷ་ཡཾ ནཱ་སེ་ཏྭཱ སཱུ་ར་བྷཱ་ཝཾ ཛ་ན་ཡ་ནྟཾ པ་རི་པུ་ཎྞ་པ་ཉྙཱ་ས་ཡོ་ཛ་ནཾ སཱུ་རི་ཡ་མ་ཎྜ་ལཾ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. ཏེ ཏཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨཱ་ལོ་ཀཾ པ་ཊི་ལ་བྷི་མྷཱ’’ཏི ཧ་ཊྛ་ཏུ་ཊྛཱ ཧུ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ བྷཱི་ཏཱ་ནཾ བྷ་ཡཾ ནཱ་སེ་ཏྭཱ སཱུ་ར་བྷཱ་ཝཾ ཛ་ན་ཡ་ནྟོ ཨུ་ཊྛི་ཏོ, ཏ་སྨཱ སཱུ་རི་ཡོ ཧོ་ཏཱུ’’ཏི སཱུ་རི་ཡོ་ཏྭེ་ཝ་སྶ ནཱ་མཾ ཀ་རོ་ནྟི. ཨ་ཐ སཱུ་རི་ཡེ དི་ཝ་སཾ ཨཱ་ལོ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ཏྠ་ངྒ་ཏེ ‘‘ཡ་མྤི ཨཱ་ལོ་ཀཾ ལ་བྷི་མྷ, སོ་པི ནོ ན་ཊྛོ’’ཏི པུ་ན བྷཱི་ཏཱ ཧོ་ནྟི, ཏེ་སཾ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི ‘‘སཱ་དྷུ ཝ་ཏ་སྶ ས་ཙེ ཨ་ཉྙཾ ཨཱ་ལོ་ཀཾ ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མཱ’’ཏི. ཏེ་སཾ ཙི་ཏྟཾ ཉ་ཏྭཱ ཝི་ཡ ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་ས་ཡོ་ཛ་ནཾ ཙ་ནྡ་མ་ཎྜ་ལཾ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. ཏེ ཏཾ དི་སྭཱ བྷི་ཡྻོ་སོ་མ་ཏྟཱ་ཡ ཧ་ཊྛ་ཏུ་ཊྛཱ ཧུ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཚ་ནྡཾ ཉ་ཏྭཱ ཝི་ཡ ཨུ་ཊྛི་ཏོ, ཏ་སྨཱ ཙ་ནྡོ ཧོ་ཏཱུ’’ཏི ཙ་ནྡོ་ཏྭེ་ཝ་སྶ ནཱ་མཾ ཀ་རོ་ནྟི.
ཨེ་ཝཾ ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡེ་སུ པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་སུ ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནི ཏཱ་ར་ཀ་རཱུ་པཱ་ནི པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ནྟི. ཏ་ཏོ པ་བྷུ་ཏི ར་ཏྟི་ནྡི་ཝཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ནྟི ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཙ མཱ་ས་དྡྷ་མཱ་ས་ཨུ་ཏུ་སཾ་ཝ་ཙྪ་རཱ. ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡཱ་ནཾ པ་ན པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏ་དི་ཝ་སེ་ཡེ་ཝ སི་ནེ་རུ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ཧི་མ་ཝ་ནྟ་པ་བྦ་ཏཱ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ནྟི. ཏེ ཙ ཁོ ཨ་པུ་བྦཾ ཨ་ཙ་རི་མཾ ཕ་གྒུ་ཎ་པུ་ཎྞ་མ་དི་ཝ་སེ་ཡེ་ཝ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ནྟི. ཀ་ཐཾ? ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ཀ་ངྒུ་བྷ་ཏྟེ པ་ཙྩ་མཱ་ནེ ཨེ་ཀ་པྤ་ཧཱ་རེ་ནེ་ཝ པུ་བྦུ་ལ༹་ཀཱ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ནྟི, ཨེ་ཀེ པ་དེ་སཱ ཐཱུ་པ་ཐཱུ་པཱ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཀེ ནི་ནྣ་ནི་ནྣཱ ཨེ་ཀེ ས་མ་ས་མཱ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཐཱུ་པ་ཐཱུ་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་བྦ་ཏཱ ཧོ་ནྟི ནི་ནྣ་ནི་ནྣ་ཊྛཱ་ནེ ས་མུ་དྡཱ ས་མ་ས་མ་ཊྛཱ་ནེ དཱི་པཱ་ཏི.
ཨ་ཐ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ར་ས་པ་ཐ་ཝིཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ནྟཱ་ནཾ ཀ་མེ་ན ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཝ་ཎྞ་ཝ་ནྟོ, ཨེ་ཀ་ཙྩེ དུ་བྦ་ཎྞཱ ཧོ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཝ་ཎྞ་ཝ་ནྟོ དུ་བྦ་ཎྞེ ཨ་ཏི་མ་ཉྙ་ནྟི. ཏེ་སཾ ཨ་ཏི་མཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ སཱ ར་ས་པ་ཐ་ཝཱི ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, བྷཱུ་མི་པ་པྤ་ཊ་ཀོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. ཨ་ཐ ཏེ་སཾ ཏེ་ནེ་ཝ ན་ཡེ་ན སོ་པི ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, པ་དཱ་ལ་ཏཱ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. ཏེ་ནེ་ཝ ན་ཡེ་ན སཱ་པི ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ཀ་ཊྛ་པཱ་ཀོ སཱ་ལི པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི ཨ་ཀ་ཎོ ཨ་ཐུ་སོ སུ་དྡྷོ སུ་ག་ནྡྷཱ ཏ་ཎྜུ་ལ་པྥ་ལོ. ཏ་ཏོ ནེ་སཾ བྷཱ་ཛ་ནཱ་ནི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. ཏེ སཱ་ལིཾ བྷཱ་ཛ་ནེ ཋ་པེ་ཏྭཱ པཱ་སཱ་ཎ་པི་ཊྛི་ཡཾ ཋ་པེ་ནྟི. ས་ཡ་མེ་ཝ ཛཱ་ལཱ་སི་ཁཱ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཏཾ པ་ཙ་ཏི. སོ ཧོ་ཏི ཨོ་ད་ནོ སུ་མ་ན་ཛཱ་ཏི་པུ་པྥ་ས་དི་སོ. ན ཏ་སྶ སཱུ་པེ་ན ཝཱ བྱ་ཉྫ་ནེ་ན ཝཱ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཨ་ཏྠི, ཡཾ ཡཾ ར་སཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུ་ཀཱ་མཱ ཧོ་ནྟི, ཏཾ ཏཾ ར་སོ་ཝ ཧོ་ཏི. ཏེ་སཾ ཏཾ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཾ ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧ་ར་ཡ་ཏཾ ཏ་ཏོ པ་བྷུ་ཏི མུ་ཏྟ་ཀ་རཱི་སཾ ས་ཉྫཱ་ཡ་ཏི. ཨ་ཐ ནེ་སཾ ཏ་སྶ ནི་ཀྑ་མ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཝ་ཎ་མུ་ཁཱ་ནི པ་བྷི་ཛྫ་ནྟི. པུ་རི་ས་སྶ པུ་རི་ས་བྷཱ་ཝོ, ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཨི་ཏྠི་བྷཱ་ཝོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ ཨི་ཏྠཱི པུ་རི་སཾ, པུ་རི་སོ ཙ ཨི་ཏྠིཾ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏི. ཏེ་སཾ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ ཀཱ་མ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏ་ཏོ མེ་ཐུ་ནཾ དྷ་མྨཾ པ་ཊི་སེ་ཝ་ནྟི. ཏེ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་པ་ཊི་སེ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝི་ཉྙཱུ་ཧི ག་ར་ཧི་ཡ་མཱ་ནཱ ཝི་ཧེ་ཋི་ཡ་མཱ་ནཱ ཏ་སྶ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ན་ཧེ་ཏུ ཨ་གཱ་རཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི. ཏེ ཨ་གཱ་རཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་མཱ་ནཱ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ ཨ་ལ་ས་ཛཱ་ཏི་ཀ་སྶ ས་ཏྟ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟཱ ས་ནྣི་དྷིཾ ཀ་རོ་ནྟི. ཏ་ཏོ པ་བྷུ་ཏི ཀ་ཎོ་པི ཐུ་སོ་པི ཏ་ཎྜུ་ལཾ པ་རི་ཡོ་ན་ནྡྷ་ཏི, ལཱ་ཡི་ཏ་ཊྛཱ་ན་མྤི ན པ་ཊི་ཝི་རཱུ་ཧ་ཏི. ཏེ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཏྠུ་ན་ནྟི ‘‘པཱ་པ་ཀཱ ཝ་ཏ བྷོ དྷ་མྨཱ ས་ཏྟེ་སུ པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏཱ, མ་ཡ་ཉྷི པུ་བྦེ མ་ནོ་མ་ཡཱ ཨ་ཧུ་མྷཱ’’ཏི ཨ་གྒ་ཉྙ་སུ་ཏྟེ (དཱི. ནི. ༣.༡༢༨) ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཏོ མ་རི་ཡཱ་དཾ ཋ་པེ་ནྟི.
ཨ་ཐ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོ ཨ་ཉྙ་སྶ བྷཱ་གཾ ཨ་དི་ནྣཾ ཨཱ་དི་ཡ་ཏི. ཏཾ དྭི་ཀྑ་ཏྟུཾ པ་རི་བྷཱ་སི་ཏྭཱ ཏ་ཏི་ཡ་ཝཱ་རེ པཱ་ཎི་ལེ་ཌྜུ་ད་ཎྜེ་ཧི པ་ཧ་ར་ནྟི. ཏེ ཨེ་ཝཾ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་ག་ར་ཧ་མུ་སཱ་ཝཱ་ད་ད་ཎྜཱ་དཱ་ནེ་སུ ཨུ་པྤ་ནྣེ་སུ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ཙི་ནྟ་ཡ་ནྟི ‘‘ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ ཨེ་ཀཾ ས་ཏྟཾ ས་མྨ་ནྣེ་ཡྻཱ་མ, ཡོ ནོ ས་མྨཱ ཁཱི་ཡི་ཏ་བྦཾ ཁཱི་ཡེ་ཡྻ, ག་ར་ཧི་ཏ་བྦཾ ག་ར་ཧེ་ཡྻ, པ་བྦཱ་ཛེ་ཏ་བྦཾ པ་བྦཱ་ཛེ་ཡྻ. མ་ཡཾ པ་ན་སྶ སཱ་ལཱི་ནཾ བྷཱ་གཾ ཨ་ནུ་པ་ད་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཀ་ཏ་ས་ནྣི་ཊྛཱ་ནེ་སུ པ་ན ས་ཏྟེ་སུ ཨི་མ་སྨིཾ ཏཱ་ཝ ཀ་པྤེ ཨ་ཡ་མེ་ཝ བྷ་ག་ཝཱ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་བྷཱུ་ཏོ ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏེ་སུ ས་ཏྟེ་སུ ཨ་བྷི་རཱུ་པ་ཏ་རོ ཙ ད་སྶ་ནཱི་ཡ་ཏ་རོ ཙ མ་ཧེ་ས་ཀྑ་ཏ་རོ ཙ བུ་དྡྷི་ས་མྤ་ནྣོ པ་ཊི་བ་ལོ ནི་གྒ་ཧ་པ་གྒ་ཧཾ ཀཱ་ཏུཾ. ཏེ ཏཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ ས་མྨ་ནྣིཾ་སུ. སོ ‘‘ཏེ་ན མ་ཧཱ་ཛ་ནེ་ན ས་མྨ་ཏོ་ཏི མ་ཧཱ་ས་མྨ་ཏོ, ཁེ་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་དྷི་པ་ཏཱི་ཏི ཁ་ཏྟི་ཡོ, དྷ་མྨེ་ན ས་མེ་ན པ་རེ ར་ཉྫེ་ཏཱི་ཏི རཱ་ཛཱ’’ཏི ཏཱི་ཧི ནཱ་མེ་ཧི པ་ཉྙཱ་ཡི་ཏྠ. ཡ་ཉྷི ལོ་ཀེ ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་ཊྛཱ་ནཾ, བོ་དྷི་ས་ཏྟོ་ཝ ཏ་ཏྠ ཨཱ་དི་པུ་རི་སོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ བོ་དྷི་ས་ཏྟཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ཁ་ཏྟི་ཡ་མ་ཎྜ་ལེ ས་ཎྛི་ཏེ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ད་ཡོ་པི ཝ་ཎྞཱ ས་ཎྛ་ཧིཾ་སུ. ཏ་ཏྠ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ཏོ ཡཱ་ཝ ཛཱ་ལཱུ་པ་ཙྪེ་དོ, ཨི་ད་མེ་ཀ་མ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ སཾ་ཝ་ཊྚོཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་ཛཱ་ལཱུ་པ་ཙྪེ་ད་ཏོ ཡཱ་ཝ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་རི་པཱུ་ར་ཀོ ས་མྤ་ཏྟི་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ, ཨི་དཾ དུ་ཏི་ཡ་མ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ སཾ་ཝ་ཊྚ་ཊྛཱ་ཡཱིཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ས་མྤ་ཏྟི་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ཏོ ཡཱ་ཝ ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡ་པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ, ཨི་དཾ ཏ་ཏི་ཡ་མ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ ཝི་ཝ་ཊྚོཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡ་པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཡཱ་ཝ པུ་ན ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ, ཨི་དཾ ཙ་ཏུ་ཏྠ་མ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ ཝི་ཝ་ཊྚ་ཊྛཱ་ཡཱིཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ས་ངྑེ་ཡྻཱ་ནི ཨེ་ཀོ མ་ཧཱ་ཀ་པྤོ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཏཱ་ཝ ཨ་གྒི་ནཱ ཝི་ནཱ་སོ ཙ ས་ཎྛ་ཧ་ན་ཉྩ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཡ་སྨིཾ པ་ན ས་མ་ཡེ ཀ་པྤོ ཨུ་ད་ཀེ་ན ན་སྶ་ཏི, ཨཱ་དི་ཏོ་ཝ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ་ཏི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – ཡ་ཐཱ ཏ་ཏྠ དུ་ཏི་ཡོ སཱུ་རི་ཡོ, ཨེ་ཝ་མི་དྷ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀོ ཁཱ་རཱུ་ད་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ ཨུ་ཊྛཱ་ཏི. སོ ཨཱ་དི་ཏོ སུ་ཁུ་མཾ སུ་ཁུ་མཾ ཝ་སྶ་ནྟོ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན མ་ཧཱ་དྷཱ་རཱ་ཧི ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལཱ༹་ནཾ པཱུ་རེ་ནྟོ ཝ་སྶ་ཏི. ཁཱ་རཱུ་ད་ཀེ་ན ཕུ་ཊྛ་ཕུ་ཊྛཱ པ་ཐ་ཝཱི་པ་བྦ་ཏཱ་ད་ཡོ ཝི་ལཱི་ཡ་ནྟི. ཨུ་ད་ཀཾ ས་མ་ནྟ་ཏོ ཝཱ་ཏེ་ཧི དྷཱ་རཱི་ཡ་ཏི. པ་ཐ་ཝི་ཏོ ཡཱ་ཝ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་བྷཱུ་མིཾ ཨུ་ད་ཀཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཏ་ཏྠ ཏ་ཡོ་པི བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཝི་ལཱི་ཡཱ་པེ་ཏྭཱ སུ་བྷ་ཀི་ཎྷེ ཨཱ་ཧ་ཙྩ ཏི་ཊྛ་ཏི. ཏཾ ཡཱ་ཝ ཨ་ཎུ་མ་ཏྟ་མྤི ས་ངྑཱ་ར་ག་ཏཾ ཨ་ཏྠི, ཏཱ་ཝ ན ཝཱུ་པ་ས་མྨ་ཏི.
ཨུ་ད་ཀཱ་ནུ་ག་ཏཾ པ་ན ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ག་ཏཾ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ས་ཧ་སཱ ཝཱུ་པ་ས་མྨ་ཏི, ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི. ཧེ་ཊྛཱ་ཨཱ་ཀཱ་སེ་ན ས་ཧ ཨུ་པ་རི་ཨཱ་ཀཱ་སོ ཨེ་ཀོ ཧོ་ཏི མ་ཧ་ནྡྷ་ཀཱ་རོ་ཏི ས་བྦཾ ཝུ་ཏྟ་ས་དི་སཾ. ཀེ་ཝ་ལཾ པ་ནི་དྷ ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ལོ་ཀོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. སུ་བྷ་ཀི་ཎྷ་ཏོ ཙ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་སུ ས་ཏྟཱ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ཏོ ཡཱ་ཝ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་ཁཱ་རཱུ་ད་ཀཱུ་པ་ཙྪེ་དོ, ཨི་ད་མེ་ཀཾ ཨ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ. ཨུ་ད་ཀཱུ་པ་ཙྪེ་ད་ཏོ ཡཱ་ཝ ས་མྤ་ཏྟི་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ, ཨི་དཾ དུ་ཏི་ཡ་མ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ. ས་མྤ་ཏྟི་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ཏོ…པེ… ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ས་ངྑེ་ཡྻཱ་ནི ཨེ་ཀོ མ་ཧཱ་ཀ་པྤོ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨུ་ད་ཀེ་ན ཝི་ནཱ་སོ ཙ ས་ཎྛ་ཧ་ན་ཉྩ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཡ་སྨིཾ པ་ན ས་མ་ཡེ ཀ་པྤོ ཝཱ་ཏེ་ན ཝི་ན་སྶ་ཏི, ཨཱ་དི་ཏོ་ཝ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ ཝུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ་ཏི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – ཡ་ཐཱ ཏ་ཏྠ དུ་ཏི་ཡ་སཱུ་རི་ཡོ, ཨེ་ཝ་མི་དྷ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ན་ཏྠཾ ཝཱ་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཏི. སོ པ་ཋ་མཾ ཐཱུ་ལ་ར་ཛཾ ཨུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཏ་ཏོ ས་ཎྷ་ར་ཛཾ སུ་ཁུ་མ་ཝཱ་ལི་ཀཾ ཐཱུ་ལ་ཝཱ་ལི་ཀཾ ས་ཀྑ་ར་པཱ་སཱ་ཎཱ་ད་ཡོ་ཏི ཡཱ་ཝ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་མ་ཏྟེ པཱ་སཱ་ཎེ ཝི་ས་མ་ཊྛཱ་ནེ ཋི་ཏ་མ་ཧཱ་རུ་ཀྑེ ཙ ཨུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི. ཏེ པ་ཐ་ཝི་ཏོ ན་བྷ་མུ་གྒ་ཏཱ ན པུ་ན པ་ཏ་ནྟི, ཏ་ཏྠེ་ཝ ཙུ་ཎྞ་ཝི་ཙུ་ཎྞཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ཨ་ཐཱ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཧེ་ཊྛཱ་མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝི་ཡཱ ཝཱ་ཏོ ས་མུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ པ་ཐ་ཝིཾ པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ ཨུ་དྡྷཾ མཱུ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཁི་པ་ཏི. ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་པྤ་མཱ་ཎཱ པ་ཐ་ཝི་པྤ་དེ་སཱ དྭི་ཡོ་ཛ་ན་ཏི་ཡོ་ཛ་ན་ཙ་ཏུ་ཡོ་ཛ་ན་པ་ཉྩ་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་པྤ་མཱ་ཎཱ་པི བྷི་ཛྫི་ཏྭཱ ཝཱ་ཏ་ཝེ་གུ་ཀྑི་ཏྟཱ ཨཱ་ཀཱ་སེ་ཡེ་ཝ ཙུ་ཎྞ་ཝི་ཙུ་ཎྞཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་བྦ་ཏ་མྤི སི་ནེ་རུ་པ་བྦ་ཏ་མྤི ཝཱ་ཏོ ཨུ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཁི་པ་ཏི. ཏེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨ་བྷི་ཧ་ནྟྭཱ ཙུ་ཎྞ་ཝི་ཙུ་ཎྞཱ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་ན་སྶ་ནྟི. ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན བྷཱུ་མ་ཊྛ་ཀ་ཝི་མཱ་ནཱ་ནི ཙ ཨཱ་ཀཱ་ས་ཊྛ་ཀ་ཝི་མཱ་ནཱ་ནི ཙ ཝི་ནཱ་སེ་ནྟོ ཚ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཝི་ནཱ་སེ་ཏྭཱ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལཱ༹་ནི ཝི་ནཱ་སེ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལཱ༹ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹་ཧི, ཧི་མ་ཝ་ནྟཱ ཧི་མ་ཝ་ནྟེ་ཧི, སི་ནེ་རཱུ སི་ནེ་རཱུ་ཧི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ ཙུ་ཎྞ་ཝི་ཙུ་ཎྞཱ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་ན་སྶ་ནྟི. པ་ཐ་ཝི་ཏོ ཡཱ་ཝ ཏ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་བྷཱུ་མིཾ ཝཱ་ཏོ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཏ་ཏྠ ཏ་ཡོ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཝི་ནཱ་སེ་ཏྭཱ ཝེ་ཧ་པྥ་ལེ ཨཱ་ཧ་ཙྩ ཏི་ཊྛ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ག་ཏཾ ཝི་ནཱ་སེ་ཏྭཱ ས་ཡ་མྤི ཝི་ན་སྶ་ཏི. ཧེ་ཊྛཱ་ཨཱ་ཀཱ་སེ་ན ས་ཧ ཨུ་པ་རི་ཨཱ་ཀཱ་སོ ཨེ་ཀོ ཧོ་ཏི མ་ཧ་ནྡྷ་ཀཱ་རོ་ཏི ས་བྦཾ ཝུ་ཏྟ་ས་དི་སཾ. ཨི་དྷ པ་ན སུ་བྷ་ཀི་ཎྷ་བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ལོ་ཀོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝ་ཏི. ཝེ་ཧ་པྥ་ལ་ཏོ ཙ ཙ་ཝི་ཏྭཱ སུ་བྷ་ཀི་ཎྷ་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་སུ ས་ཏྟཱ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ཏོ ཡཱ་ཝ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ཀ་ཝཱ་ཏཱུ་པ་ཙྪེ་དོ, ཨི་ད་མེ་ཀཾ ཨ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ. ཝཱ་ཏཱུ་པ་ཙྪེ་ད་ཏོ ཡཱ་ཝ ས་མྤ་ཏྟི་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ, ཨི་དཾ དུ་ཏི་ཡ་མ་ས་ངྑེ་ཡྻཾ…པེ… ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ས་ངྑེ་ཡྻཱ་ནི ཨེ་ཀོ མ་ཧཱ་ཀ་པྤོ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝཱ་ཏེ་ན ཝི་ནཱ་སོ ཙ ས་ཎྛ་ཧ་ན་ཉྩ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཀིཾ ཀཱ་ར་ཎཱ ཨེ་ཝཾ ལོ་ཀོ ཝི་ན་སྶ་ཏི? ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལ་ཀཱ་ར་ཎཱ. ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལེ་སུ ཧི ཨུ་སྶ་ནྣེ་སུ ཨེ་ཝཾ ལོ་ཀོ ཝི་ན་སྶ་ཏི. སོ ཙ ཁོ རཱ་གེ ཨུ་སྶ་ནྣ་ཏ་རེ ཨ་གྒི་ནཱ ཝི་ན་སྶ་ཏི, དོ་སེ ཨུ་སྶ་ནྣ་ཏ་རེ ཨུ་ད་ཀེ་ན ཝི་ན་སྶ་ཏི. ཀེ་ཙི པ་ན ‘‘དོ་སེ ཨུ་སྶ་ནྣ་ཏ་རེ ཨ་གྒི་ནཱ, རཱ་གེ ཨུ་ད་ཀེ་ནཱ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. མོ་ཧེ ཨུ་སྶ་ནྣ་ཏ་རེ ཝཱ་ཏེ་ན ཝི་ན་སྶ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝི་ན་སྶ་ནྟོ་པི ཙ ནི་ར་ནྟ་ར་མེ་ཝ ས་ཏྟ ཝཱ་རེ ཨ་གྒི་ནཱ ན་སྶ་ཏི, ཨ་ཊྛ་མེ ཝཱ་རེ ཨུ་ད་ཀེ་ན. པུ་ན ས་ཏྟ ཝཱ་རེ ཨ་གྒི་ནཱ, ཨ་ཊྛ་མེ ཝཱ་རེ ཨུ་ད་ཀེ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཊྛ་མེ ཨ་ཊྛ་མེ ཝཱ་རེ ཝི་ན་སྶ་ནྟོ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུཾ ཨུ་ད་ཀེ་ན ཝི་ན་སྶི་ཏྭཱ པུ་ན ས་ཏྟ ཝཱ་རེ ཨ་གྒི་ནཱ ན་སྶ་ཏི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཏེ་ས་ཊྛི ཀ་པྤཱ ཨ་ཏཱི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ཨུ་ད་ཀེ་ན ན་སྶ་ན་ཝཱ་རཾ ས་མྤ་ཏྟ་མྤི པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏྭཱ ལ་དྡྷོ་ཀཱ་སོ ཝཱ་ཏོ པ་རི་པུ་ཎྞ་ཙ་ཏུ་ས་ཊྛི་ཀ་པྤཱ་ཡུ་ཀེ སུ་བྷ་ཀི་ཎྷེ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ནྟོ ལོ་ཀཾ ཝི་ནཱ་སེ་ཏི.
པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟོ་པི ཙ ཀ་པྤཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཏེ་སུ ཀ་པྤེ་སུ ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི. སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེཏི ཙ ཀ་པྤ་སྶ ཨ་ཌྜྷཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ. སཾ་ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེཏི ས་ཀ་ལ་ཀ་པྤཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཀ་ཐཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏཱི་ཏི ཙེ? ཨ་མུ་ཏྲཱ་སིནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན. ཏ་ཏྠ ཨ་མུ་ཏྲཱ་སིནྟི ཨ་མུ་མྷི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ཧཾ ཨ་མུ་མྷི བྷ་ཝེ ཝཱ ཡོ་ནི་ཡཱ ཝཱ ག་ཏི་ཡཱ ཝཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡཱ ཝཱ ས་ཏྟཱ་ཝཱ་སེ ཝཱ ས་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡེ ཝཱ ཨཱ་སིཾ. ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོཏི ཏི་སྶོ ཝཱ ཕུ་སྶོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ་གོ་ཏྟོཏི ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཝཱ ཀ་སྶ་པོ ཝཱ. ཨི་ད་མ་སྶ ཨ་ཏཱི་ཏ་བྷ་ཝེ ཨ་ཏྟ་ནོ ནཱ་མ་གོ་ཏྟཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ས་ཙེ པ་ན ཏ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ཎྞ་ས་མྤ་ཏྟིཾ ཝཱ ལཱུ་ཁ་པ་ཎཱི་ཏ་ཛཱི་ཝི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ཝཱ སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་བ་ཧུ་ལ་ཏཾ ཝཱ ཨ་པྤཱ་ཡུ་ཀ་དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ཝཱ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, ཏ་མྤི ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི་ཡེ་ཝ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོ…པེ… ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོཏི ཨོ་དཱ་ཏོ ཝཱ སཱ་མོ ཝཱ. ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རོཏི སཱ་ལི་མཾ་སོ་ད་ནཱ་ཧཱ་རོ ཝཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཕ་ལ་བྷོ་ཛ་ནོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱིཏི ཨ་ནེ་ཀ་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ཀཱ་ཡི་ཀ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ སཱ་མི་ས་ནི་རཱ་མི་སཱ་དི་པྤ་བྷེ་དཱ་ནཾ ཝཱ སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ་ནཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི. ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོཏི ཨེ་ཝཾ ཝ་སྶ་ས་ཏ་པ་རི་མཱ་ཎཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ ཝཱ ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ ཝཱ.
སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨ་མུ་ཏྲ ཨུ་ད་པཱ་དིནྟི སོ ཨ་ཧཾ ཏ་ཏོ བྷ་ཝ་ཏོ ཡོ་ནི་ཏོ ག་ཏི་ཏོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཏོ ས་ཏྟཱ་ཝཱ་ས་ཏོ ས་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡ་ཏོ ཝཱ ཙུ་ཏོ པུ་ན ཨ་མུ་ཀ་སྨིཾ ནཱ་མ བྷ་ཝེ ཡོ་ནི་ཡཱ ག་ཏི་ཡཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡཱ ས་ཏྟཱ་ཝཱ་སེ ས་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡེ ཝཱ ཨུ་ད་པཱ་དིཾ. ཏ་ཏྲཱ་པཱ་སིནྟི ཨ་ཐ ཏ་ཏྲཱ་པི བྷ་ཝེ ཡོ་ནི་ཡཱ ག་ཏི་ཡཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡཱ ས་ཏྟཱ་ཝཱ་སེ ས་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡེ ཝཱ པུ་ན ཨ་ཧོ་སིཾ. ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ. ཨ་པི་ཙ ཡ་སྨཱ ཨ་མུ་ཏྲཱ་སིནྟི ཨི་དཾ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཨཱ་རོ་ཧ་ནྟ་སྶ ཡཱ་ཝ་ཏི་ཙྪ་ཀཾ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༤༡༠) ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ, སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོཏི པ་ཊི་ནི་ཝ་ཏྟ་ནྟ་སྶ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཾ, ཏ་སྨཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ནྣོཏི ཨི་མི་སྶཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ན་ནྟ་ར་མེ་ཝ་སྶ ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ཊྛཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨ་མུ་ཏྲ ཨུ་ད་པཱ་དིནྟི ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཏྲཱ་པཱ་སིནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་དི པ་ན་སྶ ཏ་ཏྲ ཨི་མི་སྶཱ ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ན་ནྟ་རེ ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ཊྛཱ་ནེ ནཱ་མ་གོ་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟཾ. སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ནྣོཏི སྭཱ་ཧཾ ཏ་ཏོ ཨ་ན་ནྟ་རཱུ་པ་པ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨི་དྷ ཨ་མུ་ཀ་སྨིཾ ནཱ་མ ཁ་ཏྟི་ཡ་ཀུ་ལེ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀུ་ལེ ཝཱ ནི་བྦ་ཏྟོ་ཏི. ཨི་ཏཱིཏི ཨེ་ཝཾ. སཱ་ཀཱ་རཾ ས་ཨུ་དྡེ་སནྟི ནཱ་མ་གོ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ས་ཨུ་དྡེ་སཾ, ཝ་ཎྞཱ་དི་ཝ་སེ་ན སཱ་ཀཱ་རཾ. ནཱ་མ་གོ་ཏྟེ་ན ཧི ས་ཏྟོ ཏི་སྶོ ཕུ་སྶོ ཀ་སྶ་པོ་ཏི ཨུ་དྡི་སཱི་ཡ་ཏི, ཝ་ཎྞཱ་དཱི་ཧི སཱ་མོ ཨོ་དཱ་ཏོ་ཏི ནཱ་ན་ཏྟ་ཏོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི. ཏ་སྨཱ ནཱ་མ་གོ་ཏྟཾ ཨུ་དྡེ་སོ, ཨི་ཏ་རེ ཨཱ་ཀཱ་རཱ་ཏི.
པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.