༣༧. ས་ལླེ་ཁ་ཊྛ་ཉཱ་ཎ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༨༨. ས་ལླེ་ཁ་ཊྛ་ཉཱ་ཎ་ནི་དྡེ་སེ རཱ་གོ པུ་ཐཱུཏི རཱ་གོ ཝི་སུཾ, ལོ་ཀུ་ཏྟ་རེ་ཧི ཨ་ས་མྨི་སྶོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ས ན་ཡོ སེ་སེ་སུ. རཱ་གོཏི ར་ཉྫ་ན་ཊྛེ་ན. དོ་སོཏི དུ་སྶ་ན་ཊྛེ་ན. མོ་ཧོཏི མུ་ཡ྄ཧ་ན་ཊྛེ་ན. ར་ཉྫ་ན་ལ་ཀྑ་ཎོ རཱ་གོ, དུ་སྶ་ན་ལ་ཀྑ་ཎོ དོ་སོ, མུ་ཡ྄ཧ་ན་ལ་ཀྑ་ཎོ མོ་ཧོ་ཏི ཨི་མེ ཏ་ཡོ སཱི་ས་ཀི་ལེ་སེ ཝ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི པ་བྷེ་ད་ཏོ ད་སྶེ་ནྟོ ཀོ་དྷོཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ལ་ཀྑ་ཎོ ཀོ་དྷོཏི ཨི་དྷ ས་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ་ཀོ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཨུ་པ་ན་ནྡྷ་ན་ལ་ཀྑ་ཎོ ཨུ་པ་ནཱ་ཧོ, ད་ལ༹ྷ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟོ ཀོ་དྷོ་ཡེ་ཝ. པ་ར་གུ་ཎ་མ་ཀྑ་ན་ལ་ཀྑ་ཎོ མ་ཀྑོ, པ་ར་གུ་ཎ་པུ་ཉྪ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཡུ་ག་གྒཱ་ཧ་ལ་ཀྑ་ཎོ པ་ལཱ༹་སོ, ཡུ་ག་གྒཱ་ཧ་ཝ་སེ་ན པ་ར་གུ་ཎ་ད་སྶ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པ་ར་ས་མྤ་ཏྟི་ཁཱི་ཡ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཨི་སྶཱ, ཨུ་སཱུ་ཡ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏྟ་ས་མྤ་ཏྟི་ནི་གཱུ་ཧ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ མ་ཙྪ་རི་ཡཾ, ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ མཱ པ་ར་སྶ ཧོ་ཏཱུ’’ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏྟ་ནཱ ཀ་ཏ་པཱ་པ་པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ན་ལ་ཀྑ་ཎཱ མཱ་ཡཱ, པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ན་ཊྛེ་ན མཱ་ཡཱ ཝི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་གུ་ཎ་པྤ་ཀཱ་ས་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ སཱ་ཋེ་ཡྻཾ, ས་ཋ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་བྷཱ་ཝ་ལ་ཀྑ་ཎོ ཐ་མྦྷོ, ཐ་དྡྷ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་ར་ཎུ་ཏྟ་རི་ཡ་ལ་ཀྑ་ཎོ སཱ་ར་མྦྷོ. ཨུ་ནྣ་ཏི་ལ་ཀྑ་ཎོ མཱ་ནོ. ཨ་བྦྷུ་ནྣ་ཏི་ལ་ཀྑ་ཎོ ཨ་ཏི་མཱ་ནོ. མ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ལ་ཀྑ་ཎོ མ་དོ. པ་ཉྩ་སུ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་སུ ཙི་ཏྟ་ཝོ་ས་གྒ་ལ་ཀྑ་ཎོ པ་མཱ་དོ.
ཨེ་ཝཾ ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ཀི་ལེ་ས་ཝ་སེ་ན པུ་ཐཱུ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟ་ཀི་ལེ་སེ ཙ ཨ་ཝུ་ཏྟེ ཙ ཨ་ཉྙེ ས་བྦ་ས་ངྒཱ་ཧི་ཀ་ཝ་སེ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ས་བྦེ ཀི་ལེ་སཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་ས་མྤ་རཱ་ཡེ་སུ ས་ཏྟེ ཀི་ལེ་སེ་ནྟི ཨུ་པ་ཏཱ་པེ་ནྟི ཝི་བཱ་དྷེ་ནྟཱི་ཏི ཀི་ལེ་སཱ. ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་པ་ཐ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ཙ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ཙ. དུ་ཊྛུ ཙ་རི་ཏཱ, དུ་ཊྛཱ ཝཱ ཙ་རི་ཏཱ་ཏི དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ. ཏེ པ་ན ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏ་ནྟི ཏི་པྤ་ཀཱ་རཱ. ཝི་པཱ་ཀཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རོ་ནྟཱི་ཏི ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ. ཏེ་པི པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ ཨ་པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ ཨཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ་ཏི ཏི་པྤ་ཀཱ་རཱ. ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་སེ་ན བྷ་ཝཾ ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི་བྷ་ཝ་གཱ་མི་ནོ, བྷ་ཝ་གཱ་མི་ནོ ཀ་མྨཱ བྷ་ཝ་གཱ་མི་ཀ་མྨཱ. ཨི་མི་ནཱ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་བྷཱ་ཝེ་པི ས་ཏི ཨ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཱ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཱ་ནི ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཡཾ ཝི་སེ་སོ. ‘‘དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ’’ཏི ཙ ‘‘ཀ་མྨཱ’’ཏི ཙ ལི་ངྒ་ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཀ་ཏོ. ནཱ་ན་ཏྟེ་ཀ་ཏྟནྟི ཨེ་ཏྠ ཨུ་དྡེ་སེ ཨེ་ཀ་ཏྟ་ས་དྡ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝེ་པི ནཱ་ན་ཏྟེ་ཀ་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཱ་པེ་ཀྑ་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་ཏྟ་མྤི ནི་དྡི་སི་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ‘‘ནཱ་ན་ཏྟེ་ཀ་ཏྟ’’ནྟི ཨུ་དྡེ་སོ ཀ་ཏོ. ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ལླེ་ཁ་ཀེ ཨེ་ཀ་ཏྟེ ད་སྶི་ཏེ ས་ལླེ་ཁ་ཉཱ་ཎཾ སུ་ཁེ་ན ད་སྶཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི. ནཱ་ན་ཏྟནྟི ཨ་ན་ཝ་ཊྛི་ཏ་ཏྟཱ ས་པ་རི་པྥ་ནྡ་ཏྟཱ ཙ ནཱ་ནཱ་ས་བྷཱ་ཝོ. ཨེ་ཀ་ཏྟནྟི ཨ་ཝ་ཊྛི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་པ་རི་པྥ་ནྡ་ཏྟཱ ཙ ཨེ་ཀ་ས་བྷཱ་ཝོ.
ཙ་ར་ཎ་ཏེ་ཛོཏི ཙ་ར་ནྟི ཏེ་ན ཨ་ག་ཏཾ དི་སཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི ཙ་ར་ཎཾ. ཀིཾ ཏཾ? སཱི་ལཾ. ཏ་དེ་ཝ པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཏཱ་པ་ན་ཊྛེ་ན ཏེ་ཛོ. གུ་ཎ་ཏེ་ཛོཏི སཱི་ལེ་ན ལ་དྡྷ་པ་ཏི་ཊྛོ ས་མཱ་དྷི་ཏེ་ཛོ. པ་ཉྙཱ་ཏེ་ཛོཏི ས་མཱ་དྷི་ནཱ ལ་དྡྷ་པ་ཏི་ཊྛོ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཏེ་ཛོ. པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛོཏི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཧི ལ་དྡྷ་པ་ཏི་ཊྛོ ཨ་རི་ཡ་མ་གྒ་ཀུ་ས་ལ་ཏེ་ཛོ. དྷ་མྨ་ཏེ་ཛོཏི ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཏེ་ཛཱ་ནཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་བྷཱུ་ཏོ བུ་དྡྷ་ཝ་ཙ་ན་ཏེ་ཛོ. ཙ་ར་ཎ་ཏེ་ཛེ་ན ཏེ་ཛི་ཏ་ཏྟཱཏི སཱི་ལ་ཏེ་ཛེ་ན ཏི་ཁི་ཎཱི་ཀ་ཏ་ཏྟཱ. དུ་སྶཱི་ལྱ་ཏེ་ཛནྟི དུ་སྶཱི་ལ་བྷཱ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཏེ་ཛཾ. ཏ་མྤི ཧི ས་ནྟཱ་ནཾ ཏཱ་པ་ན་ཏོ ཏེ་ཛོ ནཱ་མ. པ་རི་ཡཱ་དི་ཡ་ཏཱིཏི ཁེ་པེ་ཏི. ཨ་གུ་ཎ་ཏེ་ཛནྟི ས་མཱ་དྷི་སྶ པ་ཊི་པ་ཀྑཾ ཝི་ཀྑེ་པ་ཏེ་ཛཾ. དུ་པྤ་ཉྙ་ཏེ་ཛནྟི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎ་པ་ཊི་པ་ཀྑཾ མོ་ཧ་ཏེ་ཛཾ. ཨ་པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛནྟི ཏཾ་ཏཾ་མ་གྒ་ཝ་ཛ྄ཛྷ་ཀི་ལེ་ས་པྤ་ཧཱ་ནེ་ན ཀི་ལེ་ས་ས་ཧཱ་ཡཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་ཏེ་ཛཾ. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྷེ་ཏཾ ཨ་པུ་ཉྙ་མེ་ཝ ཁེ་པེ་ཏི, ‘‘ཨ་ཏྠི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་མྨཾ ཨ་ཀ་ཎྷཾ ཨ་སུ་ཀྐཾ ཨ་ཀ་ཎྷ་ཨ་སུ་ཀྐ་ཝི་པཱ་ཀཾ ཀ་མྨཾ ཀ་མྨ་ཀྑ་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི’’ཏི (ཨ. ནི. ༤.༢༣༣; དཱི. ནི. ༣.༣༡༢; མ. ནི. ༢.༡༨) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་མྤི ཁེ་པེ་ཏི་ཡེ་ཝ. པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛ་པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཝ་སེ་ན ཨ་པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛ་མེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་དྷ་མྨ་ཏེ་ཛནྟི ནཱ་ནཱ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ ས་མ་ཡ་ཝ་ཙ་ན་ཏེ་ཛཾ. ཨི་མ་སྶ ཉཱ་ཎ་སྶ ཨུ་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟེ དུ་ཏི་ཡེ ཨ་ཏྠ་ཝི་ཀ་པྤེ རཱ་གཱ་ད་ཡོ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི པུ་ཐུ དུ་སྶཱི་ལྱ་ཏེ་ཛཱ ཧོ་ནྟི. ‘‘ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ, བྷ་ཝ་གཱ་མི་ཀ་མྨཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་ཉྩ ཨ་པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛཱ ཧོ་ནྟི, ཨཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ་ནི ལོ་ཀི་ཡ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨཱ་ནི པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛེ་ནེ་ཝ ཁེ་པ་ནཱི་ཡ་ཏོ ཨ་པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛ་པ་ཀྑི་ཀཱ་ཝ ཧོ་ནྟི. ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡཱ་ད་ཡོ པ་ཉྩ་ད་ས ནཱ་ན་ཏྟཱ ཨ་གུ་ཎ་ཏེ་ཛཱ ཧོ་ནྟི, ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ་ད་ཡོ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ནཱ་ན་ཏྟཱ དུ་པྤ་ཉྙ་ཏེ་ཛཱ ཧོ་ནྟི, ཙ་ཏུ་མ་གྒ་ཝ་ཛ྄ཛྷཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ནཱ་ན་ཏྟཱ ཨ་པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛཱ ཧོ་ནྟི. སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཝ་ཛ྄ཛྷ་ནཱ་ན་ཏྟེ་ན ཨ་དྷ་མྨ་ཏེ་ཛོ ས་ངྒ་ཧེ་ཏ་བྦོ.
ནི་དྡེ་སེ ས་ལླེ་ཁ་པ་ཊི་པ་ཀྑེ་ན ཨ་ས་ལླེ་ཁེ་ན ས་ལླེ་ཁཾ ད་སྶེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨ་ས་ལླེ་ཁ་པུ་བྦ་ཀོ ས་ལླེ་ཁོ ནི་དྡི་ཊྛོ. ནེ་ཀྑ་མྨཱ་ད་ཡོ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས ཨེ་ཀ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ་ཝ པ་ཙྩ་ནཱི་ཀཱ་ནཾ ས་ལླི་ཁ་ན་ཏོ ‘‘ས་ལླེ་ཁོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་སྨིཾ ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དི་ཀེ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས་པ་བྷེ་དེ ས་ལླེ་ཁེ ཉཱ་ཎཾ ས་ལླེ་ཁ་ཊྛེ ཉཱ་ཎནྟི.
ས་ལླེ་ཁ་ཊྛ་ཉཱ་ཎ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.