ཡཾ བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛོ་ཏི་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥. ཨེ་ཝཾ ནི་བྦཱ་ན་དྷ་མྨ་གུ་ཎེ་ན ས་ཙྩཾ ཝ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི མ་གྒ་དྷ་མྨ་གུ་ཎེ་ན ཝ་ཏྟུ་མཱ་ར་དྡྷོ ‘‘ཡཾ བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛོ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ‘‘བུ་ཛ྄ཛྷི་ཏཱ ས་ཙྩཱ་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ, ཨུ་ཏྟ་མོ པ་སཾ་ས་ནཱི་ཡོ ཙཱ་ཏི སེ་ཊྛོ, བུ་དྡྷོ ཙ སོ སེ་ཊྛོ ཙཱ་ཏི བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛོ, ཨ་ནུ་བུ་དྡྷ་པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷ་སུ་ཏ་བུ་དྡྷ་ཁྱེ་སུ ཝཱ བུ་དྡྷེ་སུ སེ་ཊྛོ་ཏི བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛོ. སོ བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛོ ཡཾ པ་རི་ཝ་ཎྞ་ཡཱི ‘‘ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀོ་ཝ མ་གྒཱ་ནཾ, ཁེ་མཾ ནི་བྦཱ་ན་པ་ཏྟི་ཡཱ’’ཏི (མ. ནི. ༢.༢༡༥) ཙ ‘‘ཨ་རི་ཡཾ ཝོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷིཾ དེ་སི་སྶཱ་མི ས་ཨུ་པ་ནི་སཾ ས་པ་རི་ཀྑཱ་ར’’ནྟི (མ. ནི. ༣.༡༣༦) ཙ ཨེ་ཝ་མཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ པ་སཾ་སི པ་ཀཱ་ས་ཡི. སུ་ཙིནྟི ཀི་ལེ་ས་མ་ལ་ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཀ་ར་ཎ་ཏོ ཨ་ཙྩ་ནྟ་ཝོ་དཱ་ནཾ. ས་མཱ་དྷི་མཱ་ན་ནྟ་རི་ཀ་ཉྙ་མཱ་ཧཱུཏི ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཝ་ཏྟི་ས་མ་ན་ནྟ་རཾ ནི་ཡ་མེ་ནེ་ཝ ཕ་ལ་པ་དཱ་ན་ཏོ ‘‘ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཀ་ས་མཱ་དྷཱི’’ཏི ཨཱ་ཧུ. ན ཧི མ་གྒ་ས་མཱ་དྷི་མྷི ཨུ་པྤ་ནྣེ ཏ་སྶ ཕ་ལུ་པྤ་ཏྟི་ནི་སེ་དྷ་ཀོ ཀོ་ཙི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡོ ཨ་ཏྠི. ཡ་ཐཱ་ཧ –
‘‘ཨ་ཡ་ཉྩ པུ་གྒ་ལོ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ ཨ་སྶ, ཀ་པྤ་སྶ ཙ ཨུ་ཌྜ་ཡ྄ཧ་ན་ཝེ་ལཱ ཨ་སྶ, ནེ་ཝ ཏཱ་ཝ ཀ་པྤོ ཨུ་ཌྜ་ཡ྄ཧེ་ཡྻ, ཡཱ་ཝཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ན སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི པུ་གྒ་ལོ ཋི་ཏ་ཀ་པྤཱི. ས་བྦེ་པི མ་གྒ་ས་མ་ངྒི་ནོ པུ་གྒ་ལཱ ཋི་ཏ་ཀ་པྤི་ནོ’’ཏི (པུ. པ. ༡༧).
ས་མཱ་དྷི་ནཱ ཏེ་ན ས་མོ ན ཝི་ཛྫ་ཏཱིཏི ཏེ་ན བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛ་པ་རི་ཝ་ཎྞི་ཏེ་ན སུ་ཙི་ནཱ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཀ་ས་མཱ་དྷི་ནཱ ས་མོ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་མཱ་དྷི ཝཱ ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་མཱ་དྷི ཝཱ ཀོ་ཙི ན ཝི་ཛྫ་ཏི. ཀ་སྨཱ? ཏེ་སཾ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟཱ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ ཨུ་པ་པ་ནྣ་སྶཱ་པི པུ་ན ནི་ར་ཡཱ་དཱི་སུ་པི ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ, ཨི་མ་སྶ ཙ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ས་མཱ་དྷི་སྶ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལ་སྶ ས་བྦཱུ་པ་པ་ཏྟི་ས་མུ་གྒྷཱ་ཏ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ཏ་སྨཱ སུ་ཏྟ་ནྟ་རེ་པི ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཡཱ་ཝ་ཏཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨཱ ས་ངྑ་ཏཱ…པེ… ཨ་རི་ཡོ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀོ མ་གྒོ, ཏེ་སཾ ཨ་གྒ་མ་ཀྑཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི (ཨ. ནི. ༤.༣༤; ཨི་ཏི་ཝུ. ༩༠).
ཨེ་ཝཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཀ་ས་མཱ་དྷི་སྶ ཨ་ཉྙེ་ཧི ས་མཱ་དྷཱི་ཧི ཨ་ས་མ་ཏཾ ཝ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ མ་གྒ་དྷ་མྨ་ར་ཏ་ན་སྶ ཨ་ས་དི་ས་བྷཱ་ཝཾ ནི་སྶཱ་ཡ ས་ཙྩ་ཝ་ཙ་ནཾ པ་ཡུ་ཉྫ་ཏི ‘‘ཨི་ད་མྤི དྷ་མྨེ…པེ… ཧོ་ཏཱུ’’ཏི. ཏ་སྶ་ཏྠོ པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་མི་སྶཱ་པི གཱ་ཐཱ་ཡ ཨཱ་ཎཱ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹་སུ ཨ་མ་ནུ་སྶེ་ཧི པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི.