༨. མཱ་ར་ཝ་ཏྠུ
ནི་ཊྛ་ངྒ་ཏོཏི ཨི་མཾ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ ས་ཏྠཱ ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ མཱ་རཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐེ་སི.
ཨེ་ཀ་དི་ཝ་ས་ཉྷི ཝི་ཀཱ་ལེ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ ཐེ་རཱ ཛེ་ཏ་ཝ་ན་ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ རཱ་ཧུ་ལ་ཏྠེ་ར་སྶ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ ག་ནྟྭཱ ཏཾ ཨུ་ཊྛཱ་པེ་སུཾ. སོ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་པ་སྶ་ནྟོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཡཱ པ་མུ་ཁེ ནི་པ་ཛྫི. ཏ་དཱ སོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟོ ཨ་ཝ་སྶི་ཀོ་ཝ ཧོ་ཏི. མཱ་རོ ཝ་ས་ཝ་ཏྟི་བྷ་ཝ་ནེ ཋི་ཏོ་ཡེ་ཝ ཏཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་པ་མུ་ཁེ ནི་པ་ནྣཾ དི་སྭཱ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ རུ་ཛ་ན་ཀ་ཨ་ངྒུ་ལཱི བ་ཧི ནི་པ་ནྣོ, ས་ཡཾ ཨ་ནྟོ་ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཡཾ ནི་པ་ནྣོ, ཨ་ངྒུ་ལི་ཡཱ པཱི་ལི༹་ཡ་མཱ་ནཱ་ཡ ས་ཡ་མྤི པཱི་ལི༹་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. སོ མ་ཧ་ནྟཾ ཧ་ཏྠི་རཱ་ཛ་ཝ་ཎྞཾ ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནི་ཏྭཱ ཨཱ་ག་མྨ སོ་ཎྜཱ་ཡ ཐེ་ར་སྶ མ་ཏྠ་ཀཾ པ་རི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ མ་ཧ་ནྟེ་ན ས་དྡེ་ན ཀོ་ཉྩ་ནཱ་དཾ ར་ཝི. ས་ཏྠཱ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཡཾ ནི་སི་ནྣོ་ཝ ཏ་སྶ མཱ་ར་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ, ‘‘མཱ་ར, ཏཱ་དི་སཱ་ནཾ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ནཱ་པི མ་མ པུ་ཏྟ་སྶ བྷ་ཡཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐཱ. པུ་ཏྟོ ཧི མེ ཨ་ས་ནྟཱ་སཱི ཝཱི་ཏ་ཏ་ཎྷོ མ་ཧཱ་ཝཱི་རི་ཡོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི –
༣༥༡. ‘‘ནི་ཊྛ་ངྒ་ཏོ ཨ་ས་ནྟཱ་སཱི, ཝཱི་ཏ་ཏ་ཎྷོ ཨ་ན་ངྒ་ཎོ;
ཨ་ཙྪི་ནྡི བྷ་ཝ་ས་ལླཱ་ནི, ཨ་ནྟི་མོ་ཡཾ ས་མུ་སྶ་ཡོ.
༣༥༢. ‘‘ཝཱི་ཏ་ཏ་ཎྷོ ཨ་ནཱ་དཱ་ནོ, ནི་རུ་ཏྟི་པ་ད་ཀོ་ཝི་དོ;
ཨ་ཀྑ་རཱ་ནཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏཾ, ཛ་ཉྙཱ པུ་བྦཱ་པ་རཱ་ནི ཙ;
ས ཝེ ཨ་ནྟི་མ་སཱ་རཱི་རོ,
མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ མ་ཧཱ་པུ་རི་སོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི.
ཏ་ཏྠ ནི་ཊྛ་ངྒ་ཏོཏི ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ནི་ཊྛཾ ནཱ་མ, ཏཾ ག་ཏོ པ་ཏྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ས་ནྟཱ་སཱིཏི ཨ་བྦྷ་ནྟ་རེ རཱ་ག་ས་ནྟཱ་སཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ས་ནྟ་ས་ན་ཀོ. ཨ་ཙྪི་ནྡི བྷ་ཝ་ས་ལླཱ་ནཱིཏི ས་བྦཱ་ནི་པི བྷ་ཝ་གཱ་མཱི་ནི ས་ལླཱ་ནི ཨ་ཙྪི་ནྡི. ས་མུ་སྶ་ཡོཏི ཨ་ཡཾ ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ནྟི་མོ དེ་ཧོ.
ཨ་ནཱ་དཱ་ནོཏི ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་སུ ནི་གྒ་ཧ་ཎོ. ནི་རུ་ཏྟི་པ་ད་ཀོ་ཝི་དོཏི ནི་རུ་ཏྟི་ཡ་ཉྩ སེ་ས་པ་དེ་སུ ཙཱ་ཏི ཙ་ཏཱུ་སུ་པི པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་སུ ཚེ་ཀོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཀྑ་རཱ་ནཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏཾ, ཛ་ཉྙཱ པུ་བྦཱ་པ་རཱ་ནི ཙཱཏི ཨ་ཀྑ་རཱ་ནཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་ཀྑ་ར་པི་ཎྜ་ཉྩ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པུ་བྦ་ཀྑ་རེ་ན ཨ་པ་ར་ཀྑ་རཾ, ཨ་པ་ར་ཀྑ་རེ་ན པུ་བྦ་ཀྑ་ར་ཉྩ ཛཱ་ནཱ་ཏི. པུ་བྦ་ཀྑ་རེ་ན ཨ་པ་ར་ཀྑ་རཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ – ཨཱ་དི་མྷི པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ མ་ཛ྄ཛྷ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ་སུ ཨ་པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ་སུ་པི ‘‘ཨི་མེ་སཾ ཨ་ཀྑ་རཱ་ནཾ ཨི་དཾ མ་ཛ྄ཛྷཾ, ཨི་དཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན’’ནྟི ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་པ་ར་ཀྑ་རེ་ན པུ་བྦ་ཀྑ་རཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ – ཨ་ནྟེ པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ ཨཱ་དི་མ་ཛ྄ཛྷེ་སུ ཨ་པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ་སུ ‘‘ཨི་མེ་སཾ ཨ་ཀྑ་རཱ་ནཾ ཨི་དཾ མ་ཛ྄ཛྷཾ, ཨ་ཡཾ ཨཱ་དཱི’’ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི. མ་ཛ྄ཛྷེ པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ་པི ‘‘ཨི་མེ་སཾ ཨ་ཀྑ་རཱ་ནཾ ཨ་ཡཾ ཨཱ་དི, ཨ་ཡཾ ཨ་ནྟོ’’ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ. ས ཝེ ཨ་ནྟི་མ་སཱ་རཱི་རོཏི ཨེ་ས ཀོ་ཊི་ཡཾ ཋི་ཏ་ས་རཱི་རོ, མ་ཧ་ནྟཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་དྷ་མྨ་ནི་རུ་ཏྟི་པ་ཊི་བྷཱ་ནཱ་ནཾ སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དཱི་ན་ཉྩ པ་རི་གྒཱ་ཧི་ཀཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ, ‘‘ཝི་མུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟ་ཏྟཱ ཁྭཱ་ཧཾ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, མ་ཧཱ་པུ་རི་སོ་ཏི ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི (སཾ. ནི. ༥.༣༧༧) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཝི་མུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཙ མ་ཧཱ་པུ་རི་སོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
དེ་ས་ནཱ་ཝ་སཱ་ནེ བ་ཧཱུ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཱ་དཱི་ནི པཱ་པུ་ཎིཾ་སུ. མཱ་རོ་པི པཱ་པི་མཱ ‘‘ཛཱ་ནཱ་ཏི མཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ’’ཏི ཏ་ཏྠེ་ཝ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡཱི་ཏི.
མཱ་ར་ཝ་ཏྠུ ཨ་ཊྛ་མཾ.