༡. ཉཱ་ཨཱ་ཏི་ཀ་ལ་ཧ་ཝཱུ་པ་ས་མ་ན་ཝ་ཏྠུ
སུ་སུ་ཁཾ ཝ་ཏཱཏི ཨི་མཾ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ ས་ཏྠཱ ས་ཀྐེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཀ་ལ་ཧ་ཝཱུ་པ་ས་མ་ན་ཏྠཾ ཉཱ་ཏ་ཀེ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐེ་སི.
སཱ་ཀི་ཡ་ཀོ་ལི་ཡཱ ཀི་ར ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་ན་ག་ར་སྶ ཙ ཀོ་ལི་ཡ་ན་ག་ར་སྶ ཙ ཨ་ནྟ་རེ རོ་ཧི་ཎིཾ ནཱ་མ ན་དིཾ ཨེ་ཀེ་ནེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན བ་ནྡྷཱ་པེ་ཏྭཱ ས་སྶཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི. ཨ་ཐ ཛེ་ཊྛ་མཱུ་ལ་མཱ་སེ ས་སྶེ་སུ མི་ལཱ་ཡ་ནྟེ་སུ ཨུ་བྷ་ཡ་ན་ག་ར་ཝཱ་སི་ཀཱ་ན་མྤི ཀ་མྨ་ཀཱ་རཱ ས་ནྣི་པ་ཏིཾ་སུ. ཏ་ཏྠ ཀོ་ལི་ཡ་ན་ག་ར་ཝཱ་སི་ནོ ཨཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཨི་དཾ ཨུ་ད་ཀཾ ཨུ་བྷ་ཡ་ཏོ ཧ་རི་ཡ་མཱ་ནཾ ནེ་ཝ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ, ན ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་ཧོ་སྶ་ཏི, ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་ན ས་སྶཾ ཨེ་ཀ་ཨུ་ད་ཀེ་ནེ་ཝ ནི་པྥ་ཛྫི་སྶ་ཏི, ཨི་དཾ ཨུ་ད་ཀཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ དེ་ཐཱ’’ཏི. ཨི་ཏ་རེ་པི ཨཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཏུ་མྷེ་སུ ཀོ་ཊྛ་ཀེ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཋི་ཏེ་སུ མ་ཡཾ ར་ཏྟ་སུ་ཝ་ཎྞ་ནཱི་ལ་མ་ཎི་ཀཱ་ལ༹་ཀ་ཧཱ་པ་ཎེ ཙ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཙྪི་པ་སི་བྦ་ཀཱ་དི་ཧ་ཏྠཱ ན ས་ཀྑི་སྶཱ་མ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ གྷ་ར་དྭཱ་རེ ཝི་ཙ་རི་ཏུཾ, ཨ་མྷཱ་ཀ་མྤི ས་སྶཾ ཨེ་ཀ་ཨུ་ད་ཀེ་ནེ་ཝ ནི་པྥ་ཛྫི་སྶ་ཏི, ཨི་དཾ ཨུ་ད་ཀཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ དེ་ཐཱ’’ཏི. ན མ་ཡཾ ད་སྶཱ་མཱ་ཏི. མ་ཡ་མྤི ན ད་སྶཱ་མཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ ཨེ་ཀ་སྶ པ་ཧཱ་རཾ ཨ་དཱ་སི, སོ་པི ཨ་ཉྙ་སྶཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ པ་ཧ་རི་ཏྭཱ རཱ་ཛ་ཀུ་ལཱ་ནཾ ཛཱ་ཏིཾ གྷ་ཊྚེ་ཏྭཱ ཀ་ལ་ཧཾ ཝ་ཌྜྷ་ཡིཾ་སུ.
ཀོ་ལི་ཡ་ཀ་མྨ་ཀཱ་རཱ ཝ་ད་ནྟི – ‘‘ཏུ་མྷེ ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་ཝཱ་སི་ཀེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཛྫ་ཐ, ཡེ སོ་ཎ་སི་ངྒཱ་ལཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ བྷ་གི་ནཱི་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝ་སིཾ་སུ, ཨེ་ཏེ་སཾ ཧ་ཏྠི་ནོ ཙེ་ཝ ཨ་སྶཱ ཙ ཕ་ལ་ཀཱ་ཝུ་དྷཱ་ནི ཙ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཀིཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. སཱ་ཀི་ཡ་ཀ་མྨ་ཀཱ་རཱ་པི ཝ་ད་ནྟི ‘‘ཏུ་མྷེ ཨི་དཱ་ནི ཀུ་ཊྛི་ནོ དཱ་ར་ཀེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཛྫ་ཐ, ཡེ ཨ་ནཱ་ཐཱ ནི་གྒ་ཏི་ཀཱ ཏི་ར་ཙྪཱ་ནཱ ཝི་ཡ ཀོ་ལ་རུ་ཀྑེ ཝ་སིཾ་སུ, ཨེ་ཏེ་སཾ ཧ་ཏྠི་ནོ ཙ ཨ་སྶཱ ཙ ཕ་ལ་ཀཱ་ཝུ་དྷཱ་ནི ཙ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཀིཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. ཏེ ག་ནྟྭཱ ཏ་སྨིཾ ཀ་མྨེ ནི་ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་མ་ཙྩཱ་ནཾ ཀ་ཐ་ཡིཾ་སུ, ཨ་མ་ཙྩཱ རཱ་ཛ་ཀུ་ལཱ་ནཾ ཀ་ཐེ་སུཾ. ཏ་ཏོ སཱ་ཀི་ཡཱ ‘‘བྷ་གི་ནཱི་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝ་སི་ཏ་ཀཱ་ནཾ ཐཱ་མ་ཉྩ བ་ལ་ཉྩ ད་སྶེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི ཡུ་དྡྷ་ས་ཛྫཱ ནི་ཀྑ་མིཾ་སུ. ཀོ་ལི་ཡཱ་པི ‘‘ཀོ་ལ་རུ་ཀྑ་ཝཱ་སཱི་ནཾ ཐཱ་མ་ཉྩ བ་ལ་ཉྩ ད་སྶེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི ཡུ་དྡྷ་ས་ཛྫཱ ནི་ཀྑ་མིཾ་སུ.
ས་ཏྠཱ་པི པ་ཙྩཱུ་ས་ས་མ་ཡེ ལོ་ཀཾ ཝོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ ཉཱ་ཏ་ཀེ དི་སྭཱ ‘‘མ་ཡི ཨ་ག་ཙྪ་ནྟེ ཨི་མེ ན་སྶི་སྶ་ནྟི, མ་ཡཱ ག་ནྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ཀོ་ཝ ཨཱ་ཀཱ་སེ་ན ག་ནྟྭཱ རོ་ཧི་ཎི་ན་དི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷེ ཨཱ་ཀཱ་སེ པ་ལླ་ངྐེ་ན ནི་སཱི་དི. ཉཱ་ཏ་ཀཱ ས་ཏྠཱ་རཾ དི་སྭཱ ཨཱ་ཝུ་དྷཱ་ནི ཚ་ཌྜེ་ཏྭཱ ཝ་ནྡིཾ་སུ. ཨ་ཐ ནེ ས་ཏྠཱ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཀིཾ ཀ་ལ་ཧོ ནཱ་མེ་ས, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’’ཏི? ‘‘ན ཛཱ་ནཱ་མ, བྷ་ནྟེ’’ཏི. ‘‘ཀོ དཱ་ནི ཛཱ་ནི་སྶ་ཏཱི’’ཏི? ཏེ ‘‘ཨུ་པ་རཱ་ཛཱ ཛཱ་ནི་སྶ་ཏི, སེ་ནཱ་པ་ཏི ཛཱ་ནི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ཡཱ་ཝ དཱ་ས་ཀ་མྨ་ཀ་རེ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ, ‘‘བྷ་ནྟེ, ཨུ་ད་ཀ་ཀ་ལ་ཧོ’’ཏི ཨཱ་ཧཾ་སུ. ‘‘ཨུ་ད་ཀཾ ཀིཾ ཨ་གྒྷ་ཏི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་པྤ་གྒྷཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི. ‘‘ཁ་ཏྟི་ཡཱ ཀིཾ ཨ་གྒྷ་ནྟི མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’’ཏི? ‘‘ཁ་ཏྟི་ཡཱ ནཱ་མ ཨ་ན་གྒྷཱ, བྷ་ནྟེ’’ཏི. ‘‘ཨ་ཡུ་ཏྟཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཏཾ ཨུ་ད་ཀཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ན་གྒྷེ ཁ་ཏྟི་ཡེ ནཱ་སེ་ཏུ’’ནྟི. ཏེ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཏེ ས་ཏྠཱ ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏྭཱ ‘‘ཀ་སྨཱ མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཀ་རོ་ཐ, མ་ཡི ཨ་ས་ནྟེ ཨ་ཛྫ ལོ་ཧི་ཏ་ན་དཱི པ་ཝ་ཏྟི་སྶ་ཏི, ཨ་ཡུ་ཏྟཾ ཝོ ཀ་ཏཾ, ཏུ་མྷེ པ་ཉྩ་ཧི ཝེ་རེ་ཧི ས་ཝེ་རཱ ཝི་ཧ་ར་ཐ, ཨ་ཧཾ ཨ་ཝེ་རོ ཝི་ཧ་རཱ་མི. ཏུ་མྷེ ཀི་ལེ་སཱ་ཏུ་རཱ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཐ, ཨ་ཧཾ ཨ་ནཱ་ཏུ་རོ. ཏུ་མྷེ ཀཱ་མ་གུ་ཎ་པ་རི་ཡེ་ས་ནུ་སྶུ་ཀྐཱ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཐ, ཨ་ཧཾ ཨ་ནུ་སྶུ་ཀྐོ ཝི་ཧ་རཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི –
༡༩༧. ‘‘སུ་སུ་ཁཾ ཝ་ཏ ཛཱི་ཝཱ་མ, ཝེ་རི་ནེ་སུ ཨ་ཝེ་རི་ནོ,
ཝེ་རི་ནེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ, ཝི་ཧ་རཱ་མ ཨ་ཝེ་རི་ནོ.
༡༩༨. ‘‘སུ་སུ་ཁཾ ཝ་ཏ ཛཱི་ཝཱ་མ, ཨཱ་ཏུ་རེ་སུ ཨ་ནཱ་ཏུ་རཱ;
ཨཱ་ཏུ་རེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ, ཝི་ཧ་རཱ་མ ཨ་ནཱ་ཏུ་རཱ.
༡༩༩. ‘‘སུ་སུ་ཁཾ ཝ་ཏ ཛཱི་ཝཱ་མ, ཨུ་སྶུ་ཀེ་སུ ཨ་ནུ་སྶུ་ཀཱ;
ཨུ་སྶུ་ཀེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ, ཝི་ཧ་རཱ་མ ཨ་ནུ་སྶུ་ཀཱ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ སུ་སུ་ཁནྟི སུ་ཊྛུ སུ་ཁཾ. ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཡེ གི་ཧི་ནོ ས་ནྡྷི་ཙྪེ་དཱ་དི་ཝ་སེ་ན, པ་བྦ་ཛི་ཏཱ ཝཱ པ་ན ཝེ་ཛྫ་ཀ་མྨཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏ་ཝུ་ཏྟིཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ ‘‘སུ་ཁེ་ན ཛཱི་ཝཱ་མཱ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི, ཏེ་ཧི མ་ཡ་མེ་ཝ སུ་སུ་ཁཾ ཝ་ཏ ཛཱི་ཝཱ་མ, ཡེ མ་ཡཾ པ་ཉྩ་ཧི ཝེ་རཱི་ཧི ཝེ་རི་ནེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་ཝེ་རི་ནོ, ཀི་ལེ་སཱ་ཏུ་རེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ ནི་ཀྐི་ལེ་ས་ཏཱ་ཡ ཨ་ནཱ་ཏུ་རཱ, པ་ཉྩ་ཀཱ་མ་གུ་ཎ་པ་རི་ཡེ་ས་ནེ ཨུ་སྶུ་ཀེ་སུ ཏཱ་ཡ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ནུ་སྶུ་ཀཱ་ཏི. སེ་སཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠ་མེ་ཝ.
དེ་ས་ནཱ་ཝ་སཱ་ནེ བ་ཧཱུ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཱ་དཱི་ནི པཱ་པུ་ཎིཾ་སཱུ་ཏི.
ཉཱ་ཏི་ཀ་ལ་ཧ་ཝཱུ་པ་ས་མ་ན་ཝ་ཏྠུ པ་ཋ་མཾ.