༦. སུ་མ་ན་བུ་དྡྷ་ཝཾ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཀ་པྤ་ཧཱ་རེ་ནེ་ཝ ད་ས་ས་ཧ་སྶི་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུཾ ཨེ་ཀ་ནྡྷ་ཀཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ བྷ་ག་ཝ་ཏི པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ ཏ་སྶ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ ན་ཝུ་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན པ་རི་ཧཱ་ཡི་ཏྭཱ ད་ས་ཝ་སྶེ་སུ ཛཱ་ཏེ་སུ པུ་ན ཝ་ཌྜྷི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཨ་ས་ངྑྱེ་ཡྻཱ་ཡུ་ཀཱ ཧུ་ཏྭཱ པུ་ན པ་རི་ཧཱ་ཡི་ཏྭཱ ན་ཝུ་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ ཛཱ་ཏེ་སུ སུ་མ་ནོ ནཱ་མ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ པཱ་ར་མི་ཡོ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཏུ་སི་ཏ་པུ་རེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཙ་ཝི་ཏྭཱ མེ་ཁ་ལ་ན་ག་རེ སུ་ད་ཏྟ་སྶ ནཱ་མ ར་ཉྙོ ཀུ་ལེ སི་རི་མཱ་ཡ ནཱ་མ དེ་ཝི་ཡཱ ཀུ་ཙྪི་སྨིཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཱ་ནི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནེ་ཝ.
སོ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཝུ་དྡྷི་པྤ་ཏྟོ སི་རི་ཝ་ཌྜྷ་ན་སོ་མ་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཨི་དྡྷི་ཝ་ཌྜྷ་ན་ནཱ་མ་དྷེ་ཡྻེ་སུ ཏཱི་སུ པཱ་སཱ་དེ་སུ ཏེ་ས་ཊྛི་ཡཱ ནཱ་ཊ་ཀི་ཏྠི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ཧི པ་རི་ཙཱ་རི་ཡ་མཱ་ནོ སུ་ར་ཡུ་ཝ་ཏཱི་ཧི པ་རི་ཙཱ་རི་ཡ་མཱ་ནོ དེ་ཝ་ཀུ་མཱ་རོ ཝི་ཡ ན་ཝ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི དི་བྦ་སུ་ཁ་ས་དི་སཾ ཝི་ས་ཡ་སུ་ཁ་མ་ནུ་བྷ་ཝ་མཱ་ནོ ཝ་ཊཾ་སི་ཀཱ་ཡ ནཱ་མ དེ་ཝི་ཡཱ ཨ་ནུ་པ་མཾ ནཱ་མ ནི་རུ་པ་མཾ པུ་ཏྟཾ ཛ་ནེ་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རི ནི་མི་ཏྟཱ་ནི དི་སྭཱ ཧ་ཏྠི་ཡཱ་ནེ་ན ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ པ་བྦ་ཛི. ཏཾ པ་ན པ་བྦ་ཛ་ནྟཾ ཏིཾ་ས་ཀོ་ཊི་ཡོ ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛིཾ་སུ.
སོ ཏེ་ཧི པ་རི་ཝུ་ཏོ ད་ས་མཱ་སེ པ་དྷཱ་ན་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རི་ཏྭཱ ཝི་སཱ་ཁ་པུ་ཎྞ་མཱ་ཡ ཨ་ནོ་མ་ནི་ག་མེ ཨ་ནོ་མ་སེ་ཊྛི་ནོ དྷཱི་ཏཱ་ཡ ཨ་ནུ་པ་མཱ་ཡ ནཱ་མ དི་ནྣཾ པ་ཀྑི་ཏྟ་དི་བྦོ་ཛཾ པཱ་ཡཱ་སཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ སཱ་ལ་ཝ་ནེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་མཱ་ཛཱི་ཝ་ཀེ་ན དི་ནྣཱ ཨ་ཊྛ ཏི་ཎ་མུ་ཊྛི་ཡོ ག་ཧེ་ཏྭཱ ནཱ་ག་བོ་དྷིཾ ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ ཏཾ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛ་ཧི ཏི་ཎ་མུ་ཊྛཱི་ཧི ཏིཾ་ས་ཧ་ཏྠ་ཝི་ཏྠ་ཏཾ ཏི་ཎ་ས་ནྠ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ནི་སཱི་དི. ཏ་ཏོ མཱ་ར་བ་ལཾ ཝི་དྷ་མི་ཏྭཱ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎཾ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ – ‘‘ཨ་ནེ་ཀ་ཛཱ་ཏི་སཾ་སཱ་རཾ…པེ… ཏ་ཎྷཱ་ནཾ ཁ་ཡ་མ་ཛ྄ཛྷ་གཱ’’ཏི (དྷ. པ. ༡༥༣-༡༥༤) ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༡. ‘‘མ་ངྒ་ལ་སྶ ཨ་པ་རེ་ན, སུ་མ་ནོ ནཱ་མ ནཱ་ཡ་ཀོ;
ས་བྦ་དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་ས་མོ, ས་བྦ་ས་ཏྟཱ་ན་མུ་ཏྟ་མོ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ མ་ངྒ་ལ་སྶ ཨ་པ་རེ་ནཱཏི མ་ངྒ་ལ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ. ས་བྦ་དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་ས་མོཏི ས་བྦེ་ཧི་པི སཱི་ལ་ས་མཱ་དྷི་པ་ཉྙཱ་དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་ས་མོ ཨ་ས་དི་སོ.
སུ་མ་ནོ ཀི་ར བྷ་ག་ཝཱ བོ་དྷི་ས་མཱི་པེ་ཡེ་ཝ ས་ཏྟ་ས་ཏྟཱ་ཧཱ་ནི ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ཏྭཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ན་ཏྠཾ བྲ་ཧྨཱ་ཡཱ་ཙ་ནཾ ས་མྤ་ཊི་ཙྪི་ཏྭཱ – ‘‘ཀ་སྶ ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ པ་ཋ་མཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཡྻ’’ནྟི (དཱི. ནི. ༢.༧༢; མ. ནི. ༡.༢༨༤; ༢.༣༤༡; མ་ཧཱ་ཝ. ༡༠) ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ནྟོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ས་ཧ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ་ནཾ ཏིཾ་ས་ཀོ་ཊི་ཡོ ཙ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀ་ནི་ཊྛ་བྷཱ་ཏི་ཀཾ ཝེ་མཱ་ཏི་ཀཾ ས་ར་ཎ་ཀུ་མཱ་ར་ཉྩ པུ་རོ་ཧི་ཏ་པུ་ཏྟཾ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟ་མཱ་ཎ་ཝ་ཀ་ཉྩ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ས་མྤ་ནྣེ དི་སྭཱ – ‘‘ཨེ་ཏེ་སཾ པ་ཋ་མཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཡྻ’’ནྟི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཧཾ་ས་རཱ་ཛཱ ཝི་ཡ ག་ག་ན་པ་ཐེ་ན མེ་ཁ་ལུ་ཡྻཱ་ནེ ཨོ་ཏ་རི་ཏྭཱ ཨུ་ཡྻཱ་ན་པཱ་ལཾ པེ་སེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀ་ནི་ཊྛ་བྷཱ་ཏི་ཀཾ ས་ར་ཎ་ཀུ་མཱ་ར་ཉྩ པུ་རོ་ཧི་ཏ་པུ་ཏྟཾ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟ་ཀུ་མཱ་ར་ཉྩ པ་ཀྐོ་སཱ་པེ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ པ་རི་ཝཱ་ར་བྷཱུ་ཏཱ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས་ཀོ་ཊི་ཡོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ས་ཧ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ ཏིཾ་ས་ཀོ་ཊི་ཡོ ཙ ཨ་ཉྙེ ཙ བ་ཧཱུ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶ་ཀོ་ཊི་ཡོ ཙཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ནེ་ན དྷ་མྨཱ་མ་ཏཾ པཱ་ཡེ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༢. ‘‘ཏ་དཱ ཨ་མ་ཏ་བྷེ་རིཾ སོ, ཨཱ་ཧ་ནཱི མེ་ཁ་ལེ པུ་རེ;
དྷ་མྨ་ས་ངྑ་ས་མཱ་ཡུ་ཏྟཾ, ན་ཝ་ངྒཾ ཛི་ན་སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཏ་ཏྠ ཨ་མ་ཏ་བྷེ་རིནྟི ཨ་མ་ཏཱ་དྷི་ག་མཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ནཱ་དྷི་ག་མཱ་ཡ བྷེ་རིཾ. ཨཱ་ཧ་ནཱིཏི ཝཱ་ད་ཡི, དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སཱ་ཡཾ ཨ་མ་ཏ་བྷེ་རཱི ནཱ་མ ཨ་མ་ཏ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ ན་ཝ་ངྒཾ བུ་དྡྷ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘དྷ་མྨ་ས་ངྑ་ས་མཱ་ཡུ་ཏྟཾ, ན་ཝ་ངྒཾ ཛི་ན་སཱ་ས་ན’’ནྟི. ཏ་ཏྠ དྷ་མྨ་ས་ངྑ་ས་མཱ་ཡུ་ཏྟནྟི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨ་ཀ་ཐཱ་ས་ངྑ་ཝ་ར་ས་མཱ་ཡུ་ཏྟཾ.
སུ་མ་ནོ པ་ན ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀོ ཨ་བྷི་ས་མྦོ་དྷིཾ པཱ་པུ་ཎི་ཏྭཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ནུ་རཱུ་པཾ པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་མཱ་ནོ མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ བྷ་ཝ་བ་ནྡྷ་ན་མོ་ཀྑ་ཏྠཱ་ཡ ཀུ་ས་ལ་ར་ཏ་ན་སྶ ཀི་ལེ་ས་ཙོ་རེ་ཧི ཝི་ལུ་པྤ་མཱ་ན་སྶ པ་རི་ཏྟཱ་ན་ཏྠཾ སཱི་ལ་ཝི་པུ་ལ་པཱ་ཀཱ་རཾ ས་མཱ་དྷི་པ་རི་ཁཱ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎ་དྭཱ་རཾ ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ད་ལ༹ྷ་ཀ་ཝཱ་ཊཾ ས་མཱ་པ་ཏྟི་མ་ཎྜ་པཱ་དི་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་ཛ་ན་ས་མཱ་ཀུ་ལཾ ཨ་མ་ཏ་ཝ་ར་ན་ག་རཾ མཱ་པེ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༣. ‘‘ནི་ཛྫི་ནི་ཏྭཱ ཀི་ལེ་སེ སོ, པ་ཏྭཱ ས་མྦོ་དྷི་མུ་ཏྟ་མཾ;
མཱ་པེ་སི ན་ག་རཾ ས་ཏྠཱ, ས་དྡྷ་མྨ་པུ་ར་ཝ་རུ་ཏྟ་མ’’ནྟི.
ཏ་ཏྠ ནི་ཛྫི་ནི་ཏྭཱཏི ཝི་ཛི་ནི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ, ཀི་ལེ་སཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་དེ་ཝ་པུ་ཏྟ་མཱ་རེ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སོཏི སོ སུ་མ་ནོ བྷ་ག་ཝཱ. ‘‘ཝི་ཛི་ནི་ཏྭཱ ཀི་ལེ་སེ ཧཱི’’ཏི་པི པཱ་ཋོ. ཏ་ཏྠ ཧི-ཀཱ་རོ པ་ད་པཱུ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ ནི་པཱ་ཏོ. པ་ཏྭཱཏི ཨ་དྷི་ག་ནྟྭཱ. ‘‘པ་ཏྟོ’’ཏི་པི པཱ་ཋོ. ན་ག་རནྟི ནི་བྦཱ་ན་ན་ག་རཾ. ས་དྡྷ་མྨ་པུ་ར་ཝ་རུ་ཏྟ་མནྟི ས་དྡྷ་མྨ་ས་ངྑཱ་ཏཾ པུ་ར་ཝ་རེ་སུ ཨུ་ཏྟ་མཾ སེ་ཊྛཾ པ་དྷཱ་ན་བྷཱུ་ཏཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ས་དྡྷ་མྨ་མ་ཡེ་སུ པུ་རེ་སུ པ་ཝ་རེ་སུ ཨུ་ཏྟ་མཾ ས་དྡྷ་མྨ་པུ་ར་ཝ་རུ་ཏྟ་མཾ. པུ་རི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠ་ཝི་ཀ་པྤེ ‘‘ན་ག་ར’’ནྟི ཏ་སྶེ་ཝ ཝེ་ཝ་ཙ་ན་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ. པ་ཊི་ཝི་དྡྷ་དྷ་མྨ་ས་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ སེ་ཀྑཱ་སེ་ཀྑཱ་ནཾ ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་ནཾ གོ་ཙ་ར་ནི་ཝཱ་ས་ཊྛེ་ན ནི་བྦཱ་ནཾ ‘‘ན་ག་ར’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་སྨིཾ པ་ན ས་དྡྷ་མྨ་ཝ་ར་ན་ག་རེ སོ ས་ཏྠཱ ཨ་ཝི་ཙྪི་ནྣཾ ཨ་ཀུ་ཊི་ལཾ ཨུ་ཛུཾ པུ་ཐུ་ལ་ཉྩ ཝི་ཏྠ་ཏ་ཉྩ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་མ་ཡཾ མ་ཧཱ་ཝཱི་ཐིཾ མཱ་པེ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༤. ‘‘ནི་ར་ནྟ་རཾ ཨ་ཀུ་ཊི་ལཾ, ཨུ་ཛུཾ ཝི་པུ་ལ་ཝི་ཏྠ་ཏཾ;
མཱ་པེ་སི སོ མ་ཧཱ་ཝཱི་ཐིཾ, ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཝ་རུ་ཏྟ་མ’’ནྟི.
ཏ་ཏྠ ནི་ར་ནྟ་རནྟི ཀུ་ས་ལ་ཛ་ཝ་ན་ས་ཉྩ་ར་ཎཱ་ན་ནྟ་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ ནི་ར་ནྟ་རཾ. ཨ་ཀུ་ཊི་ལནྟི ཀུ་ཊི་ལ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་དོ་ས་ཝི་ར་ཧི་ཏ་ཏོ ཨ་ཀུ་ཊི་ལཾ. ཨུ་ཛུནྟི ཨ་ཀུ་ཊི་ལ་ཏྟཱ་ཝ ཨུ་ཛུཾ. པུ་རི་མ་པ་ད་སྶེ་ཝ ཨ་ཏྠ་དཱི་པ་ཀ་མི་དཾ ཝ་ཙ་ནཾ. ཝི་པུ་ལ་ཝི་ཏྠ་ཏནྟི ཨཱ་ཡཱ་མ་ཏོ ཙ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ཙ པུ་ཐུ་ལ་ཝི་ཏྠ་ཏཾ, པུ་ཐུ་ལ་ཝི་ཏྠ་ཏ་བྷཱ་ཝོ ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སེ་ན ད་ཊྛ་བྦོ. མ་ཧཱ་ཝཱི་ཐིནྟི མ་ཧཱ་མ་གྒཾ. ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཝ་རུ་ཏྟ་མནྟི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཉྩ ཏཾ ཝ་རེ་སུ ཨུ་ཏྟ་མ་ཉྩཱ་ཏི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཝ་རུ་ཏྟ་མཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ཝ་རཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་མ་ཡཾ ཨུ་ཏྟ་མ་ཝཱི་ཐི་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
ཨི་དཱ་ནི ཏ་སྶ ནི་བྦཱ་ན་མ་ཧཱ་ན་ག་ར་སྶ ཏ་སྶཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཝཱི་ཐི་ཡཾ ཙ་ཏྟཱ་རི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཱ་ནི ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ ཚ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ཨ་ཊྛ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ་ཏི ཨི་མཱ་ནི མ་ཧ་གྒྷ་ར་ཏ་ནཱ་ནི ཨུ་བྷོ་སུ པ་སྶེ་སུ དྷ་མྨཱ་པ་ཎེ པ་སཱ་རེ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༥. ‘‘ཕ་ལེ ཙ་ཏྟཱ་རི སཱ་མ་ཉྙེ, ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ;
ཚ་ལ༹་བྷི་ཉྙཱ་ཊྛ་ས་མཱ་པ་ཏྟཱི, པ་སཱ་རེ་སི ཏ་ཏྠ ཝཱི་ཐི་ཡ’’ནྟི.
ཨི་དཱ་ནི བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མཱ་ནི ར་ཏ་ན་བྷ་ཎྜཱ་ནི ཡེ པ་ན ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ ས་ཏི་མ་ནྟོ པ་ཎྜི་ཏཱ ཧི་རི་ཨོ་ཏྟ་པྤ་ཝཱི་རི་ཡཱ་དཱི་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ, ཏེ ཨཱ་དཱི་ཡ་ནྟཱི་ཏི ཏེ་སཾ ར་ཏ་ནཱ་ནཾ ཧ་ར་ཎཱུ་པཱ་ཡཾ ད་སྶེ་ནྟོ –
༦. ‘‘ཡེ ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ ཨ་ཁི་ལཱ, ཧི་རི་ཝཱི་རི་ཡེ་ཧུ་པཱ་ག་ཏཱ;
ཏེ ཏེ ཨི་མེ གུ་ཎ་ཝ་རེ, ཨཱ་དི་ཡ་ནྟི ཡ་ཐཱ་སུ་ཁ’’ནྟི. – ཨཱ་ཧ;
ཏ་ཏྠ ཡེཏི ཨ་ནི་ཡ་མུ་དྡེ་སོ. ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱཏི པ་མཱ་ད་སྶ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏེ་ན ས་ཏི་ཡཱ ཨ་ཝི་པྤ་ཝཱ་ས་ལ་ཀྑ་ཎེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ. ཨ་ཁི་ལཱཏི པ་ཉྩ་ཙེ་ཏོ་ཁི་ལ་ར་ཧི་ཏཱ. ཧི་རི་ཝཱི་རི་ཡེ་ཧུ་པཱ་ག་ཏཱཏི ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་དཱི་ཧི ཧི་རཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཧི་རཱི, ལ་ཛྫཱ་ཡེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཝཱི་ར་སྶ བྷཱ་ཝོ ཝཱི་རི་ཡཾ, ཏཾ ཨུ་སྶཱ་ཧ་ལ་ཀྑ་ཎཾ. ཏེ་ཧི ཧི་རི་ཝཱི་རི་ཡེ་ཧི ཨུ་པཱ་ག་ཏཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ བྷ་བྦ་པུ་གྒ་ལཱ. ཏེཏི ཨི་དཾ པུ་བྦེ ཨ་ནི་ཡ་མུ་དྡེ་ས་སྶ ནི་ཡ་མུ་དྡེ་སོ. པུ་ན ཏེཏི ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རེ གུ་ཎ་ར་ཏ་ན་ཝི་སེ་སེ ཏེ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟི པ་ཊི་ལ་བྷ་ནྟི ཨ་དྷི་ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་བྦཾ པ་ན སུ་མ་ནོ བྷ་ག་ཝཱ ཀ་ཏ་ཝི་དི་ཏ་མ་ནོ དྷ་མྨ་བྷེ་རིཾ ཨཱ་ཧ་ནི་ཏྭཱ དྷ་མྨ་ན་ག་རཾ མཱ་པེ་ཏྭཱ ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན པ་ཋ་མ་མེ་ཝ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཀོ་ཊི་ཡོ བོ་དྷེ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༧. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ་ན ཡོ་གེ་ན, ཨུ་དྡྷ་ར་ནྟོ མ་ཧཱ་ཛ་ནཾ;
བོ་དྷེ་སི པ་ཋ་མཾ ས་ཏྠཱ, ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶི་ཡོ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ ཨུ་དྡྷ་ར་ནྟོཏི སཾ་སཱ་ར་སཱ་ག་ར་ཏོ ཨ་རི་ཡ་མ་གྒ་ནཱ་ཝཱ་ཡ ས་མུ་དྡྷ་ར་ནྟོ. ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶི་ཡོཏི ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ཀོ་ཊི་ཡོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ནི་དྡི་ཊྛཾ.
ཡ་དཱ པ་ན སུ་མ་ནོ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀོ སུ་ན་ནྡ་ཝ་ཏཱི་ན་ག་རེ ཨ་མྦ་རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ ཏི་ཏྠི་ཡ་མ་ད་མཱ་ན་མ་དྡ་ནཾ ཡ་མ་ཀ་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་ཏྭཱ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶཾ དྷ་མྨཱ་མ་ཏཾ པཱ་ཡེ་སི. ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡོ ཨ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཨ་ཧོ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༨. ‘‘ཡ་མྷི ཀཱ་ལེ མ་ཧཱ་ཝཱི་རོ, ཨོ་ཝ་དཱི ཏི་ཏྠི་ཡེ ག་ཎེ;
ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶཱ བྷི་ས་མིཾ་སུ, དུ་ཏི་ཡེ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནེ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ ཏི་ཏྠི་ཡེ ག་ཎེཏི ཏི་ཏྠི་ཡ་བྷཱུ་ཏེ ག་ཎེ, ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ ག་ཎེ ཝཱ ‘‘ཏི་ཏྠི་ཡེ ཨ་བྷི་མ་དྡ་ནྟོ, བུ་དྡྷོ དྷ་མྨ་མ་དེ་ས་ཡཱི’’ཏི པ་ཋ་ནྟི ཀེ་ཙི.
ཡ་དཱ པ་ན ད་ས་སུ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ས་ཧ་སྶེ་སུ དེ་ཝ་ཏཱ ཨི་མ་སྨིཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ མ་ནུ་སྶཱ ཙ ནི་རོ་དྷ་ཀ་ཐཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་སུཾ – ‘‘ཀ་ཐཾ ནི་རོ་དྷཾ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ནྟི, ཀ་ཐཾ ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ནྣཱ ཧོ་ནྟི, ཀ་ཐཾ ནི་རོ་དྷཱ ཝུ་ཊྛ་ཧ་ནྟཱི’’ཏི? ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ན་ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝུ་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་སུ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཱ ས་ཧ མ་ནུ་སྶེ་ཧི ཚ་སུ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དེ་ཝ་ལོ་ཀེ་སུ དེ་ཝཱ ཙ ན་ཝ་སུ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ་སུ བྲ་ཧྨཱ་ནོ ཙ དྭེ་ལ༹ྷ་ཀ་ཛཱ་ཏཱ དྭི་དྷཱ ཨ་ཧེ་སུཾ. ཏ་ཏོ ན་ར་སུ་ནྡ་རེ་ན ཨ་རི་ནྡ་མེ་ན ནཱ་མ ར་ཉྙཱ ས་དྡྷིཾ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡེ སུ་མ་ན་ད་ས་བ་ལཾ ས་བྦ་ལོ་ཀ་ནཱ་ཐཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་རི་ནྡ་མོ རཱ་ཛཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ནི་རོ་དྷ་པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི. ཏ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ནི་རོ་དྷ་པ་ཉྷེ ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏེ ན་ཝུ་ཏི་པཱ་ཎ་ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡོ ཨ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཨ་ཧོ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༩. ‘‘ཡ་དཱ དེ་ཝཱ མ་ནུ་སྶཱ ཙ, ས་མ་གྒཱ ཨེ་ཀ་མཱ་ན་སཱ;
ནི་རོ་དྷ་པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪིཾ་སུ, སཾ་ས་ཡཾ ཙཱ་པི མཱ་ན་སཾ.
༡༠. ‘‘ཏ་དཱ་པི དྷ་མྨ་དེ་ས་ནེ, ནི་རོ་དྷ་པ་རི་དཱི་པ་ནེ;
ན་ཝུ་ཏི་ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ, ཏ་ཏི་ཡཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཨ་ཧཱུ’’ཏི.
ཏ་སྶ པ་ན སུ་མ་ན་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཏ་ཡོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ནྣི་པཱ་ཏཱ ཨ་ཧེ་སུཾ. ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མ་ས་ནྣི་པཱ་ཏེ མེ་ཁ་ལ་ན་ག་རཾ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡ ཝ་སྶཾ ཝ་སི་ཏྭཱ པ་ཋ་མ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ་ནཾ ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶེ་ན ཨེ་ཧི་བྷི་ཀྑུ་པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡ པ་བྦ་ཛི་ཏེ་ན ས་དྡྷིཾ བྷ་ག་ཝཱ པ་ཝཱ་རེ་སི, ཨ་ཡཾ པ་ཋ་མོ ས་ནྣི་པཱ་ཏོ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཐཱ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ངྐ་སྶ་ན་ག་ར་སྶཱ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་རི་ནྡ་མ་རཱ་ཛ་ཀུ་ས་ལ་བ་ལ་ནི་བྦ་ཏྟེ ཡོ་ཛ་ན་པྤ་མཱ་ཎེ ཀ་ན་ཀ་པ་བྦ་ཏེ ནི་སི་ནྣོ ས་ར་ད་ས་མ་ཡ་རུ་ཙི་ར་ཀ་ར་ནི་ཀ་རོ དི་ཝ་ས་ཀ་རོ ཝི་ཡ ཡུ་ག་ནྡྷ་ར་པ་བྦ་ཏེ མུ་ནི་ཝ་ར་དི་ཝ་ས་ཀ་རོ ཨ་རི་ནྡ་མ་རཱ་ཛཱ་ནཾ པ་རི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཏཱ་ནཾ པུ་རི་སཱ་ནཾ ན་ཝུ་ཏི་ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ད་མེ་ཏྭཱ ས་བྦེ ཨེ་ཧི་བྷི་ཀྑུ་པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ དི་ཝ་སེ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི པ་རི་ཝུ་ཏོ ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ ས་ནྣི་པཱ་ཏེ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་སི. ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡོ ས་ནྣི་པཱ་ཏོ ཨ་ཧོ་སི. ཡ་དཱ པ་ན ས་ཀྐོ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ སུ་ག་ཏ་ད་སྶ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཏ་དཱ སུ་མ་ནོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་སཱི་ཏི་ཡཱ ཨ་ར་ཧ་ནྟ་ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶེ་ཧི པ་རི་ཝུ་ཏོ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་སི, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡོ ས་ནྣི་པཱ་ཏོ ཨ་ཧོ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༡༡. ‘‘ས་ནྣི་པཱ་ཏཱ ཏ་ཡོ ཨཱ་སུཾ, སུ་མ་ན་སྶ མ་ཧེ་སི་ནོ;
ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཝི་མ་ལཱ་ནཾ, ས་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ་ན ཏཱ་དི་ནཾ.
༡༢. ‘‘ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཊྛ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ, ཨ་བྷི་གྷུ་ཊྛེ པ་ཝཱ་ར་ཎེ;
ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ཧི, པ་ཝཱ་རེ་སི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ.
༡༣. ‘‘ཏ་ཏོ པ་རཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏེ, ཝི་མ་ལེ ཀ་ཉྩ་ན་པ་བྦ་ཏེ;
ན་ཝུ་ཏི་ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ, དུ་ཏི་ཡོ ཨཱ་སི ས་མཱ་ག་མོ.
༡༤. ‘‘ཡ་དཱ ས་ཀྐོ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ, བུ་དྡྷ་ད་སྶ་ནུ་པཱ་ག་མི;
ཨ་སཱི་ཏི་ཀོ་ཊི་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ, ཏ་ཏི་ཡོ ཨཱ་སི ས་མཱ་ག་མོ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ ཨ་བྷི་གྷུ་ཊྛེ པ་ཝཱ་ར་ཎེཏི ལི་ངྒ་ཝི་པ་ལླཱ་སོ ད་ཊྛ་བྦོ, ཨ་བྷི་གྷུ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏོ་པ་རནྟི ཏ་ཏོ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ. ཀ་ཉྩ་ན་པ་བྦ་ཏེཏི ཀ་ན་ཀ་མ་ཡེ པ་བྦ་ཏེ. བུ་དྡྷ་ད་སྶ་ནུ་པཱ་ག་མཱིཏི བུ་དྡྷ་ད་སྶ་ན་ཏྠ་མུ་པཱ་ག་མི. ཏ་དཱ ཀི་ར ཨ་མྷཱ་ཀཾ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ ཨ་ཏུ་ལོ ནཱ་མ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ ཨ་ཧོ་སི མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ. སོ ‘‘ལོ་ཀེ བུ་དྡྷོ ཨུ་པྤ་ནྣོ’’ཏི སུ་ཏྭཱ ཉཱ་ཏི་ག་ཎ་པ་རི་ཝུ་ཏོ ས་ཀ་བྷ་ཝ་ནཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་བྷི་ཀྑུ་པ་རི་ཝཱ་ར་སྶ སུ་མ་ན་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ དི་བྦེ་ཧི ཏུ་རི་ཡེ་ཧི ཨུ་པ་ཧཱ་རཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ པ་ཙྩེ་ཀ་དུ་སྶ་ཡུ་གཱ་ནི ད་ཏྭཱ ས་ར་ཎེ་སུ པ་ཏི་ཊྛཱ་སི. སོ་པི ནཾ ས་ཏྠཱ ‘‘ཨ་ནཱ་ག་ཏེ བུ་དྡྷོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི བྱཱ་ཀཱ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༡༥. ‘‘ཨ་ཧཾ ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན, ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ;
ཨ་ཏུ་ལོ ནཱ་མ ནཱ་མེ་ན, ཨུ་སྶ་ནྣ་ཀུ་ས་ལ་ས་ཉྩ་ཡོ.
༡༦. ‘‘ཏ་དཱ་ཧཾ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཱ, ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ས་ཉཱ་ཏི་བྷི;
ནཱ་གཱ་ནཾ དི་བྦ་ཏུ་རི་ཡེ་ཧི, ས་ས་ངྒྷཾ ཛི་ན་མུ་པ་ཊྛ་ཧིཾ.
༡༧. ‘‘ཀོ་ཊི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ, ཨ་ནྣ་པཱ་ནེ་ན ཏ་པྤ་ཡིཾ;
པ་ཙྩེ་ཀ་དུ་སྶ་ཡུ་གཾ ད་ཏྭཱ, ས་ར་ཎཾ ཏ་མུ་པཱ་ག་མིཾ.
༡༨. ‘‘སོ་པི མཾ བུ་དྡྷོ བྱཱ་ཀཱ་སི, སུ་མ་ནོ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀོ;
ཨ་པ་རི་མེ་ཡྻི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཨ་ཡཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.
༡༩. ‘‘པ་དྷཱ་ནཾ པ་ད་ཧི་ཏྭཱ་ན…པེ… ཧེ་སྶཱ་མ ས་མྨུ་ཁཱ ཨི་མཾ’’.
ཡ་ཐཱ ཀོ་ཎྜ་ཉྙ་བུ་དྡྷ་ཝཾ་སེ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཊྛ གཱ་ཐཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦཱ་ཏི.
༢༠. ‘‘ཏ་སྶཱ་པི ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏྭཱ, བྷི་ཡྻོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་ད་ཡིཾ;
ཨུ་ཏྟ་རིཾ ཝ་ཏ་མ་དྷི་ཊྛཱ་སིཾ, ད་ས་པཱ་ར་མི་པཱུ་རི་ཡཱ’’ཏི.
ཏ་སྶ པ་ན སུ་མ་ན་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ མེ་ཁ་ལཾ ནཱ་མ ན་ག་རཾ ཨ་ཧོ་སི, སུ་ད་ཏྟོ ནཱ་མ རཱ་ཛཱ པི་ཏཱ, སི་རི་མཱ ནཱ་མ དེ་ཝཱི མཱ་ཏཱ, ས་ར་ཎོ ཙ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟོ ཙ དྭེ ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀཱ, ཨུ་དེ་ནོ ནཱ་མུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ, སོ་ཎཱ ཙ ཨུ་པ་སོ་ཎཱ ཙ དྭེ ཨ་གྒ་སཱ་ཝི་ཀཱ, ནཱ་ག་རུ་ཀྑོ བོ་དྷི, ན་ཝུ་ཏི་ཧ་ཏྠུ་བྦེ་དྷཾ ས་རཱི་རཾ, ན་ཝུ་ཏི་ཡེ་ཝ ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨཱ་ཡུ་པྤ་མཱ་ཎཾ ཨ་ཧོ་སི, ཝ་ཊཾ་སི་ཀཱ ནཱ་མ་སྶ མ་ཧེ་སཱི དེ་ཝཱི, ཨ་ནཱུ་པ་མོ ནཱ་མ པུ་ཏྟོ ཨ་ཧོ་སི, ཧ་ཏྠི་ཡཱ་ནེ་ན ནི་ཀྑ་མི. ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ ཨ་ངྒ་རཱ་ཛཱ. ཨ་ངྒཱ་རཱ་མེ ཝ་སཱི་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ –
༢༡. ‘‘ན་ག་རཾ མེ་ཁ་ལཾ ནཱ་མ, སུ་ད་ཏྟོ ནཱ་མ ཁ་ཏྟི་ཡོ;
སི་རི་མཱ ནཱ་མ ཛ་ནི་ཀཱ, སུ་མ་ན་སྶ མ་ཧེ་སི་ནོ.
༢༢. ‘‘ན་ཝ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, ཨ་གཱ་རཾ ཨ་ཛ྄ཛྷ སོ ཝ་སི;
ཙ་ནྡོ སུ་ཙ་ནྡོ ཝ་ཊཾ་སོ ཙ, ཏ་ཡོ པཱ་སཱ་ད་མུ་ཏྟ་མཱ.
༢༣. ‘‘ཏེ་ས་ཊྛི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, ནཱ་རི་ཡོ ས་མ་ལ་ངྐ་ཏཱ;
ཝ་ཊཾ་སི་ཀཱ ནཱ་མ ནཱ་རཱི, ཨ་ནཱུ་པ་མོ ནཱ་མ ཨ་ཏྲ་ཛོ.
༢༤. ‘‘ནི་མི་ཏྟེ ཙ་ཏུ་རོ དི་སྭཱ, ཧ་ཏྠི་ཡཱ་ནེ་ན ནི་ཀྑ་མི;
ཨ་ནཱུ་ན་ད་ས་མཱ་སཱ་ནི, པ་དྷཱ་ནཾ པ་ད་ཧཱི ཛི་ནོ.
༢༥. ‘‘བྲ་ཧྨུ་ནཱ ཡཱ་ཙི་ཏོ ས་ནྟོ, སུ་མ་ནོ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀོ;
ཝ་ཏྟི ཙ་ཀྐཾ མ་ཧཱ་ཝཱི་རོ, མེ་ཁ་ལེ པུ་ར་མུ་ཏྟ་མེ.
༢༦. ‘‘ས་ར་ཎོ བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟོ ཙ, ཨ་ཧེ་སུཾ ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀཱ;
ཨུ་དེ་ནོ ནཱ་མུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ, སུ་མ་ན་སྶ མ་ཧེ་སི་ནོ.
༢༧. ‘‘སོ་ཎཱ ཙ ཨུ་པ་སོ་ཎཱ ཙ, ཨ་ཧེ་སུཾ ཨ་གྒ་སཱ་ཝི་ཀཱ;
སོ་པི བུ་དྡྷོ ཨ་མི་ཏ་ཡ་སོ, ནཱ་ག་མཱུ་ལེ ཨ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ཐ.
༢༨. ‘‘ཝ་རུ་ཎོ ཙེ་ཝ ས་ར་ཎོ ཙ, ཨ་ཧེ་སུཾ ཨ་གྒུ་པ་ཊྛ་ཀཱ;
ཙཱ་ལཱ ཙ ཨུ་པ་ཙཱ་ལཱ ཙ, ཨ་ཧེ་སུཾ ཨ་གྒུ་པ་ཊྛི་ཀཱ.
༢༩. ‘‘ཨུ་ཙྩ་ཏྟ་ནེ་ན སོ བུ་དྡྷོ, ན་ཝུ་ཏི་ཧ་ཏྠ་མུ་གྒ་ཏོ;
ཀ་ཉྩ་ན་གྒྷི་ཡ་ས་ངྐཱ་སོ, ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ཝི་རོ་ཙ་ཏི.
༣༠. ‘‘ན་ཝུ་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, ཨཱ་ཡུ ཝི་ཛྫ་ཏི ཏཱ་ཝ་དེ;
ཏཱ་ཝ་ཏཱ ཏི་ཊྛ་མཱ་ནོ སོ, ཏཱ་རེ་སི ཛ་ན་ཏཾ བ་ཧུཾ.
༣༡. ‘‘ཏཱ་ར་ཎཱི་ཡེ ཏཱ་ར་ཡི་ཏྭཱ, བོ་དྷ་ནཱི་ཡེ ཙ བོ་དྷ་ཡི;
པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི ས་མྦུ་དྡྷོ, ཨུ་ལུ༹་རཱ་ཛཱ་ཝ ཨ་ཏྠ་མི.
༣༢. ‘‘ཏེ ཙ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ, སོ ཙ བུ་དྡྷོ ཨ་སཱ་དི་སོ;
ཨ་ཏུ་ལ་པྤ་བྷཾ ད་སྶ་ཡི་ཏྭཱ, ནི་བྦུ་ཏཱ ཏེ མ་ཧཱ་ཡ་སཱ.
༣༣. ‘‘ཏ་ཉྩ ཉཱ་ཎཾ ཨ་ཏུ་ལི་ཡཾ, ཏཱ་ནི ཙ ཨ་ཏུ་ལཱ་ནི ར་ཏ་ནཱ་ནི;
ས་བྦཾ ཏ་མ་ནྟ་ར་ཧི་ཏཾ, ན་ནུ རི་ཏྟཱ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རཱ.
༣༤. ‘‘སུ་མ་ནོ ཡ་ས་དྷ་རོ བུ་དྡྷོ, ཨ་ངྒཱ་རཱ་མ་མྷི ནི་བྦུ་ཏོ;
ཏ་ཏྠེ་ཝ ཏ་སྶ ཛི་ན་ཐཱུ་པོ, ཙ་ཏུ་ཡོ་ཛ་ན་མུ་གྒ་ཏོ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ ཀ་ཉྩ་ན་གྒྷི་ཡ་ས་ངྐཱ་སོཏི ཝི་ཝི་དྷ་ར་ཏ་ན་ཝི་ཙི་ཏྟ་ཀ་ཉྩ་ན་མ་ཡ་གྒྷི་ཀ་ས་དི་ས་རཱུ་པ་སོ་བྷོ. ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ཝི་རོ་ཙ་ཏཱིཏི ཏ་སྶ པ་བྷཱ་ཡ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི་པི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ ཝི་རོ་ཙ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏཱ་ར་ཎཱི་ཡེཏི ཏཱ་ར་ཡི་ཏ་བྦེ, ཏཱ་ར་ཡི་ཏུཾ ཝུ་ཏྟེ ས་བྦེ བུ་དྡྷ་ཝེ་ནེ་ཡྻེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨུ་ལུ༹་རཱ་ཛཱ་ཝཱཏི ཙ་ནྡོ ཝི་ཡ. ཨ་ཏྠ་མཱིཏི ཨ་ཏྠ་ངྒ་ཏོ. ཀེ་ཙི ‘‘ཨ་ཏྠཾ ག་ཏོ’’ཏི པ་ཋ་ནྟི. ཨ་སཱ་དི་སོཏི ཨ་ས་དི་སོ. མ་ཧཱ་ཡ་སཱཏི མ་ཧཱ་ཀི་ཏྟི་ས་དྡཱ མ་ཧཱ་པ་རི་ཝཱ་རཱ ཙ. ཏ་ཉྩ ཉཱ་ཎནྟི ཏཾ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩ. ཨ་ཏུ་ལི་ཡནྟི ཨ་ཏུ་ལྱཾ ཨ་ས་དི་སཾ. སེ་སཾ ས་བྦ་ཏྠ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝཱ་ཏི.
སུ་མ་ན་བུ་དྡྷ་ཝཾ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ནི་ཊྛི་ཏོ ཙ་ཏུ་ཏྠོ བུ་དྡྷ་ཝཾ་སོ.