པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༦༤. ཏ་ཏོ ཏཾ པུ་ཙྪ་ནྟོ ཀ་ཐཾ པ་ཊི་པ་ནྣོ པ་ན, མཱ་རི་སཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་རཱ་ཡཱཏི ཨུ་ཏྟ་མ་ཛེ་ཊྛ་ཀ་སཱི་ལ་སཾ་ཝ་རཱ་ཡ. ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་ར་མྤཱིཏི་ཨཱ་དི སེ་ཝི་ཏ་བྦ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རཱ་དི་ཝ་སེ་ན པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟཾ. སཱི་ལ་ཀ་ཐཱ ཙ ནཱ་མེ་སཱ ཀ་མྨ་པ་ཐ་ཝ་སེ་ན ཝཱ པ་ཎྞ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཱ ཧོ་ཏི.
ཏ་ཏྠ ཀ་མྨ་པ་ཐ་ཝ་སེ་ན ཀ་ཐེ་ནྟེ་ན ཨ་སེ་ཝི་ཏ་བྦ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཏཱ་ཝ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏ་ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རེ་ཧི ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ. པ་ཎྞ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ཀ་ཐེ་ནྟེ་ན ཀཱ་ཡ་དྭཱ་རེ པ་ཉྙ་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མ་ཝ་སེ་ན ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ. སེ་ཝི་ཏ་བྦ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དི་ཝེ་ར་མ་ཎཱི་ཧི ཙེ་ཝ ཀཱ་ཡ་དྭཱ་རེ པ་ཉྙ་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཨ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མེ་ན ཙ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ. ཨ་སེ་ཝི་ཏ་བྦ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ་དི་ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ཙེ་ཝ ཝ་ཙཱི་དྭཱ་རེ པ་ཉྙ་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མེ་ན ཙ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ. སེ་ཝི་ཏ་བྦ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ་དི་ཝེ་ར་མ་ཎཱི་ཧི ཙེ་ཝ ཝ་ཙཱི་དྭཱ་རེ པ་ཉྙ་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཨ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མེ་ན ཙ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ.
པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ པ་ན ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཱ་ཧི པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཡེ་ཝ. སཱ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་ར་ག་ཧ་ཎེ་ན ག་ཧི་ཏཱ་པི ས་མཱ་ནཱ ཡ་སྨཱ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཊྛ་མ་ཀ་སཱི་ལཾ ནཱ་མ ཨེ་ཏ་སྨི་ཉྙེ་ཝ དྭཱ་ར་དྭ་ཡེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ན ཨཱ་ཀཱ་སེ, ཏ་སྨཱ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཊྛ་མ་ཀ་སཱི་ལ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཝི་སུཾ ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཏྠ ན་སེ་ཝི་ཏ་བྦ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ ཨ་ན་རི་ཡ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཡ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཱ. སེ་ཝི་ཏ་བྦ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ ཨ་རི་ཡ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཡ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ –
‘‘དྭེ་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ ཨ་ན་རི་ཡཱ ཙ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ, ཨ་རི་ཡཱ ཙ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ. ཀ་ཏ་མཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ན་རི་ཡཱ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི, ཨ་ཏྟ་ནཱ ཛ་རཱ་དྷ་མྨོ, བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨོ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ, སོ་ཀ་དྷ་མྨོ, སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི.
ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ ཝ་དེ་ཐ? པུ་ཏྟ་བྷ་རི་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ, དཱ་སི་དཱ་སཾ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ ཨ་ཛེ་ལ༹་ཀཾ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ, ཀུ་ཀྐུ་ཊ་སཱུ་ཀ་རཾ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ, ཧ་ཏྠི་ག་ཝཱ་སྶ་ཝ་ལ༹་ཝཾ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ, ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏཾ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ. ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཱ ཧེ་ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་པ་དྷ་ཡོ, ཨེ་ཏྠཱ་ཡཾ ག་ཐི་ཏོ མུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི.
ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛ་རཱ་དྷ་མྨཾ ཝ་དེ་ཐ? པུ་ཏྟ་བྷ་རི་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛ་རཱ་དྷ་མྨཾ…པེ… ཛ་རཱ་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི.
ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨཾ ཝ་དེ་ཐ? པུ་ཏྟ་བྷ་རི་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨཾ, དཱ་སི་དཱ་སཾ བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨཾ, ཨ་ཛེ་ལ༹་ཀཾ, ཀུ་ཀྐུ་ཊ་སཱུ་ཀ་རཾ, ཧ་ཏྠི་ག་ཝཱ་སྶ་ཝ་ལ༹་ཝཾ བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨཾ. བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨཱ ཧེ་ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་པ་དྷ་ཡོ, ཨེ་ཏྠཱ་ཡཾ ག་ཐི་ཏོ མུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཨ་ཏྟ་ནཱ བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ བྱཱ་དྷི་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི.
ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨཾ ཝ་དེ་ཐ? པུ་ཏྟ་བྷ་རི་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨཾ…པེ… མ་ར་ཎ་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི.
ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སོ་ཀ་དྷ་མྨཾ ཝ་དེ་ཐ? པུ་ཏྟ་བྷ་རི་ཡཾ…པེ… སོ་ཀ་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི.
ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨཾ ཝ་དེ་ཐ…པེ… ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏཾ སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨཾ. སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨཱ, ཧེ་ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་པ་དྷ་ཡོ, ཨེ་ཏྠཱ་ཡཾ ག་ཐི་ཏོ མུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཨ་ཏྟ་ནཱ སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི. ཨ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ན་རི་ཡཱ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཏི (མ. ནི. ༡.༢༧༤).
ཨ་པི་ཙ ཀུ་ཧ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཝི་དྷཱ, ཨ་གོ་ཙ་ར་ཝ་སེ་ན ཚ་བྦི་དྷཱ ཝེ་ཛྫ་ཀ་མྨཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝི་དྷཱ, ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟཱ ས་བྦཱ་པི ཨ་ནེ་ས་ནཱ ཨ་ན་རི་ཡ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཡེ་ཝཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
‘‘ཀ་ཏ་མཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡཱ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨེ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཛཱ་ཏཾ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ནི་བྦཱ་ནཾ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི, ཨ་ཏྟ་ནཱ ཛ་རཱ་དྷ་མྨོ, བྱཱ་དྷི, མ་ར་ཎ, སོ་ཀ, སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨེ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཾ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ནི་བྦཱ་ནཾ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི. ཨ་ཡཾ ཨ་རི་ཡཱ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཏི (མ. ནི. ༡.༢༧༥).
ཨ་པི་ཙ པ་ཉྩ ཀུ་ཧ་ནཱ་དཱི་ནི ཚ ཨ་གོ་ཙ་རེ ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝི་དྷ་ཉྩ ཨ་ནེ་ས་ནཾ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱ་ཙ་རི་ཡཱ་ཡ དྷ་མྨེ་ན ས་མེ་ན པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་པི ཨ་རི་ཡ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་ཡེ་ཝཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཨེ་ཏྠ ཙ ཡོ ཡོ ‘‘ན སེ་ཝི་ཏ་བྦོ’’ཏི ཝུ་ཏྟོ, སོ སོ པུ་བྦ་བྷཱ་གེ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དཱི་ནཾ ས་མྦྷཱ་ར་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་པ་ཡོ་ག་ཀ་ར་ཎ་ག་མ་ན་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ན སེ་ཝི་ཏ་བྦོ་ཝ. ཨི་ཏ་རོ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ སེ་ཝི་ཏ་བྦོ, ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟེ་ན ཙི་ཏྟ་མྤི ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ. ཨ་པི་ཙ ས་ངྒྷ་བྷེ་དཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ པ་ར་ཀྐ་མ་ནྟཱ་ནཾ དེ་ཝ་ད་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཡ ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ན སེ་ཝི་ཏ་བྦོ, དི་ཝ་ས་སྶ དྭ་ཏྟི་ཀྑ་ཏྟུཾ ཏི་ཎྞཾ ར་ཏ་ནཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་ག་མ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟོ དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་ཏྠེ་རཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཡ ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ སེ་ཝི་ཏ་བྦོ. དྷ་ནུ་གྒ་ཧ་པེ་ས་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝཱ་ཙཾ བྷི་ནྡ་ནྟཱ་ནཾ དེ་ཝ་ད་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཡ ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ན སེ་ཝི་ཏ་བྦོ, ཏི་ཎྞཾ ར་ཏ་ནཱ་ནཾ གུ་ཎ་ཀི་ཏྟ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟོ དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་ཏྠེ་རཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཡ ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ སེ་ཝི་ཏ་བྦོ. ཨ་ན་རི་ཡ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ པ་རི་ཡེ་ས་ནྟཱ་ནཾ དེ་ཝ་ད་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཡ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ ན སེ་ཝི་ཏ་བྦཱ, ཨ་རི་ཡ་པ་རི་ཡེ་ས་ན་མེ་ཝ པ་རི་ཡེ་ས་ནྟཱ་ནཾ དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ན་ཏྠེ་རཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཡ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ སེ་ཝི་ཏ་བྦཱ.
ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་པ་ནྣོ ཁོཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་སེ་ཝི་ཏ་བྦཾ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རཾ པ་རི་ཡེ་ས་ན་ཉྩ པ་ཧཱ་ཡ སེ་ཝི་ཏ་བྦཱ་ནཾ པཱ་རི་པཱུ་རི་ཡཱ པ་ཊི་པ་ནྣོ, དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡ, བྷི་ཀྑུ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་རཱ་ཡ ཨུ་ཏྟ་མ་ཛེ་ཊྛ་ཀ་སཱི་ལ་སཾ་ཝ་ར་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་སྶ ཨཱ་ག་མ་ནཱི་ཡ་པུ་བྦ་བྷཱ་ག་པ་ཊི་པ་དཾ ཀ་ཐེ་སི.