མ་ཧཱ་བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༧༡. ཡཾ མ་ཧཱ་ཝཱ་ཏཱཏི ཡེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཡ་སྨིཾ ཝཱ ས་མ་ཡེ མ་ཧཱ་ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི, མ་ཧཱ་ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟཱ་པི ཨུ་ཀྑེ་པ་ཀ་ཝཱ་ཏཱ ནཱ་མ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ནྟི, ཏེ ཝཱ་ཡ་ནྟཱ ས་ཊྛི་ས་ཧ་སྶཱ་དྷི་ཀ་ན་ཝ་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་བ་ཧ་ལཾ ཨུ་ད་ཀ་ས་ནྡྷཱ་ར་ཀཾ ཝཱ་ཏཾ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡ་ནྟི, ཏ་ཏོ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཨུ་ད་ཀཾ བྷ་སྶ་ཏི, ཏ་སྨིཾ བྷ་སྶ་ནྟེ པ་ཐ་ཝཱི བྷ་སྶ་ཏི. པུ་ན ཝཱ་ཏོ ཨ་ཏྟ་ནོ བ་ལེ་ན ཨ་ནྟོ་དྷ་མ་ཀ་ར་ཎེ ཝི་ཡ ཨུ་ད་ཀཾ ཨཱ་བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཏ་ཏོ ཨུ་ད་ཀཾ ཨུ་གྒ་ཙྪ་ཏི, ཏ་སྨིཾ ཨུ་གྒ་ཙྪ་ནྟེ པ་ཐ་ཝཱི ཨུ་གྒ་ཙྪ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨུ་ད་ཀཾ ཀ་མྤི་ཏཾ པ་ཐ་ཝིཾ ཀ་མྤེ་ཏི. ཨེ་ཏ་ཉྩ ཀ་མྤ་ནཾ ཡཱ་ཝ ཨ་ཛྫ་ཀཱ་ལཱ་པི ཧོ་ཏི་ཡེ་ཝ, བ་ཧ་ལ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ན ན ཨོ་ག་ཙྪ་ནུ་གྒ་ཙྪ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི.
མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོཏི ཨི་ཛ྄ཛྷ་ན་སྶ མ་ཧ་ནྟ་ཏཱ་ཡ མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ, ཨ་ནུ་བྷ་ཝི་ཏ་བྦ་སྶ མ་ཧ་ནྟ་ཏཱ་ཡ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ. པ་རི་ཏྟཱཏི དུ་བྦ་ལཱ. ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱཏི བ་ལ་ཝཱ. སོ ཨི་མཾ པ་ཐ་ཝིཾ ཀ་མྤེ་ཏཱིཏི སོ ཨི་དྡྷིཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏྭཱ སཾ་ཝེ་ཛེ་ནྟོ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ ཝི་ཡ, ཝཱི་མཾ་ས་ནྟོ ཝཱ མ་ཧཱ་ནཱ་ག་ཏྠེ་ར་སྶ བྷཱ་གི་ནེ་ཡྻོ ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ་སཱ་མ་ཎེ་རོ ཝི་ཡ པ་ཐ་ཝིཾ ཀ་མྤེ་ཏི. སོ ཀི་རཱ་ཡ་སྨཱ ཁུ་ར་གྒེ་ཡེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ ཀོ་ཙི བྷི་ཀྑུ, ཡེ་ན པ་བྦ་ཛི་ཏ་དི་ཝ་སེ་ཡེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ ཝེ་ཛ་ཡ་ནྟོ པཱ་སཱ་དོ ཀ་མྤི་ཏ་པུ་བྦོ’’ཏི? ཏ་ཏོ – ‘‘ན་ཏྠི ཀོ་ཙཱི’’ཏི ཉ་ཏྭཱ – ‘‘ཨ་ཧཾ ཀ་མྤེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨ་བྷི་ཉྙཱ་བ་ལེ་ན ཝེ་ཛ་ཡ་ནྟ་མ་ཏྠ་ཀེ ཋ་ཏྭཱ པཱ་དེ་ན པ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཀ་མྤེ་ཏུཾ ནཱ་ས་ཀྑི. ཨ་ཐ ནཾ ས་ཀྐ་སྶ ནཱ་ཊ་ཀི་ཏྠི་ཡོ ཨཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘པུ་ཏྟ ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ, ཏྭཾ པཱུ་ཏི་ག་ནྡྷེ་ནེ་ཝ སཱི་སེ་ན ཝེ་ཛ་ཡ་ནྟཾ ཀ་མྤེ་ཏུཾ ཨི་ཙྪ་སི, སུ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏོ ཏཱ་ཏ པཱ་སཱ་དོ, ཀ་ཐཾ ཀ་མྤེ་ཏུཾ ས་ཀྑི་སྶ་སཱི’’ཏི?
སཱ་མ་ཎེ་རོ – ‘‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ མ་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ཀེ་ལི༹ཾ ཀ་རོ་ནྟི, ཨ་ཧཾ ཁོ པ་ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡཾ ནཱ་ལ་ཏྠཾ, ཀ་ཧཾ ནུ ཁོ མེ ཨཱ་ཙ་རི་ཡོ སཱ་མུ་དྡི་ཀ་མ་ཧཱ་ནཱ་ག་ཏྠེ་རོ’’ཏི ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ནྟོ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡེ ཨུ་ད་ཀ་ལེ་ཎཾ མཱ་པེ་ཏྭཱ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སི་ནྣོ་ཏི ཉ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ག་ནྟྭཱ ཐེ་རཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཏ་ཏོ ནཾ ཐེ་རོ – ‘‘ཀིཾ, ཏཱ་ཏ ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ, ཨ་སི་ཀྑི་ཏྭཱ་ཝ ཡུ་དྡྷཾ པ་ཝི་ཊྛོ་སཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ‘‘ནཱ་ས་ཀྑི, ཏཱ་ཏ, ཝེ་ཛ་ཡ་ནྟཾ ཀ་མྤེ་ཏུ’’ནྟི པུ་ཙྪི. ཨཱ་ཙ་རི་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ནཱ་ལ་ཏྠ་ནྟི. ཨ་ཐ ནཾ ཐེ་རོ – ‘‘ཏཱ་ཏ ཏུ་མྷཱ་དི་སེ ཨ་ཀ་མྤེ་ནྟེ ཀོ ཨ་ཉྙོ ཀ་མྤེ་སྶ་ཏི. དི་ཊྛ་པུ་བྦཾ ཏེ, ཏཱ་ཏ, ཨུ་ད་ཀ་པི་ཊྛེ གོ་མ་ཡ་ཁ་ཎྜཾ པི་ལ་ཝ་ནྟཾ, ཏཱ་ཏ, ཀ་པ་ལླ་ཀ་པཱུ་ཝཾ པ་ཙ་ནྟཱ ཨ་ནྟ་ནྟེ་ན པ་རི་ཙྪི་ནྡ་ནྟི, ཨི་མི་ནཱ ཨོ་པ་མྨེ་ན ཛཱ་ནཱ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. སོ – ‘‘ཝ་ཊྚི་སྶ་ཏི, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ནཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ པཱ་སཱ་དེ་ན པ་ཏི་ཊྛི་ཏོ་ཀཱ་སཾ ཨུ་ད་ཀཾ ཧོ་ཏཱུ་ཏི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཡ ཝེ་ཛ་ཡ་ནྟཱ་བྷི་མུ་ཁོ ཨ་ག་མཱ་སི.
དེ་ཝ་དྷཱི་ཏ་རོ ཏཾ དི་སྭཱ – ‘‘ཨེ་ཀ་ཝཱ་རཾ ལ་ཛྫི་ཏྭཱ ག་ཏོ, པུ་ན་པི སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨེ་ཏི, པུ་ན་པི ཨེ་ཏཱི’’ཏི ཝ་དིཾ་སུ. ས་ཀྐོ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ – ‘‘མཱ མ་ཡ྄ཧཾ པུ་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ ཀ་ཐ་ཡི་ཏྠ, ཨི་དཱ་ནི ཏེ་ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡོ ལ་དྡྷོ, ཁ་ཎེ་ན པཱ་སཱ་དཾ ཀ་མྤེ་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. སཱ་མ་ཎེ་རོ་པི པཱ་ད་ངྒུ་ཊྛེ་ན པཱ་སཱ་ད་ཐཱུ་པི་ཀཾ པ་ཧ་རི. པཱ་སཱ་དོ ཙ་ཏཱུ་ཧི དི་སཱ་ཧི ཨོ་ཎ་མ་ཏི. དེ་ཝ་ཏཱ – ‘‘པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏུཾ དེ་ཧི, ཏཱ་ཏ, པཱ་སཱ་ད་སྶ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏུཾ དེ་ཧི, ཏཱ་ཏ, པཱ་སཱ་ད་སྶཱ’’ཏི ཝི་ར་ཝིཾ་སུ. སཱ་མ་ཎེ་རོ པཱ་སཱ་དཾ ཡ་ཐཱ་ཋཱ་ནེ ཋ་པེ་ཏྭཱ པཱ་སཱ་ད་མ་ཏྠ་ཀེ ཋ་ཏྭཱ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི –
‘‘ཨ་ཛྫེ་ཝཱ་ཧཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ, ཨ་ཛྫ པ་ཏྟཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡཾ;
ཨ་ཛྫ ཀ་མྤེ་མི པཱ་སཱ་དཾ, ཨ་ཧོ བུ་དྡྷ་སྶུ་ལཱ༹་ར་ཏཱ.
ཨ་ཛྫེ་ཝཱ་ཧཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ…པེ… ཨ་ཧོ དྷ་མྨ་སྶུ་ལཱ༹་ར་ཏཱ.
ཨ་ཛྫེ་ཝཱ་ཧཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ…པེ… ཨ་ཧོ ས་ངྒྷ་སྶུ་ལཱ༹་ར་ཏཱ་ཏི.
ཨི་ཏོ པ་རེ་སུ ཚ་སུ པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་མྤེ་སུ ཡཾ ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཏཾ མ་ཧཱ་པ་དཱ་ནེ ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝ.
ཨི་ཏི ཨི་མེ་སུ ཨ་ཊྛ་སུ པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་མྤེ་སུ པ་ཋ་མོ དྷཱ་ཏུ་ཀོ་པེ་ན, དུ་ཏི་ཡོ ཨི་དྡྷཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཏ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠཱ པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛེ་ན, པ་ཉྩ་མོ ཉཱ་ཎ་ཏེ་ཛེ་ན, ཚ་ཊྛོ སཱ་དྷུ་ཀཱ་ར་དཱ་ན་ཝ་སེ་ན, ས་ཏྟ་མོ ཀཱ་རུ་ཉྙ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཨ་ཊྛ་མོ ཨཱ་རོ་ད་ནེ་ན. མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪིཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ནྟེ ཙ ཏ་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ནྟེ ཙ མ་ཧཱ་ས་ཏྟེ ཏ་སྶ པུ་ཉྙ་ཏེ་ཛེ་ན པ་ཐ་ཝཱི ཨ་ཀ་མྤི་ཏྠ. ཨ་བྷི་ས་མྦོ་དྷི་ཡཾ ཉཱ་ཎ་ཏེ་ཛེ་ན ཨ་བྷི་ཧ་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་ཀ་མྤི་ཏྠ. དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ནེ སཱ་དྷུ་ཀཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ས་ཎྛི་ཏཱ སཱ་དྷུ་ཀཱ་རཾ ད་ད་མཱ་ནཱ ཨ་ཀ་མྤི་ཏྠ. ཨཱ་ཡུ་ས་ངྑཱ་རོ་སྶ་ཛྫ་ནེ ཀཱ་རུ་ཉྙ་ས་བྷཱ་ཝ་ས་ཎྛི་ཏཱ ཙི་ཏྟ་ས་ངྑོ་བྷཾ ཨ་ས་ཧ་མཱ་ནཱ ཨ་ཀ་མྤི་ཏྠ. པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ ཨཱ་རོ་ད་ན་ཝེ་ག་ཏུ་ནྣཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་ཀ་མྤི་ཏྠ. ཨ་ཡཾ པ་ན་ཏྠོ པ་ཐ་ཝཱི་དེ་ཝ་ཏཱ་ཡ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦོ, མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏ་པ་ཐ་ཝི་ཡཱ པ་ནེ་ཏཾ ན་ཏྠི ཨ་ཙེ་ཏ་ན་ཏྟཱ་ཏི.
ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨ་ཊྛ ཧེ་ཏཱུཏི ཨེ་ཏྠ ཨི་མེཏི ནི་དྡི་ཊྛ་ནི་ད་སྶ་ནཾ. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཙ པ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ – ‘‘ཨ་དྡྷཱ ཨ་ཛྫ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨཱ་ཡུ་ས་ངྑཱ་རོ ཨོ་སྶ་ཊྛོ’’ཏི ས་ལླ་ཀྑེ་སི. བྷ་ག་ཝཱ པ་ན ས་ལླ་ཀྑི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ཛཱ་ན་ནྟོ་པི ཨོ་ཀཱ་སཾ ཨ་ད་ཏྭཱ་ཝ ཨ་ཉྙཱ་ནི་པི ཨ་ཊྛ་ཀཱ་ནི ས་མྤི་ཎྜེ་ནྟོ – ‘‘ཨ་ཊྛ ཁོ ཨི་མཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.