བྲ་ཧྨ་ཡཱ་ཙ་ན་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༦༤. ཏ་ཏི་ཡ་བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རེ ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཡྻནྟི ཡ་དི པ་ནཱ་ཧཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཡྻཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་ཏ་ཀྐོ ཀ་དཱ ཨུ་པྤ་ནྣོ་ཏི? བུ་དྡྷ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ཨ་ཊྛ་མེ ས་ཏྟཱ་ཧེ. སོ ཀི་ར བུ་དྡྷོ ཧུ་ཏྭཱ ས་ཏྟཱ་ཧཾ བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐེ ནི་སཱི་དི, ས་ཏྟཱ་ཧཾ བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ ཨ་ཊྛཱ་སི, ས་ཏྟཱ་ཧཾ ར་ཏ་ན་ཙ་ངྐ་མེ ཙ་ངྐ་མི, ས་ཏྟཱ་ཧཾ ར་ཏ་ན་ག་བྦྷེ དྷ་མྨཾ ཝི་ཙི་ན་ནྟོ ནི་སཱི་དི, ས་ཏྟཱ་ཧཾ ཨ་ཛ་པཱ་ལ་ནི་གྲོ་དྷེ ནི་སཱི་དི, ས་ཏྟཱ་ཧཾ མུ་ཙ་ལི་ནྡེ ནི་སཱི་དི, ས་ཏྟཱ་ཧཾ རཱ་ཛཱ་ཡ་ཏ་ནེ ནི་སཱི་དི. ཏ་ཏོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ཊྛ་མེ ས་ཏྟཱ་ཧེ པུ་ན ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་ཛ་པཱ་ལ་ནི་གྲོ་དྷེ ནི་སི་ནྣ་མ་ཏྟ་སྶེ་ཝ ས་བྦ་བུ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་ཙི་ཎྞ་ས་མཱ་ཙི་ཎྞོ ཨ་ཡ་ཉྩེ་ཝ ཨི་ཏོ ཨ་ན་ནྟ་རོ ཙ ཝི་ཏ་ཀྐོ ཨུ་པྤ་ནྣོ་ཏི.
ཏ་ཏྠ ཨ་དྷི་ག་ཏོཏི པ་ཊི་ཝི་དྡྷོ. དྷ་མྨོཏི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨོ. ག་མྦྷཱི་རོཏི ཨུ་ཏྟཱ་ན་བྷཱ་ཝ་པ་ཊི་ཀྑེ་པ་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཏཾ. དུ་དྡ་སོཏི ག་མྦྷཱི་ར་ཏྟཱ་ཝ དུ་དྡ་སོ དུ་ཀྑེ་ན ད་ཊྛ་བྦོ, ན ས་ཀྐཱ སུ་ཁེ་ན ད་ཊྛུཾ. དུ་དྡ་ས་ཏྟཱ་ཝ དུ་ར་ནུ་བོ་དྷོ དུ་ཀྑེ་ན ཨ་ཝ་བུ་ཛ྄ཛྷི་ཏ་བྦོ, ན ས་ཀྐཱ སུ་ཁེ་ན ཨ་ཝ་བུ་ཛ྄ཛྷི་ཏུཾ. ས་ནྟོཏི ནི་བྦུ་ཏོ. པ་ཎཱི་ཏོཏི ཨ་ཏ་པྤ་ཀོ. ཨི་དཾ དྭ་ཡཾ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་མེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཏ་ཀྐཱ་ཝ་ཙ་རོཏི ཏ་ཀྐེ་ན ཨ་ཝ་ཙ་རི་ཏ་བྦོ ཨོ་གཱ་ཧི་ཏ་བྦོ ན ཧོ་ཏི, ཉཱ་ཎེ་ནེ་ཝ ཨ་ཝ་ཙ་རི་ཏ་བྦོ. ནི་པུ་ཎོཏི ས་ཎྷོ. པ་ཎྜི་ཏ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡོཏི ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཊི་པ་ནྣེ་ཧི པ་ཎྜི་ཏེ་ཧི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨཱ་ལ་ཡ་རཱ་མཱཏི ས་ཏྟཱ པ་ཉྩ་སུ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་སུ ཨ་ལླཱི་ཡ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏེ ཨཱ་ལ་ཡཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ཨ་ཊྛ་ས་ཏ་ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཙ་རི་ཏཱ་ནི ཨཱ་ལ་ཡ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཨཱ་ལ་ཡཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ཏེ་ཧི ཨཱ་ལ་ཡེ་ཧི ར་མ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ལ་ཡ་རཱ་མཱ. ཨཱ་ལ་ཡེ་སུ ར་ཏཱ་ཏི ཨཱ་ལ་ཡ་ར་ཏཱ. ཨཱ་ལ་ཡེ་སུ སུ་ཊྛུ མུ་དི་ཏཱ་ཏི ཨཱ་ལ་ཡ་ས་མྨུ་དི་ཏཱ. ཡ་ཐེ་ཝ ཧི སུ་ས་ཛྫི་ཏཾ པུ་པྥ་ཕ་ལ་བྷ་རི་ཏ་རུ་ཀྑཱ་དི་ས་མྤ་ནྣཾ ཨུ་ཡྻཱ་ནཾ པ་ཝི་ཊྛོ རཱ་ཛཱ ཏཱ་ཡ ཏཱ་ཡ ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ར་མ་ཏི, པ་མུ་དི་ཏོ ཨཱ་མོ་དི་ཏོ ཧོ་ཏི, ན ཨུ་ཀྐ་ཎྛ་ཏི, སཱ་ཡཾ ནི་ཀྑ་མི་ཏུཾ ན ཨི་ཙྪ་ཏི, ཨེ་ཝ་མི་མེ་ཧི་པི ཀཱ་མཱ་ལ་ཡ་ཏ་ཎྷཱ་ལ་ཡེ་ཧི ས་ཏྟཱ ར་མ་ནྟི, སཾ་སཱ་ར་ཝ་ཊྚེ པ་མུ་དི་ཏཱ ཨ་ནུ་ཀྐ་ཎྛི་ཏཱ ཝ་ས་ནྟི. ཏེ་ན ནེ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ དུ་ཝི་དྷ་མྤི ཨཱ་ལ་ཡཾ ཨུ་ཡྻཱ་ན་བྷཱུ་མིཾ ཝི་ཡ ད་སྶེ་ནྟོ – ‘‘ཨཱ་ལ་ཡ་རཱ་མཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.
ཡ་དི་དནྟི ནི་པཱ་ཏོ, ཏ་སྶ ཋཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ – ‘‘ཡཾ ཨི་ད’’ནྟི, པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ – ‘‘ཡོ ཨ་ཡ’’ནྟི ཨེ་ཝ་མ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཨི་ད་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ་པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དོཏི ཨི་མེ་སཾ པ་ཙྩ་ཡཱ ཨི་ད་པྤ་ཙྩ་ཡཱ, ཨི་ད་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ཨེ་ཝ ཨི་ད་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ, ཨི་ད་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ ཙ སཱ པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དོ ཙཱ་ཏི ཨི་ད་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ་པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དོ. ས་ངྑཱ་རཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དཱི་ནཾ ཨེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ཐོཏི་ཨཱ་དི ས་བྦཾ ནི་བྦཱ་ན་མེ་ཝ. ཡ་སྨཱ ཧི ཏཾ ཨཱ་ག་མྨ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ཝི་པྥ་ནྡི་ཏཱ་ནི ས་མྨ་ནྟི ཝཱུ་པ་ས་མྨ་ནྟི ཏ་སྨཱ – ‘‘ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ཐོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཡ་སྨཱ ཙ ཏཾ ཨཱ་ག་མྨ ས་བྦེ ཨུ་པ་དྷ་ཡོ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛཱ ཧོ་ནྟི, ས་བྦཱ ཏ་ཎྷཱ ཁཱི་ཡ་ནྟི, ས་བྦེ ཀི་ལེ་ས་རཱ་གཱ ཝི་ར་ཛྫ་ནྟི, ས་བྦཾ དུ་ཀྑཾ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ས་བྦཱུ་པ་དྷི་པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒོ ཏ་ཎྷཱ་ཀྑ་ཡོ ཝི་རཱ་གོ ནི་རོ་དྷོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. སཱ པ་ནེ་སཱ ཏ་ཎྷཱ བྷ་ཝེ་ན བྷ་ཝཾ, ཕ་ལེ་ན ཝཱ ས་དྡྷིཾ ཀ་མྨཾ ཝི་ན་ཏི སཾ་སི་བྦ་ཏཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཝཱ་ན་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཏོ ཝཱ་ན་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟ་ནྟི ནི་བྦཱ་ནཾ. སོ མ་མ་སྶ ཀི་ལ་མ་ཐོཏི ཡཱ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟཱ་ནཾ དེ་ས་ནཱ ནཱ་མ, སོ མ་མ ཀི་ལ་མ་ཐོ ཨ་སྶ, སཱ མ་མ ཝི་ཧེ་སཱ ཨ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀཱ་ཡ་ཀི་ལ་མ་ཐོ ཙེ་ཝ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཧེ་སཱ ཙ ཨ་སྶཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ཙི་ཏྟེ པ་ན ཨུ་བྷ་ཡ་མྤེ་ཏཾ བུ་དྡྷཱ་ནཾ ན་ཏྠི.
༦༥. ཨ་པི་སྶཱུཏི ཨ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ན་ཏྠེ ནི་པཱ་ཏོ. སོ – ‘‘ན ཀེ་ཝ་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི, ཨི་མཱ་པི གཱ་ཐཱ པ་ཊི་བྷཾ་སཱུ’’ཏི དཱི་པེ་ཏི. ཝི་པ་སྶིནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་པ་སྶི་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ར་ཧ་ཏོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ན་ཙྪ་རི་ཡཱཏི ཨ་ནུ་ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ. པ་ཊི་བྷཾ་སཱུཏི པ་ཊི་བྷཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ཉཱ་ཎ་སྶ གོ་ཙ་རཱ ཨ་ཧེ་སུཾ, པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཡི་ཏ་བྦ་ཏཾ པཱ་པུ་ཎིཾ་སུ.
ཀི་ཙྪེ་ནཱཏི དུ་ཀྑེ་ན, ན དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ. བུ་དྡྷཱ་ན་ཉྷི ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི མ་གྒཱ སུ་ཁ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཝ ཧོ་ནྟི. པཱ་ར་མཱི་པཱུ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ པ་ན ས་རཱ་ག་ས་དོ་ས་ས་མོ་ཧ་སྶེ་ཝ ས་ཏོ ཨཱ་ག་ཏཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཡཱ་ཙ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ལ་ངྐ་ཏ་པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ སཱི་སཾ ཚི་ནྡི་ཏྭཱ ག་ལ་ལོ་ཧི་ཏཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ སུ་ཨ་ཉྫི་ཏཱ་ནི ཨ་ཀྑཱི་ནི ཨུ་པྤཱ་ཊེ་ཏྭཱ ཀུ་ལ་ཝཾ་ས་པ་དཱི་པ་ཀཾ པུ་ཏྟཾ མ་ནཱ་པ་ཙཱ་རི་ནིཾ བྷ་རི་ཡ་ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་ནི དེ་ནྟ་སྶ ཨ་ཉྙཱ་ནི ཙ ཁ་ནྟི་ཝཱ་དི་ས་དི་སེ་སུ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ་སུ ཚེ་ཛྫ་བྷེ་ཛྫཱ་དཱི་ནི པཱ་པུ་ཎ་ནྟ་སྶ ཨཱ་ག་མ་ནཱི་ཡ་པ་ཊི་པ་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཧ་ལནྟི ཨེ་ཏྠ ཧ་ཀཱ་རོ ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟོ, ཨ་ལ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པ་ཀཱ་སི་ཏུནྟི དེ་སེ་ཏུཾ; ཨེ་ཝཾ ཀི་ཙྪེ་ན ཨ་དྷི་ག་ཏ་སྶ དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ལཾ དེ་སེ་ཏུཾ; ཀོ ཨ་ཏྠོ དེ་སི་ཏེ་ནཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. རཱ་ག་དོ་ས་པ་རེ་ཏེ་ཧཱིཏི རཱ་ག་དོ་ས་ཕུ་ཊྛེ་ཧི རཱ་ག་དོ་སཱ་ནུ་ག་ཏེ་ཧི ཝཱ.
པ་ཊི་སོ་ཏ་གཱ་མིནྟི ནི་ཙྩཱ་དཱི་ནཾ པ་ཊི་སོ་ཏཾ ཨ་ནི་ཙྩཾ དུ་ཀྑ་མ་ན་ཏྟཱ་སུ་བྷ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ག་ཏཾ ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨཾ. རཱ་ག་ར་ཏྟཱཏི ཀཱ་མ་རཱ་གེ་ན བྷ་ཝ་རཱ་གེ་ན དི་ཊྛི་རཱ་གེ་ན ཙ ར་ཏྟཱ. ན ད་ཀྑ་ནྟཱིཏི ཨ་ནི་ཙྩཾ དུ་ཀྑ་མ་ན་ཏྟཱ ཨ་སུ་བྷ་ནྟི ཨི་མི་ནཱ ས་བྷཱ་ཝེ་ན ན པ་སྶི་སྶ་ནྟི, ཏེ ཨ་པ་སྶ་ནྟེ ཀོ ས་ཀྑི་སྶ་ཏི ཨེ་ཝཾ གཱ་ཧཱ་པེ་ཏུཾ? ཏ་མོ་ཁ་ནྡྷེ་ན ཨཱ་ཝུ་ཊཱཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་རཱ་སི་ནཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་ཊཱ.
ཨ་པྤོ་སྶུ་ཀྐ་ཏཱ་ཡཱཏི ནི་རུ་སྶུ་ཀྐ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཨ་དེ་སེ་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་སྨཱ པ་ན་སྶ ཨེ་ཝཾ ཙི་ཏྟཾ ན་མི? ན་ནུ ཨེ་ས – ‘‘མུ་ཏྟོ མོ་ཙེ་སྶཱ་མཱི, ཏི་ཎྞོ ཏཱ་རེ་སྶཱ་མི’’,
‘‘ཀིཾ མེ ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཝེ་སེ་ན, དྷ་མྨཾ ས་ཙྪི་ཀ་ཏེ་ནི་དྷ;
ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པཱ་པུ་ཎི་ཏྭཱ, ས་ནྟཱ་རེ་སྶཾ ས་དེ་ཝ་ཀ’’ནྟི.
པ་ཏྠ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ པཱ་ར་མི་ཡོ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྟོ་ཏི. ས་ཙྩ་མེ་ཏཾ, པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ན་སྶ ཨེ་ཝཾ ཙི་ཏྟཾ ན་མི. ཏ་སྶ ཧི ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྭཱ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཀི་ལེ་ས་ག་ཧ་ན་ཏཾ དྷ་མྨ་སྶ ཙ ག་མྦྷཱི་ར་ཏཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ནྟ་སྶ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཀི་ལེ་ས་ག་ཧ་ན་ཏཱ ཙ དྷ་མྨ་ག་མྦྷཱི་ར་ཏཱ ཙ ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན པཱ་ཀ་ཊཱ ཛཱ་ཏཱ. ཨ་ཐ་སྶ – ‘‘ཨི་མེ ས་ཏྟཱ ཀ་ཉྫི་ཀ་པུ་ཎྞ་ལཱ་བུ ཝི་ཡ ཏ་ཀྐ་བྷ་རི་ཏ་ཙཱ་ཊི ཝི་ཡ ཝ་སཱ་ཏེ་ལ་པཱི་ཏ་པི་ལོ་ཏི་ཀཱ ཝི་ཡ ཨ་ཉྫ་ན་མ་ཀྑི་ཏ་ཧ་ཏྠཱ ཝི་ཡ ཀི་ལེ་ས་བྷ་རི་ཏཱ ཨ་ཏི་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ རཱ་ག་ར་ཏྟཱ དོ་ས་དུ་ཊྛཱ མོ་ཧ་མཱུ་ལ༹ྷཱ, ཏེ ཀིཾ ནཱ་མ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི ཙི་ནྟ་ཡ་ཏོ ཀི་ལེ་ས་ག་ཧ་ན་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ནཱ་པི ཨེ་ཝཾ ཙི་ཏྟཾ ན་མི.
‘‘ཨ་ཡ་ཉྩ དྷ་མྨོ པ་ཐ་ཝཱི་ས་ནྡྷཱ་ར་ཀ་ཨུ་ད་ཀ་ཀྑ་ནྡྷོ ཝི་ཡ ག་མྦྷཱི་རོ, པ་བྦ་ཏེ་ན པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏོ སཱ་ས་པོ ཝི་ཡ དུ་དྡ་སོ, ས་ཏ་དྷཱ བྷི་ནྣ་སྶ ཝཱ་ལ་སྶ ཀོ་ཊི་ཡཱ ཀོ་ཊིཾ པ་ཊི་པཱ་ད་ནཾ ཝི་ཡ དུ་ར་ནུ་བོ་དྷོ, ན་ནུ མ་ཡཱ ཧི ཨི་མཾ དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏུཾ ཝཱ་ཡ་མ་ནྟེ་ན ཨ་དི་ནྣཾ དཱ་ནཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཨ་ར་ཀྑི་ཏཾ སཱི་ལཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཨ་པ་རི་པཱུ་རི་ཏཱ ཀཱ་ཙི པཱ་ར་མཱི ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཏ་སྶ མེ ནི་རུ་སྶཱ་ཧཾ ཝི་ཡ མཱ་ར་བ་ལཾ ཝི་དྷ་མ་ནྟ་སྶཱ་པི པ་ཐ་ཝཱི ན ཀ་མྤི་ཏྠ, པ་ཋ་མ་ཡཱ་མེ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟ་སྶཱ་པི ན ཀ་མྤི་ཏྠ, མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ཡཱ་མེ དི་བྦ་ཙ་ཀྑུཾ ཝི་སོ་དྷེ་ནྟ་སྶཱ་པི ན ཀ་མྤི་ཏྠ, པ་ཙྪི་མ་ཡཱ་མེ པ་ན པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དཾ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟ་སྶེ་ཝ མེ ད་ས་ས་ཧ་སྶི་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ ཀ་མྤི་ཏྠ. ཨི་ཏི མཱ་དི་སེ་ནཱ་པི ཏི་ཀྑ་ཉཱ་ཎེ་ན ཀི་ཙྪེ་ནེ་ཝཱ་ཡཾ དྷ་མྨོ པ་ཊི་ཝི་དྡྷོ ཏཾ ལོ་ཀི་ཡ་མ་ཧཱ་ཛ་ནཱ ཀ་ཐཾ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི དྷ་མྨ་ག་མྦྷཱི་ར་ཏཱ་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ནཱ་པི ཨེ་ཝཾ ཙི་ཏྟཾ ན་མཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཨ་པི་ཙ བྲ་ཧྨུ་ནཱ ཡཱ་ཙི་ཏེ དེ་སེ་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ་པི་སྶ ཨེ་ཝཾ ཙི་ཏྟཾ ན་མི. ཛཱ་ནཱ་ཏི ཧི བྷ་ག་ཝཱ – ‘‘མ་མ ཨ་པྤོ་སྶུ་ཀྐ་ཏཱ་ཡ ཙི་ཏྟེ ན་མ་མཱ་ནེ མཾ མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ ཡཱ་ཙི་སྶ་ཏི, ཨི་མེ ཙ ས་ཏྟཱ བྲ་ཧྨ་ག་རུ་ཀཱ, ཏེ ‘ས་ཏྠཱ ཀི་ར དྷ་མྨཾ ན དེ་སེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨ་ཧོ་སི, ཨ་ཐ ནཾ མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ དེ་སཱ་པེ་སི, ས་ནྟོ ཝ་ཏ བྷོ དྷ་མྨོ, པ་ཎཱི་ཏོ ཝ་ཏ བྷོ དྷ་མྨོ’ཏི མ་ཉྙ་མཱ་ནཱ སུ་སྶཱུ་སི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. ཨི་མ་མྤི་སྶ ཀཱ་ར་ཎཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨ་པྤོ་སྶུ་ཀྐ་ཏཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ན་མི, ནོ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ་ཡཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
༦༦. ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶཱཏི ཨེ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི ‘‘ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཨ་ཐ ཁོ ཨི་མ་སྨིཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལེ༹ ཛེ་ཊྛ་ཀ་མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ ཨེ་སོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ན་སྶ་ཏི ཝ་ཏ བྷོ ལོ་ཀོཏི སོ ཀི་ར ཨི་མཾ ས་དྡཾ ཏ་ཐཱ ནི་ཙྪཱ་རེ་སི, ཡ་ཐཱ ད་ས་ས་ཧ་སྶི་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་བྲ་ཧྨཱ་ནོ སུ་ཏྭཱ ས་བྦེ ས་ནྣི་པ་ཏིཾ་སུ. ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མཱཏི ཡ་སྨིཾ ནཱ་མ ལོ་ཀེ. པུ་ར་ཏོ པཱ་ཏུ་ར་ཧོ་སཱིཏི ཏེ་ཧི ད་ས་ཧི བྲ་ཧྨ་ས་ཧ་སྶེ་ཧི ས་དྡྷིཾ པཱ་ཏུ་ར་ཧོ་སི. ཨ་པྤ་ར་ཛ་ཀྑ་ཛཱ་ཏི་ཀཱཏི པ་ཉྙཱ་མ་ཡེ ཨ་ཀྑི་མྷི ཨ་པྤཾ པ་རི་ཏྟཾ རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧ་ར་ཛཾ ཨེ་ཏེ་སཾ, ཨེ་ཝཾ ས་བྷཱ་ཝཱ་ཏི ཨ་པྤ་ར་ཛ་ཀྑ་ཛཱ་ཏི་ཀཱ. ཨ་སྶ་ཝ་ན་ཏཱཏི ཨ་སྶ་ཝ་ན་ཏཱ་ཡ. བྷ་ཝི་སྶ་ནྟཱིཏི པུ་རི་མ་བུ་དྡྷེ་སུ ད་ས་པུ་ཉྙ་ཀི་རི་ཡ་ཝ་ཏྠུ་ཝ་སེ་ན ཀ་ཏཱ་དྷི་ཀཱ་རཱ པ་རི་པཱ་ཀ་ག་ཏཱ པ་དུ་མཱ་ནི ཝི་ཡ སཱུ་རི་ཡ་ར་སྨི་ས་མྥ་སྶཾ, དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནཱ ཙ་ཏུ་པྤ་དི་ཀ་གཱ་ཐཱ་ཝ་སཱ་ནེ ཨ་རི་ཡ་བྷཱུ་མིཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ནཱ་ར་ཧཱ ན ཨེ་ཀོ, ན དྭེ, ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་རོ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི.
༦༩. ཨ་ཛ྄ཛྷེ་ས་ནནྟི ཨེ་ཝཾ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ ཡཱ་ཙ་ནཾ. བུ་དྡྷ་ཙ་ཀྑུ་ནཱཏི ཨི་ནྡྲི་ཡ་པ་རོ་པ་རི་ཡ་ཏྟ་ཉཱ་ཎེ་ན ཙ ཨཱ་ས་ཡཱ་ནུ་ས་ཡ་ཉཱ་ཎེ་ན ཙ. ཨི་མེ་ས་ཉྷི དྭི་ནྣཾ ཉཱ་ཎཱ་ནཾ ‘‘བུ་དྡྷ་ཙ་ཀྑཱུ’’ཏི ནཱ་མཾ, ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ‘‘ས་མ་ནྟ་ཙ་ཀྑཱུ’’ཏི, ཏི་ཎྞཾ མ་གྒ་ཉཱ་ཎཱ་ནཾ ‘‘དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑཱུ’’ཏི. ཨ་པྤ་ར་ཛ་ཀྑེཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཡེ་སཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ པ་ཉྙཱ་ཙ་ཀྑུ་མྷི རཱ་གཱ་དི་ར་ཛཾ ཨ་པྤཾ, ཏེ ཨ་པྤ་ར་ཛ་ཀྑཱ. ཡེ་སཾ ཏཾ མ་ཧ་ནྟཾ, ཏེ མ་ཧཱ་ར་ཛ་ཀྑཱ. ཡེ་སཾ ས་དྡྷཱ་དཱི་ནི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ཏི་ཀྑཱ་ནི, ཏེ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཱ. ཡེ་སཾ ཏཱ་ནི མུ་དཱུ་ནི, ཏེ མུ་དི་ནྡྲི་ཡཱ. ཡེ་སཾ ཏེ་ཡེ་ཝ ས་དྡྷཱ་ད་ཡོ ཨཱ་ཀཱ་རཱ སུ་ནྡ་རཱ, ཏེ སྭཱ་ཀཱ་རཱ. ཡེ ཀ་ཐི་ཏ་ཀཱ་ར་ཎཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ནྟི, སུ་ཁེ་ན ས་ཀྐཱ ཧོ་ནྟི ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏུཾ, ཏེ སུ་ཝི་ཉྙཱ་པ་ཡཱ. ཡེ པ་ར་ལོ་ཀ་ཉྩེ་ཝ ཝ་ཛྫ་ཉྩ བྷ་ཡ་ཏོ པ་སྶ་ནྟི, ཏེ པ་ར་ལོ་ཀ་ཝ་ཛྫ་བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝི་ནོ ནཱ་མ.
ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ པཱ་ལི༹ – ‘‘ས་དྡྷོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་པྤ་ར་ཛ་ཀྑོ, ཨ་སྶ་དྡྷོ པུ་གྒ་ལོ མ་ཧཱ་ར་ཛ་ཀྑོ.… ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོ…པེ… ཀུ་སཱི་ཏོ… ཨུ་པ་ཊྛི་ཏ་སྶ་ཏི… མུ་ཊྛ་སྶ་ཏི… ས་མཱ་ཧི་ཏོ… ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏོ… པ་ཉྙ་ཝཱ… དུ་པྤ་ཉྙོ པུ་གྒ་ལོ མ་ཧཱ་ར་ཛ་ཀྑོ. ཏ་ཐཱ ས་དྡྷོ པུ་གྒ་ལོ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡོ…པེ… པ་ཉྙ་ཝཱ པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ལོ་ཀ་ཝ་ཛྫ་བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི, དུ་པྤ་ཉྙོ པུ་གྒ་ལོ ན པ་ར་ལོ་ཀ་ཝ་ཛྫ་བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི. ལོ་ཀོཏི ཁ་ནྡྷ་ལོ་ཀོ, དྷཱ་ཏུ་ལོ་ཀོ, ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ལོ་ཀོ, ས་མྤ་ཏྟི་བྷ་ཝ་ལོ་ཀོ, ཝི་པ་ཏྟི་བྷ་ཝ་ལོ་ཀོ, ས་མྤ་ཏྟི་ས་མྦྷ་ཝ་ལོ་ཀོ, ཝི་པ་ཏྟི་ས་མྦྷ་ཝ་ལོ་ཀོ. ཨེ་ཀོ ལོ་ཀོ – ས་བྦེ ས་ཏྟཱ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཊྛི་ཏི་ཀཱ. དྭེ ལོ་ཀཱ – ནཱ་མ་ཉྩ རཱུ་པ་ཉྩ. ཏ་ཡོ ལོ་ཀཱ – ཏི་སྶོ ཝེ་ད་ནཱ. ཙ་ཏྟཱ་རོ ལོ་ཀཱ – ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ. པ་ཉྩ ལོ་ཀཱ – པ་ཉྩུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ. ཚ ལོ་ཀཱ – ཚ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ནི ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི. ས་ཏྟ ལོ་ཀཱ – ས་ཏྟ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡོ. ཨ་ཊྛ ལོ་ཀཱ – ཨ་ཊྛ ལོ་ཀ་དྷ་མྨཱ. ན་ཝ ལོ་ཀཱ – ན་ཝ ས་ཏྟཱ་ཝཱ་སཱ. ད་ས ལོ་ཀཱ – ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི. དྭཱ་ད་ས ལོ་ཀཱ – དྭཱ་ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི. ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ལོ་ཀཱ – ཨ་ཊྛཱ་ར་ས དྷཱ་ཏུ་ཡོ. ཝ་ཛྫནྟི ས་བྦེ ཀི་ལེ་སཱ ཝ་ཛྫཾ, ས་བྦེ དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ ཝ་ཛྫཾ, ས་བྦེ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ ཝ་ཛྫཾ, ས་བྦེ བྷ་ཝ་གཱ་མི་ཀ་མྨཱ ཝ་ཛྫཾ. ཨི་ཏི ཨི་མ་སྨི་ཉྩ ལོ་ཀེ ཨི་མ་སྨི་ཉྩ ཝ་ཛྫེ ཏི་བྦཱ བྷ་ཡ་ས་ཉྙཱ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཧོ་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨུ་ཀྑི་ཏྟཱ་སི་ཀེ ཝ་དྷ་ཀེ. ཨི་མེ་ཧི པ་ཉྙཱ་སཱ་ཡ ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏི ཨ་ཉྙཱ་ཏི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཨི་དཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ཨི་ནྡྲི་ཡ་པ་རོ་པ་རི་ཡ་ཏྟེ ཉཱ་ཎ’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༡.༡༡༢).
ཨུ་པྤ་ལི་ནི་ཡནྟི ཨུ་པྤ་ལ་ཝ་ནེ. ཨི་ཏ་རེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ནྟོ་ནི་མུ་གྒ་པོ་སཱི་ནཱིཏི ཡཱ་ནི ཨ་ཉྙཱ་ནི་པི པ་དུ་མཱ་ནི ཨ་ནྟོ་ནི་མུ་གྒཱ་ནེ་ཝ པོ་ས་ཡ་ནྟི. ཨུ་ད་ཀཾ ཨ་ཙྩུ་གྒ་མྨ ཋི་ཏཱ་ནཱིཏི ཨུ་ད་ཀཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཋི་ཏཱ་ནི. ཏ་ཏྠ ཡཱ་ནི ཨ་ཙྩུ་གྒ་མྨ ཋི་ཏཱ་ནི, ཏཱ་ནི སཱུ་རི་ཡ་ར་སྨི་ས་མྥ་སྶཾ ཨཱ་ག་མ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནི ཋི་ཏཱ་ནི ཨ་ཛྫ པུ་པྥ་ན་ཀཱ་ནི. ཡཱ་ནི ས་མོ་ད་ཀཾ ཋི་ཏཱ་ནི, ཏཱ་ནི སྭེ པུ་པྥ་ན་ཀཱ་ནི. ཡཱ་ནི ཨུ་ད་ཀཱ་ནུ་གྒ་ཏཱ་ནི ཨ་ནྟོ་ཨུ་ད་ཀ་པོ་སཱི་ནི, ཏཱ་ནི ཏ་ཏི་ཡ་དི་ཝ་སེ པུ་པྥ་ན་ཀཱ་ནི. ཨུ་ད་ཀཱ པ་ན ཨ་ནུ་གྒ་ཏཱ་ནི ཨ་ཉྙཱ་ནི་པི ས་རོ་ཛ་ཨུ་པྤ་ལཱ་དཱི་ནི ནཱ་མ ཨ་ཏྠི, ཡཱ་ནི ནེ་ཝ པུ་པྥི་སྶ་ནྟི, མ་ཙྪ་ཀ་ཙྪ་པ་བྷ་ཀྑཱ་ནེ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི, ཏཱ་ནི པཱ་ལི༹ཾ ནཱ་རཱུ་ལ༹ྷཱ་ནི. ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ པ་ན དཱི་པེ་ཏ་བྦཱ་ནཱི་ཏི དཱི་པི་ཏཱ་ནི. ཡ་ཐེ་ཝ ཧི ཏཱ་ནི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཱ་ནི པུ་པྥཱ་ནི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙཱུ, ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙཱུ, ནེ་ཡྻོ, པ་ད་པ་ར་མོ་ཏི ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལཱ. ཏ་ཏྠ ཡ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ས་ཧ ཨུ་དཱ་ཧ་ཊ་ཝེ་ལཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི པུ་གྒ་ལོ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙཱུ. ཡ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ས་ངྑི་ཏྟེ་ན བྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠེ ཝི་བྷ་ཛི་ཡ་མཱ་ནེ དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི པུ་གྒ་ལོ ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙཱུ. ཡ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨུ་དྡེ་ས་ཏོ པ་རི་པུ་ཙྪ་ཏོ ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏོ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟེ སེ་ཝ་ཏོ བྷ་ཛ་ཏོ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏོ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཡྻོ. ཡ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ བ་ཧུ་མྤི སུ་ཎ་ཏོ བ་ཧུ་མྤི བྷ་ཎ་ཏོ བ་ཧུ་མྤི ག་ཎྷ་ཏོ བ་ཧུ་མྤི དྷཱ་ར་ཡ་ཏོ བ་ཧུ་མྤི ཝཱ་ཙ་ཡ་ཏོ ན ཏཱ་ཡ ཛཱ་ཏི་ཡཱ དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི པུ་གྒ་ལོ པ་ད་པ་ར་མོ (པུ. པ. ༡༤༨, ༡༤༩, ༡༥༠, ༡༥༡).
ཏ་ཏྠ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་པྤ་ལ་ཝ་ནཱ་དི་ས་དི་སཾ ད་ས་ས་ཧ་སྶི་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ – ‘‘ཨ་ཛྫ པུ་པྥ་ན་ཀཱ་ནི ཝི་ཡ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙཱུ, སྭེ པུ་པྥ་ན་ཀཱ་ནི ཝི་ཡ ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙཱུ, ཏ་ཏི་ཡ་དི་ཝ་སེ པུ་པྥ་ན་ཀཱ་ནི ཝི་ཡ ནེ་ཡྻོ, མ་ཙྪ་ཀ་ཙྪ་པ་བྷ་ཀྑཱ་ནི ཝི་ཡ པ་ད་པ་ར་མོ’’ཏི ཨ་དྡ་ས. པ་སྶ་ནྟོ ཙ – ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨ་པྤ་ར་ཛ་ཀྑཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ མ་ཧཱ་ར་ཛ་ཀྑཱ. ཏ་ཏྲཱ་པི ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙཱུ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ཏོ ཨ་དྡ་ས. ཏ་ཏྠ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ ཨ་ཏྠཾ སཱ་དྷེ་ཏི, པ་ད་པ་ར་མཱ་ནཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ཝཱ་ས་ན་ཏྠཱ་ཡ ཧོ་ཏི.
ཨ་ཐ བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མེ་སཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཝ་ཧཾ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ ཝི་དི་ཏྭཱ དེ་སེ་ཏུ་ཀ་མྱ་ཏཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ པུ་ན ཏེ ས་བྦེ་སུ་པི ཏཱི་སུ བྷ་ཝེ་སུ ས་བྦེ ས་ཏྟེ བྷ་བྦཱ་བྷ་བྦ་ཝ་སེ་ན དྭེ ཀོ་ཊྛཱ་སེ ཨ་ཀཱ་སི. ཡེ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཡེ ཏེ ས་ཏྟཱ ཀ་མྨཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ, ཝི་པཱ་ཀཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ, ཀི་ལེ་སཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ, ཨ་སྶ་དྡྷཱ ཨ་ཙྪ་ནྡི་ཀཱ དུ་པྤ་ཉྙཱ ཨ་བྷ་བྦཱ ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མི་ཏུཾ ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ས་མྨ་ཏྟཾ, ཨི་མེ ཏེ ས་ཏྟཱ ཨ་བྷ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མེ ས་ཏྟཱ བྷ་བྦཱ? ཡེ ཏེ ས་ཏྟཱ ན ཀ་མྨཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན…པེ…ཨི་མེ ཏེ ས་ཏྟཱ བྷ་བྦཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༨༢༧; པ་ཊི. མ. ༡.༡༡༤).
ཏ་ཏྠ ས་བྦེ་པི ཨ་བྷ་བྦ་པུ་གྒ་ལེ པ་ཧཱ་ཡ བྷ་བྦ་པུ་གྒ་ལེ་ཡེ་ཝ ཉཱ་ཎེ་ན པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ – ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ རཱ་ག་ཙ་རི་ཏཱ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ དོ་ས་མོ་ཧ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏཱ’’ཏི ཚ ཀོ་ཊྛཱ་སེ ཨ་ཀཱ་སི. ཨེ་ཝཾ ཀ་ཏྭཱ – ‘‘དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་སི. བྲ་ཧྨཱ ཏཾ ཉ་ཏྭཱ སོ་མ་ན་སྶ་ཛཱ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ གཱ་ཐཱ་ཧི ཨ་ཛ྄ཛྷ་བྷཱ་སི. ཨི་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ – ‘‘ཨ་ཐ ཁོ སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.
༧༠. ཏ་ཏྠ ཨ་ཛ྄ཛྷ་བྷཱ་སཱིཏི ཨ་དྷི་ཨ་བྷཱ་སི, ཨ་དྷི་ཀི་ཙྩ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨ་བྷཱ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
སེ་ལེ ཡ་ཐཱ པ་བྦ་ཏ་མུ་དྡྷ་ནི་ཊྛི་ཏོཏི སེ་ལ་མ་ཡེ ཨེ་ཀ་གྒྷ་ནེ པ་བྦ་ཏ་མུ་དྡྷ་ནི ཡ་ཐཱ་ཋི་ཏོ་ཝ, ན ཧི ཏ་ཏྠ ཋི་ཏ་སྶ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ གཱི་ཝུ་ཀྑི་པ་ན་པ་སཱ་ར་ཎཱ་དི་ཀི་ཙྩཾ ཨ་ཏྠི. ཏ་ཐཱུ་པ་མནྟི ཏ་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཾ སེ་ལ་པ་བྦ་ཏཱུ་པ་མཾ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ས་ངྑེ་པ་ཏྠོ, ཡ་ཐཱ སེ་ལ་པ་བྦ་ཏ་མུ་དྡྷ་ནི ཡ་ཐཱ་ཋི་ཏོ་ཝ ཙ་ཀྑུ་མཱ པུ་རི་སོ ས་མ་ནྟ་ཏོ ཛ་ན་ཏཾ པ་སྶེ་ཡྻ, ཏ་ཐཱ ཏྭ་མྤི སུ་མེ་དྷ, སུ་ནྡ་ར་པ་ཉྙ་ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎེ་ན ས་མ་ནྟ་ཙ་ཀྑུ བྷ་ག་ཝཱ དྷ་མྨ་མ་ཡཾ པ་ཉྙཱ་མ་ཡཾ པཱ་སཱ་ད་མཱ་རུ་ཡ྄ཧ ས་ཡཾ ཨ་པེ་ཏ་སོ་ཀོ སོ་ཀཱ་ཝ་ཏི་ཎྞཾ ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཾ ཛ་ན་ཏཾ ཨ་པེ་ཀྑ་སྶུ, ཨུ་པ་དྷཱ་ར་ཡ ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑ.
ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཡ་ཐཱ ཧི པ་བྦ་ཏ་པཱ་དེ ས་མ་ནྟཱ མ་ཧ་ནྟཾ ཁེ་ཏྟཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཀེ་དཱ་ར་པཱ་ལཱི༹་སུ ཀུ་ཊི་ཀཱ་ཡོ ཀ་ཏྭཱ ར་ཏྟིཾ ཨ་གྒིཾ ཛཱ་ལེ་ཡྻུཾ. ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཉྩ ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རཾ ཨ་སྶ. ཨ་ཐ་སྶ པ་བྦ་ཏ་སྶ མ་ཏྠ་ཀེ ཋ་ཏྭཱ ཙ་ཀྑུ་མ་ཏོ པུ་རི་ས་སྶ བྷཱུ་མིཾ ཨོ་ལོ་ཀ་ཡ་ཏོ ནེ་ཝ ཁེ་ཏྟཾ, ན ཀེ་དཱ་ར་པཱ་ལི༹་ཡོ, ན ཀུ་ཊི་ཡོ, ན ཏ་ཏྠ ས་ཡི་ཏ་མ་ནུ་སྶཱ པ་ཉྙཱ་ཡེ་ཡྻུཾ, ཀུ་ཊི་ཀཱ་སུ པ་ན ཨ་གྒི་ཛཱ་ལ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ པ་ཉྙཱ་ཡེ་ཡྻ. ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨ་པཱ་སཱ་ད་མཱ་རུ་ཡ྄ཧ ས་ཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡཾ ཨོ་ལོ་ཀ་ཡ་ཏོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ཡེ ཏེ ཨ་ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ ས་ཏྟཱ, ཏེ ཨེ་ཀ་ཝི་ཧཱ་རེ ད་ཀྑི་ཎ་ཛཱ་ཎུ་པ་སྶེ ནི་སི་ནྣཱ་པི བུ་དྡྷ་ཙ་ཀྑུ་སྶ ཨཱ་པཱ་ཐཾ ནཱ་ག་ཙྪ་ནྟི, ར་ཏྟིཾ ཁི་ཏྟ་ས་རཱ ཝི་ཡ ཧོ་ནྟི. ཡེ པ་ན ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ ཝེ་ནེ་ཡྻ་པུ་གྒ་ལཱ, ཏེ ཏ་སྶ དཱུ་རེ ཋི་ཏཱ་པི ཨཱ་པཱ་ཐཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི, སོ ཨ་གྒི ཝི་ཡ ཧི་མ་ཝ་ནྟ་པ་བྦ་ཏོ ཝི་ཡ ཙ. ཝུ་ཏྟ་མྤི ཙེ་ཏཾ –
‘‘དཱུ་རེ ས་ནྟོ པ་ཀཱ་སེ་ནྟི, ཧི་མ་ཝ་ནྟོ་ཝ པ་བྦ་ཏོ;
ཨ་ས་ནྟེ་ཏྠ ན དི་སྶ་ནྟི, ར་ཏྟིཾ ཁི་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ ས་རཱ’’ཏི. (དྷ. པ. ༣༠༤);
ཨུ་ཊྛེ་ཧཱིཏི བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་མྨ་དེ་ས་ན་ཏྠཾ ཙཱ་རི་ཀ་ཙ་ར་ཎཾ ཡཱ་ཙ་ནྟོ བྷ་ཎ་ཏི. ཝཱི་རཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ བྷ་ག་ཝཱ ཝཱི་རི་ཡ་ཝ་ནྟ་ཏཱ་ཡ ཝཱི་རོ, དེ་ཝ་པུ་ཏྟ་མ་ཙྩུ་ཀི་ལེ་ས་མཱ་རཱ་ནཾ ཝི་ཛི་ཏ་ཏྟཱ ཝི་ཛི་ཏ་ས་ངྒཱ་མོ, ཛཱ་ཏི་ཀ་ནྟ་རཱ་དི་ནི་ཏྠ་ར་ཎ་ཏྠཱ་ཡ ཝེ་ནེ་ཡྻ་ས་ཏྠ་ཝཱ་ཧ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ ས་ཏྠ་ཝཱ་ཧོ, ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡ་ཨི་ཎ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཎ་ཎོཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
༧༡. ཨ་པཱ་རུ་ཏཱཏི ཝི་ཝ་ཊཱ. ཨ་མ་ཏ་སྶ དྭཱ་རཱཏི ཨ་རི་ཡ་མ་གྒོ. སོ ཧི ཨ་མ་ཏ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ནི་བྦཱ་ན་སྶ དྭཱ་རཾ. སོ མ་ཡཱ ཝི་ཝ་རི་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏོ་ཏི ད་སྶེ་ཏི. པ་མུ་ཉྩ་ནྟུ ས་དྡྷནྟི ས་བྦེ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་དྡྷཾ པ་མུ་ཉྩ་ནྟུ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ནྟུ. པ་ཙྪི་མ་པ་ད་དྭ་ཡེ ཨ་ཡ་མ་ཏྠོ, ཨ་ཧ་ཉྷི ཨ་ཏྟ་ནོ པ་གུ་ཎཾ སུ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཏ་མྤི ཨི་མཾ པ་ཎཱི་ཏཾ ཨུ་ཏྟ་མཾ དྷ་མྨཾ ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཱ་ཀི་ལ་མ་ཐ་ས་ཉྙཱི ཧུ་ཏྭཱ ན བྷཱ་སིཾ, ཨི་དཱ་ནི པ་ན ས་བྦེ ཛ་ནཱ ས་དྡྷཱ་བྷཱ་ཛ་ནཾ ཨུ་པ་ནེ་ནྟུ, པཱུ་རེ་སྶཱ་མི ཏེ་སཾ ས་ངྐ་པྤ་ནྟི.