༧. ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༦༨. ས་ཏྟ་མེ ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠཱུ་ནཱིཏི ཀ་ཐཱ་ཀཱ་ར་ཎཱ་ནི, ཀ་ཐཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡོ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཡོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཝཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྡྷཱ་ནནྟི ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ནཱ་མ ཀཱ་ལོ་པི ཝ་ཊྚ་ཏི ཁ་ནྡྷཱ་པི. ཨ་ནཱ་ག་ཏ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཏཱི་ཏེ ཀ་སྶ་པོ ནཱ་མ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཨ་ཧོ་སི, ཏ་སྶ ཀི་ཀཱི ནཱ་མ ཀཱ་སི་ཀ་རཱ་ཛཱ ཨ་གྒུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི, ཝཱི་ས་ཏི ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨཱ་ཡུ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཀ་ཐེ་ནྟོ ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི ནཱ་མ. ཨ་ནཱ་ག་ཏེ མེ་ཏྟེ་ཡྻོ ནཱ་མ བུ་དྡྷོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཏ་སྶ ས་ངྑོ ནཱ་མ རཱ་ཛཱ ཨ་གྒུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཨ་སཱི་ཏི ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨཱ་ཡུ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཀ་ཐེ་ནྟོ ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི ནཱ་མ. ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཨ་སུ་ཀོ ནཱ་མ རཱ་ཛཱ དྷ་མྨི་ཀོ་ཏི ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཀ་ཐེ་ནྟོ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི ནཱ་མ.

ཀ་ཐཱ་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ནཱཏི ཀ་ཐཱ་ས་མཱ་ག་མེ་ན. ཀ་ཙྪོཏི ཀ་ཐེ་ཏུཾ ཡུ་ཏྟོ. ཨ་ཀ་ཙྪོཏི ཀ་ཐེ་ཏུཾ ན ཡུ་ཏྟོ. ཨེ་ཀཾ་ས་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ པ་ཉྷནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ, ‘‘ཙ་ཀྑུ, ཨ་ནི་ཙྩ’’ནྟི པུ་ཊྛེ་ན, ‘‘ཨཱ་མ, ཨ་ནི་ཙྩ’’ནྟི ཨེ་ཀཾ་སེ་ནེ་ཝ བྱཱ་ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ སོ་ཏཱ་དཱི་སུ. ཨ་ཡཾ ཨེ་ཀཾ་ས་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ པ་ཉྷོ. ‘‘ཨ་ནི་ཙྩཾ ནཱ་མ ཙ་ཀྑཱུ’’ཏི པུ་ཊྛེ་ན པ་ན ‘‘ན ཙ་ཀྑུ་མེ་ཝ, སོ་ཏ་མྤི ཨ་ནི་ཙྩཾ, གྷཱ་ན་མྤི ཨ་ནི་ཙྩ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ བྱཱ་ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ ཝི་བྷ་ཛྫ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ པ་ཉྷོ. ‘‘ཡ་ཐཱ ཙ་ཀྑུ, ཏ་ཐཱ སོ་ཏཾ. ཡ་ཐཱ སོ་ཏཾ, ཏ་ཐཱ ཙ་ཀྑཱུ’’ཏི པུ་ཊྛེ་ན ‘‘ཀེ་ན་ཊྛེ་ན པུ་ཙྪ་སཱི’’ཏི པ་ཊི་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘ད་སྶ་ན་ཊྛེ་ན པུ་ཙྪཱ་མཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ‘‘ན ཧཱི’’ཏི བྱཱ་ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ‘‘ཨ་ནི་ཙྩ་ཊྛེ་ན པུ་ཙྪཱ་མཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ, ‘‘ཨཱ་མཱ’’ཏི བྱཱ་ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪཱ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ པ་ཉྷོ. ‘‘ཏཾ ཛཱི་ཝཾ ཏཾ ས་རཱི་ར’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི པུ་ཊྛེ་ན པ་ན ‘‘ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏ་མེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ’’ཏི ཋ་པེ་ཏ་བྦོ, ཨེ་ས པ་ཉྷོ ན བྱཱ་ཀཱ་ཏ་བྦོ. ཨ་ཡཾ ཋ་པ་ནཱི་ཡོ པ་ཉྷོ.

ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ནེ ན ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི ཀཱ་ར་ཎཱ་ཀཱ་ར་ཎེ ན ས་ཎྛཱ་ཏི. ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱི ཡུ་ཏྟེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན པ་ཧོ་ཏི ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དིཾ ནི་གྒ་ཧེ་ཏུཾ, ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དཱི ཏེ་ན ནི་གྒ་ཡ྄ཧ་མཱ་ནོ ‘‘ཀིཾ པ་ནཱ་ཧཾ ཨུ་ཙྪེ་དཾ ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དི་བྷཱ་ཝ་མེ་ཝ དཱི་པེ་ཏི, ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ་དེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དི་མྷི པ་ཧོ་ནྟེ ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱི, པུ་གྒ་ལ་ཝཱ་དི་མྷི པ་ཧོ་ནྟེ སུ་ཉྙ་ཏ་ཝཱ་དཱི, སུ་ཉྙ་ཏ་ཝཱ་དི་མྷི པ་ཧོ་ནྟེ པུ་གྒ་ལ་ཝཱ་དཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ནེ ན ས་ཎྛཱ་ཏི ནཱ་མ.

པ་རི་ཀ་པྤེ ན ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི ཨི་དཾ པ་ཉྷ་པུ་ཙྪ་ནེ་པི པ་ཉྷ་ཀ་ཐ་ནེ་པི ལ་བྦྷ་ཏི. ཀ་ཐཾ? ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཧི ‘‘པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཀ་ཎྛཾ སོ་དྷེ་ཏི, སོ ཨི་ཏ་རེ་ན ‘‘ཨི་དཾ ནཱ་མ ཏྭཾ པུ་ཙྪི་སྶ་སཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟོ ཉཱ་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ‘‘ན ཨེ་ཏཾ, ཨ་ཉྙཾ པུ་ཙྪི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི. པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ་པི ‘‘པ་ཉྷཾ ཀ་ཐེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཧ་ནུཾ སཾ་སོ་དྷེ་ཏི, སོ ཨི་ཏ་རེ་ན ‘‘ཨི་དཾ ནཱ་མ ཀ་ཐེ་སྶ་སཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟོ ཉཱ་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ‘‘ན ཨེ་ཏཾ, ཨ་ཉྙཾ ཀ་ཐེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི. ཨེ་ཝཾ པ་རི་ཀ་པྤེ ན ས་ཎྛཱ་ཏི ནཱ་མ.

ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དེ ན ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དེ ཛཱ་ནི་ཏ་ཝཱ་དེ ན ས་ཎྛཱ་ཏི. ཀ་ཐཾ? ཨེ་ཀ་ཙྩོ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི, ཏཾ ཨི་ཏ་རོ ‘‘མ་ནཱ་པོ ཏ་ཡཱ པ་ཉྷོ པུ་ཙྪི་ཏོ, ཀ་ཧཾ ཏེ ཨེ་ས ཨུ་གྒ་ཧི་ཏོ’’ཏི ཝ་ད་ཏི. ཨི་ཏ་རོ པུ་ཙྪི་ཏ་བྦ་ནི་ཡཱ་མེ་ནེ་ཝ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ་པི ཏ་སྶ ཀ་ཐཱ་ཡ ‘‘ཨ་པ་ཉྷཾ ནུ ཁོ པུ་ཙྪི་ཏ’’ནྟི ཝི་མ་ཏིཾ ཀ་རོ་ཏི. ཨ་པ་རོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ཀ་ཐེ་ཏི, ཏ་མ་ཉྙོ ‘‘སུ་ཊྛུ ཏེ པ་ཉྷོ ཀ་ཐི་ཏོ, ཀ་ཏྠ ཏེ ཨུ་གྒ་ཧི་ཏོ, པ་ཉྷཾ ཀ་ཐེ་ནྟེ་ན ནཱ་མ ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ’’ཏི ཝ་ད་ཏི. ཨི་ཏ་རོ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦ་ནི་ཡཱ་མེ་ནེ་ཝ པ་ཉྷཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ་པི ཏ་སྶ ཀ་ཐཱ་ཡ ‘‘ཨ་པ་ཉྷོ ནུ ཁོ མ་ཡཱ ཀ་ཐི་ཏོ’’ཏི ཝི་མ་ཏིཾ ཀ་རོ་ཏི.

པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ན ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཾ ན ཏི་ཊྛ་ཏི, ཝ་ཏྟཾ ཨ་ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཨ་པུ་ཙྪི་ཏ་བྦ་ཊྛཱ་ནེ པུ་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཡཾ པ་ཉྷོ ནཱ་མ ཙེ་ཏི་ཡ་ངྒ་ཎེ པུ་ཙྪི་ཏེ་ན ན ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ, ཏ་ཐཱ བྷི་ཀྑཱ་ཙཱ་ར་མ་གྒེ གཱ་མཾ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ. ཨཱ་ས་ན་སཱ་ལཱ་ཡ ནི་སི་ནྣ་ཀཱ་ལེ ཡཱ་གུཾ ཝཱ བྷ་ཏྟཾ ཝཱ ག་ཧེ་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣ་ཀཱ་ལེ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣ་ཀཱ་ལེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་ར་ཊྛཱ་ན་ག་མ་ན་ཀཱ་ལེ་པི. དི་ཝཱ་ཊྛཱ་ནེ ནི་སི་ནྣ་ཀཱ་ལེ པ་ན ཨོ་ཀཱ་སཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ་ཝ པུ་ཙྪ་ནྟ་སྶ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ, ཨ་ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པུ་ཙྪ་ནྟ་སྶ ན ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ. ཨི་དཾ ཝ་ཏྟཾ ཨ་ཛཱ་ནི་ཏྭཱ པུ་ཙྪ་ནྟོ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ན ས་ཎྛཱ་ཏི ནཱ་མ. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏཱིཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཙ ཀཱ་ར་ཎེ ས་ཏི ཨ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ན ཀ་ཐེ་ཏུཾ ཡུ་ཏྟོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི.

ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ནེ ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱི ཡུ་ཏྟེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན པ་ཧོ་ཏི ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དིཾ ནི་གྒ་ཧེ་ཏུཾ, ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དཱི ཏེ་ན ནི་གྒ་ཡ྄ཧ་མཱ་ནོ་པི ‘‘ཨ་ཧཾ ཏ་ཡཱ ས་ཏ་ཀྑ་ཏྟུཾ ནི་གྒ་ཡ྄ཧ་མཱ་ནོ་པི ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དཱི་ཡེ་ཝཱ’’ཏི ཝ་ད་ཏི. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་སྶ་ཏ་པུ་གྒ་ལ་སུ་ཉྙ་ཏ་ཝཱ་དཱ་དཱི་སུ་པི ན་ཡོ ནེ་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝཾ ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ནེ ས་ཎྛཱ་ཏི ནཱ་མ. པ་རི་ཀ་པྤེ ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི ‘‘པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཀ་ཎྛཾ སོ་དྷེ་ནྟོ ‘‘ཏྭཾ ཨི་མཾ ནཱ་མ པུ་ཙྪི་སྶ་སཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ, ‘‘ཨཱ་མ, ཨེ་ཏཾ་ཡེ་ཝ པུ་ཙྪི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི. པ་ཉྷཾ ཀ་ཐེ་སྶཱ་མཱི་ཏི ཧ་ནུཾ སཾ་སོ་དྷེ་ནྟོ་པི ‘‘ཏྭཾ ཨི་མཾ ནཱ་མ ཀ་ཐེ་སྶ་སཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ, ‘‘ཨཱ་མ, ཨེ་ཏཾ་ཡེ་ཝ ཀ་ཐེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི. ཨེ་ཝཾ པ་རི་ཀ་པྤེ ས་ཎྛཱ་ཏི ནཱ་མ.

ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དེ ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི ཨི་མཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘སུ་ཊྛུ ཏེ པ་ཉྷོ པུ་ཙྪི་ཏོ, པུ་ཙྪ་ནྟེ་ན ནཱ་མ ཨེ་ཝཾ པུ་ཙྪི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཝུ་ཏྟེ ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ཏི, ཝི་མ་ཏིཾ ན ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི. པ་ཉྷཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ་པི ‘‘སུ་ཊྛུ ཏེ པ་ཉྷོ ཀ་ཐི་ཏོ, ཀ་ཐེ་ནྟེ་ན ནཱ་མ ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦ’’ནྟི ཝུ་ཏྟེ ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ཏི, ཝི་མ་ཏིཾ ན ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི. པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི གེ་ཧེ ནི་སཱི་དཱ་པེ་ཏྭཱ ཡཱ་གུ་ཁ་ཛྫ་ཀཱ་དཱི་ནི ད་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ བྷ་ཏྟཾ ནི་ཊྛཱ་ཏི, ཏ་སྨིཾ ཨ་ནྟ་རེ ནི་སི་ནྣོ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི. ས་པྤི་ཨཱ་དཱི་ནི བྷེ་ས་ཛྫཱ་ནི ཨ་ཊྛ་ཝི་དྷཱ་ནི པཱ་ན་ཀཱ་ནི ཝ་ཏྠ་ཙྪཱ་ད་ན་མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷཱ་དཱི་ནི ཝཱ ཨཱ་དཱ་ཡ ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ནྟྭཱ ཏཱ་ནི ད་ཏྭཱ དི་ཝཱ་ཊྛཱ་ནཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཝ་ཏྟཾ ཉ་ཏྭཱ པུ་ཙྪ་ནྟོ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ས་ཎྛཱ་ཏི ནཱ་མ. ཏ་སྶ པ་ཉྷཾ ཀ་ཐེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི.

ཨ་ཉྙེ་ན་ཉྙཾ པ་ཊི་ཙ་ར་ཏཱིཏི ཨ་ཉྙེ་ན ཝ་ཙ་ནེ་ན ཨ་ཉྙཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏི, ཨ་ཉྙཾ ཝཱ པུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ཉྙཾ ཀ་ཐེ་ཏི. བ་ཧི་དྡྷཱ ཀ་ཐཾ ཨ་པ་ནཱ་མེ་ཏཱིཏི ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ཀ་ཐཾ ཨོ་ཏཱ་རེ་ནྟོ པུ་རི་མ་ཀ་ཐཾ བ་ཧི་དྡྷཱ ཨ་པ་ནཱ་མེ་ཏི. ཏ་ཏྲི་དཾ ཝ་ཏྠུ – བྷི་ཀྑཱུ ཀི་ར ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨེ་ཀཾ ད་ཧ་རཾ, ‘‘ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏྭཾ ཨི་མ་ཉྩི་མ་ཉྩ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ’’ཏི ཨཱ་ཧཾ་སུ. སོ ཨཱ་ཧ – ‘‘བྷ་ནྟེ, ནཱ་ག་དཱི་པཾ ག་ཏོ་མྷཱི’’ཏི. ཨཱ་ཝུ་སོ, ན མ་ཡཾ ཏ་ཝ ནཱ་ག་དཱི་པ་ག་མ་ནེ་ན ཨ་ཏྠི་ཀཱ, ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ན ཨཱ་པ་ནྣོ་ཏི པུ་ཙྪཱ་མཱ་ཏི. བྷ་ནྟེ, ནཱ་ག་དཱི་པཾ ག་ནྟྭཱ མ་ཙྪེ ཁཱ་དི་ནྟི. ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཝ མ་ཙྪ་ཁཱ་ད་ནེ་ན ཀ་མྨཾ ན་ཏྠི, ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཀི་ར་སི ཨཱ་པ་ནྣོ་ཏི. སོ ‘‘ནཱ་ཏི་སུ་པ་ཀྐོ མ་ཙྪོ མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་ཕཱ་སུ་ཀ་མ་ཀཱ་སི, བྷ་ནྟེ’’ཏི. ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏུ་ཡ྄ཧཾ ཕཱ་སུ་ཀེ་ན ཝཱ ཨ་ཕཱ་སུ་ཀེ་ན ཝཱ ཀ་མྨཾ ན་ཏྠི, ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ་སཱི་ཏི. བྷ་ནྟེ, ཡཱ་ཝ ཏ་ཏྠ ཝ་སིཾ, ཏཱ་ཝ མེ ཨ་ཕཱ་སུ་ཀ་མེ་ཝ ཛཱ་ཏ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་སེ་ན བ་ཧི་དྡྷཱ ཀ་ཐཾ ཨ་པ་ནཱ་མེ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.

ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏཱིཏི ཨི་ཏོ ཙི་ཏོ ཙ སུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨ་ཝ་ཏྠ་ར་ཏི. ཏེ་པི་ཊ་ཀ་ཏི་སྶ་ཏྠེ་རོ ཝི་ཡ. པུ་བྦེ ཀི་ར བྷི་ཀྑཱུ མ་ཧཱ་ཙེ་ཏི་ཡ་ངྒ་ཎེ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ས་ངྒྷ་ཀི་ཙྩཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨོ་ཝཱ་དཾ ད་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ པ་ཉྷ་སཱ་ཀ་ཙྪཾ ཀ་རོ་ནྟི. ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ཐེ་རོ ཏཱི་ཧི པི་ཊ་ཀེ་ཧི ཏ་ཏོ ཏ་ཏོ སུ་ཏྟཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ དི་ཝ་ས་བྷཱ་གེ ཨེ་ཀ་མྤི པ་ཉྷཾ ནི་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ ན དེ་ཏི. ཨ་བྷི་མ་དྡ་ཏཱིཏི ཀཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ མ་དྡ་ཏི. ཨ་ནུ་པ་ཛ་གྒྷ་ཏཱིཏི པ་རེ་ན པ་ཉྷེ པུ་ཙྪི་ཏེ་པི ཀ་ཐི་ཏེ་པི པཱ་ཎིཾ པ་ཧ་རི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ཧ་སི་ཏཾ ཧ་ས་ཏི, ཡེ་ན པ་ར་སྶ ‘‘ཨ་པུ་ཙྪི་ཏ་བྦཾ ནུ ཁོ པུ་ཙྪིཾ, ཨ་ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཾ ནུ ཁོ ཀ་ཐེ་སི’’ནྟི ཝི་མ་ཏི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཁ་ལི་ཏཾ ག་ཎྷཱ་ཏཱིཏི ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀཾ མུ་ཁ་དོ་ས་མ་ཏྟཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨ་ཀྑ་རེ ཝཱ པ་དེ ཝཱ བྱ་ཉྫ་ནེ ཝཱ དུ་རུ་ཏྟེ ‘‘ཨེ་ཝཾ ནཱ་མེ་ཏཾ ཝ་ཏྟ་བྦ’’ནྟི ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་མཱ་ནོ ཝི་ཙ་ར་ཏི. ས་ཨུ་པ་ནི་སོཏི ས་ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡོ ས་པ་ཙྩ་ཡོ.

ཨོ་ཧི་ཏ་སོ་ཏོཏི ཋ་པི་ཏ་སོ་ཏོ. ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨནྟི ཨེ་ཀཾ ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨཾ ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨ་རི་ཡ་མ་གྒཾ. པ་རི་ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨནྟི ཨེ་ཀཾ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨཾ ཏཱི་ར་ཎ་པ་རི་ཉྙཱ་ཡ པ་རི་ཛཱ་ནཱ་ཏི. པ་ཛ་ཧ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨནྟི ཨེ་ཀཾ ས་བྦཱ་ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི ཝི་ནོ་དེ་ཏི བྱ་ནྟཱི་ཀ་རོ་ཏི. ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨནྟི ཨེ་ཀཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལ་དྷ་མྨཾ ནི་རོ་དྷ་མེ་ཝ ཝཱ པ་ཙྩ་ཀྑཾ ཀ་རོ་ཏི. ས་མྨཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ ཕུ་ས་ཏཱིཏི ས་མྨཱ ཧེ་ཏུ་ནཱ ན་ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལ་ཝི་མོ་ཀྑཾ ཉཱ་ཎ་ཕ་སྶེ་ན ཕུ་ས་ཏི.

ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་ཐཱཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡཱ ཨེ་སཱ ཀ་ཐཱ་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ནཱ་ཏི ཀ་ཐཱ ད་སྶི་ཏཱ, སཱ ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ, ཨ་ཡཾ ཏ་སྶཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷཱུ་མི པ་ཏི་ཊྛཱ. ཨི་དཾ ཝ་ཏྠུ ཡ་དི་དཾ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཝི་མོ་ཀྑོ་ཏི ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་པ་དེ་སུ ཡོ་ཛ་ནཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ མ་ནྟ་ནཱཏི ཡཱ ཨ་ཡཾ ཀ་ཙྪཱ་ཀ་ཙྪེ་སུ པུ་གྒ་ལེ་སུ ཀ་ཙྪེ་ན ས་དྡྷིཾ མ་ནྟ་ནཱ, སཱ་པི ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡེ་ཝ. ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ ཨུ་པ་ནི་སཱཏི ཨོ་ཧི་ཏ་སོ་ཏོ ས་ཨུ་པ་ནི་སོ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཱ ཨུ་པ་ནི་སཱ་པི ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡེ་ཝ. ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཾ སོ་ཏཱ་ཝ་དྷཱ་ནནྟི ཏ་སྶཱ ཨུ་པ་ནི་སཱ་ཡ སོ་ཏཱ་ཝ་དྷཱ་ནཾ, ཏ་མྤི ཨེ་ཏ་ད་ཏྠ་མེ་ཝ. ཨ་ནུ་པཱ་དཱཏི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨུ་པཱ་དཱ་ནེ་ཧི ཨ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ. ཙི་ཏྟ་སྶ ཝི་མོ་ཀྑོཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལ་ཝི་མོ་ཀྑོ. ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལ་ཏྠཱ་ཡ ཧི ས་བྦ་མེ་ཏ་ནྟི སུ་ཏྟ་ནྟཾ ཝི་ནི་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ ཨུ་པ་རི གཱ་ཐཱ་ཧི ཀཱུ་ཊཾ ག་ཎྷ་ནྟོ ཡེ ཝི་རུ་དྡྷཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.

ཏ་ཏྠ ཝི་རུ་དྡྷཱཏི ཝི་རོ་དྷ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཀོ་པེ་ན ཝི་རུ་དྡྷཱ. ས་ལླ་པ་ནྟཱིཏི ས་ལླཱ་པཾ ཀ་རོ་ནྟི. ཝི་ནི་ཝི་ཊྛཱཏི ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛཱ ཧུ་ཏྭཱ. ས་མུ་སྶི་ཏཱཏི མཱ་ནུ་སྶ་ཡེ་ན སུ་ཊྛུ ཨུ་སྶི་ཏཱ. ཨ་ན་རི་ཡ་གུ་ཎ་མཱ་ས་ཛྫཱཏི ཨ་ན་རི་ཡ་གུ་ཎ་ཀ་ཐཾ གུ་ཎ་མཱ་ས་ཛྫ ཀ་ཐེ་ནྟི. གུ་ཎཾ གྷ་ཊྚེ་ཏྭཱ ཀ་ཐཱ ཧི ཨ་ན་རི་ཡ་ཀ་ཐཱ ནཱ་མ, ན ཨ་རི་ཡ་ཀ་ཐཱ, ཏཾ ཀ་ཐེ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཉྙོ་ཉྙ་ཝི་ཝ་རེ་སི་ནོཏི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་སྶ ཚི་དྡཾ ཨ་པ་རཱ་དྷཾ ག་ཝེ་ས་མཱ་ནཱ. དུ་བྦྷཱ་སི་ཏནྟི དུ་ཀྐ་ཐི་ཏཾ. ཝི་ཀྑ་ལི་ཏནྟི ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀཾ མུ་ཁ་དོ་ས་ཁ་ལི་ཏཾ. ས་མྤ་མོ་ཧཾ པ་རཱ་ཛ་ཡནྟི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་སྶ ཨ་པྤ་མ་ཏྟེ་ན མུ་ཁ་དོ་སེ་ན ས་མྤ་མོ་ཧ་ཉྩ པ་རཱ་ཛ་ཡ་ཉྩ. ཨ་བྷི་ན་ནྡ་ནྟཱིཏི ཏུ་སྶ་ནྟི. ནཱ་ཙ་རེཏི ན ཙ་ར་ཏི ན ཀ་ཐེ་ཏི. དྷ་མྨ་ཊྛ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱཏི ཡཱ ཙ དྷ་མྨེ ཋི་ཏེ་ན ཀ་ཐི་ཏ་ཀ་ཐཱ, སཱ དྷ་མྨ་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ཏི ཏེ་ན ཙ དྷ་མྨེ་ན པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཏི དྷ་མྨ་ཊྛ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ. ཨ་ནུ་ནྣ་ཏེ་ན མ་ན་སཱཏི ཨ་ནུ་དྡྷ་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ. ཨ་པ་ལཱ༹་སོཏི ཡུ་ག་གྒཱ་ཧ་པ་ལཱ༹་ས་ཝ་སེ་ན ཨ་པ་ལཱ༹་སོ ཧུ་ཏྭཱ. ཨ་སཱ་ཧ་སོཏི རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧ་སཱ་ཧ་སཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨ་སཱ་ཧ་སོ ཧུ་ཏྭཱ.

ཨ་ནུ་སཱུ་ཡཱ་ཡ་མཱ་ནོཏི ན ཨུ་སཱུ་ཡ་མཱ་ནོ. དུ་བྦྷ་ཊྛེ ནཱ་པ་སཱ་ད་ཡེཏི དུ་ཀྐ་ཐི་ཏ་སྨིཾ ན ཨ་པ་སཱ་དེ་ཡྻ. ཨུ་པཱ་ར་མྦྷཾ ན སི་ཀྑེ་ཡྻཱཏི ཀཱ་ར་ཎུ་ཏྟ་རི་ཡ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨུ་པཱ་ར་མྦྷཾ ན སི་ཀྑེ་ཡྻ. ཁ་ལི་ཏ་ཉྩ ན གཱ་ཧ་ཡེཏི ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀཾ མུ་ཁ་ཁ་ལི་ཏཾ ‘‘ཨ་ཡཾ ཏེ དོ་སོ’’ཏི ན གཱ་ཧ་ཡེ་ཡྻ. ནཱ་བྷི་ཧ་རེཏི ནཱ་ཝ་ཏྠ་རེ་ཡྻ. ནཱ་བྷི་མ་དྡེཏི ཨེ་ཀཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ན མ་དྡེ་ཡྻ. ན ཝཱ་ཙཾ པ་ཡུ་ཏཾ བྷ་ཎེཏི ས་ཙྩཱ་ལི་ཀ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ ཝཱ་ཙཾ ན བྷ་ཎེ་ཡྻ. ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཏྠནྟི ཛཱ་ན་ན་ཏྠཾ. པ་སཱ་ད་ཏྠནྟི པ་སཱ་ད་ཛ་ན་ན་ཏྠཾ. ན ས་མུ་སྶེ་ཡྻ མ་ནྟ་ཡེཏི ན མཱ་ནུ་སྶ་ཡེ་ན ས་མུ་སྶི་ཏོ བྷ་ཝེ་ཡྻ. ན ཧི མཱ་ནུ་སྶི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཎྜི་ཏཱ ཀ་ཐ་ཡ་ནྟི, མཱ་ནེ་ན པ་ན ཨ་ནུ་སྶི་ཏོ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ མ་ནྟ་ཡེ ཀ་ཐེ་ཡྻ བྷཱ་སེ་ཡྻཱ་ཏི.