༡༩. ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎ་ཝི་སུ་དྡྷི་ནི་དྡེ་སོ

པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧ་ཀ་ཐཱ

༦༧༨. ཨེ་ཏ་སྶེ་ཝ པ་ན ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཏཱི་སུ ཨ་དྡྷཱ་སུ ཀ་ངྑཾ ཝི་ཏ་རི་ཏྭཱ ཋི་ཏཾ ཉཱ་ཎཾ ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎ་ཝི་སུ་དྡྷི ནཱ་མ.

ཏཾ ས་མྤཱ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མོ བྷི་ཀྑུ ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ཀུ་ས་ལོ བྷི་ས་ཀྐོ རོ་གཾ དི་སྭཱ ཏ་སྶ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི. ཡ་ཐཱ ཝཱ པ་ན ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་ཀོ པུ་རི་སོ ད་ཧ་རཾ ཀུ་མཱ་རཾ མ་ནྡཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་སེ་ཡྻ་ཀཾ ར་ཐི་ཀཱ་ཡ ནི་པ་ནྣཾ དི་སྭཱ ‘‘ཀ་སྶ ནུ ཁོ ཨ་ཡཾ པུ་ཏྟ་ཀོ’’ཏི ཏ་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཏ་སྶ ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.

སོ ཨཱ་དི་ཏོ་ཝ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི ‘‘ན ཏཱ་ཝི་དྷཾ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ, ས་བྦ་ཏྠ ས་བྦ་དཱ ས་བྦེ་ས་ཉྩ ཨེ་ཀ་ས་དི་ས་བྷཱ་ཝཱ་པ་ཏྟི་ཏོ, ན ཨི་སྶ་རཱ་དི་ཧེ་ཏུ་ཀཾ, ནཱ་མ་རཱུ་པ་ཏོ ཨུ་དྡྷཾ ཨི་སྶ་རཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཡེ་པི ནཱ་མ་རཱུ་པ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཨི་སྶ་རཱ་ད་ཡོ་ཏི ཝ་ད་ནྟི, ཏེ་སཾ ཨི་སྶ་རཱ་དི་ས་ངྑཱ་ཏ་ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟི་ཏོ. ཏ་སྨཱ བྷ་ཝི་ཏ་བྦ་མ་སྶ ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི, ཀེ ནུ ཁོ ཏེ’’ཏི.

༦༧༩. སོ ཨེ་ཝཾ ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡེ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨི་མ་སྶ ཏཱ་ཝ རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡེ པ་རི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི – ‘‘ཨ་ཡཾ ཀཱ་ཡོ ནི་བྦ་ཏྟ་མཱ་ནོ ནེ་ཝ ཨུ་པྤ་ལ་པ་དུ་མ་པུ་ཎྜ་རཱི་ཀ་སོ་ག་ནྡྷི་ཀཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྦྷ་ནྟ་རེ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི, ན མ་ཎི་མུ་ཏྟཱ་ཧཱ་རཱ་དཱི་ནཾ, ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་མཱ་ས་ཡ་པ་ཀྐཱ་ས་ཡཱ་ནཾ ཨ་ནྟ་རེ ཨུ་ད་ར་པ་ཊ་ལཾ པ་ཙྪ་ཏོ པི་ཊྛི་ཀ་ཎྚ་ཀཾ པུ་ར་ཏོ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ནྟ་ཨ་ནྟ་གུ་ཎ་པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ས་ཡ་མྤི དུ་གྒ་ནྡྷ་ཛེ་གུ་ཙྪ་པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལོ དུ་གྒ་ནྡྷ་ཛེ་གུ་ཙྪ་པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལེ པ་ར་མ་ས་མྦཱ་དྷེ ཨོ་ཀཱ་སེ པཱུ་ཏི་མ་ཙྪ་པཱུ་ཏི་ཀུ་མྨཱ་ས་ཨོ་ལི༹་ག་ལླ་ཙ་ནྡ་ནི་ཀཱ་དཱི་སུ ཀི་མི་ཝ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི. ཏ་སྶེ་ཝཾ ནི་བྦ་ཏྟ་མཱ་ན་སྶ ‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཏ་ཎྷཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཾ ཀ་མྨ’ནྟི ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ ནི་བྦ་ཏྟ་ཀ་ཏྟཱ ཧེ་ཏུ, ཨཱ་ཧཱ་རོ ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ཀ་ཏྟཱ པ་ཙྩ་ཡོཏི པ་ཉྩ དྷ་མྨཱ ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི. ཏེ་སུ་པི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ད་ཡོ ཏ་ཡོ ཨི་མ་སྶ ཀཱ་ཡ་སྶ མཱ་ཏཱ ཝི་ཡ དཱ་ར་ཀ་སྶ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡཱ ཧོ་ནྟི. ཀ་མྨཾ པི་ཏཱ ཝི་ཡ པུ་ཏྟ་སྶ ཛ་ན་ཀཾ. ཨཱ་ཧཱ་རོ དྷཱ་ཏི ཝི་ཡ དཱ་ར་ཀ་སྶ ས་ནྡྷཱ་ར་ཀོ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ, པུ་ན ‘‘ཙ་ཀྑུ་ཉྩ པ་ཊི་ཙྩ རཱུ་པེ ཙ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ (སཾ. ནི. ༢.༤༣) ན་ཡེ་ན ནཱ་མ་ཀཱ་ཡ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ཏི.

༦༨༠. ཏ་སྶེ་ཝཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏོ ཡཱ སཱ པུ་བྦ་ནྟཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ‘‘ཨ་ཧོ་སིཾ ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ན ནུ ཁོ ཨ་ཧོ་སིཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ཀིཾ ནུ ཁོ ཨ་ཧོ་སིཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ཀ་ཐཾ ནུ ཁོ ཨ་ཧོ་སིཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ཀིཾ ཧུ་ཏྭཱ ཀིཾ ཨ་ཧོ་སིཾ ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ན’’ནྟི (མ. ནི. ༡.༡༨; སཾ. ནི. ༢.༢༠) པ་ཉྩ་ཝི་དྷཱ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཡཱ་པི ཨ་པ་ར་ནྟཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ‘‘བྷ་ཝི་སྶཱ་མི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ན ནུ ཁོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ཀིཾ ནུ ཁོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ཀ་ཐཾ ནུ ཁོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ, ཀིཾ ཧུ་ཏྭཱ ཀིཾ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ན’’ནྟི པ་ཉྩ་ཝི་དྷཱ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཡཱ་པི པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ‘‘ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཝཱ པ་ན པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱི ཧོ་ཏི – ཨ་ཧཾ ནུ ཁོ་སྨི, ནོ ནུ ཁོ་སྨི, ཀིཾ ནུ ཁོ་སྨི, ཀ་ཐཾ ནུ ཁོ་སྨི, ཨ་ཡཾ ནུ ཁོ ས་ཏྟོ ཀུ་ཏོ ཨཱ་ག་ཏོ, སོ ཀུ་ཧིཾ གཱ་མཱི བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི (མ. ནི. ༡.༡༨) ཚ་བྦི་དྷཱ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཝུ་ཏྟཱ, སཱ ས་བྦཱ་པི པ་ཧཱི་ཡ་ཏི.

༦༨༡. ཨ་པ་རོ སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན དུ་ཝི་དྷཾ ནཱ་མ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཾ པ་སྶ་ཏི, ཀ་མྨཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ རཱུ་པ་སྶ. དུ་ཝི་དྷོ ཧི ནཱ་མ་སྶ པ་ཙྩ་ཡོ སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ ཙ. ཏ་ཏྠ ཙ་ཀྑཱ་དཱི་ནི ཚ དྭཱ་རཱ་ནི, རཱུ་པཱ་དཱི་ནི ཚ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི ནཱ་མ་སྶ སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ པ་ཙྩ་ཡོ, ཀུ་ས་ལཱ་དི་བྷེ་ད་ཏོ ས་བྦ་པྤ་ཀཱ་ར་སྶཱ་པི ཏ་ཏོ པ་ཝ་ཏྟི་ཏོ. མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ་དི་ཀོ ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ. ཡོ་ནི་སོ མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་དི་ཀོ ཧི ཀུ་ས་ལ་སྶེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཝི་པ་རཱི་ཏོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་སྶ, ཀ་མྨཱ་དི་ཀོ ཝི་པཱ་ཀ་སྶ, བྷ་ཝ་ངྒཱ་དི་ཀོ ཀི་རི་ཡ་སྶཱ་ཏི.

རཱུ་པ་སྶ པ་ན ཀ་མྨཾ ཙི་ཏྟཾ ཨུ་ཏུ ཨཱ་ཧཱ་རོ་ཏི ཨ་ཡཾ ཀ་མྨཱ་དི་ཀོ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷོ པ་ཙྩ་ཡོ. ཏ་ཏྠ ཀ་མྨཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མེ་ཝ ཀ་མྨ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་སྶ རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི. ཙི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་སྶ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཾ. ཨུ་ཏུ་ཨཱ་ཧཱ་རཱ ཨུ་ཏུ་ཨཱ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་སྶ ཋི་ཏི་ཀྑ་ཎེ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝེ་ཀོ ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ཏི.

སོ ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཝ་ཏྟིཾ དི་སྭཱ ཡ་ཐཱ ཨི་དཾ ཨེ་ཏ་ར་ཧི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏཱི་ཏེ་པི ཨ་དྡྷཱ་ནེ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ པ་ཝ་ཏྟི་ཏྠ, ཨ་ནཱ་ག་ཏེ་པི པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ པ་ཝ་ཏྟི་སྶ་ཏཱི་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི. ཏ་སྶེ་ཝཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏོ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཏཱི་སུ་པི ཨ་དྡྷཱ་སུ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི.

༦༨༢. ཨ་པ་རོ ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ ནཱ་མ་རཱུ་པ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཛ་རཱ་པ་ཏྟིཾ ཛི་ཎྞཱ་ན་ཉྩ བྷ་ངྒཾ དི་སྭཱ ཨི་དཾ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཾ ནཱ་མ ཛཱ་ཏི་ཡཱ ས་ཏི ཧོ་ཏི, ཛཱ་ཏི བྷ་ཝེ ས་ཏི, བྷ་ཝོ ཨུ་པཱ་དཱ་ནེ ས་ཏི, ཨུ་པཱ་དཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་ཡ ས་ཏི, ཏ་ཎྷཱ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་ཏི, ཝེ་ད་ནཱ ཕ་སྶེ ས་ཏི, ཕ་སྶོ ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ནེ ས་ཏི, ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ནཾ ནཱ་མ་རཱུ་པེ ས་ཏི, ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎེ ས་ཏི, ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ས་ངྑཱ་རེ་སུ ས་ཏི, ས་ངྑཱ་རཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ས་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ལོ་མ་པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ཝ་སེ་ན ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ཏི. ཨ་ཐ་སྶ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི.

༦༨༣. ཨ་པ་རོ ‘‘ཨི་ཏི ཁོ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ངྑཱ་རཱ’’ཏི (སཾ. ནི. ༢.༢) པུ་བྦེ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏྭཱ ད་སྶི་ཏཨ་ནུ་ལོ་མ་པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ཏི. ཨ་ཐ་སྶ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཀ་ངྑཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི.

༦༨༤. ཨ་པ་རོ ‘‘པུ་རི་མ་ཀ་མྨ་བྷ་ཝ་སྨིཾ མོ་ཧོ ཨ་ཝི་ཛྫཱ, ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་ནཱ ས་ངྑཱ་རཱ, ནི་ཀ་ནྟི ཏ་ཎྷཱ, ཨུ་པ་ག་མ་ནཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཾ, ཙེ་ཏ་ནཱ བྷ་ཝོ་ཏི ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨཱ པུ་རི་མ་ཀ་མྨ་བྷ་ཝ་སྨིཾ ཨི་དྷ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨི་དྷ པ་ཊི་ས་ནྡྷི ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ, ཨོ་ཀྐ་ནྟི ནཱ་མ་རཱུ་པཾ, པ་སཱ་དོ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, ཕུ་ཊྛོ ཕ་སྶོ, ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ ཝེ་ད་ནཱ་ཏི ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ཏྟི་བྷ་ཝ་སྨིཾ པུ་རེ་ཀ་ཏ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨི་དྷ པ་རི་པ་ཀྐ་ཏྟཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནཾ མོ་ཧོ ཨ་ཝི་ཛྫཱ…པེ… ཙེ་ཏ་ནཱ བྷ་ཝོ་ཏི ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨཱ ཨི་དྷ ཀ་མྨ་བྷ་ཝ་སྨིཾ ཨཱ་ཡ་ཏིཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡཱ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༤༧) ཨེ་ཝཾ ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་ཝ་སེ་ན ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ཏི.

༦༨༥. ཏ་ཏྠ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ ཀ་མྨཾ – དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཾ, ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཾ, ཨ་པ་རཱ་པ་རི་ཡ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཾ, ཨ་ཧོ་སི་ཀ་མྨ་ནྟི. ཏེ་སུ ཨེ་ཀ་ཛ་ཝ་ན་ཝཱི་ཐི་ཡཾ ས་ཏྟ་སུ ཙི་ཏྟེ་སུ ཀུ་ས་ལཱ ཝཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ ཝཱ པ་ཋ་མ་ཛ་ཝ་ན་ཙེ་ཏ་ནཱ དི་ཊྛི་དྷ་མྨ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡ་ཀ་མྨཾ ནཱ་མ. ཏཾ ཨི་མ་སྨི་ཉྙེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཝི་པཱ་ཀཾ དེ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཾ པ་ན ‘‘ཨ་ཧོ་སི་ཀ་མྨཾ ནཱ་ཧོ་སི ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀོ, ན བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀོ, ན་ཏྠི ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀོ’’ཏི (པ་ཊི. མ. ༡.༢༣༤) ཨི་མ་སྶ ཏི་ཀ་སྶ ཝ་སེ་ན ཨ་ཧོ་སི་ཀ་མྨཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨ་ཏྠ་སཱ་དྷི་ཀཱ པ་ན ས་ཏྟ་མ་ཛ་ཝ་ན་ཙེ་ཏ་ནཱ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡ་ཀ་མྨཾ ནཱ་མ. ཏཾ ཨ་ན་ནྟ་རེ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཝི་པཱ་ཀཾ དེ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨ་ཧོ་སི་ཀ་མྨཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨུ་བྷི་ནྣཾ ཨ་ནྟ་རེ པ་ཉྩ ཛ་ཝ་ན་ཙེ་ཏ་ནཱ ཨ་པ་རཱ་པ་རི་ཡ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡ་ཀ་མྨཾ ནཱ་མ. ཏཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ཡ་དཱ ཨོ་ཀཱ་སཾ ལ་བྷ་ཏི, ཏ་དཱ ཝི་པཱ་ཀཾ དེ་ཏི. ས་ཏི སཾ་སཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཧོ་སི་ཀ་མྨཾ ནཱ་མ ན ཧོ་ཏི.

༦༨༦. ཨ་པ་ར་མྤི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ ཀ་མྨཾ – ཡཾ ག་རུ་ཀཾ, ཡཾ བ་ཧུ་ལཾ, ཡ་དཱ་ས་ནྣཾ, ཀ་ཊ་ཏྟཱ ཝཱ པ་ན ཀ་མྨ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཀུ་ས་ལཾ ཝཱ ཧོ་ཏུ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ ཝཱ, ག་རུ་ཀཱ་ག་རུ་ཀེ་སུ ཡཾ ག་རུ་ཀཾ མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏཱ་དི་ཀ་མྨཾ ཝཱ མ་ཧ་གྒ་ཏ་ཀ་མྨཾ ཝཱ, ཏ་དེ་ཝ པ་ཋ་མཾ ཝི་པ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཐཱ བ་ཧུ་ལཱ་བ་ཧུ་ལེ་སུ་པི ཡཾ བ་ཧུ་ལཾ ཧོ་ཏི སུ་སཱི་ལྱཾ ཝཱ དུ་སྶཱི་ལྱཾ ཝཱ, ཏ་དེ་ཝ པ་ཋ་མཾ ཝི་པ་ཙྩ་ཏི. ཡ་དཱ་ས་ནྣཾ ནཱ་མ མ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏ་ཀ་མྨཾ. ཡ་ཉྷི ཨཱ་ས་ནྣ་མ་ར་ཎོ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི, ཏེ་ནེ་ཝ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨེ་ཏེ་ཧི པ་ན ཏཱི་ཧི མུ་ཏྟཾ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ལ་དྡྷཱ་སེ་ཝ་ནཾ ཀ་ཊ་ཏྟཱ ཝཱ པ་ན ཀ་མྨཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཏེ་སཾ ཨ་བྷཱ་ཝེ ཏཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷ་ཏི.

༦༨༧. ཨ་པ་ར་མྤི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ ཀ་མྨཾ – ཛ་ན་ཀཾ, ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ཀཾ, ཨུ་པ་པཱི་ལ༹་ཀཾ, ཨུ་པ་གྷཱ་ཏ་ཀ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཛ་ན་ཀཾ ནཱ་མ ཀུ་ས་ལ་མྤི ཧོ་ཏི ཨ་ཀུ་ས་ལ་མྤི. ཏཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡ་མྤི པ་ཝ་ཏྟེ་པི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཝི་པཱ་ཀ་ཀྑ་ནྡྷེ ཛ་ནེ་ཏི. ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ཀཾ པ་ན ཝི་པཱ་ཀཾ ཛ་ནེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, ཨ་ཉྙེ་ན ཀ་མྨེ་ན དི་ནྣཱ་ཡ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཱ ཛ་ནི་ཏེ ཝི་པཱ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ན་ཀ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷེ་ཏི, ཨ་དྡྷཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏི. ཨུ་པ་པཱི་ལ༹་ཀཾ ཨ་ཉྙེ་ན ཀ་མྨེ་ན དི་ནྣཱ་ཡ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཱ ཛ་ནི་ཏེ ཝི་པཱ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ན་ཀ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑཾ པཱི་ལེ༹་ཏི བཱ་དྷ་ཏི, ཨ་དྡྷཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཏུཾ ན དེ་ཏི. ཨུ་པ་གྷཱ་ཏ་ཀཾ པ་ན ས་ཡཾ ཀུ་ས་ལ་མྤི ཨ་ཀུ་ས་ལ་མྤི ས་མཱ་ནཾ ཨ་ཉྙཾ དུ་བྦ་ལ་ཀ་མྨཾ གྷཱ་ཏེ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཝི་པཱ་ཀཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་པཱ་ཀ་སྶ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཀ་རོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ པ་ན ཀ་མྨེ་ན ཀ་ཏེ ཨོ་ཀཱ་སེ ཏཾ ཝི་པཱ་ཀཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ནཱ་མ ཝུ་ཙྩ་ཏི.

ཨི་ཏི ཨི་མེ་སཾ དྭཱ་ད་ས་ནྣཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཀ་མྨ་ནྟ་ར་ཉྩེ་ཝ ཝི་པཱ་ཀ་ནྟ་ར་ཉྩ བུ་དྡྷཱ་ནཾ ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀ་ཉཱ་ཎ་སྶེ་ཝ ཡཱ་ཐཱ་ཝ་ས་ར་ས་ཏོ པཱ་ཀ་ཊཾ ཧོ་ཏི, ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎཾ སཱ་ཝ་ཀེ་ཧི. ཝི་པ་སྶ་ཀེ་ན པ་ན ཀ་མྨ་ནྟ་ར་ཉྩ ཝི་པཱ་ཀ་ནྟ་ར་ཉྩ ཨེ་ཀ་དེ་ས་ཏོ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ. ཏ་སྨཱ ཨ་ཡཾ མུ་ཁ་མ་ཏྟ་ད་སྶ་ནེ་ན ཀ་མྨ་ཝི་སེ་སོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ་ཏི.

༦༨༨. ཨི་ཏི ཨི་མཾ དྭཱ་ད་ས་ཝི་དྷཾ ཀ་མྨཾ ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཀོ ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་ཝ་སེ་ན ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་རོ་ཏི. སོ ཨེ་ཝཾ ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་ཝ་སེ་ན པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཝ་ཏྟིཾ དི་སྭཱ ‘‘ཡ་ཐཱ ཨི་དཾ ཨེ་ཏ་ར་ཧི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏཱི་ཏེ་པི ཨ་དྡྷཱ་ནེ ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་ཝ་སེ་ན པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ པ་ཝ་ཏྟི་ཏྠ, ཨ་ནཱ་ག་ཏེ་པི ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ པ་ཝ་ཏྟི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཨི་ཏི ཀ་མྨ་ཉྩེ་ཝ ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀོ ཙ, ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚ་ཉྩ ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་ཉྩ, ཀ་མྨ་པ་ཝ་ཏྟ་ཉྩ ཝི་པཱ་ཀ་པ་ཝ་ཏྟ་ཉྩ, ཀ་མྨ་ས་ནྟ་ཏི ཙ ཝི་པཱ་ཀ་ས་ནྟ་ཏི ཙ, ཀི་རི་ཡཱ ཙ ཀི་རི་ཡཱ་ཕ་ལ་ཉྩ.

ཀ་མྨཱ ཝི་པཱ་ཀཱ ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཝི་པཱ་ཀོ ཀ་མྨ་ས་མྦྷ་ཝོ;

ཀ་མྨཱ པུ་ན་བྦྷ་ཝོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ལོ་ཀོ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི. –

ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི. ཏ་སྶེ་ཝཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏོ ཡཱ སཱ པུ་བྦ་ནྟཱ་ད་ཡོ ཨཱ་ར་བྦྷ ‘‘ཨ་ཧོ་སིཾ ནུ ཁོ ཨ་ཧ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཝུ་ཏྟཱ སོ་ལ༹་ས་ཝི་དྷཱ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ, སཱ ས་བྦཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི. ས་བྦ་བྷ་ཝ་ཡོ་ནི་ག་ཏི་ཊྛི་ཏི་ནི་ཝཱ་སེ་སུ ཧེ་ཏུ་ཕ་ལ་ས་མྦ་ནྡྷ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ ནཱ་མ་རཱུ་པ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཁཱ་ཡ་ཏི. སོ ནེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎ་ཏོ ཨུ་དྡྷཾ ཀཱ་ར་ཀཾ པ་སྶ་ཏི, ན ཝི་པཱ་ཀ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཏོ ཨུ་དྡྷཾ ཝི་པཱ་ཀ་པ་ཊི་སཾ་ཝེ་ད་ཀཾ. ཀཱ་ར་ཎེ པ་ན ས་ཏི ‘‘ཀཱ་ར་ཀོ’’ཏི, ཝི་པཱ་ཀ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ ས་ཏི ‘‘པ་ཊི་སཾ་ཝེ་ད་ཀོ’’ཏི ས་མ་ཉྙཱ་མ་ཏྟེ་ན པ་ཎྜི་ཏཱ ཝོ་ཧ་ར་ནྟི་ཙྩེ་ཝ་སྶ ས་མྨ་པྤ་ཉྙཱ་ཡ སུ་དི་ཊྛཾ ཧོ་ཏི.

༦༨༩. ཏེ་ནཱ་ཧུ པོ་རཱ་ཎཱ –

‘‘ཀ་མྨ་སྶ ཀཱ་ར་ཀོ ན་ཏྠི, ཝི་པཱ་ཀ་སྶ ཙ ཝེ་ད་ཀོ;

སུ་དྡྷ་དྷ་མྨཱ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཨེ་ཝེ་ཏཾ ས་མྨ་ད་སྶ་ནཾ.

‘‘ཨེ་ཝཾ ཀ་མྨེ ཝི་པཱ་ཀེ ཙ, ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ ས་ཧེ་ཏུ་ཀེ;

བཱི་ཛ་རུ་ཀྑཱ་དི་ཀཱ་ནཾ་ཝ, པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན ནཱ་ཡ་ཏི;

ཨ་ནཱ་ག་ཏེ་པི སཾ་སཱ་རེ, ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟཾ ན དི་སྶ་ཏི.

‘‘ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨ་ན་ཉྙཱ་ཡ, ཏི་ཏྠི་ཡཱ ཨ་ས་ཡཾ་ཝ་སཱི;

ས་ཏྟ་ས་ཉྙཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ་ན, ས་སྶ་ཏུ་ཙྪེ་ད་ད་སྶི་ནོ;

དྭཱ་ས་ཊྛི་དི་ཊྛིཾ ག་ཎྷ་ནྟི, ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཝི་རོ་དྷི་ཏཱ.

‘‘དི་ཊྛི་བ་ནྡྷ་ན་བ་དྡྷཱ ཏེ, ཏ་ཎྷཱ་སོ་ཏེ་ན ཝུ་ཡ྄ཧ་རེ;

ཏ་ཎྷཱ་སོ་ཏེ་ན ཝུ་ཡ྄ཧ་ནྟཱ, ན ཏེ དུ་ཀྑཱ པ་མུ་ཙྩ་རེ.

‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ, བྷི་ཀྑུ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ཝ་ཀོ;

ག་མྦྷཱི་རཾ ནི་པུ་ཎཾ སུ་ཉྙཾ, པ་ཙྩ་ཡཾ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ཏི.

‘‘ཀ་མྨཾ ན་ཏྠི ཝི་པཱ་ཀ་མྷི, པཱ་ཀོ ཀ་མྨེ ན ཝི་ཛྫ་ཏི;

ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨུ་བྷོ སུ་ཉྙཱ, ན ཙ ཀ་མྨཾ ཝི་ནཱ ཕ་ལཾ.

‘‘ཡ་ཐཱ ན སཱུ་རི་ཡེ ཨ་གྒི, ན མ་ཎི་མྷི ན གོ་མ་ཡེ;

ན ཏེ་སཾ བ་ཧི སོ ཨ་ཏྠི, ས་མྦྷཱ་རེ་ཧི ཙ ཛཱ་ཡ་ཏི.

‘‘ཏ་ཐཱ ན ཨ་ནྟོ ཀ་མྨ་སྶ, ཝི་པཱ་ཀོ ཨུ་པ་ལ་བྦྷ་ཏི;

བ་ཧི་དྡྷཱ་པི ན ཀ་མྨ་སྶ, ན ཀ་མྨཾ ཏ་ཏྠ ཝི་ཛྫ་ཏི.

‘‘ཕ་ལེ་ན སུ་ཉྙཾ ཏཾ ཀ་མྨཾ, ཕ་ལཾ ཀ་མྨེ ན ཝི་ཛྫ་ཏི;

ཀ་མྨ་ཉྩ ཁོ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ, ཏ་ཏོ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏེ ཕ་ལཾ.

‘‘ན ཧེ་ཏྠ དེ་ཝོ བྲ་ཧྨཱ ཝཱ, སཾ་སཱ་ར་སྶ་ཏྠི་ཀཱ་ར་ཀོ;

སུ་དྡྷ་དྷ་མྨཱ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཧེ་ཏུ་ས་མྦྷཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ’’ཏི.

༦༩༠. ཏ་སྶེ་ཝཾ ཀ་མྨ་ཝ་ཊྚ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་ཝ་སེ་ན ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ ཏཱི་སུ ཨ་དྡྷཱ་སུ པ་ཧཱི་ན་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪ་སྶ ས་བྦེ ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ནཱ་ག་ཏ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་དྷ་མྨཱ ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཝི་དི་ཏཱ ཧོ་ནྟི, སཱ་སྶ ཧོ་ཏི ཉཱ་ཏ་པ་རི་ཉྙཱ.

སོ ཨེ་ཝཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཡེ ཨ་ཏཱི་ཏེ ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡཱ ནི་བྦ་ཏྟཱ ཁ་ནྡྷཱ, ཏེ ཏ་ཏྠེ་ཝ ནི་རུ་དྡྷཱ, ཨ་ཏཱི་ཏ་ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡཱ པ་ན ཨི་མ་སྨིཾ བྷ་ཝེ ཨ་ཉྙེ ནི་བྦ་ཏྟཱ, ཨ་ཏཱི་ཏ་བྷ་ཝ་ཏོ ཨི་མཾ བྷ་ཝཾ ཨཱ་ག་ཏོ ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ་པི ན་ཏྠི, ཨི་མ་སྨི་མྤི བྷ་ཝེ ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡེ་ན ནི་བྦ་ཏྟཱ ཁ་ནྡྷཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ནྟི, པུ་ན་བྦྷ་ཝེ ཨ་ཉྙེ ནི་བྦ་ཏྟི་སྶ་ནྟི, ཨི་མ་མྷཱ བྷ་ཝཱ པུ་ན་བྦྷ་ཝཾ ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ་པི ན ག་མི་སྶ་ཏི. ཨ་པི་ཙ ཁོ ཡ་ཐཱ ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་མུ་ཁ་ཏོ ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡོ ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སི་ཀ་སྶ མུ་ཁཾ པ་ཝི་ས་ཏི, ན ཙ ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ཏ་སྶ མུ་ཁེ ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡོ ན ཝ་ཏྟ་ཏི, ན དཱུ་ཏེ་ན མ་ནྟོ་ད་ཀཾ པཱི་ཏཾ རོ་གི་ནོ ཨུ་ད་རཾ པ་ཝི་ས་ཏི, ན ཙ ཏ་སྶ ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ རོ་གོ ན ཝཱུ་པ་ས་མྨ་ཏི, ན མུ་ཁེ མ་ཎྜ་ན་ཝི་དྷཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ས་ཏ་ལཱ་དཱི་སུ མུ་ཁ་ནི་མི་ཏྟཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན ཙ ཏ་ཏྠ ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ མ་ཎྜ་ན་ཝི་དྷཱ་ནཾ ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ན ཨེ་ཀི་སྶཱ ཝ་ཊྚི་ཡཱ དཱི་པ་སི་ཁཱ ཨ་ཉྙཾ ཝ་ཊྚིཾ ས་ངྐ་མ་ཏི, ན ཙ ཏ་ཏྠ ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ དཱི་པ་སི་ཁཱ ན ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ན ཨ་ཏཱི་ཏ་བྷ་ཝ་ཏོ ཨི་མཾ བྷ་ཝཾ, ཨི་ཏོ ཝཱ པུ་ན་བྦྷ་ཝཾ ཀོ་ཙི དྷ་མྨོ ས་ངྐ་མ་ཏི, ན ཙ ཨ་ཏཱི་ཏ་བྷ་ཝེ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨི་དྷ, ཨི་དྷ ཝཱ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡཱ པུ་ན་བྦྷ་ཝེ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ན ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི.

ཡ་ཐེ་ཝ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ, མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་ཨ་ན་ནྟ་རཾ;

ན ཙེ་ཝ ཨཱ་ག་ཏཾ ནཱ་པི, ན ནི་བྦ་ཏྟཾ ཨ་ན་ནྟ་རཾ.

ཏ་ཐེ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་མྷི, ཝ་ཏྟ་ཏེ ཙི་ཏྟ་ས་ནྟ་ཏི;

པུ་རི་མཾ བྷི་ཛྫ་ཏེ ཙི་ཏྟཾ, པ་ཙྪི་མཾ ཛཱ་ཡ་ཏེ ཏ་ཏོ.

ཏེ་སཾ ཨ་ནྟ་རི་ཀཱ ན་ཏྠི, ཝཱི་ཙི ཏེ་སཾ ན ཝི་ཛྫ་ཏི;

ན ཙི་ཏོ ག་ཙྪ་ཏི ཀི་ཉྩི, པ་ཊི་ས་ནྡྷི ཙ ཛཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི.

༦༩༡. ཨེ་ཝཾ ཙུ་ཏི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཝི་དི་ཏ་ས་བྦ་དྷ་མྨ་སྶ ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧ་ཉཱ་ཎཾ ཐཱ་མ་ག་ཏཾ ཧོ་ཏི, སོ་ལ༹་ས་ཝི་དྷཱ ཀ་ངྑཱ སུ་ཊྛུ་ཏ་རཾ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩ སཱ ཨེ་ཝ, ‘‘ས་ཏྠ་རི ཀ་ངྑ་ཏཱི’’ཏི (དྷ. ས. ༡༠༠༨) ཨཱ་དི་ན་ཡ་པྤ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཊྛ་ཝི་དྷཱ་པི ཀ་ངྑཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི་ཡེ་ཝ, དྭཱ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ནཱ་ནཱ་ན་ཡེ་ཧི ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཏཱི་སུ ཨ་དྡྷཱ་སུ ཀ་ངྑཾ ཝི་ཏ་རི་ཏྭཱ ཋི་ཏཾ ཉཱ་ཎཾ ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎ་ཝི་སུ་དྡྷཱིཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. དྷ་མྨ་ཊྛི་ཏི་ཉཱ་ཎནྟི་པི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏ་ཉཱ་ཎནྟི་པི ས་མྨཱ་ད་སྶ་ནནྟི་པི ཨེ་ཏ་སྶེ་ཝཱ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ –

‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ པ་ཙྩ་ཡོ, ས་ངྑཱ་རཱ པ་ཙྩ་ཡ་ས་མུ་པྤ་ནྣཱ. ཨུ་བྷོ་པེ་ཏེ དྷ་མྨཱ པ་ཙྩ་ཡ་ས་མུ་པྤ་ནྣཱ་ཏི པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧེ པ་ཉྙཱ དྷ་མྨ་ཊྛི་ཏི་ཉཱ་ཎ’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༡.༤༦).

‘‘ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ ཀ་ཏ་མེ དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏི, ཀ་ཐཾ ས་མྨཱ་ད་སྶ་ནཾ ཧོ་ཏི, ཀ་ཐཾ ཏ་ད་ནྭ་ཡེ་ན ས་བྦེ ས་ངྑཱ་རཱ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ སུ་དི་ཊྛཱ ཧོ་ནྟི, ཀ་ཏྠ ཀ་ངྑཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི? དུ་ཀྑ་ཏོ…པེ… ཨ་ན་ཏྟ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ ཀ་ཏ་མེ དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏི…པེ… ཀ་ཏྠ ཀ་ངྑཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི?

‘‘ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ ནི་མི་ཏྟཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏི, ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ས་མྨཱ་ད་སྶ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ ཏ་ད་ནྭ་ཡེ་ན ས་བྦེ ས་ངྑཱ་རཱ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ སུ་དི་ཊྛཱ ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཏྠ ཀ་ངྑཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི. དུ་ཀྑ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ པ་ཝ་ཏྟཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏི…པེ… ཨ་ན་ཏྟ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ ནི་མི་ཏྟ་ཉྩ པ་ཝ་ཏྟ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶ་ཏི, ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ས་མྨཱ་ད་སྶ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ ཏ་ད་ནྭ་ཡེ་ན ས་བྦེ དྷ་མྨཱ ཨ་ན་ཏྟ་ཏོ སུ་དི་ཊྛཱ ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཏྠ ཀ་ངྑཱ པ་ཧཱི་ཡ་ཏི.

‘‘ཡ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏ་ཉཱ་ཎཾ ཡ་ཉྩ ས་མྨཱ་ད་སྶ་ནཾ ཡཱ ཙ ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎཱ, ཨི་མེ དྷ་མྨཱ ནཱ་ན་ཏྠཱ ཙེ་ཝ ནཱ་ནཱ་བྱ་ཉྫ་ནཱ ཙ, ཨུ་དཱ་ཧུ ཨེ་ཀ་ཏྠཱ བྱ་ཉྫ་ན་མེ་ཝ ནཱ་ན་ནྟི? ཡ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏ་ཉཱ་ཎཾ ཡ་ཉྩ ས་མྨཱ་ད་སྶ་ནཾ ཡཱ ཙ ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎཱ, ཨི་མེ དྷ་མྨཱ ཨེ་ཀ་ཏྠཱ, བྱ་ཉྫ་ན་མེ་ཝ ནཱ་ན’’ནྟི (པ་ཊི. མ. ༡.༢༢༧).

ཨི་མི་ནཱ པ་ན ཉཱ་ཎེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཝི་པ་སྶ་ཀོ བུ་དྡྷ་སཱ་ས་ནེ ལ་དྡྷ་སྶཱ་སོ ལ་དྡྷ་པ་ཏི་ཊྛོ ནི་ཡ་ཏ་ག་ཏི་ཀོ ཙཱུ་ལ༹་སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི.

ཏ་སྨཱ བྷི་ཀྑུ ས་དཱ ས་ཏོ, ནཱ་མ་རཱུ་པ་སྶ ས་བྦ་སོ;

པ་ཙྩ་ཡེ པ་རི་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ, ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎ་ཏྠི་ཀོ་ཏི.

ཨི་ཏི སཱ་དྷུ་ཛ་ན་པཱ་མོ་ཛྫ་ཏྠཱ་ཡ ཀ་ཏེ ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ

པ་ཉྙཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་དྷི་ཀཱ་རེ

ཀ་ངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎ་ཝི་སུ་དྡྷི་ནི་དྡེ་སོ ནཱ་མ

ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ.