ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ་ནི་དྡེ་ས
ར་ཏི་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༥༦. ར་མྨ་དེ་ས་ཀ་ལཱ་ཀཱ་ལ-ཝེ་སཱ་དི་པ་ཊི་སེ་ཝ་ནཱ;
ཡུ་ཝཱ་ན’ཉྙོ་ཉྙ་ར་ཏྟཱ་ནཾ, པ་མོ་དོ་ར་ཏི རུ་ཙྩ་ཏེ.
༣༥༦. སི་ངྒཱ་རཱ་ད་ཡོ ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ཧ ‘‘ར་མྨེ’’ཙྩཱ་དི. ཏ་ཏྠ ‘‘ར་མྨ་དེ་ས’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ ཨུ་དྡཱི་པ་ན་ཝི་བྷཱ་ཝཱ ད་སྶི་ཏཱ. ‘‘ཡུ་ཝཱ་ན’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ཝི་བྷཱ་ཝོ. ཨི་ཏྠཱི ཧི པུ་རི་ས་སྶ, པུ་རི་སོ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ཝི་བྷཱ་ཝོ. པ་མོ་དོཏི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཱ་བྷི་ར་མ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་མོ་ད་རཱུ་པོ.
༣༥༦. ཨི་དཱ་ནི སི་ངྒཱ་རཱ་དི་ནཱ་མ་ཀེ ཏེ་ར་ཏྱཱ་དི་ཀེ ཀ་མེ་ན ནི་དྡི་ས་ཏི ‘‘ར་མྨ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. ར་མྨ་དེ་ས་ཀ་ལཱ་ཀཱ་ལ་ཝེ་སཱ་དི་པ་ཊི་སེ་ཝ་ནཱ ར་མ་ཎཱི་ཡ་ནི་རཱ་ཝ་ར་ཎ་སུ་ཙི་པ་ཝི་ཏྟ་ཝཱ་སཱ་ར་ཧ་དེ་སོ ར་མྨ་གཱི་ཏི་ཀཱ་དི་ཀ་ལཱ ར་ཏི་ཛ་ན་ཀ་ཝ་ས་ནྟཱ་དི་ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཀཱ་ལོ མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷཱ་དི ཨུ་པ་སོ་བྷི་ཏ་ཀི་རི་ཡཱ་དི མ་ནུ་ཉྙ་ཝེ་སོ, ཨཱ་དིས་དྡེ་ན ནི་དྡི་ཊྛ་བྷཱ་སི་ཏ་མི་ཧི་ཏཱ་དི་ཙེ་ཏི ཨི་མེ་སཾ དི་ཊྛ་སུ་ཏ་མུ་ཏཱ་དཱི་སུ དི་ཊྛཱ་དི་མ་ཏྟ་མ་ཀ་ཏྭཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ཏེ་ན ཏེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན པུ་ན་པྤུ་ནཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ནེ་ན ཨ་ཉྙོ་ཉྙ་ར་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ནི་མི་ཏྟཱ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་ས་ངྐ་པྤ་ཝ་སེ་ནཱ་ཏི་ར་ཏྟཱ་ནཾ ཡུ་ཝཱ་ནཾ ཏ་རུ་ཎི་ཏྠི པུ་རི་སཱ་ནཾ པ་མོ་དོ ཨ་བྷི་ར་མ་ཎ་ཝ་སེ་ན ས་ནྟོ་སོ པཱི་ཏི ར་ཏི རུ་ཙྩ་ཏེ རུ་ཙྩ་ན་ཏོ ‘‘ར་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི་ཏི. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ཀྑེ ར་ཀཱ་རོ ས་ནྡྷི་ཛོ. དེ་སོ ཙ ཀ་ལཱ ཙ ཀཱ་ལོ ཙ ཝེ་སོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་ད་ཡོ ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ, ར་མྨཱ ཙ ཏེ དེ་ས…པེ… ཝེ་སཱ་ད་ཡོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ་སཾ པ་ཊི པུ་ན་པྤུ་ནཾ སེ་ཝ་ན་མི་ཏི ཙ, ཨ་ཉྙོ ཙ ཨ་ཉྙོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ་སུ ར་ཏྟཱ་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
༣༥༧. ཡུ་ཏྱཱ བྷཱ་ཝཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཏེ,
ནི་བ་ནྡྷཱ པོ་ས་ཡ་ནྟི ནཾ;
སོ་པྱཱ’ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག-
ས་མྦྷོ་གཱ་ནཾ ཝ་སཱ ཏི་དྷཱ.
༣༥༧. ‘‘ཡུ་ཏྱཱ’’ཨི་ཙྩཱ་དི. ཏེ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ བྷཱ་ཝཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཡུ་ཏྱཱ ཨཱ་ལ་སི་ཡ་ཨུ་གྒ་ཏཱ་ཛི་གུ་ཙྪཱ་ཝ་ཛྫི་ཏཱ ཡེ ས་ངྐཱ་ཨུ་སྶུ་ཀྐཱ་ད་ཡོ བྷཱ་ཝཱ ཏཾ་བྱ་ཉྫ་ཀཱ ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པཱ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཙ ཨ་ཡོ་གཱ་དི་ཀེ སི་ངྒཱ་རེ ཡ་ཐཱ ཡ་ཐཱ ཡུ་ཉྫ་ནྟི, ཏཱ་དི་སི་ཡཱ་ཝ ཡུ་ཏྟི་ཡཱ ནི་བ་ནྡྷཱ ནཾ ར་ཏིཾ ས་མྤོ་ས་ཡ་ནྟི, སོཡེ་ཝ་མེ་ཝཾ པོ་སི་ཏོ སི་ངྒཱ་རོ ནཱ་མ ར་སོ ས་མྤ་ཛྫ་ཏེ. སོ་པི ཏི་དྷཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཡོ་གོ ནཱ་མ པུ་བྦེ ཨ་ས་ངྒ་ཏཱ་ནཾ ཨ་ནུ་རཱ་གེ་ན ས་ངྒ་མ་མི་ཙྪ་ནྟཱ་ནཾ ཨི་ཏྠི་པུ་རི་སཱ་ན་མ་ས་ངྒ་མོ. ཨ་ཏི་ས་ཡ་ཝི་རུ་ལ༹ྷ་པེ་མཱ་ན་མུ་བྷི་ནྣ་མྤི སི་ལེ་སོ ཝི་པྤ་ཡོ་གོ. བ་ལ་ཝ་ཀཱ་མཱ་ཝེ་ས་ཝི་སེ་སཱ་ནཾ ཀཱ་མཱི་ནཾ ད་སྶ་ནཱ་དི་ས་མ་ཉྫ་ནཾ ས་མྦྷོ་གོ.
༣༥༧. ཨི་དཱ་ནི ར་ཏི་ཡཱ པུ་ཊྛ་ཀཱ་ར་ཎཾ པུ་ཊྛ་པ་ཡོ་ག་ཉྩ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཡུ་ཏྱཱ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. ཏེ བྷཱ་ཝཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ནི་དྡི་ཊྛ་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝེ་སུ ར་ཏྱཱ་ནུ་རཱུ་པ་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝོ ཏ་པྤ་ཀཱ་ས་ཀོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝོ ཙེ་ཏི ཨི་མེ དྭེ ཡུ་ཏྱཱ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏཱ་ཡ ཨ་ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག་ས་མྦྷོ་ག་ས་ངྑ་ཏཱ་ནཾ ཏི་ཎྞཾ སི་ངྒཱ་རཱ་ནཾ ཨ་ནུ་ཀཱུ་ལ་ཏྠེ་ན ར་ཏི་ཡཱ ཝི་རུ་དྡྷ་ཏྟཱ ཨཱ་ལ་སི་ཡ་ཨུ་གྒ་ཛི་གུ་ཙྪཱ་དི་ཀེ པ་རི་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ས་ངྐཱ་ཨུ་སྶུ་ཀྐཱ་དཱི་ནཾ ར་ཏྱཱ་ནུ་ཀཱུ་ལ་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཡ་ཐཱ་ཡོ་གཾ ནི་བ་ནྡྷཱ ཀ་ཝཱི་ཧི བ་ནྡྷཱ ནཾ ར་ཏིཾ པོ་ས་ཡ་ནྟི ཡ་ཐཱ ཏ་པྤ་ཀཱ་ས་ནེ་ན པཱུ་རེ་ནྟི ས་ཛྫེ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ས་ཛྫི་ཏོ ར་ཏི་སི་ངྒཱ་རོ ནཱ་མ ར་སོ ཧོ་ཏི. སོ་པི སཱ་མ་ཉྙེ་ན ནི་དྡི་ཊྛ་སི་ངྒཱ་ར་ར་སོ་པི ཨ་ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག་ས་མྦྷོ་གཱ་ནཾ སི་ངྒཱ་རཱ་ནཾ ཝ་སཱ བྷེ་དེ་ན ཏི་དྷཱ བྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨ་ཡོ་གོ ནཱ་མ པུ་བྦེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ས་ངྒ་མ་ར་ཧི་ཏཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ན་ཝཱ་ནུ་རཱ་ག་བ་ལེ་ན ས་ངྒ་མཾ པ་ཏྠེ་ནྟཱ་ནཾ ཐཱི་པུ་མཱ་ནཾ ཨ་ས་ངྒ་མོ. ཝི་པྤ་ཡོ་གོ ནཱ་མ ས་ངྒ་མཱ་ཏི་ས་ཡེ་ན ཝི་རུ་ལ༹ྷ་པེ་མཱ་ནཾ ཐཱི་པུ་མཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཝི་སི་ལེ་སོ. ས་མྦྷོ་གོ ནཱ་མ བ་ལ་ཝ་ཀཱ་མ་ཏ་ཎྷཱ་ཝི་སེ་ས་ཝ་སེ་ན ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ ཀཱ་མི་ནི་ཀཱ་མུ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ད་སྶ་ནཱ་དི་ཨ་སྶཱ་དོ. བྷཱ་ཝོ ཙ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝོ ཙེ་ཏི ཙ, ཨ་ཡོ་གོ ཙ ཝི་པྤ་ཡོ་གོ ཙ ས་མྦྷོ་གོ ཙེ་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
ཨི་མ་མ་ལ་ངྐཱ་རཾ ཀ་རོ་ནྟེ་ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ་མ་ཧཱ་སཱ་མི་པཱ་དེ་ན པ་ན པ་ར་མ་མ་དྷུ་ར་ས་དྡྷ་མྨཱ་མ་ཏ་ལུ་དྡྷ་སུ་དྡྷ་ས་ནྟཱ་ནཱ་ནཾ ཏ་པོ་དྷ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ར་སཱ་ཝ་བོ་དྷ་ནེ པ་ཡོ་ཛ་ནཱ་བྷཱ་ཝེ་པི ལོ་ཀི་ཡེ་སུ ཏེ་སུ ཏེ་སུ ཝོ་ཧཱ་རེ་སུ ཨ་ས་མྨོ་ཧ་ཏྠཾ སི་ངྒཱ་རཱ་དི་ན་ཝ་ཝི་དྷ་ར་སཱ་ནཾ ལ་ཀྑ་ཎ་མ་ཏྟ་སྶེ་ཝ ད་སྶི་ཏ་ཏྟཱ ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པ་ལ་ཀྑི་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧེ ཨ་ས་ཏི ལ་ཀྑ་ཎཱ་ཝ་བོ་དྷ་སྶ སུ་བྱ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཝུ་ཏྟ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ཝ་བོ་དྷ་ཏྠཾ ཏཾ་ཏཾ་ལ་ཀྑ་ཎ་ཀ་ཐ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ ཏ་སྶ ཏ་སྶ ལ་ཀྑི་ཡ་སྶ མུ་ཁ་མ་ཏྟཾ ད་སྶེ་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏི. ཧེ་ཊྛཱ ‘‘རཱ་གཱ་ན་ཏ་བྦྷུ་ཏ་ས་རོ་ཛ་མུ་ཁཾ དྷ་རཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ནི་དྡི་ཊྛ་ས་མྦྷོ་ག་སི་ངྒཱ་ར་ར་སཱ་བྷཱ་སེ་ནེ་ཝ ཧ་སཱ་བྷཱ་སཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཊྛ་ནྣཾ ར་སཱ་བྷཱ་ས་རཱུ་པ་སྶ བྷཱ་ཝཱ་བྷཱ་ས་སྶ, ཝི་བྷཱ་ཝཱ་བྷཱ་ས་སྶ, ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ་བྷཱ་ས་སྶ ཙ ཉཱ་ཏ་བྦ་ཏྟཱ སི་ངྒཱ་ར་ར་ས་སྶ ལ་ཀྑི་ཡ་མེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
གཱི་ཏ་སྶ་རེ་ན ཨུ་པ་ཀ་ཌྜྷི་ཡ ནེ་ཏྟ་ར་སྨི-
བ་ནྡྷཾ ཀ་རཾ་ཝ ཝི་ཝ་ས་ཉྩ ཀ་ར་གྒ་ཧེ་ན;
ཡཱ ཏཱ་དི་སེ་པི ཝི་ནི་ཡོ་ཛ་ཡི དུ་ཀྐ་རེ མཾ,
སེ་ར་ནྡ་ཏཱི ཨ་དྷི་ག་ཏཱ ཝི་དྷི་ནཱ མ་ཡ་ཛྫཱ་ཏི.
གཱི་ཏ་སྶ་རེ་ན ཧ་ཏྠཱི་ནཾ གཱི་ཏི་ཀཱ་ཡ པི་ཡ་ཏྟཱ གཱི་ཏི་ཀཱ་དྷ་ནི་ནཱ ཨུ་པ་ཀ་ཌྜྷི་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མཱི་པཾ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏྭཱ ནེ་ཏྟ་ར་སྨི་བ་ནྡྷཾ ནེ་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཧ་ཏྠཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ར་ཛྫུ་ནཱ བ་ནྡྷཾ ཀ་ར་གྒ་ཧེ་ན ཧ་ཏྠ་གྒཱ་ཧེ་ན སོ་ཎྜ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཝི་ཝ་ས་ཉྩ ཨ་པ་ག་ཏ་ཨི་ཙྪཱ་ཙཱ་རཾ པ་ར་ཝ་སཾ ཀ་རཾ ཨི་ཝ ཧ་ཏྠཾ ཨི་ཝ གཱི་ཏ་སྶ་རེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ལཱི་ལོ་པེ་ཏ་གཱི་ཏི་ཀཱ་དྷ་ནི་ནཱ ཨུ་པ་ཀ་ཌྜྷི་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མཱི་པཾ ནེ་ཏྭཱ ནེ་ཏྟ་ར་སྨི་བ་ནྡྷཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ན་ཡ་ན་ཀ་ནྟི་ཡཱ པ་ཊི་བ་ནྡྷཾ ཀ་ར་གྒ་ཧེ་ན ཧ་ཏྠ་གྒཱ་ཧེ་ན ཝི་ཝ་ས་ཉྩ ཨ་པ་ག་ཏ་དྷི་ཏིཾ མཱུ་ལ༹ྷཾ མཾ ཡཱ ཀ་ནྟཱ ཏཱ་དི་སེ་པི དུ་ཀྐ་རེ ཝི་ནི་ཡོ་ཛ་ཡི, སཱ ཨི་ར་ནྡ་ཏཱི ཨི་ར་ནྡ་ཏཱི ནཱ་མ ནཱ་ག་མཱ་ན་ཝི་ཀཱ མ་ཡཱ ཨ་ཛྫ ཝི་དྷི་ནཱ བྷཱ་གྱེ་ན ཨ་དྷི་ག་ཏཱ ལ་དྡྷཱ་ཏི.
ཨེ་ཏྠ གཱི་ཏ་སྶ་ར་ནེ་ཏྟ་ར་སྨི་ཀ་ར་གྒ་ཧ་ས་ངྑ་ཏཱ་ཧི ཨི་མཱ་ཧི པ་དཱ་ཝ་ལཱི་ཧི ཨུ་དྡཱི་པ་ན་ཝི་བྷཱ་ཝོ ད་སྶི་ཏོ. ཐི་ཡཱ པུ་རི་སོ ཙ, པུ་རི་ས་སྶ ཐཱི ཙ ཨཱ་ལ་མྦ་ཎཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ‘‘སཱ ཨི་ར་ནྡ་ཏཱི མ་ཡཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝི་བྷཱ་ཝོ ད་སྶི་ཏོ. ‘‘ཨུ་པ་ཀ་ཌྜྷི་ཡ བ་ནྡྷཾ ཝི་ཝ་ས’’ནྟི ཨི་མེ་ཧི ཀཱ་མེ་ན ཨུ་དྡཱི་པི་ཏ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ་ས་ངྑ་ཏཱ ར་ཏི ད་སྶི་ཏཱ. ‘‘ཏཱ་དི་སེ་པི དུ་ཀྐ་རེ ཝི་ནི་ཡོ་ཛ་ཡཱི’’ཏི ཨི་མེ་ཧི ཨུ་སྶཱ་ཧཱ་དི་ཀཱ ཙ ‘‘ཝི་དྷི་ནཱ ཨ་དྷི་ག་ཏཱ མ་ཡ་ཛྫཱ’’ཏི ཨི་མེ་ཧི ཧ་རི་སཱ་དི་ཀཱ ཙ བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ ད་སྶི་ཏཱ. ར་ཏི་ཡཱ ཝི་རུ་དྡྷེ ནི་བྦེ་ད་ཨཱ་ལ་སི་ཡ་ཨུ་གྒ་ཏ་ཛི་གུ་ཙྪཱ་དི་ཀེ བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝེ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་ར་ཝི་བྷཱ་ཝཱ་དི་ཀེ པ་ཀཱ་ས་ནྟོ ‘‘གཱི་ཏ་སྶ་རེ་ནེ’’ཙྩཱ་དི་ཀཱ ར་ཏི་པྤ་ཏཱི་ཏི་ཡཱ ཨ་ནུ་རཱུ་པཾ པ་ཡུ་ཏྟཱ ཀ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱ ཨི་དྷ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི. ནཱ་ཊ་ཀཱ་དི་ད་སྶ་ནཱི་ཡ་ས་ཏྠེ ཨ་བྷི་ན་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝོ. ར་མྨ་དེ་ས་ར་མྨ་ཀཱ་ལ་ར་མྨ་ཝེ་སཱ་ད་ཡོ ཏ་ད་བྷཱ་ཝེ ར་ཏི་ཡཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཏོ སཱ་མ་ཏྠི་ཡཱ ག་མྱཱ བྷ་ཝ་ནྟཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནུ་ག་ཏ་ལ་ཀྑི་ཡ་པ་རི་གྒཱ་ཧོ ས་བྦ་ཏྠ ཀཱ་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝཾ ས་ཏི་བ་ནྡྷ་ཏྠཱ་ཝ་བོ་དྷ་ཀཱ་ནཾ ས་བྦྷཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ཡ་པཱི་ཏི་ཡཱ ཀཱ་ར་ཎ་ཏྟཱ ཀཱ་རི་ཡོ་པ་ཙཱ་རེ་ན ཨེ་སོ བ་ནྡྷོ ར་སོ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི. ཨུ་པ་རི་པི ཨེ་ཝ་མེ་ཝ.
ཧ་སྶ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༥༨. ཝི་ཀཱ་རཱ་ཀ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི,
ཨ་ཏྟ་ནོ’ཐ པ་ར་སྶ ཝཱ;
ཧཱ་སོ ནི་དྡཱ ས་མཱ་ལ་སྱ-
མུ་ཙྪཱ་དི་བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་བྷི;
པ་རི་པོ་སེ སི་ཡཱ ཧ་སྶོ,
བྷི་ཡྻོ’ཏྠི་པ་བྷུ་ཏཱི་ན སོ.
༣༥༨. ‘‘ཝི་ཀཱ་རེ’’ཙྩཱ་དི. ཝི་ཀཱ་རཱ་ཀ་ཏི དེ་ས་ཝ་ཡཱ་དཱི་ནཾ ཝི་པ་རཱི་ཏོ ཀེ་ས་བ་ནྡྷ་ནཱ་དི, སོ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ ཨ་ཉྙཱ་ཀ་ཏྱཱ་དི་ན་ཙྩ་ནཱ་དཱི་ནཾ, ཏེ་ཧི ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཧཱ་སོ ཙེ་ཏོ་ཝི་ཀཱ་སོ, སོ་པི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མྦ་ནྡྷཱི ཝཱ ཨ་ཐ པ་ར་སྶ ས་མྦ་ནྡྷཱི ཝཱ, ཏ་ཏྠ ཡོ ཝི་བྷཱ་ཝ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡཱ་ཡེ་ཝཱ་བྷི་བྱ་ཏྟིཾ ཡཱ་ཏི, སོ ཨ་ཏྟ་ཊྛོ. ཡོ པ་ན ཝི་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ནཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་པི པུ་རི་ས་སྶ ག་མྦྷཱི་ར་ཏྟཱ་དི་ནཱ ཚཱ་དི་ཏོ ས་མཱ་ནོ པུ་རི་ས་ནྟ་རེ ཧ་ས་ཏྱཱ་བྷི་བྱ་ཏྟོ, སོ པ་ར་ཊྛོ. སོ ཧཱ་སོ ནི་དྡཱ་དཱི་ཧི བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་ཧི་ཡེ་ཝ, ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝ་པ་ཀྑེ ཨཱ་དིས་དྡེ་ན ཨ་ཀྑི་ཕ་ནྡ་ནཱ་ད་ཡོ ག་ཧི་ཏཱ. པ་རི་པོ་སེ ས་ཏི ཧ་སྶོ ནཱ་མ ར་སོ སི་ཡཱ. སོ ཧ་སྶོ བྷི་ཡྻོ ཨི་ཏྠི་པ་བྷུ་ཏཱི་ནཾ སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཏྠ པ་བྷུ་ཏིས་དྡེ་ན ནཱི་ཙ་པ་ཀ་ཏ་ཡོ ས་ངྒ་ཎྷ་ནྟི.
༣༥༨. ཨི་དཱ་ནི ཧ་སྶ་ར་ས་སྶ པོ་ས་ནཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ཧ ‘‘ཝི་ཀཱ་ར’’ཨི་ཙྩཱ་དི. ཝི་ཀཱ་རཱ་ཀ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི དེ་ས་ཝ་ཡོ་ལི་ངྒཱ་ནཾ ཝི་པ་རཱི་ཏེ་ཧི ཀེ་ས་བ་ནྡྷ་ག་ཏི་ཊྛི་ཏི་ཨཱ་དི་ཀེ་ཧི, ན་ཙྩ་གཱི་ཏ་ཨཱ་དི་ཀེ་ཧི ཙ དུ་ཝི་དྷེ་ཧི ཨཱ་ཀ་ཏི་ས་ངྑ་ཏེ་ཧི ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ ཨ་ཐ པ་ར་སྶ ཝཱ ས་མྦ་ནྡྷཱི སོ ཧཱ་སོ ཙེ་ཏོ ཝི་ཀཱ་ས་ལ་ཀྑ་ཎོ ནི་དྡཱ་ས་མཱ་ལ་སྱ་མུ་ཙྪཱ་དི་བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་བྷི ནི་དྡཱ་ས་མ་ཨཱ་ལ་སྱ་མུ་ཙྪཱ་ཨ་ཀྑི་ཕ་ནྡ་ནཱ་དཱི་ཧི ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ཧི སུ་ཏ་ས་མྦ་ནྡྷེ་ན ཏེ་ཧེ་ཝ ནི་དྡཱ་ས་མཱ་ལ་སྱ་མུ་ཙྪཱ་ས་ངྑ་ཏ་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་ཧི ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི པ་རི་པོ་སེ ས་ཏི ཧ་སྶོ ཧ་སྶོ ནཱ་མ ར་སོ སི་ཡཱ, སོ ཧ་སྶོ བྷི་ཡྻོ ཨི་ཏྠི་པ་བྷུ་ཏཱི་ནཾ, ནཱི་ཙ་པ་ཀ་ཏཱི་ན་ཉྩ སི་ཡཱ་ཏི. ཝི་ཀཱ་རཱ ཙ སཱ ཨཱ་ཀ་ཏི ཙེ་ཏི ཙ, སོ ཨཱ་དི ཡེ་ས་ནྟི ཙ, ནི་དྡཱ ཙ ས་མོ ཙ ཨཱ་ལ་སྱ་ཉྩ མུ་ཙྪཱ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ ཨ་ཀྑི་ཕ་ནྡ་ནཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ་ན་ནྟི ཙ, ཏེ ཙ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ ཙེ་ཏི ཙ, ཨི་ཏྠཱི པ་བྷུ་ཏི ཡེ་སཾ ནཱི་ཙ་པ་ཀ་ཏཱི་ན་ནྟི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
ཧ་སྶ་པྤ་བྷེ་ད
༣༥༩. སི་ཏ་མི་ཧ ཝི་ཀཱ་སི་ན་ཡ་ནཾ,
ཀི་ཉྩཱ’ལ་ཀྑི་ཡ་དི་ཛ་ནྟུ ཏཾ ཧ་སི་ཏཾ;
མ་དྷུ་ར་སྶ་རཾ ཝི་ཧ་སི་ཏཾ,
སཾ་ས་སི་རོ་ཀ་མྤ་མུ་པ་ཧ་སི་ཏཾ.
༣༦༠. ཨ་པ་ཧ་སི་ཏཾ ས་ཉྫ་ལ’ཀྑི,
ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ངྒཾ བྷ་ཝ་ཏྱ’ཏི་ཧ་སི་ཏཾ;
དྭེ དྭེ ཧ་སྶཱ ཀ་ཐི་ཏཱ ཙེ’སཾ,
ཛེ་ཊྛེ མ་ཛ྄ཛྷེ’དྷ་མེ་པི ཙ ཀ་མ་སོ.
༣༥༩-༣༦༠. ཧ་སྶེ བྷེ་ད་མཱ་ཧ ‘‘སི་ཏ’’མི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. ཨི་ཧ ཧ་སྶེ ཝི་ཀཱ་སཱི་ནི ན་ཡ་ནཱ་ནི ཡ་སྶ ཏཾ སི་ཏཾ, ཀི་ཉྩི ཨཱ་ལ་ཀྑི་ཡཱ དི་ཛཱ ད་ནྟཱ ཡ་སྶ ཏཾ ཧ་སི་ཏཾ. ཨེ་ཝཾ མ་དྷུ་རོ ས་རོ ས་དྡོ ཡ་སྶ ཏཾ ཝི་ཧ་སི་ཏཾ. ཨཾ་ས་སི་རོ་ཀ་མྤེ་ན ས་ཧ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཧ་སི་ཏཾ, ས་ཧ ཛ་ལེ་ན ཨ་སྶུ་ནཱ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ་ནི ཨ་ཀྑཱི་ནི ཡ་སྶ ཏཾ ཨ་པ་ཧ་སི་ཏཾ. ཝི་ཀྑི་ཏྟཱ་ནི ཨི་ཏོ ཏ་ཏོ པ་སཱ་རི་ཏཱ་ནི ཨ་ངྒཱ་ནི ཡ་སྶ ཏཾ ཨ་ཏི་ཧ་སི་ཏཾ ནཱ་མ. ཨེ་ས་ཉྩ སི་ཏཱ་དཱི་ནཾ མ་ཛ྄ཛྷེ དྭེ དྭེ ཧ་སྶཱ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཀ་མ་སོ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མེ་ན ཛེ་ཊྛེ མ་ཛ྄ཛྷེ ཨ་དྷ་མེ་པི ཙ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. པུ་རཱ་ཏ་ནེ་ཧཱི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཡ་ཏི.
༣༥༩-༣༦༠. ཨི་དཱ་ནི ཧ་སྶ་བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘སི་ཏ’’མི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. ཨི་ཧ ཨི་མ་སྨིཾ ཧ་སྶ་ཝི་ས་ཡེ ཝི་ཀཱ་སི་ན་ཡ་ནཾ ཝི་ཝ་ཊ་ན་ཡ་ནཾ སི་ཏཾ ནཱ་མ. ཀི་ཉྩི ཨཱ་ལ་ཀྑི་ཡ་དི་ཛཾ ཏུ ཀི་ཉྩི དི་སྶ་མཱ་ན་ད་ནྟཾ, ཏཾ ཧ་སི་ཏཾ ནཱ་མ. མ་དྷུ་ར་སྶ་རཾ མ་དྷུ་ར་ནཱ་དཾ ཝི་ཧ་སི་ཏཾ ནཱ་མ. སཾ་ས་སི་རོ་ཀ་མྤཾ ཨཾ་ས་སི་རོ་ཀ་མྤ་ས་ཧི་ཏཾ ཨུ་པ་ཧ་སི་ཏཾ ནཱ་མ. ས་ཛ་ལ་ཀྑི ཨ་སྶུ་ཝི་ལོ་ཙ་ན་ས་ཧི་ཏཾ ཨ་པ་ཧ་སི་ཏཾ ནཱ་མ. ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ངྒཾ ཨ་ཊྛཱ་ནེ པ་སཱ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ཧ་ཏྠ་པཱ་དཱ་དི་ཨ་ཝ་ཡ་ཝ་ཝ་ནྟཾ ཨ་ཏི་ཧ་སི་ཏཾ ནཱ་མ བྷ་ཝ་ཏི. ཨེ་སཾ ཚ་ནྣཾ ཀ་མ་སོ ཀ་མེ་ན དྭེ དྭེ ཛེ་ཊྛེ མ་ཛ྄ཛྷེ ཨ་དྷ་མེ་པི ཝི་ས་ཡེ ཀ་ཐི་ཏཱ པུ་རཱ་ཏ་ནེ་ཧི བྷཱ་སི་ཏཱ་ཏི. ཝི་ཀཱ་སཱི་ནི ན་ཡ་ནཱ་ནི ཨ་སྶེ་ཏི ཙ, ཀི་ཉྩི ཨཱི་ས་ཀཾ ཨཱ་ལ་ཀྑི་ཡཱ དི་ཛཱ ཡ་སྶེ་ཏི ཙ, མ་དྷུ་རོ ས་རོ ཨ་སྶེ་ཏི ཙ, ཨཾ་སོ ཙ སི་རོ ཙེ་ཏི ཙ, ཨཾ་ས་སི་ར་སོ ཀ་མྤོ་ཏི ཙ, ཏེ་ན ས་ཧ ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཙ, ས་ཧ ཛ་ལེ་ན ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ་ནི ཨ་ཀྑཱི་ནི ཡ་སྶེ་ཏི ཙ, ཨ་ནུ་སྭ་རཱ་ག་མོ. ཝི་ཀྑི་ཏྟཱ་ནི ཨ་ངྒཱ་ནི ཡ་སྶེ་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ. སི་ཏ་ཧ་སི་ཏ་དྭ་ཡཾ ཨུ་ཏྟ་མེ, ཝི་ཧ་སི་ཏ་ཨུ་པ་ཧ་སི་ཏ་དྭ་ཡཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མེ, ཨ་པ་ཧ་སི་ཏ་ཨ་ཏི་ཧ་སི་ཏ་དྭ་ཡཾ ཨ་དྷ་མེ ཝ་ཏྟ་ཏེ. ཨེ་ཝཾ སི་ཏཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཝི་བྷཱ་ཝཱ་དི་ནཱ པ་ཡུ་ཏྟཱ ཨི་མེ ར་སཱ’ཝ་ཏྠཾ པཱ་པུ་ཎ་ནྟཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
ཧ་སྶ་ར་ས་སྶ ཨེ་ཝ་མུ་དཱ་ཧ་ར་ཎཾ ཉཱ་ཏ་བྦཾ –
པཱུ་ཛེ་སི ཀ་ཎྛ་མ་ཎི་ནཱ ཨ་པི ཡོ པ་ས་ནྣོ,
དྷ་མྨེ པུ་རཱ’ས་མ་དྷུ་རཾ ཝི་དྷུ་རཾ ས ཧ་ནྟུཾ;
གོ་པེ་ནྟི་ཡཱ་པི ཝ་ཙ་ནེ་ན ཐི་ཡཱ ས་བྷཱ་ཝཾ;
བྷ་ཏྟིཾ ཨ་ཀཱ་སི ཕ་རུ་སེ མ་ཡི ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ་ཏི.
ཡོ པུ་རཱ པུ་བྦེ དྷ་མྨེ ཏ་སྶ དྷ་མྨ་ཀ་ཐ་ནེ པ་ས་ནྣོ ཀ་ཎྛ་མ་ཎི་ནཱ ཨ་པི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ན་གྒྷ་ཀ་ཎྛ་མ་ཎི་ནཱ་པི ཏཾ པཱུ་ཛེ་སི, སོ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ ས་བྷཱ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡཾ གོ་པེ་ནྟི་ཡཱ ཨ་པི ཐི་ཡཱ ཝ་ཙ་ནེ་ན ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཝ་ཙ་ནེ་ན ཨ་ས་མ་དྷུ་རཾ ཏུ་ལྱ་ར་ཧི་ཏཾ ཝི་དྷུ་རཾ ཝི་དྷུ་ར་པ་ཎྜི་ཏཾ ཧ་ནྟུཾ ཝི་ནཱ་ས་ན་ཏྠཾ ཕ་རུ་སེ ཙ་ཎྜེ མ་ཡི བྷ་ཏྟིཾ ཨ་ཀཱ་སཱི་ཏི. ཨི་ཧ ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝ་ཏྠུ་ནི ནཱ་ག་རཱ་ཛ་སྶ པ་སཱ་ད་ཝ་དྷ་ཝི་དྷཱ་ནཱ་དི་ཝི་པ་རཱི་ཏ་པྤ་ཝ་ཏྟི ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ཝི་བྷཱ་ཝོ, པ་ཋ་མཾ ཨ་ན་གྒྷ་པི་ཡ་ཝ་ཏྠཱུ་ཧི པཱུ་ཛི་ཏ་བྷཱ་ཝོ ཙ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་སྶ ཨ་ཏུ་ལྱ་བྷཱ་ཝོ ཙ ཨི་ཏྠི་ཝ་ཙ་ན་སྶ ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ན་བྷཱ་ཝོ ཙ ཏ་སྶཱ་དྷི་པྤཱ་ཡ་སྶ ཨ་ཉྙཱ་ཏ་བྷཱ་ཝོ ཙ པུ་ཎྞ་ཀ་སྶ ཙ་ཎྜ་བྷཱ་ཝོ ཙེ་ཏི ཨི་མེ་ཧི ས་བྦ་ཝ་ཙ་ནེ་ཧི ཨུ་དྡཱི་པ་ན་ཝི་བྷཱ་ཝོ ད་སྶི་ཏོ. ཨི་མེ་ཧི ཨུ་དྡཱི་པི་ཏ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ་ས་ངྑ་ཏོ ཧཱ་སོ ཝཱ་ཀྱ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡཱ པ་ཀཱ་སི་ཏོ ཧཱ་ས་ཝི་རོ་དྷི་ནི་བྦེ་དཱ་དི་ཝ་ཛྫི་ཏཱ ས་མཱ་ལ་སི་ཡ་ས་ནྟོ་ས་ཨ་སྶུ་ཝེ་པ་ཐཱ་དི་ཀཱ བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ སཱ་ཏྟི་ཀཱ་བྷཱ་ཝཱ ཙ ཨེ་ཝཾ སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན དཱི་པི་ཏཱ. ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པ་ཝི་བྷཱ་ཝཱ་དི་པ་ཀཱ་ས་ཀཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ཀ་ཝི་པྤ་ཡོ་གཱ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི. ཧ་སྶ་བྷེ་དེ་ན མ་ཛ྄ཛྷི་མེ པུ་རི་སེ ཝ་ཏྟ་བྦཱ་པི ཧ་སི་ཏ་ཨུ་པ་ཧ་སི་ཏཱ དྭེ ཨི་མཱ ད་ཊྛ་བྦཱ.
ཀ་རུ་ཎཱ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༦༡. སོ་ཀ་རཱུ་པོ ཏུ ཀ་རུ་ཎོ-
ནི་ཊྛ་པ་ཏྟི་ཊྛ་ནཱ་ས་ཏོ;
ཏ་ཏྠཱ’ནུ་བྷཱ་ཝཱ རུ་དི་ཏ-
པ་ལ་ཡ་ཏྠ་མྦྷ་ཀཱ་ད་ཡོ;
ཝི་སཱ་དཱ་ལ་སྱ་མ་ར་ཎ-
ཙི་ནྟཱ་དཱི བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ.
༣༦༡. ‘‘སོ་ཀེ’’ཙྩཱ་དི. ཨ་ནི་ཊྛ་སྶ པུ་ཏྟ་ཝི་ཡོ་གཱ་དི་ནོ དེ་ས་ནི་ཀྐ་ཌྜྷ་ནཱ་དི་ནོ པ་ཏྟི ཙ ཨི་ཊྛ་སྶ དྷ་མྨ་སྶ, དྷ་ནཱ་དི་ནོ ཝཱ ནཱ་སོ ཙ ཏ་ཏོ ཝི་བྷཱ་ཝ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ས་མྤ་ནྣོ སོ་ཀ་རཱུ་པོ སོ་ཀ་ས་བྷཱ་ཝོ ཏུ ཀ་རུ་ཎོ ར་སོ ནཱ་མ. ཏ་ཏྠ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ སོ་ཀོ པུ་ཏྟ་ཝི་ཡོ་གཱ་དི་ཨ་ནི་ཊྛུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ, དྷ་མྨཱ་དི་ཨི་ཊྛ་ནཱ་ས་ཏོ ཙ ཛཱ་ཡ་ཏེ. ནཱི་ཙཱ་ནཾ ཏུ དེ་ས་ནི་ཀྐ་ཌྜྷ་ནཱ་དི་ཨ་ནི་ཊྛུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ, དྷ་ནཱ་དི་ཨི་ཊྛ་ནཱ་ས་ཏོ ཙ, པ་རེ་སཾ དྷ་ནཱ་དི་ནཱ་ས་ཏོ ཏུ ཨུ་ཏྟ་མ་སྶེ་ཝ མ་ཧཱ་ཀཱ་རུ་ཎི་ཀ་ཏྟཱ, སེ་སཾ སུ་བོ་དྷཾ. ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝོ པ་ནེ་ཏྠ ཡ་ཐོ་ཙི་ཏྱཾ ནི་རཱུ་པ་ཡི་ཏ་བྦོ.
༣༦༡. ཨི་དཱ་ནི ཀ་རུ་ཎཱ་ར་ས་པོ་ས་ན་ཀྐ་མཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘སོ་ཀ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. ཨ་ནི་ཊྛ་པྤ་ཏྟི་ཊྛ་ནཱ་ས་ཏོ པུ་ཏྟ་ཝི་ཡོ་གཱ་དི་ནོ, དེ་ས་ཙཱ་གཱ་དི་ནོ ཝཱ ཨ་ནི་ཊྛ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི ཙ སཱི་ལཱ་དི་ནོ, དྷ་ནཱ་དི་ནོ ཝཱ ཨི་ཊྛ་སྶ ཀ་ནྟི་ཝ་ཏྠུ་ནོ ཝི་ནཱ་སོ ཙཱ་ཏི ཨི་མེ་ཧི ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཨུ་པྤ་ནྣོ སོ་ཀ་རཱུ་པོ ཏུ སོ་ཀ་ས་བྷཱ་ཝོ པ་ན ཀ་རུ་ཎོ ཀ་རུ་ཎཱ་ར་སོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཀ་རུ་ཎཱ་ར་སེ རུ་དི་ཏ་པ་ལ་ཡ་ཏྠ་མྦྷ་ཀཱ་ད་ཡོ རུ་དི་ཏོ པ་ལ་ཡོ ཐ་མྦྷོ་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ནཱ་མ བྷ་ཝ་ནྟཱི་ཏི. ཐ་མྦྷཱ་དཱི་ནཾ ས་རཱུ་པོ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟོ་ཝ. ཝི་སཱ་ད་ཨཱ་ལ་སྱ་མ་ར་ཎ་ཙི་ནྟཱ་ད་ཡོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ བྷ་ཝ་ནྟི. ཨི་ཧ པུ་ཏྟ་ཝི་ཡོ་གཱ་དི་ཨ་ནི་ཊྛ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཙ སཱི་ལ་དྷ་མྨཱ་དི་ཨི་ཊྛ་ནཱ་ས་ནེ་ན ཙ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ སོ་ཀོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, དེ་ས་ཙཱ་གཱ་དི་ཨ་ནི་ཊྛ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཙ དྷ་ནཱ་དི་ཨི་ཊྛ་ནཱ་ས་ནེ་ན ཙ ནཱི་ཙཱ་ནཾ. ཨ་ཉྙེ་སཾ དྷ་ནཱ་དི་ཝི་ནཱ་ས་ནེ་ན པ་ན མ་ཧཱ་ཀ་རུ་ཎི་ཀ་ཏྟཱ ཨུ་ཏྟ་མ་སྶེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏ་སྨིཾ ཝི་ས་ཡེ སོ སོ་ཀོ སེ་སཱ་ནཾ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ པ་ཡོ་གོ ཀཱ་ཏ་བྦོ. སོ་ཀ་སྶ རཱུ་པོ ས་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཙ, ཨ་ནི་ཊྛ་སྶ པ་ཏྟཱི་ཏི ཙ, ཨི་ཊྛ་སྶ ནཱ་སོ་ཏི ཙ, ཨ་ནི་ཊྛ་པྤ་ཏྟི ཙ ཨི་ཊྛ་ནཱ་སོ ཙེ་ཏི ཙ, རུ་དི་ཏ་ཉྩ པ་ལ་ཡོ ཙ ཐ་མྦྷ་ཀོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་དི ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ, ཝི་སཱ་དོ ཙ ཨཱ་ལ་སྱ་ཉྩ མ་ར་ཎ་ཉྩ ཙི་ནྟཱ ཙེ་ཏི ཙ, ཏཱ ཨཱ་དི ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ. ཨི་མ་སྶ ཀ་རུ་ཎཱ་ར་ས་སྶ ལ་ཀྑི་ཡ་མེ་ཝཾ ད་ཊྛ་བྦཾ –
ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏེ’ཀ་ས་ཏ་རཱ་ཛ་པུ་ར་ཀྑ་ཏོ ཡོ,
དྷ་མྨེ་ན ཨཱ་ས་ན་མ་ལཾ་ཀུ་རུ་ཏེ ཛི་ནོ་ཝ;
སོ ཨ་སྶ་ཝཱ་ལ་མ་ཝ་ལ་མྦི་ཡ དཱ་ནི ནཱི་ཏོ,
ཡ་ཀྑེ་ན ལོ་ཀ་ཏི་ལ་ཀོ ཀུ་རུ་ཏེ ཀི་མེ་ཀོ་ཏི.
ཡོ ཨེ་ཀ་ས་ཏ་རཱ་ཛ་པུ་ར་ཀྑ་ཏོ རཱ་ཛཱུ་ནཾ ཨེ་ཀ་ས་ཏེ་ན པ་རི་ཝཱ་རི་ཏོ ཛི་ནོ ཨི་ཝ བུ་དྡྷོ ཨི་ཝ དྷ་མྨེ་ན མ་དྷུ་ར་དྷ་མྨ་ཀ་ཐ་ནེ་ན ཨཱ་ས་ནཾ དྷ་མྨཱ་ས་ནཾ ཨ་ལཾ་ཀུ་རུ་ཏེ ས་ཛྫེ་ཏི, ལོ་ཀ་ཏི་ལ་ཀོ ལོ་ཀ་སྶ པི་ཡ་ཏཱ་ཡ ཏི་ལ་ཀཱ་ལ་ངྐཱ་ར་བྷཱུ་ཏོ སོ ཝི་དྷུ་ར་པ་ཎྜི་ཏོ ཡ་ཀྑེ་ན པུ་ཎྞ་ཀེ་ན ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ ནཱི་ཏོ ཨ་སྶ་ཝཱ་ལཾ ཨ་ཝ་ལ་མྦི་ཡ ཨི་དཱ་ནི ཨེ་ཀོ ཀིཾ ཀུ་རུ་ཏེ་ཏི. ཨི་ཧཱ་ནཱི་ཏོ་ཏི ད་སྶི་ཏ་པི་ཡ་ཝ་ཏྠུ་ཝི་ཡོ་གོ སོ་ཀ་སྶ ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ཝི་བྷཱ་ཝོ ཧོ་ཏི. ‘‘ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏེ་ཀ་ས་ཏ་རཱ་ཛེ’’ཙྩཱ་དི་ནཱ ས་ཀ་ལེ་ན ཝཱ་ཀྱེ་ན ཨུ་དྡཱི་པ་ན་ཝི་བྷཱ་ཝོ ད་སྶི་ཏོ, ཨུ་དྡཱི་པི་ཏ་སོ་ཀ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ཙ ཝི་སཱ་དཱ་ལ་སྱ་ཙི་ནྟཱ་དི་ཀོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝོ ཙ རུ་དི་ཏ་པ་ལ་ཡ་ཐ་མྦྷ་ཀཱ་དི་ཀཱ ཝི་བྷཱ་ཝཱ་དི་བོ་དྷ་ཀ་ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཙ ཝཱ་ཀྱ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན དཱི་པི་ཏཱ ཧོ་ནྟི.
རུ་དྡ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༦༢. ཀོ་དྷོ མ་ཙྪ་རི་ཡཱ་དཱི་ཧི, པོ་སེ ཏཱ་ས་མ་དཱ་དི་བྷི;
ན་ཡ་ནཱ་རུ་ཎ་ཏཱ་དཱི་ཧི, རུ་དྡོ ནཱ་མ ར་སོ བྷ་ཝེ.
༣༦༢. ‘‘ཀོ་དྷོ’’ཨི་ཙྩཱ་དི, སུ་བོ་དྷཾ. ཨེ་ཏྠ པ་ཋ་མེ་ན ཨཱ་དིས་དྡེ་ན ཨ་ཝི་ཀྑེ་པ་ཨུ་པ་ཧཱ་སཱ་ད་ཡོ ཝི་བྷཱ་ཝཱ ག་ཧི་ཏཱ, དུ་ཏི་ཡེ་ན ཨུ་གྒ་ས་མྦྷ་མཱ་ད་ཡོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ, ཏ་ཏི་ཡེ་ན བྷཱུ་ཀུ་ཊི་པུ་ར་ཎ་ཨོ་ཊྛ་ནི་པྤཱི་ལ༹་ནཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ.
༣༦༢. ཨི་དཱ་ནི རུ་དྡ་ར་ས་སྶ པོ་ས་ན་ཀྐ་མཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཀོ་དྷོ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. ཀོ་དྷོ མ་ཙྪ་རི་ཡཱ་དཱི་ཧི མ་ཙྪ་རི་ཡ་ཨ་ཝི་ཀྑེ་པ་ཨུ་པ་ཧཱ་སཱ་དཱི་ཧི ཨཱ་ལ་མྦ་ཎཱ་དཱི་ཧི ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཙ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཏཱ་ས་མ་དཱ་དཱི་ཧི ཏཱ་ས་མ་ད་ཨུ་གྒ་ཏ་ས་མྦྷ་མཱ་དཱི་ཧི བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཙ ན་ཡ་ནཱ་རུ་ཎ་ཏཱ་དཱི་ཧི ནེ་ཏྟ་ར་ཏྟ་སུ་བྷ་ངྒ་ཨོ་ཊྛ་པཱི་ལ༹་ནཱ་དཱི་ཧི ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཙ ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི པོ་སེ ས་ཏི རུ་དྡོ ནཱ་མ ར་སོ བྷ་ཝེ་ཏི. མ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཨཱ་དི ཡེ་ས་ནྟི ཙ, ཏཱ་སོ ཙ མ་དོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་དི ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ, ན་ཡ་ནཱ་ནི ཙ ཏཱ་ནི ཨ་རུ་ཎཱ་ནི ཙཱ་ཏི ཙ, ཏེ་སཾ བྷཱ་ཝོ་ཏི ཙ, སཱ ཨཱ་དི ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
རུ་དྡ་ར་ས་སྶ ཨུ་དཱ་ཧ་ར་ཎ་མེ་ཝཾ ད་ཊྛ་བྦཾ –
ཡ་ཀྑེ་ན བྷོ ཨ་དྷི་ག་ཏོ་སི མ་ནུ་སྶ་བྷ་ཀྑེ,
ནཱ’སྶ་སྶ ཝཱ་ལ’མ་ཝ་ལ་མྦ པུ་རཾ ཨ་ཝེ་ཀྑ;
ཝེ་ར་མྦྷ་ཝཱ་ཏ་མུ་ཁ་ཙུ་ཎྞི་ཏ་ས་བྦ་ག་ཏྟོ,
མ་ཙྩོ ཀ་ཐཾ པུ་ན་པི པ་སྶ་ཏི ཛཱི་ཝ་ལོ་ཀ་ནྟི.
བྷོ མ་ནུ་སྶ་བྷ་ཀྑེ་ན ཡ་ཀྑེ་ན ཨ་དྷི་ག་ཏོ་སི ག་ཧི་ཏོ ཨ་སི, ཨ་སྶ་སྶ ཝཱ་ལ་མ་ཝ་ལ་མྦ ཝཱ་ལ་དྷིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནེ་ཝ པུ་རཾ ཨ་ཝེ་ཀྑ ཏུ་ཡ྄ཧཾ ན་ག་རཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཧི, ཏ་ཐེ་ཝ ཧི ཝེ་ར་མྦྷ་ཝཱ་ཏ་མུ་ཁ་ཙུ་ཎྞི་ཏ་ས་བྦ་ག་ཏྟོ ཝེ་ར་མྦྷ་ཝཱ་ཏ་སྶ ཨ་བྷི་མུ་ཁི་ཙུ་ཎྞི་ཏ་ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རོ མ་ཙྩོ མ་ནུ་སྶོ ཛཱི་ཝ་ལོ་ཀཾ ས་ཏྟ་ལོ་ཀཾ པུ་ན་པི ཀ་ཐཾ པ་སྶ་ཏཱི་ཏི. ཨི་ཧ མ་ཙྪ་རི་ཡཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ཝཱ ཙ ཀོ་དྷཱ་དི་ས་ངྑཱ་ཏོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ཙ ཝཱ་ཀྱ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡཱ དཱི་པི་ཏཱ ཧོ་ནྟི, ཨ་པ་ར་དྡྷེ་ན ཏཱ་ས་མ་ད་ཨུ་གྒ་ཏཱ་དི་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ས་མུ་དཱ་ཡེ་ན ན་ཡ་ནཱ་རུ་ཎ་ཏཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ སཱུ་ཙི་ཏཱ ཧོ་ནྟི.
ཝཱི་ར་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༦༣. པ་ཏཱ་པ་ཝི་ཀྐ་མཱ་དཱི་ཧུ-སྶཱ་ཧོ ཝི་རོ་ཏི ས་ཉྙི་ཏོ;
ར་ཎ་དཱ་ན་ད་ཡཱ་ཡོ་གཱ, ཝཱི་རོ’ཡཾ ཏི་ཝི་དྷོ བྷ་ཝེ;
ཏེ་ཝཱ’ནུ་བྷཱ་ཝཱ དྷི་ཏི་མ-ཏྱཱ་ད་ཡོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ.
༣༦༣. ‘‘པ་ཏཱ་པི’’ཙྩཱ་དི. པ་ཏཱ་པོ ས་ཏྟུ་ས་ནྟཱ་པ་ཀཱ་རཱི ཏེ་ཛོ, ཝི་ཀྐ་མོ པ་ར་མ་ཎྜ་ལ་ཀྐ་མ་ནྟཾ, ཏེ ཨཱ་ད་ཡོ ཡེ་སཾ བ་ལཱ་ཝི་ཀྑེ་པཱ་དཱི་ནཾ པ་ཊི་པུ་གྒ་ལ་ག་ཏཱ་ནཾ ཝི་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ, ཏེ་ཧི ཛཱ་ཏོ ཨུ་སྶཱ་ཧོ ར་ས་ཏྟ་མཱ་པ་ནྣོ ཝཱི་རོ ར་སོ་ཏི ས་ཉྙི་ཏོ, ཨ་ཡཾ ཝཱི་རོ ར་ཎ་དཱ་ན་ད་ཡཱ་ཡོ་གཱ ཏི་ཝི་དྷོ བྷ་ཝེ ཡུ་དྡྷ་ཝཱི་རོ དཱ་ན་ཝཱི་རོ ད་ཡཱ་ཝཱི་རོ་ཏི, ཏེ ཡུ་དྡྷ་ཀ་ར་ཎཱ་ད་ཡོ ཨེ་ཝ ཏ་ཏྠ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ བྷ་ཝ་ནྟི. དྷི་ཏི་མ་ཏི་ཨུ་གྒ་ཏཱ་ད་ཡོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ བྷ་ཝ་ནྟཱི་ཏི.
༣༦༣. ཨི་དཱ་ནི ཝཱི་ར་ར་ས་བྷེ་དཾ, པོ་ས་ན་ཀྐ་མ་ཉྩ ད་སྶེ་ཏི ‘‘པ་ཏཱ་པ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. པ་ཏཱ་པ་ཝི་ཀྐ་མཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཉྙ་རཱ་ཛཱུ་ནཾ ད་ཎྜ་ཛ་ཏེ་ཛ་ས་ངྑ་ཏ་པ་ཏཱ་པོ, ཏེ་ས་མེ་ཝ པ་ར་མ་ཎྜ་ལ་ཀྐ་མ་ན་ས་ངྑཱ་ཏ་ཝི་ཀྐ་མོ ཕ་ལ་བྷེ་དོ ཙེ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཨུ་པྤ་ནྣོ ཨུ་སྶཱ་ཧོ ཝཱི་རོ་ཏི ཝཱི་ར་ར་སོ་ཏི ས་ཉྙི་ཏོ ཀ་ཝཱི་ཧི ཉཱ་ཏོ, ཨ་ཡཾ ཝཱི་ར་ར་སོ ར་ཎ་དཱ་ན་ད་ཡཱ་ཡོ་གཱ ཡུ་དྡྷ་ཙཱ་ག་ཀ་རུ་ཎཱ་ཡོ་གེ་ན ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཏི་ཝི་དྷོ བྷ་ཝེ. ཏེ ཨེ་ཝ ར་ཎ་དཱ་ན་ད་ཡཱ ཨེ་ཝ ཨི་མཱ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི. དྷི་ཏི་མ་ཏྱཱ་ད་ཡོ དྷི་ཏི་མ་ཏི་ཨུ་གྒ་ཏ་ག་བྦཱ་ད་ཡོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ བྷཱ་ཝཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི. ཡུ་དྡྷ་ཝཱི་ར་དཱ་ན་ཝཱི་ར་ད་ཡཱ་ཝཱི་ར་ཝ་སེ་ན ཝཱི་ར་ར་སོ ཏི་ཝི་དྷོ ཧོ་ཏི. པ་ཏཱ་པོ ཙ ཝི་ཀྐ་མོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་དི ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ, ར་ཎོ ཙ དཱ་ན་ཉྩ ད་ཡཱ ཙེ་ཏི ཙ, ཏཱ་ཧི ཡོ་གོ་ཏི ཙ, ཏ་ཡོ ཝི་དྷཱ པ་ཀཱ་རཱ ཨ་སྶཱ་ཏི ཙ, དྷི་ཏི ཙ མ་ཏི ཙེ་ཏི ཙ, ཏཱ ཨཱ་དི ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
ཝཱི་ར་ར་ས་སྶ ཨུ་དཱ་ཧ་ར་ཎ་མེ་ཝཾ ད་ཊྛ་བྦཾ –
ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཀུ་ཝེ་རཾ སུ་མ་ཧ་ཏི-
མ་པི ཙེ’ཀོ་ཝ་ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་སེ་ནཾ,
ཨུ་ཏྟཱ་སེ་ཏྭཱ ག་ཧེ་ཏྭཱ མ་ཎི་ར་ཏ་ན་ཝ་རཾ
ལ་ཀྑ་མཱ་དྷཱ་ཡ ཛཱུ་ཏེ;
ཛེ་ཏྭཱ ཀོ་ར་བྱ་རཱ་ཛཾ ས་ཙི་ཝ་ར་ཏ་ན-
མུ་དྡྷ་ཙྩ ར་ཉྙཾ ས་ཏ་མྷཱ,
ཨེ་ཏྠཱ་ནེ་ཏྭཱ’དི་ཡི་སྶཾ སུ་ཡུ་ཝ་ཏི་ར་ཏ་ནཾ
ཀོ མ་མེ’ཏྠ’ཏྠི བྷཱ་རོ་ཏི.
ཀུ་ཝེ་རཾ ཝེ་སྶ་ཝ་ཎ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛཾ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ བོ་དྷེ་ཏྭཱ སུ་མ་ཧ་ཏི་མ་པི ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་སེ་ནཾ ཨ་ཏི་མ་ཧ་ནྟིཾ ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་སེ་ནཾ ཨེ་ཀོ་ཝ ཨུ་ཏྟཱ་སེ་ཏྭཱ བྷ་ཡཾ ཛ་ནེ་ཏྭཱ མ་ཎི་ར་ཏ་ན་ཝ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཛཱུ་ཏེ ཨ་ཀྑ་ཀཱི་ལཱ༹་ཡཾ ལ་ཀྑཾ ཨཱ་དྷཱ་ཡ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཀོ་ར་བྱ་རཱ་ཛཾ ཛེ་ཏྭཱ ར་ཉྙཾ ས་ཏ་མྷཱ རཱ་ཛ་ས་མྦ་ནྡྷི་ནཱ ས་ཏེ་ན ས་ཙི་ཝ་ར་ཏ་ནཾ ཨ་མ་ཙྩ་ར་ཏ་ནཾ ཨུ་དྡྷ་ཙྩ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཨེ་ཏྠཱ་ནེ་ཏྭཱ སུ་ཡུ་ཝ་ཏི་ར་ཏ་ནཾ སོ་བྷ་ན་ཨི་ཏྠི་ར་ཏ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡི་སྶཾ ག་ཎྷི་སྶཱ་མི, ཨེ་ཏྠ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ་སུ མ་མ ཀོ བྷཱ་རོ ཨ་ཏྠཱི་ཏི. ཨེ་ཏྠ ‘‘ཀོ མ་མེ་ཏྠ་ཏྠི བྷཱ་རོ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨུ་སྶཱ་ཧ་ས་ངྑཱ་ཏོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཨེ་ཏ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཨུ་དྡཱི་པ་ནེ་སུ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ཨི་ཏྠི་ར་ཏ་ན་སྶ ཨཱ་དཱ་ན་ཁྱཱ་ཏ་ནཱ་ག་རཱ་ཛ་ག་ཏ་པ་ཏཱ་པ་ཝི་ཀྐ་མཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ཝོ ཙ, ཏཾ་ཏཾ་རཱུ་པ་པྤ་ཀཱ་ས་ཀ་ཀ་ཝི་ཝ་ཙ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ ཙ ‘‘ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ ཝཱ་ཀྱ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན པ་ཊི་པཱ་ད་ནཱི་ཡཱ ཧོ་ནྟི. ‘‘སུ་མ་ཧ་ཏི་མ་པི ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་སེ་ནཾ ཨེ་ཀོ’’ཏི ཙ, ‘‘ར་ཉྙཾ ས་ཏ་མྷཱ ས་ཙི་ཝ་ར་ཏ་ན་མུ་དྡྷ་ཙྩཱ’’ཏི ཙ ཨི་མེ་ཧི དྷི་ཏི་ཨུ་གྒ་ཏ་ག་བྦཱ་ད་ཡོ ཙ, ‘‘ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ཀུ་ཝེ་ར’’ནྟི ཙ, ‘‘ཨུ་ཏྟཱ་སེ་ཏྭཱ ཀོ་ར་བྱ་རཱ་ཛ’’ནྟི ཙ, ‘‘ཨེ་ཏྠཱ་ནེ་ཏྭཱ ཨི་ཙྩཱ་ད་ཡོ’’ཏི ཙ ཨི་མེ་ཧི མ་ཏྱཱ་ད་ཡོ ཙ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ བྷཱ་ཝཱ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ཨི་མེ་ཧི ཝི་བྷཱ་ཝཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཡུ་དྡྷ་ཝཱི་ར་ར་སོ པོ་སི་ཏོ་ཏི ད་ཊྛ་བྦོ. ཨི་མི་ནཱ་ཡེ་ཝ ན་ཡེ་ན དཱ་ན་ཝཱི་རཱ་ད་ཡོ ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦཱ.
བྷ་ཡ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༦༤. ཝི་ཀཱ་རི་ས་ན་ས་ཏྟཱ་དི-
བྷ་ཡུ་ཀྐཾ་སོ བྷ་ཡཱ་ན་ཀོ;
སེ་དཱ་ད་ཡོ’ནུ་བྷཱ་ཝེ’ཏྠ,
ཏཱ་སཱ་དཱི བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ.
༣༦༤. ‘‘ཝི་ཀཱ་རི’’ཙྩཱ་དི. ཝི་ཀཱ་རི ཨ་ས་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཝ་ཏྟོ ཝི་རུ་དྡྷོ ས་ནོ ས་དྡོ ས་ཏྟོ ཙ, ཏེ ཨཱ་ད་ཡོ ཡེ་སཾ སུ་ཉྙཱ་ར་ཉྙཱ་དཱི་ནཾ ཨི་ཏྠི་ནཱི་ཙ་པྤ་ཀ་ཏི་ས་མྦྷ་ཝ་ནྟཱ་ནཾ, ཝི་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ, གུ་རུ་ཨཱ་དཱི་ནཾ ཝཱ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ, ཏེ་ཧི ཛཱ་ཏ་སྶ བྷ་ཡ་སྶ, ཀི་ཏྟི་མ་སྶ ཝཱ ཨུ་ཀྐཾ་སོ བྷ་ཡཱ་ན་ཀོ ནཱ་མ ར་སོ. ཨེ་ཏྠ སེ་ད་ཀ་མྤ་ན་པཱ་ད་ཙ་ལ་ནཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ, ཏཱ་སཱ་ད་ཡོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ.
༣༦༤. ཨི་དཱ་ནི བྷ་ཡཱ་ན་ཀ་ར་ས་སྶ པོ་ས་ན་ཀྐ་མཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཝི་ཀཱ་རི’’ཙྩཱ་དི་ནཱ. ཝི་ཀཱ་རི་ས་ན་ས་ཏྟཱ་དི་བྷ་ཡུ་ཀྐཾ་སོ པ་ཀ་ཏི་ཝི་ར་ཧེ་ན ཝི་ཀཱ་ར་ཝ་ནྟེ་ཧི ཝི་རུ་དྡྷེ་ཧི ཨ་ས་ནི་ས་དྡཱ་དི་ས་དྡེ་ཧི, ར་ཀྑ་སཱ་དི་ས་ཏྟེ་ཧི ཝཱ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ས་ཉྫཱ་ཏོ སཱ་བྷཱ་ཝི་ཀོ, ཀི་ཏྟི་མོ ཝཱ བྷ་ཡ་པ་ཊི་བ་ནྡྷོ ཨུ་ཀྐཾ་སོ བྷ་ཡཱ་ན་ཀ་ར་སོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཏྠ བྷ་ཡཱ་ན་ཀ་ར་ས་ཝི་ས་ཡེ སེ་དཱ་ད་ཡོ དཱ་ཧ་ས་རཱི་ར་ཀ་མྤ་ནཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཀཱ་ཡི་ཀ་ཝཱ་ཙ་སི་ཀ་པྤ་ཡོ་ག་ས་ངྑ་ཏཱ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཧོ་ནྟི. ཏཱ་སཱ་དཱི བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ ཏཱ་ས་ས་ངྐཱ་ད་ཡོ ཨི་ཧ བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི. ས་ནོ ཙ ས་ཏྟོ ཙེ་ཏི ཙ, ཝི་ཀཱ་རོ ཨེ་ཏེ་སཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཙ, ཝི་ཀཱ་རི་ནོ ཙ ཏེ ས་ན་ས་ཏྟཱ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་ད་ཡོ ཡེ་སཾ སུ་ཉྙཱ་ར་ཉྙཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ, ཏེ་ཧི ཛཱ་ཏཾ བྷ་ཡ་མི་ཏི ཙ, མ་ཛ྄ཛྷེ པ་ད་ལོ་པོ, ཏ་སྶ ཨུ་ཀྐཾ་སོ་ཏི ཙ, སེ་དོ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ ཀ་མྤ་ནཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ, ཏཱ་སོ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ ས་ངྐཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ. ཨི་ཏྠི་ནཱི་ཙ་པྤ་ཀ་ཏི་ཀཱ་ནཾ བྷ་ཡ་ཧེ་ཏུ ཝི་ཀཱ་རི་ས་ན་ས་ཏྟཱ་དི, ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ གུ་རུ་ཨཱ་དི.
ཨེ་ཏྠ ལ་ཀྑི་ཡ་མེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ –
ཡཾ དི་ཊྛི་ས་ཏྠ་པ་ཏ་ནེ་ན པ་རི་པྥུ་ར་ནྟཱི,
ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་ར་ཀྑ་ས་ཙ་མཱུ ག་མི་ཏཱ ས་མ་ནྟཱ;
ཨཱ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ན་ག’མ་སྶ་ག་ཏཾ པུ་རཱི་ཝ,
བྷོ་ཏོ མུ་ཧུཾ མུ་ཧུ’མ་པ་སྶི ས པུ་ཎྞ་ཀོ’ཧ་ནྟི.
དི་ཊྛི་ས་ཏྠ་པ་ཏ་ནེ་ན དི་ཊྛི་ས་ལླ་ས་མྤཱ་ཏ་ནེ་ན པ་རི་པྥུ་ར་ནྟཱི ཀ་མྤ་མཱ་ནཱ ས་མ་ནྟཱ པ་རི་ས་མ་ནྟ་ཏོ ཨཱ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ན་གཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་བྦ་ཏཱ་ཝ་དྷི ག་མི་ཏཱ པ་ལཱ་པི་ཏཱ ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་ར་ཀྑ་ས་ཙ་མཱུ ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་ར་ཀྑ་སཱ་ནཾ སེ་ནཱ ཡཾ ཨ་སྶ་ག་ཏཾ ཨ་སྶ་པི་ཊྛེ ནི་སི་ནྣ་ཀཾ བྷོ་ཏོ བྷ་ཝ་ཏཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ པུ་རཱི ཨི་ཝ པུ་རི་ཡཱ ད་སྶ་ན་མི་ཝ མུ་ཧུཾ མུ་ཧུཾ ཨ་པ་སྶི ཁ་ཎེ ཁ་ཎེ ཨ་པ་སྶི་ཏྠ, སོ ཨ་ཧཾ པུ་ཎྞ་ཀོ ནཱ་མ ཡ་ཀྑོ་ཏི. ཨེ་ཏྠ ‘‘དི་ཊྛི་ས་ཏྠ་པ་ཏ་ནེ་ནཱ’’ཏི དི་ཊྛི་ས་ཏྠཱ་རོ་པ་ནེ་ན ཙ ‘‘ས པུ་ཎྞ་ཀོ ཨ་ཧ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ཙ བྷ་ཡ་ཛ་ན་ན་སྶ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏ་ཝི་རུ་དྡྷ་ས་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ཏཱ ཝི་བྷཱ་ཝཱ ནི་དྡི་ཊྛཱ, ‘‘མུ་ཧུཾ མུ་ཧུ’མ་པ་སྶཱི’’ཏི ར་སཱ་ཝ་ཏྠ་ས་མྤ་ཏྟ་བྷ་ཡུ་ཀྐཾ་ས་ས་ངྑ་ཏོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏོ, ‘‘ཀུ་མྦྷ་ཎྜ་ར་ཀྑ་ས་ཙ་མཱུ ག་མི་ཏཱ ས་མ་ནྟཱ ཨཱ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ན་ག’’ནྟི ཏཱ་ས་ས་ངྐཱ་དི་ཀཱ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ བྷཱ་ཝཱ ཛོ་ཏི་ཏཱ. ‘‘པ་རི་པྥུ་ར་ནྟཱི’’ཏི སེ་ད་ཀ་མྤཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ད་སྶི་ཏཱ ཧོ་ནྟི.
ཛི་གུ་ཙྪཱ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༦༥. ཛི་གུ་ཙྪཱ རུ་དྷི་རཱ་དཱི་ཧི,
པཱུ་ཏྱཱ་དཱི་ཧི ཝི་རཱ་ག་ཏོ;
བཱི་བྷ་ཙྪོ ཁོ་བྷ་ནུ’བྦེ་གཱི,
ཀ་མེ་ན ཀ་རུ་ཎཱ་ཡུ་ཏོ;
ནཱ་སཱ་ཝི་ཀུ་ན་ནཱ་དཱི་ཧི,
ས་ངྐཱ་དཱི་ཧི’སྶ པོ་ས་ནཾ.
༣༦༥. ‘‘ཛི་གུ་ཙྪཱ’’ཨི་ཙྩཱ་དི. རུ་དྷི་ར་ནྟཱ་དཱི་ཧི པཱུ་ཏི་ཀི་མི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཝི་རཱ་ག་ཏོ ཙ ཛཱ་ཏཱ ཛི་གུ་ཙྪཱ ག་ར་ཧཱ ཀ་མེ་ན ཁོ་བྷ་ནོ ཨུ་བྦེ་གཱི ཀ་རུ་ཎཱ་ཡུ་ཏོ ཙ བཱི་བྷ་ཙྪོ བྷ་ཝ་ཏི, ནཱ་སཱ་ཝི་ཀུ་ན་ན་མུ་ཁ་ཙྪ་ད་ནཱ་དཱི་ཧི ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ཧི, ས་ངྐཱ་ཝེ་གཱ་དཱི་ཧི བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་ཧི ཙ ཨ་སྶ པོ་ས་ནཾ བྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི.
༣༦༥. ཨི་དཱ་ནི བཱི་བྷ་ཙྪ་ར་ས་སྶ པོ་ས་ན་ཀྐ་མཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཛི་གུ་ཙྪཱ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. རུ་དྷི་རཱ་དཱི་ཧི ར་ཏྟ་ནྟ་གུ་ཎཱ་དཱི་ཧི ཙ, པཱུ་ཏྱཱ་དཱི་ཧི པཱུ་ཏི་ཀི་མི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཙ, ཝི་རཱ་ག་ཏོ ཝི་ར་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ་ན ཙཱ་ཏི ཨི་མེ་ཧི ཏཱི་ཧི ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ ཛི་གུ་ཙྪཱ ཀ་མེ་ན རུ་དྷི་རཱ་དཱི་ནཾ ཏི་ཎྞཾ ཝི་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཁོ་བྷ་ནོ ཨ་ན་ཝ་ཊྛཱ་ནོ ཨ་ས་མཱ་ཧི་ཏོ ཨུ་བྦེ་གཱི ཨུ་བྦེ་ག་ཝཱ ཀ་རུ་ཎཱ་ཡུ་ཏོ སོ་ཀ་རཱུ་པེ་ན ས་ཧི་ཏོ ཙཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ བཱི་བྷ་ཙྪོ ར་སོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ནཱ་སཱ་ཝི་ཀུ་ན་ནཱ་དཱི་ཧི ནཱ་ས་ས་ངྐོ་ཙ་ན་མུ་ཁ་པི་ད་ཧ་ནཱ་དཱི་ཧི ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཙ ས་ངྐཱ་དཱི་ཧི ཙ ས་ངྐཱ་ཨཱ་ཝེ་གཱ་དཱི་ཧི བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཙ ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཨ་སྶ བཱི་བྷ་ཙྪ་ར་ས་སྶ པོ་ས་ནཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི. རུ་དྷི་རཱ་དཱི་སུ ཏཱི་སུ པ་དེ་སུ, ཁོ་བྷ་ནཱ་དཱི་སུ ཏཱི་སུ ཙ ག་མྱ་མཱ་ན་ཏྟཱ ཨ་ཝུ་ཏྟོ་པི ཙས་དྡོ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ, ཏ་སྨཱ ཁོ་བྷ་ནཱ་དཱི་ཧི ཏཱི་ཧི ཡུ་ཏྟོ་ཝ བཱི་བྷ་ཙྪ་ར་སོ ནཱ་མཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦོ. རུ་དྷི་རཾ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ ཨ་ནྟཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ, པཱུ་ཏི་ཨཱ་དི ཡེ་སཾ ཀི་མི་ཨཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ, ཨུ་བྦེ་གོ ཨ་སྶ བཱི་བྷ་ཙྪ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཙ, ཀ་རུ་ཎེ་ན ཨཱ་ཡུ་ཏོ་ཏི ཙ, ནཱ་སཱ་ཡ ཝི་ཀུ་ན་ནཾ ས་ངྐོ་ཙ་ན་མི་ཏི ཙ, ཏཾ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ མུ་ཁ་ཙྪཱ་ད་ནཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ, ས་ངྐཱ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ ཨཱ་ཝེ་གཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
ཨི་མ་སྶ བཱི་བྷ་ཙྪ་སྶོ་དཱ་ཧ་ར་ཎ་མེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ –
ཡ་ཀྑཱ མ་ཙྩ་ཀ་ར་ངྐ་ཀ་ངྐ་ན་དྷ་རཱ ཡེ ནི་མྨི་ཏཱ པུ་ཎྞ་ཀེ-
ནུ’ཏྟཾ་སཱི་ཀ་ཏ་པཱ་ཎི་པ་ལླ་ཝ་དྷ་རཱ ཧཱ་རཱི་ཀ་ཏ་ནྟོ་ར་གཱ;
ལི་ཏྟཱ ལོ་ཧི་ཏ་ཀུ་ངྐུ་མེ་ཧི ཝི་དྷུ་རེ་ནེ’ཏེ པི་ཝ་ནྟཱ ཝ་སཱ-
མ་ཛྫཾ སཱི་ས་ཀ་པཱ་ལ་པཱ་ཏི་ཧི པུ་རེ དྷུ་ཏྟཱ ཝི་ཡོ’པེ་ཀྑི་ཏཱ་ཏི.
པུ་ཎྞ་ཀེ་ན ཡ་ཀྑེ་ན ནི་མྨི་ཏཱ མ་ཙྩ་ཀ་ར་ངྐ་ཀ་ངྐ་ན་དྷ་རཱ མ་ནུ་སྶ་ཊྛི་ས་ངྑཱ་ཏ་ཀ་ར་བྷཱུ་ས་ན་དྷཱ་རི་ནོ ཨུ་ཏྟཾ་སཱི་ཀ་ཏ་པཱ་ཎི་པ་ལླ་ཝ་དྷ་རཱ མ་ཏྠ་ཀ་མཱ་ལི་ཀ་ཏ་ཧ་ཏྠ་ཏ་ལ་ས་ངྑ་ཏ་པ་ལླ་ཝ་དྷཱ་རི་ནོ ཧཱ་རཱི་ཀ་ཏ་ནྟོ་ར་གཱ མུ་ཏྟཱ་ཧཱ་རཱི་ཀ་ཏ་མ་ནུ་སྶ་ནྟ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཨུ་ར་ག་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ལོ་ཧི་ཏ་ཀུ་ངྐུ་མེ་ཧི རུ་དྷི་ར་ས་ངྑཱ་ཏ་ཀུ་ངྐུ་མ་ཀ་ཀྐེ་ཧི ལི་ཏྟཱ སཱི་ས་ཀ་པཱ་ལ་པཱ་ཏི་ཧི སཱི་ས་ཀ་པཱ་ལ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ཧི ས་རཱ་ཝེ་ཧི ཝ་སཱ་མ་ཛྫཾ ཝ་སཱ་ས་ངྑཱ་ཏ་སུ་རཾ པུ་རེ ཨ་བྷི་མུ་ཁེ པི་ཝ་ནྟཱ ཡེ ཡ་ཀྑཱ སི་ཡུཾ, ཨེ་ཏེ ཡ་ཀྑཱ ཝི་དྷུ་རེ་ན པ་ཎྜི་ཏེ་ན དྷུ་ཏྟཱ ཝི་ཡ ན་ག་རེ སུ་རཱ་དྷུ་ཏྟཱ ཝི་ཡ ཨུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི. ཨི་ཧ ‘‘ལི་ཏྟཱ ལོ་ཧི་ཏ་ཀུ་ངྐུ་མེ་ཧཱི’’ཏི ཙ ‘‘ཨུ་ཏྟཾ་སཱི་ཀ་ཏ་པཱ་ཎི་པ་ལླ་ཝ་དྷ་རཱ’’ཏི ཙ ‘‘ཧཱ་རཱི་ཀ་ཏ་ནྟོ་ར་གཱ’’ཏི ཙ ཨི་མེ་ཧི ཙི་ཏྟ་ཀྑོ་བྷ་ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏོ རུ་དྷི་རཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ཝོ ཙ, ‘‘མ་ཙྩ་ཀ་ར་ངྐ་ཀ་ངྐ་ན་རོ’’ཏི ཙ ‘‘སཱི་ས་ཀ་པཱ་ལ་པཱ་ཏི་ཧི ཝ་སཱ་མ་ཛྫཾ པི་ཝ་ནྟཱ’’ཏི ཙ ཨི་མེ་ཧི ཨུ་བྦེ་ག་ཝ་ནྟ་ས་བྷཱ་ཝ་སྶ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏོ པཱུ་ཏྱཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ཝོ ཙ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཀ་རུ་ཎཱ་ཡུ་ཏ་ས་བྷཱ་ཝ་སྶ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏ་ཝི་ར་ཛྫ་ན་ཝི་བྷཱ་ཝོ ཙ ནཱ་སཱ་ཝི་ཀུ་ན་ནཱ་དི་ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝོ ཙ ས་ངྐཱ་ཝེ་གཱ་དི་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝོ ཙ བཱི་བྷ་ཙྪ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ཙཱ་ཏི ཨི་མེ ས་བྦེ ཝཱ་ཀྱ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན ག་མྨཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཝི་མྷ་ཡ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༦༦. ཨ་ཏི་ལོ་ཀ་པ་ད་ཏྠེ་ཧི,
ཝི་མྷ་ཡོ’ཡཾ ར་སོ’བྦྷུ་ཏོ;
ཏ་སྶཱ’ནུ་བྷཱ་ཝཱ སེ་ད་སྶུ-
སཱ་དྷུ་ཝཱ་དཱ་ད་ཡོ སི་ཡུཾ;
ཏཱ་སཱ་ཝེ་ག་དྷི་ཏི་པྤ་ཉྙཱ,
ཧོ་ནྟེ’ཏྠ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ.
༣༦༦. ‘‘ཨ་ཏི’’ཙྩཱ་དི. ཨ་ཏི་ལོ་ཀེ་ཧི ལོ་ཀཱ་ཏི་ཝུ་ཏྟཱི་ཧི མཱ་ཡཱ་དི་བྦ་གེ་ཧཱ་རཱ་མཱ་དཱི་ཧི པ་ད་ཏྠེ་ཧི ཛཱ་ཏོ ཨ་ཡཾ ཝི་མྷ་ཡོ ཙི་ཏྟ་ཝི་ཀཱ་ར་ས་ངྑཱ་ཏོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ཨ་བྦྷུ་ཏོ ར་སོ ནཱ་མ. སེ་ད་ཨ་སྶུ་སཱ་དྷུ་ཝཱ་ད་རོ་མ་ཉྩཱ་ད་ཡོ ཏ་སྶ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ སི་ཡུཾ, ཏཱ་སཱ་ད་ཡོ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ ཧོ་ནྟཱི་ཏི.
༣༦༦. ཨི་དཱ་ནི ཝི་མྷ་ཡ་ར་ས་སྶ པོ་ས་ན་ཀྐ་མཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཨ་ཏི’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ. ཨ་ཏི་ལོ་ཀ་པ་ད་ཏྠེ་ཧི ལོ་ཀ་ཊྛི་ཏི་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ པ་ཝ་ཏྟེ་ཧི མཱ་ཡཱ་དི་བྦ་བྷ་ཝ་ན་ཨཱ་རཱ་མ་ཝི་མཱ་ནཱ་དི་པ་ད་ཏྠེ་ཧི ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནོ ཨ་ཡཾ ཝི་མྷ་ཡོ ཙི་ཏྟ་བྱཱ་པ་ན་ས་ངྑཱ་ཏོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ཨ་བྦྷུ་ཏོ ར་སོ ཨ་བྦྷུ་ཏ་ར་སོ ནཱ་མ བྷ་ཝེ, སེ་ད་སྶུ་སཱ་དྷུ་ཝཱ་དཱ་ད་ཡོ ཏ་སྶ ཨ་བྦྷུ་ཏ་ར་ས་སྶ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ སི་ཡུཾ, ཏཱ་སཱ་ཝེ་ག་དྷི་ཏི་པྤ་ཉྙཱ ཨེ་ཏྠ ཨ་བྦྷུ་ཏ་ར་ས་ཝི་ས་ཡེ བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ནོ བྷཱ་ཝཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི. ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ ལོ་ཀ་མི་ཏི ཙ, ཏེ ཙ ཏེ པ་ད་ཏྠཱ ཙེ་ཏི ཙ, སཱ་དྷུ་ཨི་ཏི ཝཱ་དོ་ཏི ཙ, སེ་དོ ཙ ཨ་སྶུ ཙ སཱ་དྷུ་ཝཱ་དོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་དི ཡེ་སཾ རོ་མ་ཉྩཱ་དཱི་ན་མི་ཏི ཙ, ཏཱ་སོ ཙ ཨཱ་ཝེ་གོ ཙ དྷི་ཏི ཙ པ་ཉྙཱ ཙེ་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
ཨི་མ་སྶ ཨ་བྦྷུ་ཏ་ར་ས་སྶོ་དཱ་ཧ་ར་ཎ་མེ་ཝཾ ད་ཊྛ་བྦཾ –
ས པུ་ཎྞ་ཀེ་ནཱ’ཧ་ཊ་ནེ་ཀ་བྷིཾ་ས་ནེ-
སྭ’ཧོ ན་ཊེ་ནེ་ཝ སུ་ནི་ཙྩ་ལོ’ཙ་ལཱ;
ནི་པཱ་ཏི་ཏོ ཏེ་ན ཨ་ཝཾ་སི་རོ་པ་ཏཾ,
ཨ་ས་ནྟ་སཾ ཏཾ མི་ནི དི་ཊྛི་ཡ་ཊྛི་ཡཱ་ཏི.
སོ ཝི་དྷུ་ར་པ་ཎྜི་ཏོ པུ་ཎྞ་ཀེ་ན ཡ་ཀྑེ་ན ན་ཊེ་ན ཨི་ཝ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ན་ཀེ་ན ནཱ་ཊ་ཀེ་ན ཝི་ཡ ཨཱ་ཧ་ཊ་ནེ་ཀ་བྷིཾ་ས་ནེ་སུ བྷ་ཡ་ཏྟ་མཱ་ནཱི་ཏཱ་ནེ་ཀ་ཝི་དྷ་བྷིཾ་ས་ནེ་སུ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་སུ སུ་ནི་ཙྩ་ལོ ཏེ་ན པུ་ཎྞ་ཀེ་ན ཨ་ཙ་ལཱ ས་ཊྛི་ཡོ་ཛ་ནུ་བྦེ་དྷ་ཀཱ་ལཱ༹་གི་རི་པ་བྦ་ཏ་མ་ཏྠ་ཀ་ཏོ ནི་པཱ་ཏི་ཏོ ཨ་ཝཾ་སི་རོ་པ་ཏཾ ཨ་དྷོ་སཱི་སཾ པ་ཏ་ནྟོ ཨ་ས་ནྟ་སཾ ཨེ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཏི་ཊྛེ་པི ཨ་ནུ་ཏྟ་ས་ནྟོ ཏཾ པ་བྦ་ཏཾ དི་ཊྛི་ཡ་ཊྛི་ཡཱ མི་ནི པ་མཱ་ཎ་མ་ཀཱ་སི, ཨ་ཧོ ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་ནྟི. ཨེ་ཏྠ བྷ་ཡ་ཧེ་ཏུ་མྷི ས་ཏི བྷཱི་ཏི་ཡཱ ཙ ཏ་ཏྠ པ་རི་ཛཱ་ན་ནཱ་བྷཱ་ཝ་སྶ ཙ ལོ་ཀ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཏ་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ བྷ་ཡ་ཀ་ར་ཎེ ཨ་ས་ནྟཱ་ས་སྶ ཙ དི་ཊྛི་ཡཱ པ་བྦ་ཏ་མི་ན་ན་སྶ ཙ པ་ཝ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ཐ་ནེ་ན ལོ་ཀཱ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་པ་ད་ཏྠ་ས་ངྑཱ་ཏོ ཝི་བྷཱ་ཝོ ‘‘ཨ་ས་ནྟ་སཾ ཏཾ མི་ནི དི་ཊྛི་ཡ་ཊྛི་ཡཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ‘‘ཨ་ཧོ’’ཏི ཝ་ཙ་ནེ་ན, ཏ་སྶ སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན ཙ སཱ་དྷུ་ཝཱ་ད་སེ་ད་ཨ་སྶུ་ཨཱ་ད་ཡོ ཨ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏཱ. ཏཱ་ས་ཨཱ་ཝེ་ག་དྷི་ཏི་ཙྩཱ་དི་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ, ཝི་མྷ་ཡ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ཙ ས་མུ་དི་ཏ་ཝཱ་ཀྱ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན ཛོ་ཏི་ཏོ.
ས་མ་ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ
༣༦༧. ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ས་མོ མེ་ཏྟཱ-
ད་ཡཱ་མོ་དཱ་དི་ས་མྦྷ་ཝོ;
བྷཱ་ཝཱ་དཱི་ཧི ཏ་དུ’ཀྐཾ་སོ,
ས་ནྟོ ས་ནྟ་ནི་སེ་ཝི་ཏོ.
ཨི་ཏི ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ་མ་ཧཱ་སཱ་མི་པཱ་ད་ཝི་ར་ཙི་ཏེ
སུ་བོ་དྷཱ་ལ་ངྐཱ་རེ
ར་ས་བྷཱ་ཝཱ་ཝ་བོ་དྷོ ནཱ་མ པ་ཉྩ་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ.
སུ་བོ་དྷཱ་ལ་ངྐཱ་རོ ས་མ་ཏྟོ.
༣༦༧. ‘‘ཋཱ་ཡི’’ཙྩཱ་དི. མེ་ཏྟཱ་དི་ས་མྦྷ་ཝོ ས་མོ ཨུ་པ་ས་མ་ས་ངྑཱ་ཏོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ བྷ་ཝ་ཏི, ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པེ་ཧི བྷཱ་ཝཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཏ་སྶ ཨུ་ཀྐཾ་སོ ཡ་སྶ, སོ ས་ནྟོ ནཱ་མ ར་སོ བྷ་ཝ་ཏི, སོ ཙ ས་ནྟ་ནི་སེ་ཝི་ཏོ་ཏི.
ཨི་ཏི སུ་བོ་དྷཱ་ལ་ངྐཱ་རེ མ་ཧཱ་སཱ་མི་ནཱ་མི་ཀཱ་ཡཾ ཊཱི་ཀཱ་ཡཾ
ར་ས་བྷཱ་ཝཱ་ཝ་བོ་དྷོ པ་ཉྩ་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ.
༣༦༧. ཨི་དཱ་ནི ས་ནྟ་ར་ས་སྶ པོ་ས་ན་ཀྐ་མཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཋཱ་ཡི’’ཙྩཱ་དི་ནཱ. མེ་ཏྟཱ་ད་ཡཱ་མོ་དཱ་དི་ས་མྦྷ་ཝོ མེ་ཏྟཱ་ཀ་རུ་ཎཱ་པཱི་ཏི་ཨཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཧི ས་མྦྷཱུ་ཏོ ས་མོ ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟོ་པ་ས་མོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, བྷཱ་ཝཱ་དཱི་ཧི བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ་དཱི་ཧི ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ཧི, ཨ་པི་ཙ ཏ་སྶ ས་མ་སྶ ཨ་ནུ་རཱུ་པེ་ཧི བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཏ་དུ་ཀྐཾ་སོ ཏ་སྶ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝ་སྶ ཨུ་ཀྐཾ་ས་ཡུ་ཏྟོ ས་ནྟ་ནི་སེ་ཝི་ཏོ སཱ་དྷཱུ་ཧི སེ་ཝི་ཏོ ས་ནྟོ ས་ནྟ་ར་སོ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི. མེ་ཏྟཱ ཙ ད་ཡཱ ཙ མོ་དོ ཙེ་ཏི ཙ, ཏེ ཨཱ་ད་ཡོ ཡེ་ས་མི་ཏི ཙ, ཏེ་ཧི ས་མྦྷ་ཝོ ཡ་སྶེ་ཏི ཙ, ཏ་སྶ ཨུ་ཀྐཾ་སོ ཨ་སྶ ས་ནྟ་སྶེ་ཏི ཙ, ས་ཏཾ ནི་སེ་ཝི་ཏོ་ཏི ཙ ཝཱ་ཀྱཾ.
ཨ་སྶ ས་ནྟ་ར་ས་སྶོ་དཱ་ཧ་ར་ཎ་མེ་ཝཾ ད་ཊྛ་བྦཾ –
ཨེ་ནྟེ་སུ ཀེ་ས་རི་ཀ་རཱི་སྭ’པི ཝེ་ཋ་ཡ་ནྟེ,
ནཱ་གེ ན་གཾ མ་ད་ག་ཛེ ཝི་ཡ ཝེ་ལུ༹་གུ་མྦཾ;
ཡ་ཀྑེ ཝི་ཙཱ་ལ་ཡ་ཏི ནོ་ཙ་ལི ཨཱི་ས་ཀ་མྤི,
ས་ནྟིཾ ག་ཏོ་ཝ ཝི་དྷུ་རོ མ་དྷུ་རཱ་པི བྷཱ་ཝོ་ཏི.
ཀེ་ས་རི་ཀ་རཱི་སུ སཱི་ཧ་ཧ་ཏྠཱི་སུ ཨེ་ནྟེ་སུ ཨ་པི བྷིཾ་ས་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་མཱི་པ་མཱ་ག་ཙྪ་ནྟེ་སུ་པི ནཱ་གེ ཝེ་ཋ་ཡ་ནྟེ་པི ནཱ་གེ་སུ ས་རཱི་རཾ ཝེ་ཋ་ཡ་ནྟེ་སུ་པི. ཛཱ་ཏྱཱ་པེ་ཀྑཱ་ཡེ་ཀ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཝེ་ལུ༹་གུ་མྦཾ མ་ད་ག་ཛེ ཝི་ཡ ཝི་ཙཱ་ལ་ཡ་ཏི མ་ད་ག་ལི༹་ཏ་ཧ་ཏྠི་མྷི ཙཱ་ལེ་ནྟེ ཨི་ཝ ཡ་ཀྑེ པུ་ཎྞ་ཀེ ན་གཾ ཀཱ་ལཱ༹་གི་རི་པ་བྦ་ཏཾ ཝི་ཙཱ་ལ་ཡ་ཏི་པི ཨ་ནེ་ཀ་པྤ་ཀཱ་རེ ཙཱ་ལེ་ནྟེ་པི ཝི་དྷུ་རོ པ་ཎྜི་ཏོ ས་ནྟིཾ ག་ཏོ་ཝ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ཏྟོ ཝི་ཡ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ས་མཱ་པ་ནྣོ ཨི་ཝ ཨ་ཐ ཝཱ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་ནི་བྦཱ་ན་ས་ངྑ་ཏ་ནི་རོ་དྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ས་མཱ་པ་ནྣོ ཝི་ཡ ཨཱི་ས་ཀ་མྤི ཨ་པྤ་ཀ་མྤི མ་དྷུ་རཱ བྷཱ་ཝཱ ཨ་པི མ་དྷུ་ར་ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ་པི ནོ ཙ་ལི, ནི་སི་ནྣ་ཊྛཱ་ན་ཏོ པ་གེ་ཝཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨེ་ཏྠ དྷཱ་ཝ་ན་རོ་ད་ན་ཀ་མྤ་ནཱ་དཱི་ནཾ ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཾ སཱི་ཧཱ་དཱི་ན་མཱ་ག་མ་ནཾ ནཱ་ག་ཝེ་ཋ་ནཾ པ་བྦ་ཏ་ཀ་མྤ་ན་ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་སུ་པི ནི་བྦི་ཀཱ་ར་ཏྟེ་ན ས་ནྟིཾ ག་ཏོ་ཏི ཨི་མི་ནཱ ས་ནྟ་ར་ས་སྶ པ་ཀ་ཏི་བྷཱུ་ཏེ ཨུ་དྡེ་སེ ད་སྶི་ཏོ ན་ཝ་མོ ཋཱ་ཡཱི་བྷཱ་ཝོ ད་སྶི་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཏ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཨུ་དྡཱི་པ་ནཱ་ནཾ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ མེ་ཏྟཱ་ད་ཡཱ་མོ་དཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ཝཱ སཱ་མ་ཏྠི་ཡཱ ད་སྶི་ཏཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི. དྷི་ཏི་མ་ཏི་ས་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པ་བྱ་བྷི་ཙཱ་རཱི་བྷཱ་ཝཱ ཙ ཏཱ་དི་སཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཙ ‘‘ཨེ་ནྟེ་སུ ཝེ་ཋ་ཡ་ནྟེ ཝི་ཙཱ་ལ་ཡ་ཏཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ, ས་ཀ་ལ་ཝཱ་ཀྱ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན ཙ པ་ཀཱ་སི་ཏཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཱ.
ཨི་ཏི སུ་བོ་དྷཱ་ལ་ངྐཱ་ར་ནི་སྶ་ཡེ
ར་ས་བྷཱ་ཝཱ་ཝ་བོ་དྷོ ནཱ་མ པ་ཉྩ་མོ པ་རི་ཙྪེ་དོ.