ས་ངྑྱཱ་ཀ་ཎྜ
ཨ་ཐ ས་ངྑྱཱ་ས་དྡཱ ཝུ་ཙྩ་ནྟེ. ཨེ་ཀཱ་ད་ཡོ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ནྟཱ ས་ངྑྱེ་ཡྻ་ཝ་ཙ་ནཱ. ཝཱི་ས་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ‘‘བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཝཱི་ས་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ས་ངྑྱཱ་ཝ་ཙ་ནཱ, ‘‘ཝཱི་ས་ཏི བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ས་ངྑྱེ་ཡྻ་ཝ་ཙ་ནཱ. ཨེ་ཀ་ས་དྡོ ས་བྦཱ་དཱི་སུ ཝུ་ཏྟོ་ཝ. དྭཱ་ད་ཡོ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ནྟཱ བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ན་ནྠཱ་ཝ.
༢༡༩. ཡོ་མྷི དྭི་ནྣཾ དུ་ཝེ+དྭེ
ཡོ་མྷི དྭི་སྶ ས་ཝི་བྷ་ཏྟི་སྶ དུ་ཝེ+དྭེ ཧོ་ནྟི པ་ཙྩེ་ཀཾ. དུ་ཝེ དྭེ, དུ་ཝེ དྭེ, དྭཱི་ཧི དྭཱི་བྷི.
༢༢༠. དུ་ཝི་ནྣཾ ནཾ་མྷི ཝཱ
ནཾ་མྷི དྭི་སྶ ས་ཝི་བྷ་ཏྟི་སྶ དུ་ཝི་ནྣཾ ཧོ་ཏི ཝཱ. དུ་ཝི་ནྣཾ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ –
༤༧. ནཾ་མྷི ནུ་ཀ དྭཱ་དཱི་ནཾ ས་ཏྟ་ར་ས་ནྣཾ
དྭཱ་དཱི་ནཾ ས་ཏྟ་ར་ས་ནྣཾ ས་ངྑྱཱ་ནཾ ནུ་ཀ ཧོ་ཏི ནཾ་མྷི ཝི་བྷ་ཏྟི་མྷི. ཨུ་ཀཱ་རོ ཨུ་ཙྩཱ་ར་ཎ་ཏྠོ, ཀ་ཀཱ་རོ ཨ་ནྟཱ་ཝ་ཡ་ཝ་ཏྠོ. ཨེ་ཏྠ ནཱ་ག་མོ ཝི་བྷ་ཏྟི་སྶ ཨཱ་དྱཱ་ཝ་ཡ་ཝོ ཙེ, ‘‘ཨཱ་ག་མཱ ཏ་གྒུ་ཎཱི་བྷཱུ་ཏཱ ཏ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ག་ཡ྄ཧ་ནྟེ’’ཏི ཉཱ་ཡཱ ནཱ་ག་མོ་པི ཏཾ་ག་ཧ་ཎེ་ན ག་ཡ྄ཧ་ཏཱི་ཏི ‘‘སུ་ནཾ་ཧི་སཱུ’’ཏི དཱི་གྷ་པྤ་ས་ངྒེ པ་ཀ་ཏི་ཡཱ ཨ་ནྟཱ་ཝ་ཡ་ཝ་བྷཱུ་ཏེ ས་ར་ནྟ་ཏཱ ན་ཏྠཱི་ཏི ན དཱི་གྷོ. དྭི་ནྣཾ, དྭཱི་སུ.
༢༠༧. པུ་མེ ཏ་ཡོ+ཙ་ཏྟཱ་རོ
ཡོ་མྷི ས་ཝི་བྷ་ཏྟཱི་ནཾ ཏི+ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཏ་ཡོ+ཙ་ཏྟཱ་རོ ཧོ་ནྟི ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ པུ་ལླི་ངྒེ. ཏ་ཡོ, ཏ་ཡོ, ཏཱི་ཧི ཏཱི་བྷི.
༤༩. ཎྞཾ+ཎྞ་ནྣཾ ཏི་ཏོ ཛྷཱ
ཛྷ་ས་ཉྙི་ཏོ ཏི་ཏོ ནཾ་ཝ་ཙ་ན་སྶ ཎྞཾ+ཎྞ་ནྣཾ ཧོ་ནྟི. ཏི་ཎྞཾ ཏི་ཎྞ་ནྣཾ, ཏཱི་སུ.
ཨི་ཏྠི་ཡཾ –
༢༠༥. ཏི་སྶོ ཙ་ཏ་སྶོ ཡོ་མྷི ས་ཝི་བྷ་ཏྟཱི་ནཾ
ཝི་བྷ་ཏྟི་ས་ཧི་ཏཱ་ནཾ ཏི་ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཡོ་མྷི ཏི་སྶོ+ཙ་ཏ་སྶོ ཧོ་ནྟི ཨི་ཏྠི་ཡཾ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ. ཏི་སྶོ, ཏི་སྶོ, ཏཱི་ཧི ཏཱི་བྷི.
༢༠༤. ནཾ་མྷི ཏི་ཙ་ཏུ་ནྣ+མི་ཏྠི་ཡཾ ཏི་སྶ+ཙ་ཏ་སྶཱ
ནཾ་མྷི ཏི་ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཏི་སྶ+ཙ་ཏ་སྶཱ ཧོ་ནྟི+ཏྠི་ཡཾ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ. ནཾ་མྷཱི་ཏི ཙ་ཏུ་ཏྠཱི་ཚ་ཊྛཱི་ནཾ སཱ་མ་ཉྙ་ཝ་ཙ་ནཾ, ནོ ཙེ ནཾ་སཱུ་ཏི ཝ་ད་ཏི, ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ་ཏི ས་དྡ་དྭ་ཡཱ་པེ་ཀྑཾ. ཨེ་ཝ+མཱི་དི་ས+མ་ཉྙ་མྤི. ཏི་སྶ་ནྣཾ ཏཱི་སུ.
༢༠༦. ཏཱི་ཎི+ཙ་ཏྟཱ་རི ན་པུཾ་ས་ཀེ
ཡོ་མྷི ས་ཝི་བྷ་ཏྟཱི་ནཾ ཏི་ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཏཱི་ཎི+ཙ་ཏྟཱ་རི ཧོ་ནྟི ན་པུཾ་ས་ཀེ. ཏཱི་ཎི, ཏཱི་ཎི, ཏཱི་ཧི ཨི་ཙྩཱ་དི པུ་ལླི་ངྒེ་ཝ.
ཙ་ཏུ ཡོ,
༢༠༨. ཙ་ཏུ་རོ ཝཱ ཙ་ཏུ་སྶ
ཙ་ཏུ་སྶ ས་ཝི་བྷ་ཏྟི་སྶ ཡོ་མྷི ཙ་ཏུ་རོ ཧོ་ཏི ཝཱ པུ་ལླི་ངྒེ. ཙ་ཏུ་རོ ཙ་ཏྟཱ་རོ. ཀ་ཐཾ ‘‘ཙ་ཏུ་རོ ནི་མི་ཏྟེ ནཱ་དྡ་སཱ་སི’’ནྟི, ལི་ངྒ་ཝི་པ་ལླཱ་སེ་ན སི་དྡྷཾ, ཙ་ཏྟཱ་རི ནི་མི་ཏྟཱ་ནཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཏི་ཝི་དྷོ ལི་ངྒ་ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཝ་ཙ་ན་ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཝི་བྷ་ཏྟི་ཝི་པ་ལླཱ་སོ་ཏི. ཙ་ཏཱུ་ཧི ཙ་ཏཱུ་བྷི. ཙ་ཏུ་ནྣཾ, ཙ་ཏཱུ་སུ.
ཨི་ཏྠི་ཡཾ ཙ་ཏ་སྶོ. ཙ་ཏ་སྶོ. ཙ་ཏཱུ་ཧི ཙ་ཏཱུ་བྷི. ཙ་ཏ་སྶ་ནྣཾ. ཙ་ཏ་སྶ་ནྣཾ. ཙ་ཏཱུ་སུ.
ན་པུཾ་ས་ཀེ ཙ་ཏྟཱ་རི. ཙ་ཏྟཱ་རི. ཙ་ཏཱུ་ཧི ཙ་ཏཱུ་བྷི. ཨི་ཙྩཱ་དི པུ་མེ་ཝ.
༡༦༩. ཊ པ་ཉྩཱ་དཱི་ཧི ཙུ་དྡ་ས་ཧི
‘‘སུ་ཏྟེ ལི་ངྒ་ཝ་ཙ་ན་མ་ཏྟ’’ནྟི ཉཱ་ཡཱ ཊ-ཨི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཉྩཱ་དཱི་ཧི ཙུ་དྡ་ས་ཧི ས་ངྑྱཱ་ཧི ཡོ་ནཾ ཊ ཧོ་ཏི. པ་ཉྩ. པ་ཉྩ. ཡོ་ནཾ ཊཱ+ཊེ་ནི་ཝ་ཏྠ་ན་ཏྠཾ ཊ-ཝི་དྷཱ་ནཾ.
༩༠. པ་ཉྩཱ་དཱི་ནཾ ཙུ་དྡ་ས་ནྣ+མ
པ་ཉྩཱ་དཱི་ནཾ ཙུ་དྡ་ས་ནྣཾ སུ་ནཾ་ཧི་སྭ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཏྟ+དཱི་གྷཱ་པ་ཝཱ་དོ+ཡཾ. ཨ་པ་ཝཱ་ད་ཏི བཱ་དྷེ་ཏཱི་ཏི ཨ་པ་ཝཱ་དོ. ཏ་སྨཱ ‘‘པ་ཀ་པྱཱ་པ་ཝཱ་ད་ཝི་ས་ཡ་མུ་སྶ་གྒཱ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ནྟེ’’ཏི ཉཱ་ཡཱ ‘‘སུ་ཧི་སྭ+སྶེ’’ ‘‘སུ་ནཾ་ཧི་སུ’’ཏི ཙ ཨུ་སྶ་གྒཱ ‘‘པ་ཉྩཱ་དཱི་ནཾ ཙུ་དྡ་ས་ནྣ+མ’’ ཨི་ཏི ཨ་པ་ཝཱ་ད་ཝི་ས་ཡཾ ན པ་ཝི་ས་ནྟི, སཱ་མ་ཉྙ་ཏྟཱ. ཨེ་ཝ+མུ་པ་རི་པི ‘‘པ་ཉྩ་མི་ཡཾ པ་ར་སྶ’’ ‘‘ཨཱ་དི་སྶཱ’’ཏི. པ་ཉྩ་ཧི པ་ཉྩ་བྷི པ་ཉྩ་ནྣཾ. པ་ཉྩ་ནྣཾ. པ་ཉྩ་སུ. ཨེ་ཝཾ ཚཱ་ད་ཡོ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ནྟཱ.
‘‘ཙ་ཏྠེ’’ཏི ཨེ་ཀོ ཙ ད་ས ཙཱ་ཏི ཙ་ཏྟ་ས་མཱ་སེ ‘‘ཨ་མཱ་དཱི’’ཏི ཨེ་ཀེ་ན ཨ་དྷི་ཀཱ ད་སཱ་ཏི ཏ་ཏི་ཡཱ་ས་མཱ་སེ ཝཱ ཀ་ཏེ ‘‘ཨེ་ཀ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ’’ནྟི ཝི་བྷ་ཏྟི་ལོ་པོ. ཨེ་ཝ+མུ་པ་རི ཙ.
༣,༡༠༢. ཨེ་ཀ་ཊྛཱ་ན+མཱ
ཨེ་ཀ་ཨ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ ཧོ་ཏི ད་སེ པ་རེ.
༣,༡༠༣. ར སཾ་ཁྱཱ་ཏོ ཝཱ
སཾ་ཁྱཱ་ཏོ པ་ར་སྶ ད་ས་སྶ ར ཧོ་ཏི ཝི་བྷཱ་སཱ. ས ཙ ‘‘པ་ཉྩ་མི་ཡཾ པ་ར་སྶཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ ‘‘ཨཱ་དི་སྶཱ’’ཏི ད་ཀཱ་ར་སྶེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཀཱ་ར་ས ཨེ་ཀཱ་ད་ས. ཨེ་ཀཱ་ར་ས་ཧི ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧི. ཨེ་ཀཱ་ར་ས་ནྣཾ ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ནྣཾ. ཨེ་ཀཱ་ར་ས་སུ ཨེ་ཀཱ་ད་ས་སུ. ཨེ་ཝ+མེ་ཀཱ་ད་ས་ཨི་ཙྩཱ་དི་པི.
༣,༩༤. ཨཱ སཾ་ཁྱཱ་ཡཱ ས་ཏཱ་དོ ནཱ་ཉྙ་ཏྠེ
སཾ་ཁྱཱ་ཡ+མུ་ཏྟ་ར་པ་དེ དྭི་སྶཱ ཧོ་ཏི ཨ་ས་ཏཱ་དོ ནཱ་ཉྙ་ཏྠེ.
ཨཱ་ཝི་ཊྛ་ལི་ངྒ་ཏྟཱ སཾ་ཁྱཱ་ཡཾ ཨུ་ཏྟ་ར་པ་དེ ས་ལི་ངྒེ་ནེ་ཝ ཝི་སེ་ས་ནཾ བྷ་ཝ་ཏི.
སུ་དྡྷཾ མི་སྶ་ཉྩ སཾ་ཀི་ཎྞཾ, ཨུ་པ་ས་ཛྫ་ན་མེ་ཝ ཙ;
ཨཱ་ཝི་ཊྛ+མ་ཐ ཝཱ+བྱ་ཏྟཾ, ཚ་དྷཱ ལི་ངྒཾ ཝི་ཝཾ་ཡ་ཏེ.
ཨེ་ཏྠ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ རུ་ཀྑོ ལ་ཏཱ པ་ཎྞཾ་ཏི སུ་དྡྷཾ. གྷ་ཊོ གྷ་ཊཱི, ཝ་ཛི་རོ ཝ་ཛི་རཾ, ཝེ་ད་ནཱ ཝེ་ད་ནཾ་ཏི མི་སྶཾ. ཏ་ཊོ ཏ་ཊཱི ཏ་ཊཾ་ཏི སཾ་ཀི་ཎྞཾ. སུ་ཀྐོ པ་ཊོ, སུ་ཀྐཱ པ་ཊི, སུ་ཀྐཾ ཝ་ཏྠཾ་ཏི ཨུ་པ་ས་ཛྫ་ནཾ. རཱ་ཛཱ ས་ར་ཎཾ, གུ་ཎོ པ་མཱ་ཎཾ་ཏི ཨཱ་ཝི་ཊྛཾ. ཏུ་ཝཾ ཨ་ཧཾ ཀ་ཏི པ་ཉྩཱ་ཏི ཨ་བྱ་ཏྟཾ. ཨི་ཏི ལི་ངྒཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. དྭཱ་ད་ས.
༣,༩༨. བཱ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ དོ
དྭི་སྶ བཱ ཝཱ ཧོ་ཏི ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ དོ ནཱ་ཉྙ་ཏྠེ. རཱ་དེ སེ བཱ་ར་ས.
༣,༩༥. ཏི་སྶེ
སཾ་ཁྱཱ་ཡ+མུ་ཏྟ་ར་པ་དེ ཏི་སྶ ཨེ ཧོ་ཏ+ས་ཏཱ་དོ ནཱ+ཉྙ་ཏྠེ.
༣,༡༠༤. ཚ་ཏཱི་ཧི ལོ༹ ཙ
ཚ་ཏཱི་ཧི པ་ར་སྶ ད་ས་སྶ ལོ༹ ཧོ་ཏི རོ ཙ. ཏེ་ལ༹་ས ཏེ་ར་ས.
༣,༡༠༠. ཙ་ཏུ་སྶ ཙུ་ཙོ ད་སེ
ཙ་ཏུ་སྶ ཙུ+ཙོ ཧོ་ནྟི ཝཱ ད་སེ པ་རེ. དྭི་ཏྟེ ཙུ་དྡ་ས ཙོ་དྡ་ས ཙ་ཏུ་དྡ་ས.
༣,༩༩. ཝཱི་ས་ཏི་ད་སེ་སུ པ་ཉྩ་སྶ པ་ཎྞ+པ་ནྣཱ
ཝཱི་ས་ཏི སེ་སུ པ་རེ་སུ པ་ཉྩ་སྶ པ་ཎྞ+པ་ནྣཱ ཧོ་ནྟི ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ. པ་ནྣ་ར་ས པ་ཉྩ་ད་ས.
༣,༡༠༡. ཚ་སྶ སོ
ཚ་སྶ སོ-ཨི་ཙྩ+ཡ+མཱ་དེ་སོ ཧོ་ཏི སེ པ་རེ. སོ་ལ༹་ས སོ་ར་ས. ས་ཏྟ་ར་ས ས་ཏྟ་ད་ས. ‘‘ཨེ་ཀ་ཊྛཱ་ན+མཱ’’ཏི ཨཱ, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཨ་ཊྛཱ་ད་ས.
ཨཱུ་ནཱ ཙ སཱ ཝཱི་ས་ཏི ཙཱ་ཏི ‘‘ཝི་སེ་ས་ན+མེ་ཀ་ཏྠེ་ནེ’’ཏི ཝི་སེ་ས་ན་ས་མཱ་སེ ‘‘ཨི་ཏྠི་ཡཾ བྷཱ་སི་ཏ་པུ་མི+ཏྠཱི པུ་མེ+ཝེ་ཀ་ཏྠེ’’ཏི པུ་མ་ཏྟེ ཙ ཀ་ཏེ ཨེ་ཀེ་ན ཨཱུ་ནཱ ཝཱི་ས་ཏཱི་ཏི ཏ་ཏི་ཡཱ་ས་མཱ་སེ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི.
ཝཱི་ས་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ཨཱ་ན་ཝུ་ཏི་ཡཱ ཨི་ཏྠི་ལི་ངྒེ+ཀ་ཝ་ཙ་ནཱ. བྷོ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི. ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏིཾ. ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏྱཱ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཡཱ. ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏྱཾ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཡཾ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏྱཱ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཡཱ. མ་ཏི་ས་མཾ.
ཨེ་ཝཾ ཝཱི་ས་ཏི, ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི, དྭཱ་ཝཱི་ས་ཏི བཱ་ཝཱི་ས་ཏི, ཏེ་ཝཱི་ས་ཏི ཙ་ཏུ་ཝཱི་ས་ཏི་པྤ་བྷུ་ཏ་ཡོ. པ་ཎྞ་ཨཱ་དེ་སེ པ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཚ་བྦཱི་ས་ཏི, ས་ཏྟ་ཝཱི་ས་ཏི, ཨ་ཊྛ་ཝཱི་ས་ཏི.
ཨེ་ཀེ་ན ཨཱུ་ནཱ ཏིཾ་ས་ཏི ཏིཾ་སཱ ཝཱ་ཏི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་ས་ཏི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་སཱ ཝཱ. ཀ་ར་ཎེ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་སཱ་ཡ. ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་སཱ་ཡ, ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་སཱ་ཡ, ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་སཱ་ཡ, ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་སཱ་ཡཾ. ཨེ་ཝཾ ཏིཾ་ས་ཏི་ཎིཾ་སཱ་ཝ་བྷུ་ཏ་ཡོ. ཏིཾ་སཱ་ས་དྡ་སྶ པ་ན སི་ལོ་པེ ‘‘དཱི་གྷ་སྶོ’’ཏི ཡོ་ག་ཝི་བྷཱ་གཱ ར་སྶོ, ཏིཾ་ས. ནི་གྒ་ཧཱི་ཏཱ་ག་མོ, ཏིཾ་སཾ. བྷོ་ཏིཾ་སེ+ཙྩཱ་དི པུ་མེ་ཝ.
ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་དཱི་སུ་པི ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨེ་ཝ་མེ་ཝ. དྭི་ཏྟེ ཨེ་ཀ་ཏྟིཾ་ས་ཏི ཨེ་ཀ་ཏྟིཾ་སཱ. ར་སྶ་དྭི་ཏྟེ དྭ་ཏྟིཾ་ས་ཏི དྭ་ཏྟིཾ་ས. ཨེ་ཝཾ ཏེ་ཏྟིཾ་ས་ཏི ཏེ་ཏྟིཾ་སཱ་ད་ཡོ ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ. ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་ཡ སི་མྷི ཙ་ཏྟཱ་རཱི་སཱ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ, བྷོ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སེ+ཙྩཱ་དི ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཀ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་སཱ.
༣,༩༧. དྭཱི་སྶཱ ཙ
ཨ་ས་ཏཱ་དོ ནཱ་ཉྙ་ཏྠེ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་དོ དྭི་སྶ ཨེ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨཱ ཙ. དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ, ཨེ་ཝཾ དྭཱ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས-ཨི་ཙྩཱ་དི. དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་སཱ དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་སཾ, ཨེ་ཝཾ དྭཱ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་སཱ དྭཱ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས ཨི་ཙྩཱ་དི. ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི ཨེ་ཀ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི དྭཱ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི ཨི་ཙྩཱ་དི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ས་མཾ.
༣,༩༨. ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་དོ ཝཱ
ཨ་ས་ཏཱ་དོ ནཱ་ཉྙ་ཏྠེ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་དོ ཏི་སྶེ ཧོ་ཏི ཝཱ. ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ. བྷོ ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སེ ཨི་ཙྩཱ་དི ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཏི་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་སཱ ཏི་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་སཱ ཨི་ཙྩཱ་དི, ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི ཏི་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི ཨི་ཙྩཱ་དི པུ་བྦེ་ཝ.
ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ པ་ཉྩ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ ཙ་ཏུ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི པ་ཉྩ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཏི ཨི་ཙྩཱ་དི ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་སཱ.
པ་ཉྙཱ་སཱ པ་ཉྙཱ་ས པ་ཉྙཱ་སཾ ཨི་ཙྩཱ་དི ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ དྭེ་པ་ཉྙཱ་སཱ དྭཱ་པ་ཉྙཱ་སཱ དྭི་པ་ཉྙཱ་སཱ དྭེ་པ་ཎྞཱ་སཱ དྭཱ་པ་ཎྞཱ་སཱ དྭི་པ་ཎྞཱ་སཱ. ཏེ་པ་ཉྙཱ་སཱ ཏི་པ་ཉྙཱ་སཱ ཏི་པ་ཉྙཱ་སཾ ཏེ་པ་ཎྞཱ་སཱ ཏི་པ་ཎྞཱ་སཱ. ཙ་ཏུ་པ་ཎྞཱ་སཱ པ་ཉྩ་པ་ཎྞཱ་སཱ ཨི་ཙྩཱ་དི ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀཱུ་ན་ས་ཊྛི.
ཨེ་ཝཾ ས་ཊྛི, ཨེ་ཀ་ས་ཊྛི, དྭེ་ས་ཊྛི དྭཱ་ས་ཊྛི དྭི་ས་ཊྛི, ཏེ་ས་ཊྛི ཏི་ས་ཊྛི, ཙ་ཏུ་ས་ཊྛི པ་ཉྩ་ས་ཊྛི ཨི་ཙྩཱ་དི ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀཱུ་ན་ས་ཏྟ་ཏི.
ས་ཏྟ་ཏི, ཨེ་ཀ་ས་ཏྟ་ཏི, དྭེ་ས་ཏྟ་ཏི དྭཱ་ས་ཏྟ་ཏི དྭི་ས་ཏྟ་ཏི, ཏེ་ས་ཏྟ་ཏི ཏི་ས་ཏྟ་ཏི. དྭེ་ས་ཏྟ་རི དྭཱ་ས་ཏྟ་རི དྭི་ས་ཏྟ་རི, ཙ་ཏུ་ས་ཏྟ་ཏི, པ་ཉྩ་ས་ཏྟ་ཏི, ཙ་ཏུ་ས་ཏྟ་རི, པ་ཉྩ་ས་ཏྟ་རཱི་ཏི ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀཱུ་ནཱ་སཱི་ཏི.
ཨ་སཱི་ཏི, ཨེ་ཀཱ་སཱི་ཏི, དྭཱ་སཱི་ཏི, ཡཱ་ག་མེ དྭི་ཡཱ་སཱི་ཏི, ཏེ་ཨ་སཱི་ཏི ཏི་ཡཱ་སཱི་ཏི, ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི, པ་ཉྩཱ་སཱི་ཏི ཨི་ཙྩཱ་དི ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀཱུ་ན་ན་ཝུ་ཏི.
ན་ཝུ་ཏི, ཨེ་ཀ་ན་ཝུ་ཏི, དྭེ་ན་ཝུ་ཏི དྭཱ་ན་ཝུ་ཏི དྭི་ན་ཝུ་ཏི, ཏེ་ན་ཝུ་ཏི ཏི་ན་ཝུ་ཏི, ཙ་ཏུ་ན་ཝུ་ཏི, པ་ཉྩ་ན་ཝུ་ཏི ཨི་ཙྩཱ་དི ཡཱ་ཝ ཨེ་ཀཱུ་ན་ས་ཏཾ, ཨེ་ཏཾ ན་པུཾ་ས་ཀ་ལི་ངྒ+མེ་ཀ་ཝ་ཙ་ན་ནྟཾ.
ས་ཏཾ, བྷོ ས་ཏ ས་ཏཱ, ས་ཏཾ, ས་ཏཾ. ས་ཏེ་ན, ཀ་ར་ཎེ ས་ཏེ་ན. ས་ཏ་སྶ, ས་ཏཱ ས་ཏ་མྷཱ ས་ཏ་སྨཱ, ས་ཏ་སྶ, ས་ཏེ ས་ཏ་མྷི ས་ཏ་སྨིཾ. ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཀ་ས་ཏ་ཏོ པ་བྷུ་ཏི ཡཱ་ཝ ས་ཧ་སྶཾ.
ཀོ་ཊི པ་ཀོ་ཊི ཀོ་ཊི་པྤ་ཀོ་ཊི ཨ་ཀྑོ་བྷི་ཎི་ཡོ ཨི་ཏྠི་ལི་ངྒེ+ཀ་ཝ་ཙ་ན་ནྟཱ. ཝ་གྒ་བྷེ་དེ ཏུ ས་བྦཱ་ས་མྤི སཾ་ཁྱཱ་ནཾ བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ནོ་པི ཧོ་ཏེ་ཝ ‘‘དྭེ་ཝཱི་ས་ཏི་ཡོ ཛི་ན་ད་ནྟཱ’’ ‘‘ཏི་སྶོ ཝཱི་ས་ཏི་ཡོ དི་ན་གྷ་ཊི་ཀཱ’’ ཨི་ཙྩཱ་དི.
ད་ས་ད་ས་ཀཾ ས་ཏཾ ནཱ་མ, ད་ས་ས་ཏཾ ས་ཧ་སྶཾ ནཱ་མ, ད་ས་ས་ཧ་སྶཾ ན་ཧུ་ཏཾ, ད་ས་ན་ཧུ་ཏཾ ལ་ཀྑཾ, ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་ནྟི་པི ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ལ་ཀྑ་ས་ཏཾ ཀོ་ཊི, ཀོ་ཊི་ལ་ཀྑ་ས་ཏཾ པ་ཀོ་ཊི, པ་ཀོ་ཊི་ལ་ཀྑ་ས་ཏཾ ཀོ་ཊི་པྤ་ཀོ་ཊི, ཨེ་ཝཾ ན་ཧུ་ཏཾ, ནི་ནྣ་ཧུ་ཏཾ, ཨ་ཀྑོ་བྷི་ཎཱི, བི་ནྡུ, ཨ་བྦུ་དཾ, ནི་ར་བྦུ་དཾ, ཨ་ཧ་ཧཾ, ཨ་བ་བཾ, ཨ་ཊ་ཊཾ, སོ་ག་ཎྜི་ཀཾ, ཨུ་པྤ་ལཾ, ཀུ་མུ་དཾ, པུ་ཎྜ་རཱི་ཀཾ, པ་དུ་མཾ, ཀ་ཐཱ་ནཾ, མ་ཧཱ་ཀ་ཐཱ་ནཾ, ཨ་ས་ངྑྱེ་ཡྻ་ནྟི ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ས་ཏ་ལ་ཀྑ་གུ་ཎཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཨི་ཙྩེ་ཝཾ ཋཱ་ན་ཏོ ཋཱ་ནཾ, ས་ཏ་ལ་ཀྑ་གུ་ཎཾ མ་ཏཾ;
ཀོ་ཊི་པྤ་བྷུ་ཏཱི་ནཾ ཝཱི་ས-ས་ངྑྱཱ་ན་ཉྩ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མ་ནྟི.
ཨ་ཐཱ+སཾ་ཁྱཱ ཝུ་ཙྩ་ཏེ, ཨ་བྱ་ཡ་ནྟི ཙ ཝུ་ཙྩ་ཏེ. ཏཾ པཱ་དི ཙཱ་དི, ཨུ་པ་ས་གྒ་ནི་པཱ་ཏཱ་ཏི ཙ དུ་ཝི་དྷཾ.
པ པ་རཱ ཨ་པ སཾ ཨ་ནུ ཨ་ཝ ཨོ ནི དུ ཝི ཨ་དྷི ཨ་པི ཨ་ཏི སུ ཨུ ཨ་བྷི པ་ཏི པ་རི ཨུ་པ ཨཱ ཨི་མེ ཝཱི་ས་ཏི པཱ་ད་ཡོ. པཱ་ད་ཡོ ཧི ཛོ་ཏ་ཀཱ, ན ཝཱ་ཙ་ཀཱ.
ཏ་ཏྠ པ-ས་དྡོ པ་ཀཱ་རཱ+དི་ཀ་མྨ, པ་དྷཱ་ན+ནྟོ་བྷཱ་ཝ, ཝི་ཡོ་ག, ཏ་པྤ་ར, བྷུ་ས་ཏྠ, ས་མྦྷ་ཝ, ཏི་ཏྟི, ཨ་ནཱ་ཝི་ལ, པ་ཏྠ་ནཱ་དཱི་སུ. ཡ་ཐཱ པ་ཀཱ་རེ-པ་ཉྙཱ. ཨཱ་དི་ཀ་མྨེ-ཝི་པྤ་ཀ་ཏཾ, པ་དྷཱ་ནེ-པ་ཎཱི་ཏཾ, ཨ་ནྟོ་བྷཱ་ཝེ-པ་ཀྑི་ཏྟཾ, ཁི་ཏྟ་ནྟི པེ་ར་ཎཾ, པ་ཀྑི་ཏྟ་ནྟི ཨ་ནྟོ་ཀ་ར་ཎཾ, དྷཱ་ཏྭ་ཏྠ་སྶ བཱ་དྷི་ཏ་ཏྟཱ. ཝུ་ཏྠ་ཉྷི –
དྷཱ་ཏྭ་ཏྠཾ བཱ་དྷ་ཏེ ཀོ་ཙི, ཀོ་ཙི ཏཾ ཨ་ནུ་ཝ་ཏྟ་ཏེ;
ཏ་མེ་ཝ+ཉྙོ ཝི་སེ་སེ་ཏི, ཨུ་པ་ས་གྒ་ག་ཏཱི ཏི་དྷཱ་ཏི.
ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘ཨ་ནུ་རུ་དྡྷ་ཀཱ མེ ས་ངྒཱ་མ་ཡུ་དྡྷེ’’ཏི ཙ ཨི་མེ ཨུ་པ་ས་གྒཱ དྷཱ་ཏྭ་ཏྠཾ ཝི་སེ་སེ་ནྟི ནཱ་མ. ཝི་ཡོ་གེ-པ་ཝཱ་སཱི, ཏ་པྤ་རེ-པཱ་ཙ་རི་ཡོ, བྷུ་ས་ཏྠེ-པ་ཝུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡོ, ས་མྦྷ་ཝེ-ཧི་མ་ཝ་ནྟཱ ག་ངྒཱ པ་བྷ་ཝ་ཏི, ཏི་ཏྟི་ཡཾ-པ་ཧཱུ་ཏ+མ་ནྣཾ, ཨ་ནཱ་ཝི་ལེ-པ་ས་ནྣ+མུ་ད་ཀཾ, པ་ཏྠ་ནེ-པ་ཎི་ཧི་ཏཾ.
པ་རཱ་ཨི་ཏི པ་རི་ཧཱ་ནི, པ་རཱ་ཛ་ཡ, ག་ཏི, ཝི་ཀྐ་མཱ+མ་ས་ནཱ་དཱི་སུ. ཡ་ཐཱ པ་རི་ཧཱ་ནི་ཡཾ-པ་རཱ་བྷ་ཝོ. པ་རཱ་ཛ་ཡེ-པ་རཱ་ཛི་ཏོ, ག་ཏི་ཡཾ-པ་རཱ་ཡ་ནཾ, ཝི་ཀྐ་མེ-པ་ར་ཀྐ་མ་ཏི, ཨཱ་མ་ས་ནེ-ཨ་ངྒ་སྶ པ་རཱ་མ་ས་ནཾ.
ཨ་པ་ཨི་ཏི ཨ་པ་ག་ཏ, ག་ར་ཧ, ཝ་ཛྫ་ན, པཱུ་ཛཱ, པ་དུ་སྶ་ནཱ་དཱི་སུ. ཡ་ཐཱ ཨ་པ་ག་ཏེ-ཨ་པ་མཱ་ནོ ཨ་པེ་ཏོ, ག་ར་ཧེ-ཨ་པ་ག་བྦྷོ, ཝ་ཛྫ་ནེ-ཨ་པ་སཱ་ལཱ་ཡ ཨཱ་ཡ་ནྟི ཝཱ་ཎི་ཛཱ, པཱུ་ཛཱ་ཡཾ-ཝུ་དྡྷཱ་པ་ཙཱ་ཡཱི, པ་དུ་སྶ་ནེ-ཨ་པ་ར་ཛ྄ཛྷ་ནྟི.
སཾ་ཨི་ཏི ས་མོ་དྷཱ་ན, ས་མྨཱ་ས་མ, ས་མ་ནྟ་བྷཱ་ཝ, སཾ་ག་ཏ, སཾ་ཁེ་པ, བྷུ་ས་ཏྠ, ས་ཧ+པྤ་ཏྠ, པ་བྷ་ཝཱ+བྷི་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝ, ཝི་དྷཱ་ན, པུ་ན་པྤུ་ན, ཀ་ར་ཎ, ས་མི་དྡྷཱ་དཱི་སུ. ཡ་ཐཱ ས་མོ་དྷཱ་ནེ-ས་ནྡྷི, ས་མྨཱ་ས་མེ-ས་མཱ་དྷི, ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ, ས་མ་ནྟ་བྷཱ་ཝེ-སཾ་ཀི་ཎྞཾ, ས་མུ་ལླ་པ་ནཱ, སཾ་ག་ཏེ-ས་ངྒ་མོ, སཾ་ཁེ་པེ-ས་མཱ་སོ, བྷུ་ས་ཏྠེ-སཱ་ར་ཏྠོ, ས་ཧ་ཏྠེ-སཾ་ཝཱ་སོ, ཨ་པྤ་ཏྠེ-ས་མ་གྒྷོ, པ་བྷ་ཝེ-ས་མྦྷ་ཝོ, ཨ་བྷི་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝེ-ས་མྨུ་ཁཾ. སཾ་ག་ཏེ-སཾ་ག་ཎྷཱ་ཏི, ཝི་དྷཱ་ནེ-སཾ་ཝུ་ཏཾ, པུ་ན་པྤུ་ན་ཀ་ར་ཎེ-ས་ནྡྷཱ་ཝ་ཏི, ས་མི་དྡྷི་ཡཾ-ས་མྤ་ནྣོ.
ཨ་ནུ་ཨི་ཏི ཨ་ནུ་ག་ཏཱ+ནུ་པ་ཙྪི་ནྣ, པ་ཙྪཱ་ཏྠ, བྷུ་ས་ཏྠ, སཱ་དི་སྶ, ཧཱི་ན, ཏ་ཏི་ཡ་ཏྠ, ལ་ཀྑ་ཎི+ཏྠ་མྦྷཱུ་ཏ་ཀྑཱ་ན, བྷཱ་ག, ཝི་ཙྪཱ་དཱི་སུ. ཨ་ནུ་ག་ཏེ-ཨ་ནྭེ་ཏི, ཨ་ནུ་པ་ཙྪི་ནྣེ-ཨ་ནུ་ས་ཡོ, པ་ཙྪཱ་ཏྠེ-ཨ་ནུ་ར་ཐཾ, བྷུ་ས་ཏྠེ-ཨ་ནུ་ར་ཏྟོ, སཱ་དི་སྶེ-ཨ་ནུ་རཱུ་པཾ, ཧཱི་ནེ-ཨ་ནུ་སཱ་རི་པུ་ཏྟཾ པ་ཉྙ་ཝ་ནྟོ, ཏ་ཏི་ཡ་ཏྠེ-ན་དི+མ་ནྭ་ཝ་སི་ཏཱ སེ་ནཱ, ལ་ཀྑ་ཎེ་རུ་ཀྑ+མ་ནུ་ཝི་ཛྫོ་ཏ་ཏེ ཝི་ཛྫུ, ཨི་ཏྠ་མྦྷཱུ་ཏ་ཁྱཱ་ནེ-སཱ་དྷུ དེ་ཝ་ད་ཏྟོ མཱ་ཏ་ར+མ་ནུ, བྷཱ་གེ-ཡ+དེ་ཏྠ མཾ ཨ་ནུ སི་ཡཱ, ཏཾ དཱི་ཡ་ཏུ, ཝི་ཙྪཱ་ཡཾ-རུ་ཀྑཾ རུ་ཀྑཾ ཨ་ནུ ཝི་ཛྫོ་ཏ་ཏེ ཙ་ནྡོ.
ཨ་ཝ་ཨི་ཏི ཨ་དྷོ་བྷཱ་ག, ཝི་ཡོ་ག, པ་རི་བྷ་ཝ, ཛཱ་ན་ན, [སུ་དྡྷི] ནི་ཙྪ་ཡ, དེ་ས, ཐེ་ཡྻཱ་དཱི་སུ. ཨ་དྷོ་བྷཱ་གེ-ཨ་ཝ་ཀྑི་ཏྟ་ཙ་ཀྑུ, ཝི་ཡོ་གེ-ཨ་ཝ་ཀོ་ཀི་ལཾ ཝ་ནཾ, པ་རི་བྷ་ཝེ-ཨ་ཝ་ཛཱ་ན་ནཾ, ཨ་ཝ་མ་ཉྙ་ཏི, ཛཱ་ན་ནེ-ཨ་ཝ་ག་ཙྪ་ཏི. [སུ་དྡྷི་ཡཾ–ཝོ་དཱ་ནཾ (རཱུ་པ་སི་དྡྷི)], ནི་ཙྪ་ཡེ-ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎཾ, དེ་སེ-ཨ་ཝ་ཀཱ་སོ, ཐེ་ཡྻེ-ཨ་ཝ་ཧཱ་རོ.
ཨོ་ཨི་ཏི ཨོ་རོ་ཧ་ར་ཎ, ནཱི་ཧ་ར་ཎ, སུ་དྡྷི་ཨཱ་དཱི་སུ དི་སྶ་ཏི. ཨོ་རོ་ཧ་ཎེ-པཱ་སཱ་དཱ ཨོ་རོ་ཧ་ཏི, ནཱི་ཧ་ར་ཎེ-ཨོ་མུ་ཀྐུ་པཱ་ཧ་ནོ, སུ་དྡྷི་ཡཾ-ཨོ་དཱ་ཏཾ.
ནི་ཨི་ཏི, ནི་སྶེ་ས, ནི་གྒ་ཏ, ནཱི་ཧ་ར་ཎ,+ནྟོ་པ་ཝེ་ས་ནཱ+བྷཱ་ཝ, ནི་སེ་དྷ་ན, ནི་ཀྑ་ནྟ, པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ+ཝ་དྷཱ་ར་ཎ, ཝི་བྷ་ཛ་ན, ཨུ་པ་མུ+པ་དྷཱ་ར་ཎཱ+ཝ་སཱ་ན, ཚེ་ཀ, ནཱི་ཧ་ར་ཎཱ+ཝ་ར་ཎཱ་དཱི་སུ. ནི་སྶེ་སེ-ནི་རུ་ཏྟི, ནི་གྒ་ཏེ-ནི་ཀྐི་ལེ་སོ, ནི་ཡྻཱ་ཏི, ནཱི་ཧ་ར་ཎེ-ནི་དྡྷཱ་ར་ཎཾ, ཨ་ནྟོ་པ་ཝེ་ས་ནེ-ནི་ཁཱ་ཏོ, ཨ་བྷཱ་ཝེ-ནི་མྨ་ཀྑི་ཀཾ, ནི་སེ་དྷེ-ནི་ཝཱ་རེ་ཏི, ནི་ཀྑ་ནྟེ-ནི་བྦཱ་ནཾ, པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ-ནི་མྨི་ཏཾ, ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ-ནི་ཙྪ་ཡོ, ཝི་བྷ་ཛ་ནེ-ནི་དྡེ་སོ. ཨུ་པ་མཱ་ཡཾ-ནི་ད་སྶ་ནཾ, ཨུ་པ་དྷཱ་ར་ཎེ-ནི་སཱ་མ་ནཾ, ཨ་ཝ་སཱ་ནེ-ནི་ཊྛི་ཏཾ, ཚེ་ཀེ-ནི་པུ་ཎོ, ནཱི་ཧ་ར་ཎེ-ནཱི་ཧ་ར་ཏི, ཨི་སྶ དཱི་གྷོ. ཨཱ་ཝ་ར་ཎེ-ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ.
དུ་ཨི་ཏི ཨ་སོ་བྷ་ཎཱ+བྷཱ་ཝ, ཀུ་ཙྪི་ཏཱ+ས་མི་དྡྷི, ཀི་ཙྪ, ཝི་རཱུ་པ་ཏཱ་དཱི་སུ. ཨ་སོ་བྷ་ཎེ-དུ་གྒ་ནྡྷོ, ཨ་བྷཱ་ཝེ-དུ་བྦྷི་ཀྑཾ, ཀུ་ཙྪི་ཏེ – དུ་ཀྐ་ཊཾ. ཨ་ས་མི་དྡྷི་ཡཾ-དུ་སྶ་སྶཾ, ཀི་ཙྪེ-དུ་ཀྐ་རཾ, ཝི་རཱུ་པ་ཏཱ་ཡཾ-དུ་བྦ་ཎྞོ དུ་མྨུ་ཁོ.
ཝི་ཨི་ཏི ཝི་སེ་ས, ཝི་ཝི་དྷ, ཝི་རུ་དྡྷ, ཝི་ག་ཏ, ཝི་ཡོ་ག, ཝི་རཱུ་པ་ཏཱ་དཱི་སུ. ཝི་སེ་སེ-ཝི་མུ་ཏྟི, ཝི་སི་ཊྛོ, ཝི་ཝི་དྷེ-ཝི་མ་ཏི, ཝི་རུ་དྡྷེ-ཝི་ཝཱ་དོ, ཝི་ག་ཏེ-ཝི་མ་ལཾ, ཝི་ཡོ་གེ-ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟོ, ཝི་རཱུ་པ་ཏཱ་ཡཾ-ཝི་རཱུ་པོ.
ཨ་དྷི་ཨི་ཏི ཨ་དྷི་ཀི+སྶ་རཱུ+པ་རི་བྷཱ་ཝཱ+དྷི་བྷ་ཝ་ན+ཛ྄ཛྷཱ་ཡཱ+དྷི་ཊྛཱ་ན, ནི་ཙྪ་ཡ, པཱ་པུ་ཎ་ནཱ་དཱི་སུ. ཨ་དྷི་ཀེ-ཨ་དྷི་སཱི་ལཾ, ཨི་སྶ་རེ-ཨ་དྷི་པ་ཏི, ཨ་དྷི བྲ་ཧྨ་ད་ཏྟེ པ་ཉྩཱ་ལཱ, ཨུ་པ་རི་བྷཱ་ཝེ-ཨ་དྷི་རོ་ཧ་ཏི, པ་ཐ་ཝིཾ ཨ་དྷི་སེ་སྶ་ཏི, ཨ་དྷི་བྷ་ཝ་ནེ-ཨ་དྷི་བྷ་ཝ་ཏི, ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནེ-བྱཱ་ཀ་ར་ཎ+མ་དྷཱི་ཏེ, ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནེ-བྷཱུ་མི་ཀ་མྤཱ་དིཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏི, ནི་ཙྪ་ཡེ-ཨ་དྷི་མོ་ཀྑོ, པཱ་པུ་ཎ་ནེ-བྷོ་ག་ཀྑ་ནྡྷཾ ཨ་དྷི་ག་ཙྪ་ཏི.
ཨ་པི་ཨི་ཏི ས་མྦྷཱ་ཝ་ནཱ+པེ་ཀྑཱ, ས་མུ་ཙྩ་ཡ, ག་ར་ཧ, པ་ཉྷཱ་དཱི་སུ. ས་མྦྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡཾ-ཨ་པི དི་བྦེ་སུ ཀཱ་མེ་སུ, མེ་རུ་མྤི ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཨ་པེ་ཀྑཱ་ཡཾ-ཨ་ཡ་མྤི དྷ་མྨོ ཨ་ནི་ཡ་ཏོ, ས་མུ་ཙྩ་ཡེ-ཨི་ཏི་པི ཨ་ར་ཧཾ, ཨ་ནྟ་མྤི ཨ་ནྟ་གུ་ཎ་མྤི ཨཱ་དཱ་ཡ, ག་ར་ཧེ-ཨ་པི ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་ཎྜི་ཏ་ཀ, པ་ཉྷེ-ཨ་པི བྷ་ནྟེ བྷི་ཀྑཾ ལ་བྷི་ཏྠ.
ཨ་ཏི་ཨི་ཏི ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནཱ+ཏི་ཀྐ་ནྟཱ+ཏི་ས་ཡ, བྷུ་ས་ཏྠཱ་དཱི་སུ. ཨ་ཏི་ཀྐ་མེ-ཨ་ཏི་རོ་ཙ་ཏི ཨ་མྷེ་ཧི, ཨ་ཏཱི་ཏོ, ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟེ-ཨ་ཙྩ་ནྟཾ, ཨ་ཏི་ས་ཡེ-ཨ་ཏི་ཀུ་ས་ལོ, བྷུ་ས་ཏྠེ-ཨ་ཏི་ཀོ་དྷོ, ཨ་ཏི་ཝུ་དྡྷི.
སུ་ཨི་ཏི སོ་བྷ་ཎ, སུ་ཊྛུ, ས་མྨཱ, ས་མི་དྡྷི, སུ་ཁ་ཏྠཱ་དཱི་སུ. སོ་བྷ་ཎེ-སུ་ག་ནྡྷོ, སུ་ཊྛུ+ས་མྨཱ་ད་ཏྠེ་སུ-སུ་ཊྛུ ག་ཏོ སུ་ག་ཏོ, ས་མྨཱ ག་ཏོ་ཏི་པི སུ་ག་ཏོ, ས་མི་དྡྷི་ཡཾ-སུ་བྷི་ཀྑཾ, སུ་ཁ་ཏྠེ-སུ་ཀ་རོ.
ཨུ་ཨི་ཏི ཨུ་གྒ་ཏུ+དྡྷ་ཀ་མྨ, པ་དྷཱ་ན, ཝི་ཡོ་ག, ས་མྦྷ་ཝ, ཨ་ཏྟ་ལཱ་བྷ, ས་ཏྟི, ས་རཱུ་པ་ཀ་ཐ་ནཱ་དཱི་སུ. ཨུ་གྒ་ཏེ-ཨུ་གྒ་ཙྪ་ཏི, ཨུ་དྡྷ་ཀ་མྨེ-ཨཱ་ས་ནཱ ཨུ་ཊྛི་ཏོ, ཨུ་ཀྑེ་པོ, པ་དྷཱ་ནེ-ཨུ་ཏྟ་མོ, ལོ་ཀུ་ཏྟ་རོ, ཝི་ཡོ་གེ-ཨུ་བྦྷཱ་སི་ཏོ, ས་མྦྷ་ཝེ-ཨུ་བྦྷུ་ཏོ, ཨ་ཏྟ་ལཱ་བྷེ-ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཉཱ་ཎཾ, ས་ཏྟི་ཡཾ-ཨུ་སྶ་ཧ་ཏི ག་ནྟུཾ, ས་རཱུ་པ་ཀ་ཐ་ནེ-ཨུ་དྡི་ས་ཏི སུ་ཏྟཾ.
ཨ་བྷི་ཨི་ཏི ཨ་བྷི་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝ, ཝི་སི་ཊྛཱ+དྷི་ཀུ+དྡྷ་ཀ་མྨ, ཀུ་ལ, སཱ་རུ་པྤ, ཝ་ནྡ་ན, ལ་ཀྑ་ཎི+ཏྠ་མྦྷཱུ་ཏ་ཀྑཱ་ན, ཝི་ཙྪཱ་དཱི་སུ. ཨ་བྷི་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝེ-ཨ་བྷི་མུ་ཁོ, ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ཏི, ཝི་སི་ཊྛེ-ཨ་བྷི་དྷ་མྨོ, ཨ་དྷི་ཀེ-ཨ་བྷི་ཝ་ས་ཏི, ཨུ་དྡྷ་ཀ་མྨེ-ཨ་བྷི་རུ་ཧ་ཏི. ཀུ་ལེ-ཨ་བྷི་ཛཱ་ཏོ, སཱ་རུ་པྤེ-ཨ་བྷི་རཱུ་པོ, ཝ་ནྡ་ནེ-ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏི, ལ་ཀྑ་ཎཱ་དཱི་སུ པུ་རི་མ་ས་མཾ.
པ་ཏི་ཨི་ཏི པ་ཊི་ག་ཏ, པ་ཊི་ལོ་མ, པ་ཊི་ནི་དྷི, པ་ཊི་དཱ་ན, ནི་སེ་དྷ, ནི་ཝ་ཏྟ་ན, སཱ་དི་སྶ, པ་ཊི་ཀ་ར་ཎཱ+དཱ་ན, པ་ཊི་བོ་དྷ, པ་ཊི་ཙྩ, ལ་ཀྑ་ཎི་ཏྠ་མྦྷཱུ་ཏ་ཀྑཱ་ན, བྷཱ་ག, ཝི་ཙྪཱ་དཱི་སུ. པ་ཊི་ག་ཏེ-པ་ཙྩ་ཀྑཾ, པ་ཊི་ལོ་མེ-པ་ཊི་སོ་ཏཾ, པ་ཊི་ནི་དྷི་མྷི-ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཏོ པ་ཏི སི་སྶོ, པ་ཊི་དཱ་ནེ-ཏེ་ལ་ཏྠི་ཀ་སྶ གྷ་ཏཾ པ་ཊི་ད་དཱ་ཏི, ནི་སེ་དྷེ-པ་ཊི་སེ་དྷེ་ཏི, ནི་ཝ་ཏྟ་ནེ-པ་ཊི་ཀྐ་མ་ཏི, སཱ་དི་སྶེ-པ་ཊི་རཱུ་པ་ཀཾ, པ་ཊི་ཀ་ར་ཎེ-པ་ཊི་ཀཱ་རོ, ཨཱ་དཱ་ནེ-པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, པ་ཊི་བོ་དྷེ-པ་ཊི་ཝེ་དྷོ, པ་ཊི་ཙྩེ-པ་ཙྩ་ཡོ, ལ་ཀྑ་ཎཱ་དཱི་སུ པུ་རི་མ་ས་མཾ.
པ་རི་ཨི་ཏི ས་མ་ནྟ་ཏོ་བྷཱ་ཝ, པ་རི་ཙྪེ་ད, ཝ་ཛྫ་ནཱ+ལི་ངྒ་ན, ནི་ཝ་ས་ན, པཱུ་ཛཱ, བྷོ་ཛ་ནཱ+ཝ་ཛཱ་ན་ན, དོ་ས་ཀྑཱ་ན, ལ་ཀྑ་ཎཱ་དཱི་སུ. ས་མ་ནྠ- ཏོ་བྷཱ་ཝེ-པ་རི་ཝུ་ཏོ, པ་རི་ཙྪེ་དེ-པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཾ, ཝ་ཛྫ་ནེ-པ་རི་ཧ་ར་ཏི, ཨཱ་ལི་ངྒ་ནེ-པ་རི་སྶ་ཛ་ཏི, ནི་ཝ་ས་ནེ-ཡོ ཝ་ཏྠཾ པ་རི་ད་ཧེ་སྶ་ཏི, པཱུ་ཛཱ་ཡཾ-པ་རི་ཙ་རི་ཡཱ, བྷོ་ཛ་ནེ-བྷི་ཀྑུཾ པ་རི་ཝི་ས་ཏི, ཨ་ཝ་ཛཱ་ན་ནེ-པ་རི་བྷ་ཝ་ཏི. དོ་ས་ཀྑཱ་ནེ-པ་རི་བྷཱ་ས་ཏི, ལ་ཀྑ་ཎཱ་དཱི་སུ-རུ་ཀྑཾ པ་རི ཝི་ཛྫོ་ཏ་ཏེ ཝི་ཛྫུ ཨི་ཙྩཱ་དི.
ཨུ་པ་ཨི་ཏི ཨུ་པ་ག་མ་ན, ས་མཱི་པཱུ+པ་པ་ཏྟི, སཱ་དི་སྶཱ+དྷི་ཀུ+པ་རི་བྷཱ་ཝཱ+ན་ས་ན, དོ་ས་ཀྑཱ་ན, ས་ཉྙཱ, པུ་བྦ་ཀ་མྨ, པཱུ་ཛཱ, ག་ཡ྄ཧཱ་ཀཱ་ར, བྷུ་ས་ཏྠཱ་དཱི་སུ. ཨུ་པ་ག་མ་ནེ-ནི་སི་ནྣཾ ཝཱ ཨུ་པ་ནི་སཱི་དེ་ཡྻ, ས་མཱི་པེ-ཨུ་པ་ན་ག་རཾ, ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ཡཾ-ས་གྒཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ཐ ཝཱ ཨུ་པ་པ་ཏྟི=ཡུ་ཏྟི, ཡ་ཐཱ ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ཏོ ཨི་ཀྑ་ཏཱི་ཏི ཨུ་པེ་ཀྑཱ, སཱ་དི་སྶེ-ཨུ་པ་མཱ་ནཾ, ཨུ་པ་མཱ, ཨ་དྷི་ཀེ-ཨུ་པ་ཁཱ་རི་ཡཾ དོ་ཎོ, ཨུ་པ་རི་བྷཱ་ཝེ-ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ, ཨ་ན་ས་ནེ-ཨུ་པ་ཝཱ་སོ, དོ་ས་ཀྑཱ་ནེ-པ་རཾ ཨུ་པ་ཝ་ད་ཏི, ས་ཉྙཱ་ཡཾ-ཨུ་པ་དྷཱ, ཨུ་པ་ས་གྒོ, པུ་བྦ་ཀ་མྨེ-ཨུ་པ་ཀྐ་མོ, ཨུ་པ་ཀཱ་རོ, པཱུ་ཛཱ་ཡཾ-བུ་དྡྷུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ, མཱ་ཏུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ག་ཡ྄ཧཱ་ཀཱ་རེ-སོ་ཙེ་ཡྻ་པ་ཙྩུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ, བྷུ་ས་ཏྠེ-ཨུ་པཱ་དཱ་ནཾ, ཨུ་པཱ་ཡཱ་སོ, ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡོ་ཏི.
ཨཱ་ཨི་ཏི ཨ་བྷི་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝུ+དྡྷ་ཀ་མྨ+མ་རི་ཡཱ་དཱ+བྷི་ཝི་དྷི, པ་ཏྟི+ཙྪཱ, པ་རི་སྶ་ཛ་ན, ཨཱ་དི་ཀ་མྨ, ག་ཧ་ཎ, ནི་ཝཱ་ས་ན, ས་མཱི་པ, ཨཱ་ཝ྄ཧཱ་ནཱ་དཱི་སུ. ཨ་བྷི་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝེ-ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི, ཨུ་དྡྷ་ཀ་མྨེ-ཨཱ་རོ་ཧ་ཏི, མ་རི་ཡཱ་དཱ་ཡཾ-ཨཱ་པ་བྦ་ཏཱ ཁེ་ཏྟཾ, ཨ་བྷི་ཝི་དྷི་མྷི-ཨཱ་ཀུ་མཱ་རཾ ཡ་སོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ན་སྶ, པ་ཏྟི་ཡཾ-ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ, ཨི་ཙྪཱ་ཡཾ-ཨཱ་ཀ་ངྑཱ, པ་རི་སྶ་ཛ་ནེ-ཨཱ་ལི་ངྒ་ནཾ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨེ-ཨཱ་ར་མྦྷོ, ག་ཧ་ཎེ-ཨཱ་དཱི་ཡ་ཏི, ཨཱ་ལི་ངྒ་ཏི, (ཨཱ་ལི་མྤ་ཏི, རཱུ), ནི་ཝཱ་སེ-ཨཱ་ཝ་ས་ཐོ, ཨཱ་ཝཱ་སོ, ས་མཱི་པེ-ཨཱ་ས་ནྣཾ, ཨཱ་ཝ྄ཧཱ་ནེ-ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏི.
པ པ་རཱ+པ ས+མ་ནྭ+ཝ, ཨོ ནི དུ ར་བྷི བྱཱ+དྷི་སུ;
ཨ་ཏི ནི པྤ་ཏི པ་རི ཨ་པ་ཡོ, ཨུ་པ ཨཱ ཨི་ཏི ཝཱི་ས་ཏི;
ཨེ་ས ཧི བྷོ ཨུ་པ་ས་གྒ-ཝི་དྷི+ཀྐ་མ་ཏོ ཀ་ཐི་ཏོ.
ཨེ་ཏྠ ཙ –
ཨུ་པ་ས་གྒ+ནི་པཱ་ཏཱ ཙ, པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨི་མེ ཏ་ཡོ;
ནེ་ཀེ+ནེ་ཀ་ཏྠ་ཝཱ་ཙ་ཀཱ, ཨི་ཏི ནེ་རུ་ཏྟི་ཀཱ+བྲ་ཝུཾ.
༡༡༨. ཨ་སཾ་ཁྱེ་ཧི ས་བྦཱ་སཾ
ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་སཾ་ཁྱེ་ཧི པ་རཱ་སཾ ས་བྦཱ་སཾ ཝི་བྷ་ཏྟཱི་ནཾ ལོ་པོ ཧོ་ཏི. ན ས་ནྟི ཨེ་ཀ་ཝ་ཙ་ནཱ་དི་སཾ་ཁྱཱ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཨ་སཾ་ཁྱཱ, ཏེ་སཾ ཨ་སཾ་ཁྱཱ་ནཾ ཝི་བྷ་ཏྟཱི་ནཾ བྷེ་དེ ཨ་ས་ཏི་པི སྱཱ་དི་ཝི་དྷཱ་ནཾ ‘‘མཱ ནོ ཨ་ཛྫ ཝི་ཀ་ནྟིཾ་སཱུ’’ཏི་ཨཱ་དོ ཝི་བྷ་ཏྱ་ནྟ་ཏྟཱ པ་ད་ཏྟ་སི་དྡྷཱི་ཏི ཝོ+ནོ་ཨཱ་དཱི་ནཾ སི་དྡྷི་ཡཱ ཙ ཏེ་སཾ པ་ཋ་མཱ་དི་ཨ་ཏྠེ ད་སྶ་ན་ཏོ ཙ ཧོ་ཏི. པ་ཧཱ་རོ པ་རཱ་བྷ་ཝོ ཨ་པ་ཧཱ་རོ སཾ་ཧཱ་རོ ཨ་ཝ་ཧཱ་རོ ཨོ་ཧཱ་རོ ཨི་ཙྩཱ་དི ཧོ་ཏི.
ཨུ་པེ་ཙྩ+ཏྠཾ ས་ཛ་ནྟཱི་ཏི, ཨུ་པ་ས་གྒཱ ཧི པཱ་ད་ཡོ;
ཙཱ་དཱི པ་དཱ་དི་མ་ཛ྄ཛྷ་ནྟེ, ནི་པཱ་ཏཱ ནི་པ་ཏ་ནྟཱི་ཏི.
ཨོ་པ་ས་གྒི་ཀ་པ་དཾ.
ས་མུ་ཙྩ་ཡ+ཝི་ཀ་པྤ་ན+པ་ཊི་སེ་དྷ+པཱུ་ར་ཎཱ་དི་ཨ་ཏྠཾ ཨ་ས་ཏྟ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ ནེ་པཱ་ཏི་ཀཾ.
ཙ-ཨི་ཏི ས་མུ་ཙྩ་ཡཱ+ནྭཱ་ཙ་ཡ+ཨི་ཏ་རེ་ཏ་ར་ཡོ་ག+ས་མཱ་ཧཱ་རཱ+ཝ་དྷཱ་ར་ཎཱ་དཱི་སུ. ཝཱ-ཨི་ཏི ཝི་ཀ་པྤ་ནུ+པ་མཱ་ན+ས་མུ་ཙྩ་ཡ+ཝ་ཝ་ཏྠི་ཏ་ཝི་བྷཱ་སཱ་དཱི་སུ. ན, ནོ, མཱ, ཨ, ཨ་ལཾ, ཧ་ལཾ ཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་ཊི་སེ་དྷེ. ‘‘དྭེ པ་ཊི་སེ་དྷཱ པ་ཀ་ཏི་ཨ་ཏྠཾ ག་མ་ཡ་ནྟཱི’’ཏི ཉཱ་ཡཱ ‘‘ན ཏེ་སཾ པ་ན རཱུ་པཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཡཱ ན ཙ ཧོ་ནྟཱི’’ཏི ཨེ་ཏྠ ན ཙ ན ཧོ་ནྟི-ཧོ་ནྟེ་ཝཱ་ཏི པ་ཀ་ཏི་ཨ་ཏྠཾ ག་མ་ཡ་ཏི. ཨ་ལཾ པ་རི་ཡ་ཏྟི+བྷཱུ་ས་ནེ་སུ ཙ.
པཱུ་ར་ཎ་ཏྠཾ དུ་ཝི་དྷཾ ཨ་ཏྟ་པཱུ་ར་ཎཾ པ་ད་པཱུ་ར་ཎ་ཉྩ, ཏ་ཏྠ ཨ་ཐ, ཁ་ལུ, ཝ་ཏ, ཨ་ཐོ, ཨ་སྶུ, ཡ་གྒྷེ, ཧི, ཙ་ར་ཧི, ནཾ, ཏཾ, ཙ, ཏུ, ཝཱ, ཝོ, པ་ན, ཧ་ཝེ, ཀཱི་ཝ, ཧ, ཏ་ཏོ, ཡ་ཐཱ, སུ་དཾ, ཁོ, ཝེ, ཧཾ, ཨེ་ནཾ, (ཨེ་ཝཾ, རཱུ) སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ ཨི་ཙྩེ་ཝ་མཱ་དི པ་ད་པཱུ་ར་ཎེ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཐ-ཨི་ཏི པ་ཉྷཱ+ན་ནྟ་རི་ཡཱ+དྷི་ཀཱ་རཱ་དཱི་སུ ཙ. ཁ་ལུ-ཨི་ཏི པ་ཊི་སེ་དྷཱ+ཝ་དྷཱ་ར་ཎ, པ་སི་དྡྷཱི་སུ ཙ. ཝ་ཏ+ཨི་ཏི ཨེ་ཀཾ་ས, ཁེ་དཱ+ནུ་ཀ་མྤ, སཾ་ཀ་པྤེ་སུ ཙ. ཨ་ཐོ-ཨི་ཏི ཨ་ནྭཱ་དེ་སེ ཙ. ཧི-ཨི་ཏི ཧེ་ཏུ, ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ་སུ ཙ. ཏུ-ཨི་ཏི ཝི་སེ་ས, ཧེ་ཏུ, ནི་ཝ་ཏྟ་ནཱ་དཱི་སུ ཙ. པ་ན-ཨི་ཏི ཝི་སེ་སེ་པི. ཧ་ཝེ+ཝེ ཨི་ཙྩེ་ཏེ ཨེ་ཀཾ་ས་ཏྠེ་པི. ཧཾ-ཝི་སཱ་ད, ཝི་མྷེ་སུ་པི. (ཝི་སཱ་ད, ས་མྦྷ་ཝེ་སུ, རཱུ). སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ་ཏི ཏཾ ཀ་ཏ་མཾ་ཏི ཨ་ཏྠེ་པི.
ཨ་ཏྠ་པཱུ་ར་ཎཾ དུ་ཝི་དྷཾ ཝི་བྷ་ཏྟི་ཡུ་ཏྟཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟི་ཡུ་ཏྟ་ཉྩ. ཨ་ཏྠི, ས་ཀྐཱ, ལ་བྦྷཱ ཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་ཋ་མཱ་ཡཾ. ཨཱ་ཝུ་སོ ཨ་མྦྷོ ཧ་མྦྷོ ཨ་རེ ཧ་རེ རེ ཛེ ཨི་ཙྩེ་ཏེ ཨཱ་མ་ནྟ་ཎེ. དི་ཝཱ བྷི་ཡྻོ (ན་མོ, རཱུ) ཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་ཋ་མཱ་དུ་ཏི་ཡཱ་སུ. ས་ཡཾ སཱ་མཾ སཾ ས་མྨཱ ཀི་ནྟི ཨི་ཙྩེ་ཏེ ཏ་ཏི་ཡ་ཏྠེ. སོ+ཏོ+དྷཱ་པ་ཙྩ་ཡ་ནྟཱ ཙ སུ་ཏྟ་སོ པ་ད་སོ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ དུ་ཀྑ་ཏོ ཨེ་ཀ་དྷཱ དྭི་དྷཱ ཨི་ཙྩཱ་དི. ཏ་ཝེ+ཏུཾ པ་ཙྩ་ཡ་ནྟཱ ཙ་ཏུ་ཏྠི་ཡཱ་ཝ, ཀཱ་ཏ་ཝེ དཱ་ཏ་ཝེ, ཀཱ་ཏུཾ ཀཱ་རེ་ཏུཾ, (དཱ་ཏུཾ, རཱུ) དཱ་པེ་ཏུཾ ཨི་ཙྩཱ་དི. སོ+ཏོ་པ་ཙྩ་ཡ་ནྟཱ པ་ཉྩ་མི་ཡ་ཏྠེ, དཱི་གྷ་སོ ཨོ་ར་སོ རཱ་ཛ་ཏོ ཝཱ ཙོ་ར་ཏོ ཝཱ ཨི་ཙྩཱ་དི. ཏོ ས་ཏྟ- མྱ་ཏྠེ་པི ཏྲ+ཏྠཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡ་ནྟཱ ཙ, ཨེ་ཀ་ཏོ པུ་ར་ཏོ པ་ཙྪ་ཏོ པ་སྶ་ཏོ པི་ཊྛི་ཏོ པཱ་ད་ཏོ སཱི་ས་ཏོ ཨ་གྒ་ཏོ མཱུ་ལ་ཏོ, ཡ་ཏྲ ཡ་ཏྠ ཡ་ཧིཾ ཏ་ཏྲ ཏ་ཏྠ ཏ་ཧིཾ ཨི་ཙྩཱ་དི. ས་མ་ནྟཱ སཱ་མ་ནྟཱ པ་རི་ཏོ ཨ་བྷི་ཏོ ས་མ་ནྟ་ཏོ ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཧེ་ཊྛཱ ཨུ་པ་རི ཨུ་དྡྷཾ ཨ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་མྨུ་ཁཱ པ་ར་མུ་ཁཱ ཨཱ་ཝི ར་ཧོ ཏི་རོ ཨུ་ཙྩཾ ནཱི་ཙཾ ཨ་ནྟོ ཨ་ནྟ་རཱ ཨ་ནྟ་རཾ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ བ་ཧི་དྡྷཱ བཱ་ཧི་རཱ བཱ་ཧི་རཾ བ་ཧི ཨོ་རཾ པཱ་རཾ ཨཱ་རཱ ཨཱ་ར་ཀཱ པ་ཙྪཱ པུ་རེ ཧུ་རཾ པེ་ཙྩ ཨི་ཙྩེ་ཏེ ས་ཏྟ་མི་ཡཱ. ས་མྤ་ཏི ཨཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཛྫ ཨ་པ་ར་ཛ྄ཛྷ སུ་ཝེ སྭེ ཨུ་ཏྟ་ར་སུ་ཝེ (ཀི་སུ, རཱུ) ཧི་ཡྻོ པ་རེ (པ་ར་སུ་ཝེ, རཱུ) ས་ཛྫུ སཱ་ཡཾ པཱ་ཏོ ཀཱ་ལཾ ཀ་ལླཾ དི་ཝཱ ར་ཏྟཾ ནི་ཙྩཾ ས་ཏ་ཏཾ ཨ་བྷི་ཎྷཾ ཨ་བྷི་ཀྑ་ཎཾ མུ་ཧུཾ མུ་ཧུ་ཏྟཾ བྷཱུ་ཏ་པུ་བྦཾ པུ་རཱ ཡ་དཱ ཏ་དཱ (ཀ་དཱ, རཱུ) ཨི་ཙྩཱ་ད་ཡོ ཀཱ་ལ་ས་ཏྟ་མི་ཡཾ. ཨི་ཏི ཝི་བྷ་ཏྟི་ཡུ་ཏྟཱ་ནི.
ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟི་ཡུ་ཏྟེ་སུ ཨ་པྤེ་ཝ ཨ་པྤེ་ཝ་ནཱ་མ ནུ ཨི་ཙྩེ་ཏེ སཾ་ས་ཡ་ཏྠེ. ཨ་དྡྷཱ ཨ་ཉྙ་ད་ཏྠུ ཏ་གྒྷ ཛཱ་ཏུ ཀཱ་མཾ ས་ས་ཀྐཾ ཨི་ཙྩེ་ཏེ ཨེ་ཀཾ་ས་ཏྠེ. ཨེ་ཝཾ ཨི་ཏི ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ. ཀ་ཙྩི ནུ ན་ནུ ཀ་ཐཾ (ཀིཾ་སུ, རཱུ) ཀིཾ ཨི་ཙྩེ་ཏེ པུ་ཙྪ་ན་ཏྠེ. ཨེ་ཝཾ ཨི་ཏི ཨི་ཏྠཾ ཨི་ཙྩེ་ཏེ ནི་ད་སྶ་ན་ཏྠེ. ཨི་ཏི ཧེ་ཏུ+ཝཱ་ཀྱ་པ་རི་ས་མ་ཏྟཱི་སུ ཙ. ཡཱ་ཝ ཏཱ་ཝ ཡཱ་ཝ་ཏཱ ཏཱ་ཝ་ཏཱ ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཀཱི་ཝ ཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་རི་ཙྪེ་ད་ན་ཏྠེ. ཨེ་ཝཾ སཱ་ཧུ ལ་ཧུ ཨོ་པཱ་ཡི་ཀཾ པ་ཊི་རཱུ་པཾ ཨཱ་མ སཱ་དྷུ ཨི་ཙྩེ་ཏེ ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ན་ཏྠེ. ཏ་ཐཱ ཡ་ཐཱ ཡ་ཐེ་ཝ ཏ་ཐེ་ཝ ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཨེ་ཝ་མྤི ཡ་ཐཱ་པི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི་ནཱ་མ ཝི་ཡ ཨི་ཝ ཡ་ཐ་རི་ཝ ཏ་ཐ་རི་ཝ ཡ་ཐཱ་ནཱ་མ ཏ་ཐཱ་ནཱ་མ ཡ་ཐཱ་ཧི ཏ་ཐཱ་ཧི ཡ་ཐཱ་ཙ ཏ་ཐཱ་ཙ ཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ཏྠེ. ཡ་ཐཱ་ཨི་ཏི ཡོ་གྒ་ཏཱ+ཝི་ཙྪཱ+པ་ད་ཏྠཱ་ན་ཏི་ཝ་ཏྟི+ནི་ད་སྶ་ནེ་སུ ཙ. ཨེ་ཝཾ་ཨི་ཏི ཨུ་པ་དེ་ས+པ་ཉྷཱ་དཱི་སུ ཙ. ཀི་ཉྩཱ་པི་ཨི་ཏི ཨ་ནུ་གྒ་ཧ་ཏྠེ. དྷི་ཨི་ཏི ག་ར་ཧེ. ཨ་ཧོ་ཨི་ཏི ག་ར་ཧ+པ་སཾ་ས་ན+པ་ཏྠ་ནེ་སུ. ནཱ་མ་ཨི་ཏི ག་ར་ཧ+པ་སཾ་ས་ན+ས་ཉྙཱ+པ་ཉྷེ་སུ. སཱ་དྷཱུ་ཏི པ་སཾ་ས་ན+ཡཱ་ཙ་ནེ་སུ. ཨི་ངྒྷ ཧ་ནྡ ཨི་ཙྩེ་ཏེ ཙོ་ད་ན་ཏྠེ. སཱ་དྷུ སུ་ཊྛུ ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ་ཏི ཨ་ནུ་མོ་ད་ནེ. ཀི་ར་ཨི་ཏི ཨ་ནུ་སྶ་ཝ་ན+ཨ་ས་དྡྷེ་ཡྻེ་སུ. ནུ་ན་ཨི་ཏི ཨ་ནུ་མཱ་ནཱ+ནུ་སྶ་ར་ཎ+པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐེ་སུ. ཀ་སྨཱ་ཏི ཀཱ་ར་ཎ་པུ་ཙྪ་ནེ. ཡ་སྨཱ ཏ་སྨཱ ཏ་ཐཱ ཧི ཏེ་ན ཨི་ཙྩེ་ཏེ ཀཱ་ར་ཎ་ཙྪེ་ད་ན་ཏྠེ. ས་ཧ ས་དྡྷིཾ ཨ་མཱ (ས་མཾ, རཱུ) ཨི་ཏི ས་མ་ཀྲི་ཡཱ་ཡཾ. ཝི་ནཱ རི་ཏེ ཝི་པྤ་ཡོ་གེ. ནཱ་ནཱ པུ་ཐུ བ་ཧུ་པ་ཀཱ་རེ. པུ་ཐུ ཝི་སུཾ ཨ་ས་ངྒྷཱ་ཏེ ཙ. དུ་ཊྛུ ཀུ ཀུ་ཙྪཱ་ཡཾ (ཛི་གུ་ཙྪཱ་ཡཾ, རཱུ). པུ་ན ཨ་པྤ་ཋ་མེ. ཀ་ཐཾ ཙི་ཀི་ཙྪ་ཏྠེ. དྷཱ ཀྑ་ཏྟུཾ སོ ཀི་ཉྩ་ཨི་ཏི སཾ་ཁྱཱ་ཝི་བྷཱ་གེ. ཨཱི་ས་ཀཾ ཨ་པྤ་མཱ་ནེ་སུ (ཨ་པྤ་མ་ཏྟེ, རཱུ). ས་ཎི་ཀཾ མ་ནྡ་ཏྠེ. ཁི་པྤཾ ཨ་རཾ ལ་ཧུཾ ཨཱ་སུ ཏུ་ཎྷཾ ཨ་ཙི་རཾ སཱི་གྷ་ཏྠེ. ཙི་རཾ ཙི་ར་སྶཾ དཱི་གྷ་ཀཱ་ལེ. ཙེ ཡ་དི སཾ་ཀཱ+ཝ་ཊྛཱ་ནེ. དྷུ་རཾ ཐི་རཱ+ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ་སུ (དྷུ་ཝཾ ཐི་རཱ+ཝ་དྷཱ་ར་ཎེ་སུ, རཱུ). ཧཱ ཝི་སཱ་དེ. ཏུ་ཎྷཱི ཨ་བྷཱ་ས་ནེ. ས་ཙྪི པ་ཙྩ་ཀྑེ. མུ་སཱ མི་ཙྪཱ་ཨ་ལི་ཀཾ ཨ་ས་ཙྩེ. སུ་ཝ་ཏྠི ཨཱ་སི་ཊྛེ ཨི་ཙྩཱ་དི.
ཏུ་ན+ཀྟྭཱ་ན+ཀྟྭཱ་པ་ཙྩ་ཡ་ནྟཱ ཨུ་སྶུ་ཀྐ་ན་ཏྠེ བྷ་ཝ་ནྟི. ཡ་ཐཱ པ་སྶི་ཏུ་ན པ་སྶི་ཡ པ་སྶི་ཏྭཱ་ན པ་སྶི་ཏྭཱ, དི་སྭཱ དི་སྭཱ་ན ད་སྶེ་ཏྭཱ དཱ་ཏུ་ན ད་ཏྭཱ་ན ད་ཏྭཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ དཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་ཡ ཝི་ཙེ་ཡྻ ཝི་ནེ་ཡྻ ས་མེ་ཙྩ ནི་ཧ་ཙྩ ཨུ་པེ་ཙྩ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨཱ་ག་མྨ ཨི་ཙྩཱ་དི.
ཝི་བྷ་ཏྟི་ཡཱ ཀ་ཏོ བྷེ་དོ, ས་ལི་ངྒཱ་ནཾ བྷ་ཝེ ཏ་ཐཱ;
ཏུ་མྷཱ་དཱི་ནཾ ཏྭ+ལི་ངྒེ་སུ, ནེ་ཝ+ཏྠི པཱ་དི+ཙཱ་དི་ནཾ.
ཨེ་ཝཾ ནཱ་མཱ་ཁྱཱ་ཏོ་པ་ས་གྒེ་ཧི ཝི་ནི་མུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏཾ ནི་པཱ་ཏ་པ་དཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ནེ་པཱ་ཏི་ཀ་པ་དཾ.
པུ་ལླི་ངྒཾ ཨི་ཏྠི་ལི་ངྒ་ཉྩ, ན་པུཾ་ས་ཀ+མ་ཐཱ+པ་རཾ;
ཏི་ལི་ངྒ་ཉྩ ཨ་ལི་ངྒ་ཉྩ, ནཱ་མི་ཀཾ པ་ཉྩ་དྷཱ ཋི་ཏཾ.
ཨི་ཏི པ་ཡོ་ག་སི་དྡྷི་ཡཾ ནཱ་མ་ཀ་ཎྜོ དུ་ཏི་ཡོ.