༥. ཏ་དྡྷི་ཏ་ཀ་ཎྜ
ཨ་པ་ཙྩ་ཏ་དྡྷི་ཏ
ཨ་ཐ ནཱ་མ་ཏོ ཨེ་ཝ ཝི་བྷ་ཏྱ་ནྟཱ ཨ་པ་ཙྩཱ་དི་ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་སེ ཏ་དྡྷི་ཏུ་པྤ་ཏྟཱི་ཏི ནཱ་མ་ཏོ པ་རཾ ཏ་དྡྷི་ཏ་ཝི་དྷཱ་ན་མཱ་ར་བྷཱི་ཡ་ཏེ.
ཏ་ཏྠ ཏ་སྨཱ ཏི་ཝི་དྷ་ལི་ངྒ་ཏོ པ་རཾ ཧུ་ཏྭཱ ཧི་ཏཱ ས་ཧི་ཏཱ་ཏི ཏ་དྡྷི་ཏཱ, ཎཱདི་པ་ཙྩ་ཡཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ, ཏེ་སཾ ཝཱ ནཱ་མི་ཀཱ་ནཾ ཧི་ཏཱ ཨུ་པ་ཀཱ་རཱ ཏ་དྡྷི་ཏཱ་ཏི ཨ་ནྭ་ཏྠ་བྷཱུ་ཏ་པ་ར་ས་མ་ཉྙཱ་ཝ་སེ་ནཱ་པི ཎཱདི་པྤ་ཙྩ་ཡཱ་ཝ ཏ་དྡྷི་ཏཱ ནཱ་མ.
‘‘ཝ་སི་ཊྛ་སྶ ཨ་པ་ཙྩ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ –
‘‘ལི་ངྒ་ཉྩ ནི་པ་ཙྩ་ཏེ’’ཏི ཨི་ཏོ ལི་ངྒགྒ་ཧ་ཎ་མ་ནུ་ཝ་ཏྟ་ཏེ.
༣༦༡. ཝཱ ཎ’པ་ཙྩེ.
ཚ་ཊྛི་ཡ་ནྟ་ཏོ ལི་ངྒ་མྷཱ ཎཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝི་ཀ་པྤེ་ན ‘‘ཏ་སྶ ཨ་པ་ཙྩ’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ.
སོ ཙ –
༣༦༢. དྷཱ་ཏུ་ལི་ངྒེ་ཧི པ་རཱ པ་ཙྩ་ཡཱ.
དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, ལི་ངྒེ་ཧི ཙ པ་ཙྩ་ཡཱ པ་རཱ་ཝ ཧོ་ནྟཱི་ཏི པ་རི་བྷཱ་ས་ཏོ ཨ་པ་ཙྩ་ཏྠ་ས་མྦ་ནྡྷི་ལི་ངྒ་ཏོ ཚ་ཊྛི་ཡ་ནྟཱ་ཡེ་ཝ པ་རོ ཧོ་ཏི. པ་ཊི་ཙྩ ཨེ་ཏ་སྨཱ ཨ་ཏྠོ ཨེ་ཏཱི་ཏི པ་ཙྩ་ཡོ, པ་ཏཱི་ཡ་ནྟི ཨ་ནེ་ན ཨ་ཏྠཱ་ཏི ཝཱ པ་ཙྩ་ཡོ, ‘‘ཝུ་ཏྟ་ཏྠཱ་ན་མ་པྤ་ཡོ་གོ’’ཏི ཨ་པ་ཙྩས་དྡ་སྶ ཨ་པྤ་ཡོ་གོ, ‘‘ཏེ་སཾ ཝི་བྷ་ཏྟི་ཡོ ལོ་པཱ ཙེ’’ཏི ཝི་བྷ་ཏྟི་ལོ་པོ ཙ.
༣༦༣. ཏེ་སཾ ཎོ ལོ་པཾ.
ཏེ་སཾ ཏ་དྡྷི་ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཎཱནུ་བ་ནྡྷཱ་ནཾ ཎཀཱ་རོ ལོ་པ་མཱ་པ་ཛྫ་ཏེ.
༣༦༤. ཝུ་དྡྷཱ་དི་ས་ར་སྶ ཝཱ་སཾ་ཡོ་ག་ནྟ་སྶ ས་ཎེ ཙ.
ཨཱ་དི་ས་ར་སྶ ཝཱ ཨཱ་དི་བྱ་ཉྫ་ན་སྶ ཝཱ ཨ་སཾ་ཡོ་ག་ནྟ་སྶ ཝུ་དྡྷི ཧོ་ཏི སཎཀཱ་ར་པྤ་ཙྩ་ཡེ པ་རེ. སཾ་ཡོ་གོ ཨ་ནྟོ ཨ་སྶཱ་ཏི སཾ་ཡོ་ག་ནྟོ, ཏ་ད་ཉྙོ ཨ་སཾ་ཡོ་ག་ནྟོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཝ་ཝ་ཏྠི་ཏ་ཝི་བྷཱ་ས་ཏྠོ་ཡཾ ཝཱས་དྡོ, ཏ་དཱ ཙ པ་ཀ་ཏི་བྷཱུ་ཏེ ལི་ངྒེ ས་རཱ་ན་མཱ་དི་ས་ར་སྶ ཨ་སཾ་ཡོ་ག་ནྟ་སྶ ཝུ་དྡྷི ཧོ་ཏི སཎཀཱ་རེ ཏ་དྡྷི་ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡེ པ་རེ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཏེ་ན –
ཝཱ་སི་ཊྛཱ་དཱི་སུ ནི་ཙྩཱ་ཡཾ, ཨ་ནི་ཙྩོ་ལུ༹་མྤི་ཀཱ་དི་སུ;
ན ཝུ་དྡྷི ནཱི་ལ་པཱི་ཏཱ་དོ, ཝ་ཝ་ཏྠི་ཏ་ཝི་བྷཱ་ས་ཏོ.
ཙས་དྡ་གྒ་ཧ་ཎ་མ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྠཾ.
ཏ་སྶཱ ཝུ་དྡྷི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡ་མ་པྤ་ས་ངྒེ ནི་ཡ་མ་ཏྠཾ པ་རི་བྷཱ་ས་མཱ་ཧ.
༣༦༥. ཨ་ཡུ་ཝ་ཎྞཱ་ན་ཉྩཱ་ཡོ ཝུ་དྡྷཱི.
ཏེ་སཾ ཨཀཱ་རཨིཝཎྞུཝ་ཎྞཱ་ན་མེ་ཝ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཨཱ ཨེ་ཨོཨི་ཙྩེ་ཏེ ཝུ་དྡྷི་ཡོ ཧོ་ནྟི. ཙས་དྡ་གྒ་ཧ་ཎ་མ་ཝུ་དྡྷི་ས་མྤི་ཎྜ་ན་ཏྠཾ, ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྠཾ ཝཱ. ཨི ཙ ཨུ ཙ ཡུ, ཡུ ཨེ་ཝ ཝ་ཎྞཱ ཡུ་ཝ་ཎྞཱ, ཨ ཙ ཡུ་ཝ་ཎྞཱ ཙ ཨ་ཡུ་ཝ་ཎྞཱ. ཨཱ ཙ ཨེ ཙ ཨོ ཙ ཨཱ་ཡོ. པུ་ན ཝུ་དྡྷིགྒ་ཧ་ཎཾ ‘‘ནེ་ག་མ་ཛཱ་ན་པ་དཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ཝུ་དྡྷི་བྷཱ་ཝ་ཏྠཾ, ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘ཨ་ཡུ་ཝ་ཎྞཱ་ན’’ནྟི ཋཱ་ན་ནི་ཡ་མ་ཝ་ཙ་ནཾ ཨཱ་ཡོ་ནཾ ཝུ་དྡྷི་བྷཱ་ཝ་པྤ་ས་ངྒ་ནི་ཝ་ཏྟ་ན་ཏྠཾ.
ཡ་ཐཱ ཧི ཀ་ཏ་ཝུ་དྡྷཱི་ནཾ, པུ་ན ཝུ་དྡྷི ན ཧོ་ཏི་ཧ;
ཏ་ཐཱ ས་བྷཱ་ཝ་ཝུ་དྡྷཱི་ནཾ, ཨཱ་ཡོ་ནཾ པུ་ན ཝུ་དྡྷི ན.
ཏ་ཏོ ཨཀཱ་ར་སྶ ཨཱཀཱ་རོ ཝུ་དྡྷི, ‘‘ས་ར་ལོ་པོ་མཱ་དེ་ས་པྤ་ཙྩ་ཡཱ་དི་མྷི ས་ར་ལོ་པེ ཏུ པ་ཀ་ཏཱི’’ཏི ས་ར་ལོ་པ་པ་ཀ་ཏི་བྷཱ་ཝཱ, ‘‘ན་ཡེ པ་རཾ ཡུ་ཏྟེ’’ཏི པ་ར་ན་ཡ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་དྡྷི་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ཏ་དྡྷི་ཏ་ས་མཱ་ས’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ ནཱ་མ་བྱ་པ་དེ་སེ ཀ་ཏེ པུ་རེ ཝི་ཡ སྱཱདྱུ་པྤ་ཏྟི.
ཝཱ་སི་ཊྛོ, ཝ་སི་ཊྛ་སྶ པུ་ཏྟོ ཝཱ, ཝཱ་སི་ཊྛཱ ཨི་ཙྩཱ་དི པུ་རི་སས་དྡ་ས་མཾ. ཏ་སྶ ན་ཏྟུ་པ་ན་ཏྟཱ་ད་ཡོ་པི ཏ་དུ་པ་ཙཱ་ར་ཏོ ཝཱ་སི་ཊྛཱ་ཡེ་ཝ. ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠ གོ་ཏྟ་ཏ་དྡྷི་ཏེ པ་ཋ་མ་པྤ་ཀ་ཏི་ཏོ་ཡེ་ཝ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི.
ཨི་ཏྠི་ཡཾ ཎ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ནྟ་ཏྟཱ ‘‘ཎ་ཝ ཎི་ཀ ཎེ་ཡྻ ཎ ནྟཱུ་ཧཱི’’ཏི ཝཱ་སི་ཊྛས་དྡ་ཏོ ཨཱི་པ་ཙྩ་ཡོ. ས་ར་ལོ་པཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ཨི་ཏྠི་པྤ་ཙྩ་ཡ་ནྟ་ཏྟཱ ‘‘ཏ་དྡྷི་ཏ་ས་མཱ་ས’’ཨི་ཙྩཱ་དི་སུ་ཏྟེ ཙགྒ་ཧ་ཎེ་ན ནཱ་མ་བྱ་པ་དེ་སེ ཀ་ཏེ སྱཱདྱུ་པྤ་ཏྟི, ཝཱ་སི་ཊྛཱི ཀ་ཉྙཱ, ཝཱ་སི་ཊྛཱི, ཝཱ་སི་ཊྛི་ཡོ ཨི་ཙྩཱ་དི ཨི་ཏྠིས་དྡ་ས་མཾ.
ན་པུཾ་ས་ཀེ ཝཱ་སི་ཊྛཾ ཨ་པ་ཙྩཾ, ཝཱ་སི་ཊྛཱ་ནི ཨ་པ་ཙྩཱ་ནི ཨི་ཙྩཱ་དི ཙི་ཏྟས་དྡ་ས་མཾ. ཨེ་ཝཾ ཨུ་པ་རི་པི ཏ་དྡྷི་ཏ་ནྟ་སྶ ཏི་ལི་ངྒ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛ་སྶ པུ་ཏྟོ བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛོ, ཝེ་སཱ་མི་ཏྟ་སྶ པུ་ཏྟོ ཝེ་སཱ་མི་ཏྟོ, གོ་ཏ་མ་སྶ པུ་ཏྟོ གོ་ཏ་མོ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཨ་ཡུ་ཝ་ཎྞ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝཱ ཨཱཀཱ་རཱ་དཱི་ནཾ ན ཝུ་དྡྷི ཧོ་ཏི. ཝ་སུ་དེ་ཝ་སྶ ཨ་པ་ཙྩཾ ཝཱ་སུ་དེ་ཝོ, བ་ལ་དེ་ཝོ. ‘‘ཙི་ཏྟ་ཀོ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ པ་ན སཾ་ཡོ་ག་ནྟ་ཏྟཱ ཝུ་དྡྷི ན བྷ་ཝ་ཏི.
‘‘ཝ་ཙྪ་སྶ ཨ་པ་ཙྩ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ ཎམྷི ས་མྤ་ཏྟེ ‘‘ཝཱ ཎ’པ་ཙྩེ’’ཏི ཨི་ཏོ ཝཱཏི ཏ་དྡྷི་ཏ་ཝི་དྷཱ་ནེ ས་བྦ་ཏྠ ཝ་ཏྟ་ཏེ, ཏེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཝཱ་ཀྱ་ཝུ་ཏྟི་ཡོ བྷ་ཝ་ནྟི. ‘‘ཨ་པ་ཙྩེ’’ཏི པ་དཾ ཡཱ་ཝ སཾ་ས་ཊྛགྒ་ཧ་ཎཱ་ཝ ཝ་ཏྟ་ཏེ.
༣༦༦. ཎཱ་ཡ་ན ཎཱ་ན ཝ་ཙྪཱ་དི་ཏོ.
ཝ་ཙྪ ཀ་ཙྩཨི་ཙྩེ་ཝ་མཱ་དི་ཏོ ཚ་ཊྛི་ཡ་ནྟ་ཏོ གོ་ཏྟ་ག་ཎ་ཏོ ཎཱ་ཡ་ན ཎཱ་ནཨི་ཙྩ་ཏེ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི ཝཱ ‘‘ཏ་སྶཱ་པ་ཙྩ’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ. ས་བྦ་ཏྠ ཎཀཱ་རཱ་ནུ་བ་ནྡྷོ ཝུ་དྡྷ་ཏྠོ, སེ་སཾ པུ་བྦ་ས་མཾ, སཾ་ཡོ་ག་ནྟ་ཏྟཱ ཝུ་དྡྷི་ཨ་བྷཱ་ཝོ་ཝ ཝི་སེ་སོ.
ཝ་ཙྪཱ་ཡ་ནོ ཝ་ཙྪཱ་ནོ ཝ་ཙྪ་སྶ པུ་ཏྟོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་ཏྟོ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནོ ཀ་ཙྩཱ་ནོ, མོ་གྒ་ལླ་སྶ པུ་ཏྟོ མོ་གྒ་ལླཱ་ཡ་ནོ མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ. ཨེ་ཝཾ ཨ་གྒི་ཝེ་སྶཱ་ཡ་ནོ ཨ་གྒི་ཝེ་སྶཱ་ནོ, ཀ་ཎྷཱ་ཡ་ནོ ཀ་ཎྷཱ་ནོ, སཱ་ཀ་ཊཱ་ཡ་ནོ སཱ་ཀ་ཊཱ་ནོ, མུ་ཉྩཱ་ཡ་ནོ མུ་ཉྩཱ་ནོ, ཀུ་ཉྫཱ་ཡ་ནོ ཀུ་ཉྫཱ་ནོ ཨི་ཙྩཱ་དི. ཨཱ་ཀ་ཏི་ག་ཎོ’ཡཾ.
‘‘ཀ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ ཨ་པ་ཙྩ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༦༧. ཎེ་ཡྻོ ཀ་ཏྟི་ཀཱ་དཱི་ཧི.
ཨཱ་དིས་དྡོ་ཡཾ པ་ཀཱ་རེ ཝ་ཏྟ་ཏེ. ཀ་ཏྟི་ཀཱ ཝི་ན་ཏཱ་རོ་ཧི་ཎཱིཨི་ཙྩེ་ཝ་མཱ་དཱི་ཧི ཨི་ཏྠི་ཡཾ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་ཧི ལི་ངྒེ་ཧི ཎེ་ཡྻཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝཱ ‘‘ཏ་སྶཱ་པ་ཙྩ’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ.
ཝི་བྷ་ཏྟི་ལོ་པེ ‘‘པ་ཀ་ཏི ཙ་སྶ ས་ར་ནྟ་སྶཱ’’ཏི པ་ཀ་ཏི་བྷཱ་ཝོ. ཀ་ཏྟི་ཀེ་ཡྻོ, ཀ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ པུ་ཏྟོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ ཝི་ན་ཏཱ་ཡ ཨ་པ་ཙྩཾ ཝེ་ན་ཏེ་ཡྻོ, ཨིཀཱ་རསྶེཀཱ་རོ ཝུ་དྡྷི, རོ་ཧི་ཎི་ཡཱ པུ་ཏྟོ རོ་ཧི་ཎེ་ཡྻོ, ག་ངྒཱ་ཡ ཨ་པ་ཙྩཾ ག་ངྒེ་ཡྻོ, བྷ་གི་ནི་ཡཱ པུ་ཏྟོ བྷཱ་གི་ནེ་ཡྻོ, ན་དི་ཡཱ་པུ་ཏྟོ ནཱ་དེ་ཡྻོ. ཨེ་ཝཾ ཨ་ནྟེ་ཡྻོ, ཨཱ་ཧེ་ཡྻོ, ཀཱ་མེ་ཡྻོ. སུ་ཙི་ཡཱ ཨ་པ་ཙྩཾ སོ་ཙེ་ཡྻོ, ཨེ་ཏྠ ཨུཀཱ་རསྶོཀཱ་རོ ཝུ་དྡྷི, བཱ་ལཱ་ཡ ཨ་པ་ཙྩཾ བཱ་ལེ་ཡྻོ ཨི་ཙྩཱ་དི.
‘‘ད་ཀྑ་སྶཱ་པ་ཙྩ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ ཎ་མྷི ས་མྤ་ཏྟེ –
༣༦༨. ཨ་ཏོ ཎི ཝཱ.
ཨཀཱ་ར་ནྟ་ཏོ ལི་ངྒ་མྷཱ ཎིཔ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝཱ ‘‘ཏ་སྶཱ་པ་ཙྩ’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ. ད་ཀྑི, ད་ཀྑཱི, ད་ཀྑ་ཡོ, དོ་ཎ་སྶ ཨ་པ་ཙྩཾ དོ་ཎི. ཨེ་ཝཾ ཝཱ་ས་ཝི, ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི, ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟི, དཱ་ས་པུ་ཏྟི, དཱ་ས་ར་ཐི. ཝཱ་རུ་ཎི, ཀ་ཎྜི, བཱ་ལ་དེ་ཝི, པཱ་ཝ་ཀི, ཛི་ན་ད་ཏྟ་སྶ ཨ་པ་ཙྩཾ ཛེ་ན་ད་ཏྟི, སུ་དྡྷོ་ད་ནི, ཨ་ནུ་རུ་དྡྷི ཨི་ཙྩཱ་དི.
པུ་ན ཝཱགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨ་པ་ཙྩ་ཏྠེ ཎི་ཀཔྤ་ཙྩ་ཡོ, ཨ་དི་ཏིཨཱ་དི་ཏོ ཎྱཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཙ. ཡ་ཐཱ – ས་ཀྱ་པུ་ཏྟ་སྶ པུ་ཏྟོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཀོ, ‘‘ཏེ་སུ ཝུ་དྡྷཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཀཀཱ་ར་སྶ ཡཀཱ་རོ, ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡོ. ཨེ་ཝཾ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟི་ཀོ, ཛེ་ན་ད་ཏྟི་ཀོ, ཝི་མཱ་ཏུ་ཡཱ པུ་ཏྟོ ཝེ་མཱ་ཏི་ཀོ.
‘‘ཨ་དི་ཏི་ཡཱ པུ་ཏྟོ’’ཏི ཨ་ཏྠེ ཎྱཔྤ་ཙྩ་ཡོ, ཝུ་དྡྷི ཙ.
༣༦༩. ཨ་ཝ་ཎྞོ ཡེ ལོ་པ་ཉྩ.
ཨཝ་ཎྞོ ཏ་དྡྷི་ཏ་བྷཱུ་ཏེ ཡཔྤ་ཙྩ་ཡེ པ་རེ ལོ་པ་མཱ་པ་ཛྫ་ཏེ. ཙས་དྡེ་ན ཨི་ཝ་ཎྞོ་པཱི་ཏི ཨིཀཱ་ར་ལོ་པོ, ‘‘ཡ་ཝ་ཏཾ ཏ་ལ་ན་ད་ཀཱ་རཱ་ནཾ བྱ་ཉྫ་ནཱ་ནི ཙ ལ ཉ ཛ་ཀཱ་ར་ཏྟ’’ནྟི ཏྱཀཱ་ར་སཾ་ཡོ་ག་སྶ ཙཀཱ་རོ, ‘‘པ་ར་དྭེ་བྷཱ་ཝོ ཋཱ་ནེ’’ཏི དྭི་ཏྟཾ, ཨཱ་དི་ཙྩོ. ཨེ་ཝཾ དི་ཏི་ཡཱ པུ་ཏྟོ དེ་ཙྩོ.
‘‘ཀུ་ཎྜ་ནི་ཡཱ པུ་ཏྟོ’’ཏི ཨ་ཏྠེ ཎྱཔྤ་ཙྩ་ཡེ ཀ་ཏེ –
‘‘ཀྭ་ཙཱ་དི་མ་ཛ྄ཛྷུ་ཏྟ་རེ་སཱུ’’ཏི ཝ་ཏྟ་ཏེ.
༣༧༠. ཏེ་སུ ཝུ་དྡྷི་ལོ་པཱ་ག་མ་ཝི་ཀཱ་ར་ཝི་པ་རཱི་ཏཱ་དེ་སཱ ཙ.
ཏེ་སུ ཨཱ་དི་མ་ཛ྄ཛྷུ་ཏྟ་རེ་སུ ཨ་ཝི་ཧི་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎེ་སུ ཛི་ན་ཝ་ཙ་ནཱ་ནུ་པ་རོ་དྷེ་ན ཀྭ་ཙི ཝུ་དྡྷི ལོ་པ ཨཱ་ག་མ ཝི་ཀཱ་ར ཝི་པ་རཱི་ཏ་ཨཱ་དེ་སཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི སཾ་ཡོ་ག་ནྟ་ཏྟེ་པི ཨཱ་དི་ཝུ་དྡྷི, ཨིཀཱ་ར་ལོ་པེ ནྱསྶཉཱདེ་སོ, ཀོ་ཎྜ་ཉྙོ, ཀུ་རུ་ནོ པུ་ཏྟོ ཀོ་ར་བྱོ, ཨེ་ཏྠཱ་པི ཏེ་ནེ་ཝ ཨུཀཱ་ར་སྶ ཨ་ཝཱདེ་སོ, བྷཱ་ཏུ་ནོ པུ་ཏྟོ བྷཱ་ཏ་བྱོ.
‘‘ཨུ་པ་གུ་སྶ ཨ་པ་ཙྩ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༧༡. ཎ་ཝོ་པ་གྭཱ་དཱི་ཧི.
ཨུ་པ་གུ མ་ནུཨི་ཙྩེ་ཝ་མཱ་དཱི་ཧི ཨུཀཱ་ར་ནྟེ་ཧི གོ་ཏྟ་ག་ཎེ་ཧི ཎ་ཝཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝཱ ‘‘ཏ་སྶཱ་པ་ཙྩ’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ. ཨཱ་དིས་དྡ་སྶ ཙེ་ཏྠ པ་ཀཱ་ར་ཝཱ་ཙ་ཀ་ཏྟཱ ཨུཀཱ་ར་ནྟ་ཏོ་ཡེ་ཝཱ་ཡཾ. ཨོ་པ་ག་ཝོ, ཨོ་པ་ག་ཝཱི, ཨོ་པ་ག་ཝཾ, མ་ནུ་ནོ ཨ་པ་ཙྩཾ མཱ་ན་ཝོ, ‘‘མཱ་ནུ་སོ’’ཏི ཎཔྤ་ཙྩ་ཡེ, སཱག་མེ ཙ ཀ་ཏེ རཱུ་པཾ, བྷ་གྒུ་ནོ ཨ་པ་ཙྩཾ བྷ་གྒ་ཝོ, པ་ཎྜུ་ནོ ཨ་པ་ཙྩཾ པ་ཎྜ་ཝོ, ཨུ་པ་ཝི་ནྡུ་སྶ ཨ་པ་ཙྩཾ ཨོ་པ་ཝི་ནྡ་ཝོ ཨི་ཙྩཱ་དི.
‘‘ཝི་དྷ་ཝཱ་ཡ ཨ་པ་ཙྩ’’ནྟི ཨ་ཏྠེ –
༣༧༢. ཎེ་ར ཝི་དྷ་ཝཱ་དི་ཏོ.
ཝི་དྷ་ཝཱདི་ཏོ ཎེ་རཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝཱ ཨ་པ་ཙྩ་ཏྠེ. ཝི་ག་ཏོ དྷ་ཝོ པ་ཏི ཨེ་ཏི་སྶཱ་ཏི ཝི་དྷ་ཝཱ, ཝེ་དྷ་ཝེ་རོ, བ་ནྡྷུ་ཀི་ཡཱ ཨ་བྷི་སཱ་རི་ཎི་ཡཱ པུ་ཏྟོ བ་ནྡྷུ་ཀེ་རོ, ས་མ་ཎ་སྶ ཨུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་སྶ པུ་ཏྟོ པུ་ཏྟ་ཊྛཱ་ནི་ཡ་ཏྟཱ་ཏི སཱ་མ་ཎེ་རོ, ནཱ་ལི༹་ཀེ་རོ ཨི་ཙྩཱ་དི.
ཨ་པ་ཙྩ་ཏ་དྡྷི་ཏཾ.
སཾ་ས་ཊྛཱ་དི་ཨ་ནེ་ཀ་ཏྠ་ཏ་དྡྷི་ཏ
‘‘ཏི་ལེ་ན སཾ་ས་ཊྛ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༧༣. ཡེ་ན ཝཱ སཾ་ས་ཊྛཾ ཏ་ར་ཏི ཙ་ར་ཏི ཝ་ཧ་ཏི ཎི་ཀོ.
ཡེ་ན ཝཱ སཾ་ས་ཊྛཾ, ཡེ་ན ཝཱ ཏ་ར་ཏི, ཡེ་ན ཝཱ ཙ་ར་ཏི, ཡེ་ན ཝཱ ཝ་ཧ་ཏི, ཏ་ཏོ ཏ་ཏི་ཡ་ནྟ་ཏོ ལི་ངྒ་མྷཱ ཏེ་སུ སཾ་ས་ཊྛཱ་དཱི་སྭ་ཏྠེ་སུ ཎི་ཀཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝཱ. ཏེ་ལི་ཀཾ བྷོ་ཛ་ནཾ, ཏི་ལེ་ན ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ལི་ཀཱི ཡཱ་གུ. གུ་ལེ༹་ན སཾ་ས་ཊྛཾ ཨེ་གཱ་ལི༹་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ གྷཱ་ཏི་ཀཾ, དཱ་དྷི་ཀཾ, མཱ་རི་ཙི་ཀཾ, ལོ་ཎི་ཀཾ.
ནཱ་ཝཱ་ཡ ཏ་ར་ཏཱི་ཏི ནཱ་ཝི་ཀོ, ཨུ་ལུ༹་མྤེ་ན ཏ་ར་ཏཱི་ཏི ཨོ་ལུ༹་མྤི་ཀོ, ཝུ་དྡྷི་ཨ་བྷཱ་ཝ་པ་ཀྑེ ཨུ་ལུ༹་མྤི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ ཀུ་ལླི་ཀོ, གོ་པུ་ཙྪི་ཀོ. ས་ཀ་ཊེ་ན ཙ་ར་ཏཱི་ཏི སཱ་ཀ་ཊི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ པཱ་དི་ཀོ, ད་ཎྜི་ཀོ, དྷ་མྨེ་ན ཙ་ར་ཏི པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི དྷ་མྨི་ཀོ. སཱི་སེ་ན ཝ་ཧ་ཏཱི་ཏི སཱི་སི་ཀོ, ཝཱགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨཱིཀཱ་ར་སྶ ཝུ་དྡྷི ན ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨཾ་སི་ཀོ, ཁ་ནྡྷི་ཀོ, ཧ་ཏྠི་ཀོ, ཨ་ངྒུ་ལི་ཀོ.
པུ་ན ཝཱགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏྠེ་སུ་པི ཎི་ཀཔྤ་ཙྩ་ཡོ, པ་ར་དཱ་རཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི པཱ་ར་དཱ་རི་ཀོ, པ་ཐཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི པ་ཐི་ཀོ.
‘‘ཝི་ན་ཡ་མ་དྷཱི་ཏེ, ཨ་ཝེ་ཙྩཱ་དྷཱི་ཏེ’’ཏི ཝཱ ཝི་གྒ་ཧེ –
‘‘ཎི་ཀོ’’ཏི ཝ་ཏྟ་ཏེ.
༣༧༤. ཏ་མ་དྷཱི་ཏེ ཏེ་ན་ཀ་ཏཱ་དི་ས་ནྣི་དྷཱ་ན་ནི་ཡོ་ག་སི་པྤ་བྷ་ཎྜ་ཛཱི་ཝི་ཀ་ཏྠེ་སུ ཙ.
ཙ་ཏུ་པྤ་ད་མི་དཾ. ཏ་མ་དྷཱི་ཏེ་ཏི ཨ་ཏྠེ, ཏེ་ན ཀ་ཏཱ་དཱི་སྭ་ཏྠེ་སུ ཙ ཏ་མྷི ས་ནྣི་དྷཱ་ནོ, ཏ་ཏྠ ནི་ཡུ་ཏྟོ, ཏ་མ་སྶ སི་པྤཾ, ཏ་མ་སྶ བྷ་ཎྜཾ, ཏ་མ་སྶ ཛཱི་ཝི་ཀཱ ཨི་ཙྩེ་ཏེ་སྭ་ཏྠེ་སུ ཙ དུ་ཏི་ཡཱ་དི་ཝི་བྷ་ཏྱ་ནྟེ་ཧི ལི་ངྒེ་ཧི ཎི་ཀཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝཱ. ཝེ་ན་ཡི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ སུ་ཏྟ་ནྟི་ཀོ, ཨཱ་བྷི་དྷ་མྨི་ཀོ.
‘‘བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་མ་དྷཱི་ཏེ’’ཏི ཨ་ཏྠེ ཎི་ཀཔྤ་ཙྩ་ཡཱ་དི་མྷི ཀ་ཏེ –
‘‘ཝུ་དྡྷཱ་དི་ས་ར་སྶ ཝཱ་སཾ་ཡོ་ག་ནྟ་སྶ ས་ཎེ ཙཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ –
༣༧༥. མཱ་ཡཱུ་ན་མཱ་ག་མོ ཋཱ་ནེ.
ཨི ཨུཨི་ཙྩེ་བྷེ་སཾ ཨཱ་དི་ས་རཱ་ནཾ ཨ་སཾ་ཡོ་ག་ནྟཱ་ནཾ མཱ ཝུ་དྡྷི ཧོ་ཏི ས་ཎེ, ཏ་ཏྲེ་ཝ ཝུ་དྡྷི ཨཱ་ག་མོ ཧོ་ཏི ཙ ཋཱ་ནེ་ཏི ཨེ་ཀཱ་ར་ཝུ་དྡྷཱ་ག་མོ.
‘‘ཋཱ་ནེ’’ཏི ཝ་ཙ་ནཱ ཙེ་ཏྠ, ཡཱུན་མཱ་དེ་ས་བྷཱུ་ཏ་ཏོ;
ཡ་ཝེཧི པུ་བྦེ་ཝ ཨེ་ཨོ-ཝུ་དྡྷི་ཡོ ཧོ་ནྟི ཨཱ་ག་མཱ.
ཡཀཱ་ར་སྶ དྭི་བྷཱ་ཝོ.
ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎི་ཀོ, ནྱཱ་ཡ་མ་དྷཱི་ཏེ་ཏི ནེ་ཡྻཱ་ཡི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ ཏ་ཀྐི་ཀོ, ཝེ་དི་ཀོ, ནེ་མི་ཏྟི་ཀོ, ཀཱ་ཡེ་ན ཀ་ཏོ པ་ཡོ་གོ ཀཱ་ཡི་ཀོ, ཀཱ་ཡེ་ན ཀ་ཏཾ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཡི་ཀཾ, ཝ་ཙ་སཱ ཀ་ཏཾ ཀ་མྨཾ ཝཱ་ཙ་སི་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ མཱ་ན་སི་ཀཾ, ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘ས་ས་རེ ཝཱ་ག་མོ’’ཏི སུ་ཏྟེ ཝ་ཝ་ཏྠི་ཏཝཱས་དྡེ་ན པ་ཙྩ་ཡེ པ་རེ་པི སཱག་མོ, ཐེ་རེ་ཧི ཀ་ཏཱ ས་ངྒཱི་ཏི ཐེ་རི་ཀཱ. ཨེ་ཝཾ པ་ཉྩ་ས་ཏི་ཀཱ, ས་ཏྟ་ས་ཏི་ཀཱ, ཨེ་ཏྠ ‘‘ཎ་ཝ་ཎི་ཀཱ’’དི་སུ་ཏྟེ ཨ་ནུ་ཝ་ཏྟི་ཏཝཱགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨཱི་པ་ཙྩ་ཡོ ན ཧོ་ཏི.
ས་ནྣི་དྷཱ་ན་ཏྠེ ས་རཱི་རེ ས་ནྣི་དྷཱ་ནཱ ཝེ་ད་ནཱ སཱ་རཱི་རི་ཀཱ, སཱ་རཱི་རི་ཀཾ དུ་ཀྑཾ. ཨེ་ཝཾ མཱ་ན་སི་ཀཱ, མཱ་ན་སི་ཀཾ.
ནི་ཡུ་ཏྟ་ཏྠེ དྭཱ་རེ ནི་ཡུ་ཏྟོ དོ་ཝཱ་རི་ཀོ, ཨེ་ཏྠ ‘‘མཱ་ཡཱུ་ན་མཱ་ག་མོ ཋཱ་ནེ’’ཏི ཝཀཱ་ར་ཏོ པུ་བྦེཨོཀཱ་རཱ་ག་མོ. ཨེ་ཝཾ བྷ་ཎྜཱ་གཱ་རི་ཀོ, ནཱ་ག་རི་ཀོ, ན་ཝ་ཀ་མྨི་ཀོ, ཝ་ན་ཀ་མྨི་ཀོ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀོ, ཨོ་ད་རི་ཀོ, ར་ཐི་ཀོ, པ་ཐི་ཀོ, ཨུ་པཱ་ཡེ ནི་ཡུ་ཏྟོ ཨོ་པཱ་ཡི་ཀོ, ཙེ་ཏ་སི ནི་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ.
སི་པྤ་ཏྠེ ཝཱི་ཎཱ་ཝཱ་ད་ནཾ ཝཱི་ཎཱ, ཝཱི་ཎཱ ཨ་སྶ སི་པྤཾ ཝེ་ཎི་ཀོ. ཨེཝཾ པཱ་ཎ་ཝི་ཀོ, མོ་དི་ངྒི་ཀོ, ཝཾ་སི་ཀོ.
བྷ་ཎྜ་ཏྠེ ག་ནྡྷོ ཨ་སྶ བྷ་ཎྜ་ནྟི ག་ནྡྷི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ ཏེ་ལི་ཀོ, གོ་ལི༹་ཀོ, པཱུ་ཝི་ཀོ, པ་ཎྞི་ཀོ, ཏ་མྦཱུ་ལི་ཀོ, ལོ་ཎི་ཀོ.
ཛཱི་ཝི་ཀ་ཏྠེ ཨུ་ར་བྦྷཾ ཧ་ནྟྭཱ ཛཱི་ཝ་ཏི, ཨུ་ར་བྦྷ་མ་སྶ ཛཱི་ཝི་ཀཱ་ཏི ཝཱ ཨོ་ར་བྦྷི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ མཱ་ག་ཝི་ཀོ, ཨེ་ཏྠ ཝཀཱ་རཱ་ག་མོ. སཱུ་ཀ་རི་ཀོ, སཱ་ཀུ་ཎི་ཀོ, མ་ཙྪི་ཀོ ཨི་ཙྩཱ་དི.
‘‘ཏེ་ན ཀ་ཏཱ་དཱི’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དིགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཏེ་ན ཧ་ཏཾ, ཏེ་ན བ་དྡྷཾ, ཏེ་ན ཀཱི་ཏཾ, ཏེ་ན དི་བྦ་ཏི, སོ ཨ་སྶ ཨཱ་ཝུ་དྷོ, སོ ཨ་སྶ ཨཱ་བཱ་དྷོ, ཏ་ཏྠ པ་ས་ནྣོ, ཏ་སྶ ས་ནྟ་ཀཾ, ཏ་མ་སྶ པ་རི་མཱ་ཎཾ, ཏ་སྶ རཱ་སི, ཏཾ ཨ་ར་ཧ་ཏི, ཏ་མ་སྶ སཱི་ལཾ, ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏོ, ཏ་ཏྠ ཝ་ས་ཏི, ཏ་ཏྲ ཝི་དི་ཏོ, ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཏ་ཏོ ཨཱ་ག་ཏོ, ཏ་ཏོ ས་མྦྷཱུ་ཏོ, ཏ་ད་སྶ པ་ཡོ་ཛ་ན་ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་དི་ཨ་ཏྠེ ཙ ཎི་ཀཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི. ཡ་ཐཱ – ཛཱ་ལེ་ན ཧ་ཏོ, ཧ་ན་ཏཱི་ཏི ཝཱ ཛཱ་ལི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ བཱ་ལི༹་སི་ཀོ, ཝཱ་ཀ་རི་ཀོ, སུ་ཏྟེ་ན བ་དྡྷོ སུ་ཏྟི་ཀོ, ཝ་ར་ཏྟཱ་ཡ བ་དྡྷོ ཝཱ་ར་ཏྟི་ཀོ ནཱ་གོ.
ཝ་ཏྠེ་ན ཀཱི་ཏཾ བྷ་ཎྜཾ ཝ་ཏྠི་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ ཀུ་མྦྷི་ཀཾ, ཕཱ་ལི་ཀཾ, སོ་ཝ་ཎྞི་ཀཾ, སཱ་ཏི་ཀཾ. ཨ་ཀྑེ་ན དི་བྦ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཀྑི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ སཱ་ལཱ་ཀི་ཀོ, ཏི་ནྡུ་ཀི་ཀོ, ཨ་མྦ་ཕ་ལི་ཀོ. ཙཱ་པོ ཨ་སྶ ཨཱ་ཝུ་དྷོ་ཏི ཙཱ་པི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ ཏོ་མ་རི་ཀོ, མུ་གྒ་རི་ཀོ, མོ་ས་ལི་ཀོ.
ཝཱ་ཏོ ཨ་སྶ ཨཱ་བཱ་དྷོ་ཏི ཝཱ་ཏི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ སེ་མྷི་ཀོ, པི་ཏྟི་ཀོ.
བུ་དྡྷེ པ་ས་ནྣོ བུ་དྡྷི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨི་ཀོ, ས་ངྒྷི་ཀོ. བུ་དྡྷ་སྶ ས་ནྟ་ཀོ བུ་དྡྷི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨི་ཀོ, ས་ངྒྷི་ཀོ ཝི་ཧཱ་རོ, ས་ངྒྷི་ཀཱ བྷཱུ་མི, ས་ངྒྷི་ཀཾ ཙཱི་ཝ་རཾ, པུ་གྒ་ལི་ཀཾ.
ཀུ་མྦྷོ ཨ་སྶ པ་རི་མཱ་ཎ་ནྟི ཀུ་མྦྷི་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ ཁཱ་རི་ཀཾ, དོ་ཎི་ཀཾ. ཀུ་མྦྷ་སྶ རཱ་སི ཀུ་མྦྷི་ཀོ. ཀུ་མྦྷཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ཀུ་མྦྷི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ དོ་ཎི་ཀོ, ཨ་ཊྛ་མཱ་སི་ཀོ, ཀ་ཧཱ་པ་ཎི་ཀོ, ཨཱ་སཱི་ཏི་ཀཱ གཱ་ཐཱ, ནཱ་ཝུ་ཏི་ཀཱ, སཱ་ཏི་ཀཾ, སཱ་ཧ་སྶི་ཀཾ. ས་ནྡི་ཊྛ་མ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀོ, ‘‘ཨེ་ཧི པ་སྶཱ’’ཏི ཨི་མཾ ཝི་དྷིཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཧི་པ་སྶི་ཀོ.
སཱི་ལ་ཏྠེ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལ་དྷཱ་ར་ཎཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ, ཏཾ སཱི་ལ་མ་སྶཱ་ཏི པཾ་སུ་ཀཱུ་ལི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ ཏེ་ཙཱི་ཝ་རི་ཀོ, ཨེ་ཀཱ་ས་ནེ བྷོ་ཛ་ན་སཱི་ལོ ཨེ་ཀཱ་ས་ནི་ཀོ, རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ ཝ་ས་ན་སཱི་ལོ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལི་ཀོ, ཏ་ཐཱ ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀོ, སོ་སཱ་ནི་ཀོ.
ཛཱ་ཏ་ཏྠེ ཨ་པཱ་ཡེ ཛཱ་ཏོ ཨཱ་པཱ་ཡི་ཀོ. ཨེ་ཝཾ ནེ་ར་ཡི་ཀོ, སཱ་མུ་དྡི་ཀོ མ་ཙྪོ, ཝ་སྶེ་སུ ཛཱ་ཏོ ཝ་སྶི་ཀོ, ཝ་སྶི་ཀཱ, ཝ་སྶི་ཀཾ པུ་པྥཾ, སཱ་ར་དི་ཀོ, ཧེ་མ་ནྟི་ཀོ, ཝཱ་ས་ནྟི་ཀོ, ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀོ, རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཛཱ་ཏོ, རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝ་ས་ཏཱི་ཏི ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧི་ཀོ ཛ་ནོ, མ་ག་དྷེ་སུ ཛཱ་ཏོ, ཝ་ས་ཏཱི་ཏི ཝཱ མཱ་ག་དྷི་ཀོ, མཱ་ག་དྷི་ཀཱ, མཱ་ག་དྷི་ཀཾ, སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཛཱ་ཏོ, ཝ་ས་ཏཱི་ཏི ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཀོ, ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠི་ཀོ, ཝེ་སཱ་ལི་ཀོ.
ལོ་ཀེ ཝི་དི་ཏོ ལོ་ཀི་ཀོ, ལོ་ཀཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི་པི ལོ་ཀི་ཀོ. ཏ་ཐཱ མཱ་ཏི་ཏོ ཨཱ་ག་ཏཾ མཱ་ཏི་ཀཾ, པི་ཏི་ཏོ ཨཱ་ག་ཏཾ པེ་ཏྟི་ཀཾ ནཱ་མཾ.
ས་མྦྷཱུ་ཏ་ཏྠེ མཱ་ཏི་ཏོ ས་མྦྷཱུ་ཏཾ མ་ཏྟི་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ པེ་ཏྟི་ཀཾ. ཨུ་པ་དྷི་ཏ་སྶ པ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨོ་པ་དྷི་ཀཾ.
ས་ཀ་ཏྠེ་པི ཨ་ས་ངྑཱ་རོ་ཡེ་ཝ ཨ་ས་ངྑཱ་རི་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ ས་ས་ངྑཱ་རི་ཀཾ, ནཱ་མ་མེ་ཝ ནཱ་མི་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ ཨཱ་ཁྱཱ་ཏི་ཀཾ, ཨོ་པ་ས་གྒི་ཀཾ, ནེ་པཱ་ཏི་ཀཾ, ཙ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛེ བྷ་ཏྟི ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ. ཨེ་ཝཾ ཨ་ཉྙ་ཏྠེ་པི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཀ་སཱ་ཝེ་ན ར་ཏྟ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༧༦. ཎ རཱ་གཱ ཏེ་ན་ར་ཏྟཾ ཏ་སྶེ་ད་མ་ཉྙ་ཏྠེ་སུ ཙ.
རཱ་ག་ཏྠ་ཝཱ་ཙ་ཀཱ ལི་ངྒ་མྷཱ ‘‘ཏེ་ན ར་ཏྟ’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ, ‘‘ཏ་སྶེ’’ཏི ཚ་ཊྛི་ཡ་ནྟ་ཏོ ‘‘ཨི་ད’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཙ ཨ་ཉྙ་ཏྠེ་སུ ཙ ཎཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ཝཱ.
ཀཱ་སཱ་ཝཾ ཝ་ཏྠཾ. ཨེ་ཝཾ ཀཱ་སཱ་ཡཾ, ཀུ་སུ་མྦྷེ་ན ར་ཏྟཾ ཀོ་སུ་མྦྷཾ, ཧ་ལི་དྡི་ཡཱ ར་ཏྟཾ ཧཱ་ལི་དྡཾ, པ་ཏྟ་ངྒཾ, མ་ཉྫི་ཊྛཾ, ཀུ་ངྐུ་མཾ, ནཱི་ལེ་ན ར་ཏྟཾ ནཱི་ལཾ. ཨེ་ཝཾ པཱི་ཏཾ.
ཨི་ད་མ་ཏྠེ མ་ཧིཾ་ས་སྶ ཨི་དཾ མཱ་ཧིཾ་སཾ མཾ་སཾ, ད་དྷི ས་པྤི ཙ་མྨཱ་དི་ཀཾ ཝཱ, སཱུ་ཀ་ར་སྶ ཨི་དཾ སཱུ་ཀ་རཾ, ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ན་སྶ ཨི་དཾ ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནཾ བྱཱ་ཀ་ར་ཎཾ. ཨེ་ཝཾ སོ་ག་ཏཾ སཱ་ས་ནཾ.
‘‘ཨི་སི་སྶ ཨི་ད’’ནྟི ཨ་ཏྠེ ཎཔྤ་ཙྩ་ཡེ ཀ་ཏེ ཝུ་དྡྷི་མྷི ས་མྤ་ཏྟེ –
‘‘ས་ཎེ, ཡཱུ་ན་མཱ་ག་མོ ཋཱ་ནེ’’ཏི ཙ ཝ་ཏྟ་ཏེ.
༣༧༧. ཨཱ་ཏྟ་ཉྩ.
ཨི ཨུཨི་ཙྩེ་ཏེ་སཾ ཨཱ་དི་ས་རཱ་ནཾ ཨཱཏྟ་ཉྩ ཧོ་ཏི ས་ཎཀཱ་ར་པྤ་ཙྩ་ཡེ པ་རེ, ཙས་དྡེ་ན རིཀཱ་རཱ་ག་མོ ཙ ཋཱ་ནེ་ཏི ཨིཀཱ་ར་སྶ ཨཱཏྟཾ.
ཋཱ་ནཱ་དྷི་ཀཱ་ར་ཏོ ཨཱ་ཏྟཾ, ཨི་སཱུ་ས་བྷ་ཨུ་ཛཱ་དི་ནཾ;
ཨི་སི་སྶ ཏུ རི་ཀཱ་རཱ་ག-མོ ཙཱ་ཏྟཱ་ན་ནྟ་རེ བྷ་ཝེ.
ཨཱ་རི་སྱཾ, ཨུ་ས་བྷ་སྶ ཨི་དཾ ཨཱ་ས་བྷཾ ཋཱ་ནཾ, ཨཱ་ས་བྷཱི ཝཱ་ཙཱ.
ཨ་ཉྙ་ཏྠགྒ་ཧ་ཎེ་ན པ་ན ཨ་ཝི་དཱུ་ར་བྷ་ཝོ, ཏ་ཏྲ བྷ་ཝོ, ཏ་ཏྲ ཛཱ་ཏོ, ཏ་ཏོ ཨཱ་ག་ཏོ, སོ ཨ་སྶ ནི་ཝཱ་སོ, ཏ་སྶ ཨི་སྶ་རོ, ཀ་ཏྟི་ཀཱ་དཱི་ཧི ནི་ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ, སཱ་སྶ དེ་ཝ་ཏཱ, ཏ་མ་ཝེ་ཙྩཱ་དྷཱི་ཏེ, ཏ་སྶ ཝི་ས་ཡོ དེ་སོ, ཏ་སྨིཾ དེ་སེ ཨ་ཏྠི, ཏེ་ན ནི་བྦ་ཏྟཾ, ཏཾ ཨ་ར་ཧ་ཏི, ཏ་སྶ ཝི་ཀཱ་རོ, ཏ་མ་སྶ པ་རི་མཱ་ཎ་ནྟི ཨི་ཙྩེ་ཝ་མཱ་དཱི་སྭ་ཏྠེ་སུ ཙ ཎཔྤ་ཙྩ་ཡོ. ཡ་ཐཱ – ཝི་དི་སཱ་ཡ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ བྷ་ཝོ ཝེ་དི་སོ གཱ་མོ, ཨུ་དུ་མྦ་ར་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ བྷ་ཝཾ ཨོ་དུ་མྦ་རཾ ཝི་མཱ་ནཾ.
བྷ་ཝ་ཏྠེ མ་ན་སི བྷ་ཝཾ མཱ་ན་སཾ སུ་ཁཾ, སཱ་ག་མོ. ས་རེ བྷ་ཝོ སཱ་ར་སོ ས་ཀུ་ཎོ, སཱ་ར་སཱ ས་ཀུ་ཎཱི, སཱ་ར་སཾ པུ་པྥཾ, ཨུ་ར་སི བྷ་ཝོ ཨོ་ར་སོ པུ་ཏྟོ, ཨུ་ར་སི སཾ་ཝ་ཌྜྷི་ཏ་ཏྟཱ, མི་ཏྟེ བྷ་ཝཱ མེ་ཏྟཱ, མེ་ཏྟཱི ཝཱ, པུ་རེ བྷ་ཝཱ པོ་རཱི ཝཱ་ཙཱ.
ཛཱ་ཏཱ་དཱི་སུ པཱ་ཝུ་སེ ཛཱ་ཏོ པཱ་ཝུ་སོ མེ་གྷོ, པཱ་ཝུ་སཱ ར་ཏྟི, པཱ་ཝུ་སཾ ཨ་བྦྷཾ, ས་ར་དེ ཛཱ་ཏོ སཱ་ར་དོ མཱ་སོ, སཱ་ར་དཱ ར་ཏྟི, སཱ་ར་དཾ པུ་པྥཾ. ཨེ་ཝཾ སི་སི་རོ, ཧེ་མ་ནྟོ, ཝ་ས་ནྟོ, ཝི་མྷོ, མ་ཐུ་རཱ་ཡཾ ཛཱ་ཏོ མཱ་ཐུ་རོ ཛ་ནོ, མཱ་ཐུ་རཱ ག་ཎི་ཀཱ, མཱ་ཐུ་རཾ ཝ་ཏྠཾ. མ་ཐུ་རཱ་ཡ ཨཱ་ག་ཏོ མཱ་ཐུ་རོ, མ་ཐུ་རཱ ཨ་སྶ ནི་ཝཱ་སོ་ཏི མཱ་ཐུ་རོ, མ་ཐུ་རཱ་ཡ ཨི་སྶ་རོ མཱ་ཐུ་རོ རཱ་ཛཱ. ‘‘ས་བྦ་ཏོ ཀོ’’ཏི ཨེ་ཏྠ པུ་ན ས་བྦ་ཏོགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཏ་དྡྷི་ཏ་ཏོ་པི ཀྭ་ཙི ས་ས་རཀཀཱ་རཱ་ག་མོ, མཱ་ཐུ་ར་ཀོ ཝཱ, རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཛཱ་ཏོ, རཱ་ཛ་ག་ཧཱ ཨཱ་ག་ཏོ, རཱ་ཛ་ག་ཧོ ཨ་སྶ ནི་ཝཱ་སོ་ཏི ཝཱ, རཱ་ཛ་ག་ཧ་སྶ ཨི་སྶ་རོ་ཏི ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧོ, རཱ་ཛ་ག་ཧ་ཀོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ སཱ་ག་ལོ, སཱ་ག་ལ་ཀོ ཝཱ, པཱ་ཊ་ལི་པུ་ཏྟོ, པཱ་ཊ་ལི་པུ་ཏྟ་ཀོ ཝཱ, ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཛཱ་ཏོ་ཏི་ཨཱ་དི་ཨ་ཏྠེ ཝེ་སཱ་ལོ, ཝེ་སཱ་ལ་ཀོ ཝཱ, ཀུ་སི་ནཱ་རེ ཛཱ་ཏོ ཀོ་སི་ནཱ་རོ, ཀོ་སི་ནཱ་ར་ཀོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ སཱ་ཀེ་ཏོ, སཱ་ཀེ་ཏ་ཀོ ཝཱ, ཀོ་ས་མྦོ, ཀོ་ས་མྦ་ཀོ ཝཱ, ཨི་ནྡ་པ་ཏྟོ, ཨི་ནྡ་པ་ཏྟ་ཀོ ཝཱ, ཀ་པི་ལློ, ཀ་པི་ལླ་ཀོ ཝཱ, བྷཱ་རུ་ཀ་ཙྪོ, བྷཱ་རུ་ཀ་ཙྪ་ཀོ ཝཱ, ན་ག་རེ ཛཱ་ཏོ, ན་ག་རཱ ཨཱ་ག་ཏོ, ན་ག་རེ ཝ་ས་ཏཱི་ཏི ཝཱ ནཱ་ག་རོ, ནཱ་ག་ར་ཀོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ན་པ་དོ.
ཛ་ན་པ་ད་ནཱ་མེ་སུ པ་ན ས་བྦ་ཏྠ བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཝ བྷ་ཝ་ཏི. ཡ་ཐཱ – ཨ་ངྒེ་སུ ཛཱ་ཏོ, ཨ་ངྒེ་ཧི ཨཱ་ག་ཏོ, ཨ་ངྒཱ ཨ་སྶ ནི་ཝཱ་སོ, ཨ་ངྒཱ་ནཾ ཨི་སྶ་རོ ཝཱ ཨ་ངྒོ, ཨ་ངྒ་ཀོ ཝཱ, མཱ་ག་དྷོ, མཱ་ག་དྷ་ཀོ ཝཱ, ཀོ་ས་ལོ, ཀོ་ས་ལ་ཀོ ཝཱ, ཝེ་དེ་ཧོ, ཝེ་དེ་ཧ་ཀོ ཝཱ, ཀ་མྦོ་ཛོ, ཀ་མྦོ་ཛ་ཀོ ཝཱ, ག་ནྡྷཱ་རོ, ག་ནྡྷཱ་ར་ཀོ ཝཱ, སོ་ཝཱི་རོ, སོ་ཝཱི་ར་ཀོ ཝཱ, སི་ནྡྷ་ཝོ, སི་ནྡྷ་ཝ་ཀོ ཝཱ, ཨ་སྶ་ཀོ, ཀཱ་ལི་ངྒོ, པ་ཉྩཱ་ལོ, ས་ཀྐོ, ཏ་ཐཱ སུ་ར་ཊྛེ ཛཱ་ཏོ, སུ་ར་ཊྛ་སྶ ཨི་སྶ་རོ ཝཱ སོ་ར་ཊྛོ, སོ་ར་ཊྛ་ཀོ ཝཱ. ཨེ་ཝཾ མ་ཧཱ་ར་ཊྛོ, མ་ཧཱ་ར་ཊྛ་ཀོ ཝཱ ཨི་ཙྩཱ་དི.
ན་ཀྑ་ཏྟ་ཡོ་གེ ཀ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ པུ་ཎྞ་ཙ་ནྡ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཀ་ཏྟི་ཀོ, མ་ག་སི་རེ་ན ཙ་ནྡ་ཡུ་ཏྟེ་ན ན་ཀྑ་ཏྟེ་ན ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ མཱ་ག་སི་རོ. ཨེ་ཝཾ ཕུ་སྶེ་ན ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཕུ་སྶོ, མ་གྷཱ་ཡ ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ མཱ་གྷོ, ཕ་གྒུ་ནི་ཡཱ ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཕ་གྒུ་ནོ, ཙི་ཏྟཱ་ཡ ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཙི་ཏྟོ, ཝི་སཱ་ཁཱ་ཡ ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཝེ་སཱ་ཁོ, ཛེ་ཊྛཱ་ཡ ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཛེ་ཊྛོ, ཨུ་ཏྟ་རཱ་སཱ་ལ༹ྷཱ་ཡ ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཨཱ་སཱ་ལ༹ྷོ, ཨཱ་སཱ་ལ༹ྷཱི ཝཱ, ས་ཝ་ཎེ་ན ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ སཱ་ཝ་ཎོ, སཱ་ཝ་ཎཱི. བྷ་དྡེ་ན ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ བྷ་དྡོ, ཨ་སྶ་ཡུ་ཛེ་ན ཡུ་ཏྟོ མཱ་སོ ཨ་སྶ་ཡུ་ཛོ, བུ་དྡྷོ ཨ་སྶ དེ་ཝ་ཏཱ་ཏི བུ་དྡྷོ. ཨེ་ཝཾ སོ་ག་ཏོ, མཱ་ཧི་ནྡོ, ཡཱ་མོ, སོ་མོ.
བྱཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཨ་ཝེ་ཙྩཱ་དྷཱི་ཏེ ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎོ. ཨེ་ཝཾ མོ་ཧུ་ཏྟོ, ནེ་མི་ཏྟོ, ཨ་ངྒ་ཝི་ཛྫོ, ཝ་ཏྠུ་ཝི་ཛྫོ. ཝ་སཱ་ཏཱི་ནཾ ཝི་ས་ཡོ དེ་སོ ཝཱ་སཱ་ཏོ, ཨུ་དུ་མྦ་རཱ ཨ་སྨིཾ པ་དེ་སེ ས་ནྟཱི་ཏི ཨོ་དུ་མྦ་རོ དེ་སོ.
ས་ཧ་སྶེ་ན ནི་བྦ་ཏྟཱ སཱ་ཧ་སྶཱི པ་རི་ཁཱ, པ་ཡ་སཱ ནི་བྦ་ཏྟཾ པཱ་ཡཱ་སཾ, ས་ཧ་སྶཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི སཱ་ཧ་སྶཱི གཱ་ཐཱ, ཨ་ཡ་སོ ཝི་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཡ་སོ. ཨེ་ཝཾ སོ་ཝ་ཎྞོ, པུ་རི་སོ པ་རི་མཱ་ཎ་མ་སྶཱ་ཏི པོ་རི་སཾ ཨུ་ད་ཀཾ.
ཙགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏོ, ཏ་ཏྠ ཝ་ས་ཏི, ཏ་སྶ ཧི་ཏཾ, ཏཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཎེ་ཡྻཔྤ་ཙྩ་ཡོ. བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ ཛཱ་ཏོ, ཝ་ས་ཏཱི་ཏི ཝཱ བཱ་རཱ་ཎ་སེ་ཡྻ་ཀོ, པུ་རེ ཝི་ཡ ཀཀཱ་རཱ་ག་མོ. ཨེ་ཝཾ ཙ་མྤེ་ཡྻ་ཀོ, སཱ་ག་ལེ་ཡྻ་ཀོ, མི་ཐི་ལེ་ཡྻ་ཀོ ཛ་ནོ, ག་ངྒེ་ཡྻོ མ་ཙྪོ, སི་ལཱ་ཡ ཛཱ་ཏཾ སེ་ལེ་ཡྻ་ཀཾ, ཀུ་ལེ ཛཱ་ཏོ ཀོ་ལེ་ཡྻ་ཀོ སུ་ན་ཁོ, ཝ་ནེ ཛཱ་ཏཾ ཝཱ་ནེ་ཡྻཾ པུ་པྥཾ. ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཏེ་ཡྻོ མཱ་ནུ་སོ, པ་བྦ་ཏེ་ཡྻཱ ན་དཱི, པ་བྦ་ཏེ་ཡྻཾ ཨོ་ས་དྷཾ, པ་ཐ་སྶ ཧི་ཏཾ པཱ་ཐེ་ཡྻཾ, ས་པ་ཏི་སྶ ཧི་ཏཾ སཱ་པ་ཏེ་ཡྻཾ དྷ་ནཾ, པ་དཱི་པེ་ཡྻཾ ཏེ་ལཾ, མཱ་ཏུ ཧི་ཏཾ མ་ཏྟེ་ཡྻཾ. ཨེ་ཝཾ པེ་ཏྟེ་ཡྻཾ. ད་ཀྑི་ཎ་མ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻོ ཨི་ཙྩཱ་དི.
༣༧༨. ཛཱ་ཏཱ་དཱི་ན་མི་མི་ཡཱ ཙ.
ཛཱ་ཏཨི་ཙྩེ་ཝ་མཱ་དཱི་ནཾ ས་དྡཱ་ནཾ ཨ་ཏྠེ ཨི་མ ཨི་ཡཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི ཝཱ.
པ་ཙྪཱ ཛཱ་ཏོ པ་ཙྪི་མོ, པ་ཙྪི་མཱ ཛ་ན་ཏཱ, པ་ཙྪི་མཾ ཙི་ཏྟཾ, ཨ་ནྟེ ཛཱ་ཏོ ཨ་ནྟི་མོ, ཨ་ནྟི་མཱ, ཨ་ནྟི་མཾ. ཨེ་ཝཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མོ, པུ་རི་མོ, ཨུ་པ་རི་མོ, ཧེ་ཊྛི་མོ, པ་ཙྩ་ནྟི་མོ, གོ་པྥི་མོ, ག་ནྠི་མོ.
ཏ་ཐཱ ཨི་ཡཔྤ་ཙྩ་ཡེ མ་ནུ་སྶ་ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛཱ་ཏོ མ་ནུ་སྶ་ཛཱ་ཏི་ཡོ, མ་ནུ་སྶ་ཛཱ་ཏི་ཡཱ, མ་ནུ་སྶ་ཛཱ་ཏི་ཡཾ. ཨེ་ཝཾ ཨ་སྶ་ཛཱ་ཏི་ཡོ, ཧ་ཏྠི་ཛཱ་ཏི་ཡོ, བོ་དྷི་ས་ཏྟ་ཛཱ་ཏི་ཡོ, ད་བྦཛཱ་ཏི་ཡོ, ས་མཱ་ན་ཛཱ་ཏི་ཡོ, ལོ་ཀི་ཡོ ཨི་ཙྩཱ་དི.
ཨཱ་དིགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཏ་ཏྠ ནི་ཡུ་ཏྟོ, ཏ་ད་སྶ ཨ་ཏྠི, ཏ་ཏྠ བྷ་ཝོ་ཏི་ཨཱ་དཱི་སྭ་པི ཨི་མ ཨི་ཡཔྤ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི, ཙས་དྡེ་ན ཨི་ཀཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཙ. ཨ་ནྟེ ནི་ཡུ་ཏྟོ ཨ་ནྟི་མོ, ཨ་ནྟི་ཡོ, ཨ་ནྟི་ཀོ, པུ་ཏྟོ ཨ་སྶ ཨ་ཏྠི, ཏ་སྨིཾ ཝཱ ཝི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི པུ་ཏྟི་མོ, པུ་ཏྟི་ཡོ, ཝུ་ཏྟི་ཀོ, ཀ་པྤོ ཨ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཀ་པྤི་ཡོ, ཛ་ཊཱ ཨ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཛ་ཊི་ཡོ, ཧཱ་ན་བྷཱ་གོ ཨ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཧཱ་ན་བྷཱ་གི་ཡོ. ཨེ་ཝཾ ཋི་ཏི་བྷཱ་གི་ཡོ, བོ་དྷི་སྶ པ་ཀྑེ བྷ་ཝཱ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡཱ, པ་ཉྩ་ཝ་གྒེ བྷ་ཝཱ པ་ཉྩ་ཝ་གྒི་ཡཱ. ཨེ་ཝཾ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ, ཨུ་ད་རི་ཡཾ, ཨ་ཏྟ་ནོ ཨི་ད་ནྟི ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ, ན་ཀཱ་རཱ་ག་མོ.
ཙས་དྡ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཀི་ཡ ཡ་ཎྱཔྤ་ཙྩ་ཡཱ ཙ. ཛཱ་ཏི་ཡཱ ནི་ཡུ་ཏྟོ ཛཱ་ཏི་ཀི་ཡོ. ཨེ་ཝཾ ཨ་ནྡྷ་ཀི་ཡོ, ཛ་ཙྩ་ནྡྷེ ནི་ཡུ་ཏྟོ ཛ་ཙྩ་ནྡྷ་ཀི་ཡོ. ས་སྶ ཨ་ཡ་ནྟི ས་ཀི་ཡོ. ཨེ་ཝཾ པ་ར་ཀི་ཡོ.
ཡཔྤ་ཙྩ་ཡོ སཱ་དྷུ་ཧི་ཏ་བྷ་ཝ་ཛཱ་ཏཱདི་ཨ་ཏྠེ་སུ. ཡ་ཐཱ – ཀ་མྨ་ནི སཱ་དྷུ ཀ་མྨ་ཉྙཾ. ས་བྷཱ་ཡཾ སཱ་དྷུ ས་བྦྷཾ, ‘‘ཡ་ཝ་ཏཾ ཏ་ལ་ནཱ’’དི་ནཱ ཨུཀཱ་རཱ་དི. ཨེ་ཝཾ མེ་དྷཱ་ཡ ཧི་ཏཾ མེ་ཛ྄ཛྷཾ གྷ་ཊཾ. པཱ་དཱ་ནཾ ཧི་ཏཾ པ་ཛྫཾ ཏེ་ལཾ, ར་ཐ་སྶ ཧི་ཏཱ ར་ཙྪཱ, གཱ་མེ བྷ་ཝོ ག་མྨོ, ག་ཝེ བྷ་ཝཾ ག་བྱཾ, ‘‘ཨོ་ས་རེ ཙཱ’’ཏི སུ་ཏྟེ ཙས་དྡེ་ན ཡཔྤ་ཙྩ་ཡེ པ་རེ་པི ཨ་ཝཱདེ་སོ. ཀ་ཝི་མྷི བྷ་ཝཾ ཀ་བྱཾ, དི་ཝི བྷ་ཝཱ དི་བྱཱ, ཐན་ཏོ ཛཱ་ཏཾ ཐ་ཉྙཾ, དྷ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི དྷ་ཉྙཾ.
ཎྱཔྤ་ཙྩ་ཡོ པ་རི་སཱ་ཡཾ སཱ་དྷུ པཱ་རི་ས་ཛྫོ, དཀཱ་རཱ་ག་མོ, ས་མ་ཎཱ་ནཾ ཧི་ཏཱ སཱ་མ་ཉྙཱ ཛ་ནཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ ཧི་ཏཱ བྲཱ་ཧྨ་ཉྙཱ, ཨ་རཱུ་པེ བྷ་ཝཱ ཨཱ་རུ་པྤཱ ཨི་ཙྩཱ་དི.
‘‘རཱ་ཛ་པུ་ཏྟཱ་ནཾ ས་མཱུ་ཧོ’’ཏི ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༧༩. ས་མཱུ་ཧ་ཏྠེ ཀ་ཎ་ཎཱ.
ཚ་ཊྛི་ཡ་ནྟ་ཏོ ‘‘ཏེ་སཾ ས་མཱུ་ཧོ’’ཏི ཨ་ཏྠེ ཀ་ཎ་ཎཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི. རཱ་ཛ་པུ་ཏྟ་ཀོ, རཱ་ཛ་པུ་ཏྟ་ཀཾ ཝཱ, རཱ་ཛ་པུ་ཏྟོ. ཨེ་ཝཾ མཱ་ནུ་སྶ་ཀོ, མཱ་ནུ་སྶོ, མཱ་ཐུ་ར་ཀོ, མཱ་ཐུ་རོ, པོ་རི་ས་ཀོ, པོ་རི་སོ, ཝུ་དྡྷཱ་ནཾ ས་མཱུ་ཧོ ཝུ་དྡྷ་ཀོ, ཝུ་དྡྷོ. ཨེ་ཝཾ མཱ་ཡཱུ་ར་ཀོ, མཱ་ཡཱུ་རོ, ཀཱ་པོ་ཏོ, ཀོ་ཀི་ལོ, མཱ་ཧིཾ་ས་ཀོ, མཱ་ཧིཾ་སོ, ཨོ་ཊྛ་ཀོ, ཨོ་ར་བྦྷ་ཀོ, ཨ་ཊྛ་ནྣཾ ས་མཱུ་ཧོ ཨ་ཊྛ་ཀོ, རཱ་ཛཱ་ནཾ ས་མཱུ་ཧོ རཱ་ཛ་ཀོ, བྷི་ཀྑཱ་ནཾ ས་མཱུ་ཧོ བྷི་ཀྑོ, སི་ཀྑཱ་ནཾ ས་མཱུ་ཧོ སི་ཀྑོ, དྭི་ནྣཾ ས་མཱུ་ཧོ དྭ་ཡཾ, ‘‘ཏེ་སུ ཝུ་དྡྷཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨིཀཱ་ར་སྶ ཨ་ཡཱདེ་སོ. ཨེ་ཝཾ ཏི་ཎྞཾ ས་མཱུ་ཧོ ཏ་ཡཾ ཨི་ཙྩཱ་དི.
‘‘ས་མཱུ་ཧ་ཏྠེ’’ཏི ཝ་ཏྟ་ཏེ.
༣༨༠. གཱ་མ་ཛ་ན་བ་ནྡྷུ་ས་ཧཱ་ཡཱ་དཱི་ཧི ཏཱ.
གཱ་མ་ཛ་ན་བ་ནྡྷུ་ས་ཧཱ་ཡཨི་ཙྩེ་ཝ་མཱ་དཱི་ཧི ཏཱཔ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ས་མཱུ་ཧ་ཏྠེ. གཱ་མཱ་ནཾ ས་མཱུ་ཧོ གཱ་མ་ཏཱ. ཨེ་ཝཾ ཛ་ན་ཏཱ, བ་ནྡྷུ་ཏཱ, ས་ཧཱ་ཡ་ཏཱ, ནཱ་ག་ར་ཏཱ. ‘‘ཏཱ’’ཏི ཡོ་ག་ཝི་བྷཱ་གེ་ན ས་ཀ་ཏྠེ་པི དེ་ཝོ་ཡེ་ཝ དེ་ཝ་ཏཱ, ཏཱཔ་ཙྩ་ཡ་ནྟ་སྶ ནི་ཙྩ་མི་ཏྠི་ལི་ངྒ་ཏཱ.
༣༨༡. ཏ་ད་སྶ ཋཱ་ན་མི་ཡོ ཙ.
‘‘ཏ་ད་སྶ ཋཱ་ན’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཚ་ཊྛི་ཡ་ནྟ་ཏོ ཨི་ཡཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི. མ་ད་ན་སྶ ཋཱ་ནཾ མ་ད་ནི་ཡོ, མ་ད་ནི་ཡཱ, མ་ད་ནི་ཡཾ, བ་ནྡྷ་ན་སྶ ཋཱ་ནཾ བ་ནྡྷ་ནི་ཡཾ. ཨེ་ཝཾ མུ་ཙྪ་ནི་ཡཾ. ར་ཛ་ནི་ཡཾ, ག་མ་ནི་ཡཾ, ད་སྶ་ནི་ཡཾ, ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཾ, པ་སཱ་ད་ནི་ཡཾ. ཙས་དྡེ་ན ཧི་ཏཱདི་ཨ་ཏྠེ་པི ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་ནཾ ཧི་ཏཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཨི་ཙྩཱ་དི.
༣༨༢. ཨུ་པ་མ་ཏྠཱ་ཡི་ཏ་ཏྟཾ.
ཨུ་པ་མ་ཏྠེ ཨུ་པ་མཱ་ཝཱ་ཙི་ལི་ངྒ་ཏོ ཨཱ་ཡི་ཏ་ཏྟཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི. དྷཱུ་མོ ཝི་ཡ དི་སྶ་ཏཱི་ཏི དྷཱུ་མཱ་ཡི་ཏ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝཾ ཏི་མི་རཱ་ཡི་ཏ་ཏྟཾ.
‘‘ཏ་ད་སྶ ཋཱ་ན’’ནྟི ཝ་ཏྟ་ཏེ.
༣༨༣. ཏ་ནྣི་སྶི་ཏ་ཏྠེ ལོ.
‘‘ཏ་ནྣི་སྶི་ཏ’’ནྟི ཨ་ཏྠེ, ‘‘ཏ་ད་སྶ་ཋཱ་ན’’ནྟི ཨ་ཏྠེ ཙ ལཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི. དུ་ཊྛུ ནི་སྶི་ཏཾ, དུ་ཊྛུ ཋཱ་ནཾ ཝཱ དུ་ཊྛུ་ལླཾ, དུ་ཊྛུ་ལླཱ ཝཱ་ཙཱ, ལསྶ དྭི་བྷཱ་ཝོ. ཨེ་ཝཾ ཝེ་ད་ལླཾ.
‘‘ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ ཨ་སྶ པ་ཀ་ཏི, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ ཨ་སྶ བ་ཧུ་ལཱ’’ཏི ཝཱ ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༨༤. ཨཱ་ལུ ཏ་བྦ་ཧུ་ལེ.
པ་ཋ་མཱ་ཝི་བྷ་ཏྱ་ནྟ་ཏོ ཨཱ་ལུཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི ‘‘ཏ་ད་སྶ བ་ཧུ་ལ’’མི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ. ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ལུ, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ལཱུ, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ལ་ཝོ. ཨེ་ཝཾ སཱི་ཏཱ་ལུ, དྷ་ཛཱ་ལུ, ད་ཡཱ་ལུ. ‘‘ས་བྦ་ཏོ ཀོ’’ཏི ཨེ་ཏྠ པུ་ན ས་བྦ་ཏོགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཀཀཱ་རཱ་ག་མོ, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ལུ་ཀོ, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ལུ་ཀཱ, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ལུ་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ སཱི་ཏཱ་ལུ་ཀོ, ད་ཡཱ་ལུ་ཀོ, ཏ་ཐཱ ཧཱི་ནོ་ཝ ཧཱི་ན་ཀོ. ཨེ་ཝཾ པོ་ཏ་ཀོ, ཀུ་མཱ་ར་ཀོ, མཱ་ཎ་ཝ་ཀོ, མུ་དུ་ཀོ, ཨུ་ཛུ་ཀོ, ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀཾ, ཨོ་ར་མ་ཏྟ་ཀཾ, སཱི་ལ་མ་ཏྟ་ཀཾ ཨི་ཙྩཱ་དི.
‘‘ཡ་ད་ནུ་པ་པ་ནྣཱ ནི་པཱ་ཏ་ནཱ སི་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ཀུ་ཙྪི་ཏ་ས་ཉྙཱ་ནུ་ཀ་མྤཱ་དི་ཨ་ཏྠེ་སུ ཀཔྤ་ཙྩ་ཡོ. པ་ཊི་བྷཱ་ག་ཏྠེ ཧ་ཏྠི་ནོ ཨི་ཝ ཧ་ཏྠི་ཀཱ. ཨེ་ཝཾ ཨ་སྶ་ཀཱ. ཀུ་ཙྪི་ཏ་ཏྠེ ཀུ་ཙྪི་ཏོ ས་མ་ཎོ ས་མ་ཎ་ཀོ. ཨེ་ཝཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀོ, མུ་ཎྜ་ཀོ, པ་ཎྜི་ཏ་ཀོ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎ་ཀོ. ས་ཉྙཱ་ཡཾ ཀ་ཏ་ཀོ, བྷ་ཊ་ཀོ. ཨ་ནུ་ཀ་མྤཱ་ཡཾ པུ་ཏྟ་ཀོ.
ཏ་ཐཱ ཀིཾ་ཡ་ཏེ་ཏཏོ པ་རི་མཱ་ཎ་ཏྠེ ཏྟ་ཀ་ཝ་ནྟུཔྤ་ཙྩ་ཡཱ. ཀིཾ པ་རི་མཱ་ཎ་མ་སྶཱ་ཏི ཀི་ཏྟ་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ ཡ་ཏྟ་ཀཾ, ཏ་ཏྟ་ཀཾ, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ. ཝ་ནྟུ་མྷི ཨཱཏྟ་ཉྩ, ཡཾ པ་རི་མཱ་ཎ་མ་སྶཱ་ཏི ཡཱ་ཝཱ, ཡཱ་ཝ་ནྟོ, གུ་ཎ་ཝ་ནྟུ་ས་མཾ. ཨེ་ཝཾ ཏཱ་ཝཱ, ཏཱ་ཝ་ནྟོ. ཨེ་ཏཱ་ཝཱ, ཨེ་ཏཱ་ཝ་ནྟོ ཨི་ཙྩཱ་དི.
‘‘སུ་ཝ་ཎྞེ་ན པ་ཀ་ཏ’’ནྟི ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༨༥. ཏ་པྤ་ཀ་ཏི་ཝ་ཙ་ནེ མ་ཡོ.
ཏ་པྤ་ཀ་ཏི་ཝ་ཙ་ན་ཏྠེ མ་ཡཔྤ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི, པ་ཀ་རཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི པ་ཀ་ཏི, ཏེ་ན པ་ཀ་ཏི ཏ་པྤ་ཀ་ཏི, ཏ་པྤ་ཀ་ཏི་ཡཱ ཝ་ཙ་ནཾ ཀ་ཐ་ནཾ ཏ་པྤ་ཀ་ཏི་ཝ་ཙ་ནཾ. སུ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡོ ར་ཐོ, སོ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡོ ཝཱ, སུ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡཱ བྷཱ་ཛ་ན་ཝི་ཀ་ཏི, སུ་ཝ་ཎྞ་མ་ཡཾ བྷཱ་ཛ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ རཱུ་པི་ཡ་མ་ཡཾ, ར་ཛ་ཏ་མ་ཡཾ, ཛ་ཏུ་མ་ཡཾ, དཱ་རུ་མ་ཡཾ, མ་ཏྟི་ཀཱ་མ་ཡཾ, ཨི་དྡྷི་ཡཱ ནི་བྦ་ཏྟཾ ཨི་དྡྷི་མ་ཡཾ.
མ་ན་ཏོ ནི་པྥ་ནྣཱ མ་ནོ་མ་ཡཱ, ཨ་ཡ་སཱ་པ་ཀ་ཏཾ ཨ་ཡོ་མ་ཡཾ. ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘མ་ནོ་ག་ཎཱ་དཱི་ན’’ནྟི ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ –
༣༨༦. ཨེ་ཏེ་ས་མོ ལོ་པེ.
ཨེ་ཏེ་སཾ མ་ནོ་ག་ཎཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནྟོ ཨོཏྟ་མཱ་པ་ཛྫ་ཏེ ཝི་བྷ་ཏྟི་ལོ་པེ ཀ་ཏེ་ཏི ཨོཀཱ་རོ.
ག་ཝེ་ན པ་ཀ་ཏཾ ཀ་རཱི་སཾ, གོ་ཏོ ནི་བྦ་ཏྟ་ནྟི ཝཱ གོ་མ་ཡཾ. ‘‘མ་ཡོ’’ཏི་ཡོ་ག་ཝི་བྷཱ་གེ་ན ས་ཀ་ཏྠེ་པི དཱ་ན་མེ་ཝ དཱ་ན་མ་ཡཾ, སཱི་ལ་མ་ཡཾ ཨི་ཙྩཱ་དི.
སཾ་ས་ཊྛཱ་དི་ཨ་ནེ་ཀ་ཏྠ་ཏ་དྡྷི་ཏཾ.
བྷཱ་ཝ་ཏ་དྡྷི་ཏ
‘‘ཨ་ལ་ས་སྶ བྷཱ་ཝོ’’ཏི ཝི་གྒ་ཧེ –
༣༨༧. ཎྱ་ཏྟ་ཏཱ བྷཱ་ཝེ ཏུ.
ཚ་ཊྛི་ཡ་ནྟ་ཏོ ཎྱ་ཏྟ་ཏཱཨི་ཙྩེ་ཏེ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི ‘‘ཏ་སྶ བྷཱ་ཝོ’’ ཨི་ཙྩེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ, ཏུས་དྡ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཏྟ་ན་ཎེ་ཡྻཱདི་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ཙ. བྷ་ཝ་ནྟི ཨེ་ཏ་སྨཱ བུ་དྡྷི་ས་དྡཱ ཨི་ཏི བྷཱ་ཝོ, ས་དྡ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ནི་མི་ཏྟཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཝུ་ཏྟ་ཉྩ – ‘‘ཡ་སྶ གུ་ཎ་སྶ ཧི བྷཱ་ཝཱ ད་བྦེ ས་དྡ་ནི་ཝེ་སོ ཏ་ད་བྷི་དྷཱ་ནེ་ཎྱ་ཏྟ་ཏཱ་ད་ཡོ’’ཏི. ཎྱ་ཏྟ་ཏྟ་ནནྟཱ་ནཾ ནི་ཙྩཾ ན་པུཾ་ས་ཀ་ཏྟཾ, ཏཱཔ་ཙྩ་ཡ་ནྟ་སྶ ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ ནི་ཙྩ་མི་ཏྠི་ལི་ངྒ་ཏཱ. ཎྱཔྤ་ཙྩ་ཡོ་ཡཾ གུ་ཎ་ཝ་ཙ་ནེ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱདཱི་ཧི, ཏ་ཏྠ ‘‘ཨ་ཝ་ཎྞོ ཡེ ལོ་པ་ཉྩཱ’’ཏི ཨ་ཝ་ཎྞལོ་པོ, ཨཱ་དི་ཝུ་དྡྷི.
ཨཱ་ལ་སྱཾ. ཨེ་ཝཾ ཨཱ་རོ་གྱཾ, ཨུ་ད་གྒ་སྶ བྷཱ་ཝོ ཨོ་ད་གྱཾ, ས་ཁི་ནོ བྷཱ་ཝོ ས་ཁྱཾ, ཨ་ཎ་ཎ་སྶ བྷཱ་ཝོ ཨཱ་ཎ་ཎྱཾ, ཝི་དྷ་ཝཱ་ཡ བྷཱ་ཝོ ཝེ་དྷ་བྱཾ, དུ་བྦ་ལ་སྶ བྷཱ་ཝོ དུ་བྦ་ལྱཾ, ཙ་པ་ལ་སྶ བྷཱ་ཝོ ཙཱ་པ་ལྱཾ.
ཝི་ཡ་ཏྟ་སྶ བྷཱ་ཝོ ཝེ་ཡྻ་ཏྟི་ཡཾ, མ་ཙྪ་ར་སྶ བྷཱ་ཝོ མ་ཙྪ་རི་ཡཾ. ཨེ་ཝཾ ཨི་སྶ་རི་ཡཾ, ཨཱ་ལ་སི་ཡཾ, མུ་ཎྜི་ཡཾ, མཱུ་ལ༹ྷི་ཡཾ. ཨེ་ཏྠ ‘‘ཝེ་ཡྻ་ཏྟི་ཡ’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ‘‘ཏེ་སུ ཝུ་དྡྷཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཡམྷི ཨིཀཱ་རཱ་ག་མོ.
‘‘པ་ཎྜི་ཏ་སྶ བྷཱ་ཝོ པ་ཎྜི་ཏྱ’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ‘‘ཡ་ཝ་ཏཾ ཏ་ལ་ན་ད་ཀཱ་རཱ་ནཾ བྱ་ཉྫ་ནཱ་ནི ཙ་ལ་ཉ་ཛ་ཀཱ་ར་ཏྟ’’ནྟི ཏྱཀཱ་ར་སཾ་ཡོ་གཱ་དཱི་ནཾ ཙ་ལ་ཉ་ཛཀཱ་རཱ་དེ་སཱ, དྭི་ཏྟཾ. པ་ཎྜི་ཙྩཾ, བ་ཧུ་སྶུ་ཏ་སྶ བྷཱ་ཝོ བཱ་ཧུ་སྶ་ཙྩཾ, ‘‘ཏེ་སུ ཝུ་དྡྷཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨུཀཱ་ར་སྶ ཨཀཱ་རོ, ཨེ་ཝཾ པོ་རོ་ཧི་ཙྩཾ, ཨ་དྷི་པ་ཏི་སྶ བྷཱ་ཝོ ཨཱ་དྷི་པ་ཙྩཾ, མུ་ཊྛ་སྶ་ཏི་སྶ བྷཱ་ཝོ མུ་ཊྛ་སྶ་ཙྩཾ, ཨི་ཝ་ཎྞལོ་པོ. ཀུ་ས་ལ་སྶ བྷཱ་ཝོ ཀོ་ས་ལླཾ. ཨེ་ཝཾ ཝེ་པུ་ལླཾ, ས་མཱ་ནཱ་ནཾ བྷཱ་ཝོ སཱ་མ་ཉྙཾ, གི་ལཱ་ན་སྶ བྷཱ་ཝོ གེ་ལ་ཉྙཾ, ‘‘ཀྭ་ཙཱ་དི་མ་ཛ྄ཛྷུ་ཏྟ་རཱ’’དི་སུ་ཏྟེ་ན སཾ་ཡོ་གེ པ་རེ ར་སྶ་ཏྟཾ.
སུ་ཧ་ད་སྶ བྷཱ་ཝོ་སོ་ཧ་ཛྫཾ. ཨེ་ཝཾ ཝེ་སཱ་ར་ཛྫཾ, ཀུ་སཱི་ད་སྶ་བྷཱ་ཝོ་ཀོ་ས་ཛྫཾ, ‘‘ཏེ་སུ ཝུ་དྡྷཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨཱི་ཀཱ་ར་སྶ ཨཀཱ་རོ. ཏ་ཐཱ ‘‘པུ་རི་ས་སྶ བྷཱ་ཝོ པོ་རི་ས’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ‘‘ཡ་ཝ་ཏཾ ཏ་ལ་ནཱ’’དི་སུ་ཏྟེ ཀཱ་རགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཡ་ཝ་ཏཾ སཀཱ་རཀ་ཙ་ཊ་པཝ་གྒཱ་ནཾ སཀཱ་རཀ་ཙ་ཊ་པཝ་གྒཱ་དེ་སཱ. སུ་མ་ན་སྶ བྷཱ་ཝོ སོ་མ་ན་སྶཾ. ཨེ་ཝཾ དོ་མ་ན་སྶཾ, སོ་ཝ་ཙ་སྶཾ, དོ་ཝ་ཙ་སྶཾ, ཨེ་ཏྠ སཀཱ་རཱ་ག་མོ. ཏ་ཐཱ ནི་པ་ཀ་སྶ བྷཱ་ཝོ ནེ་པ་ཀྐཾ, དྭི་ཏྟཾ. ཨེ་ཝཾ ཨཱ་དྷི་ཀྐཾ, དུ་བྷ་ག་སྶ བྷཱ་ཝོ དོ་བྷ་གྒཾ, ཝཱ་ཎི་ཛ་སྶ བྷཱ་ཝོ ཝཱ་ཎི་ཛྫཾ, རཱ་ཛི་ནོ བྷཱ་ཝོ ར་ཛྫཾ, ‘‘ཀྭ་ཙཱ’’དི་ནཱ ར་སྶ་ཏྟཾ. ས་རཱུ་པ་སྶ བྷཱ་ཝོ སཱ་རུ་པྤཾ. ཨེ་ཝཾ ཨོ་པ་མྨཾ, སོ་ཁུ་མྨཾ.