(༧) ༢. བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་ཝ་གྒོ

༡. ཨི་ཙྪཱ་སུ་ཏྟཾ

༦༡. [ཨ. ནི. ༨.༧༧] ‘‘ཨ་ཊྛི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ གྷ་ཊ་ཏོ ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ཨ་ལཱ་བྷེ་ན སོ་ཙ་ཏི ཀི་ལ་མ་ཏི པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཙ ལཱ་བྷཱི, སོ་ཙཱི ཙ པ་རི་དེ་ཝཱི ཙ, ཙུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ’’’.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ གྷ་ཊ་ཏོ ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ལཱ་བྷེ་ན མ་ཛྫ་ཏི པ་མ་ཛྫ་ཏི པ་མཱ་ད་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ལཱ་བྷཱི ཙ མ་དཱི ཙ པ་མཱ་དཱི ཙ, ཙུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ’’’.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི ན གྷ་ཊ་ཏི ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ ཨ་གྷ་ཊ་ཏོ ཨ་ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ཨ་ལཱ་བྷེ་ན སོ་ཙ་ཏི, ཀི་ལ་མ་ཏི, པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི ན གྷ་ཊ་ཏི ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཙ ལཱ་བྷཱི, སོ་ཙཱི ཙ པ་རི་དེ་ཝཱི ཙ, ཙུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ’’’.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི, ན གྷ་ཊ་ཏི, ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ, ཨ་གྷ་ཊ་ཏོ, ཨ་ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ལཱ་བྷེ་ན མ་ཛྫ་ཏི, པ་མ་ཛྫ་ཏི, པ་མཱ་ད་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི ན གྷ་ཊ་ཏི ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ལཱ་བྷཱི ཙ མ་དཱི ཙ, པ་མཱ་དཱི ཙ, ཙུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ’’’.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ གྷ་ཊ་ཏོ ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ཨ་ལཱ་བྷེ་ན ན སོ་ཙ་ཏི ན ཀི་ལ་མ་ཏི ན པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ན ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ན ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཙ ལཱ་བྷཱི, ན ཙ སོ་ཙཱི ན ཙ པ་རི་དེ་ཝཱི, ཨ་ཙྩུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ’’’.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ གྷ་ཊ་ཏོ ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ལཱ་བྷེ་ན ན མ་ཛྫ་ཏི, ན པ་མ་ཛྫ་ཏི, ན པ་མཱ་ད་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི གྷ་ཊ་ཏི ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ལཱ་བྷཱི ཙ, ན ཙ མ་དཱི ན ཙ པ་མཱ་དཱི, ཨ་ཙྩུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ’’’.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི, ན གྷ་ཊ་ཏི, ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ, ཨ་གྷ་ཊ་ཏོ, ཨ་ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ནུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ཨ་ལཱ་བྷེ་ན ན སོ་ཙ་ཏི, ན ཀི་ལ་མ་ཏི, ན པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ན ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ན ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི, ན གྷ་ཊ་ཏི, ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཙ ལཱ་བྷཱི, ན ཙ སོ་ཙཱི ན ཙ པ་རི་དེ་ཝཱི, ཨ་ཙྩུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ’’’.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ནི་རཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. སོ ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི, ན གྷ་ཊ་ཏི, ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ. ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཊྛ་ཧ་ཏོ ཨ་གྷ་ཊ་ཏོ ཨ་ཝཱ་ཡ་མ་ཏོ ལཱ་བྷཱ་ཡ ལཱ་བྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. སོ ཏེ་ན ལཱ་བྷེ་ན ན མ་ཛྫ་ཏི, ན པ་མ་ཛྫ་ཏི, ན པ་མཱ་ད་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ ཨི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི, ན གྷ་ཊ་ཏི, ན ཝཱ་ཡ་མ་ཏི ལཱ་བྷཱ་ཡ, ལཱ་བྷཱི ཙ, ན ཙ མ་དཱི ན ཙ པ་མཱ་དཱི, ཨ་ཙྩུ་ཏོ ཙ ས་དྡྷ་མྨཱ ’. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. པ་ཋ་མཾ.

༢. ཨ་ལཾ་སུ་ཏྟཾ

༦༢. ‘‘ཚ་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ཚ་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; སུ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ [དྷཱ་ར་ཀ་ཛཱ་ཏི་ཀོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.) ཨ. ནི. ༨.༧༨] ཧོ་ཏི; དྷཱ་ཏཱ་ན་ཉྩ [དྷ་ཏཱ་ན་ཉྩ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ [ཨ་ཏྠཱུ་པ་ཝ་རི་ཀྑཱི (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཧོ་ཏི; ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཙ ཧོ་ཏི; ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཙ ཧོ་ཏི ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཀྐ་ར་ཎོ, པོ་རི་ཡཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཝི་སྶ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ནེ་ལ་ག་ལཱ༹་ཡ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི ས་མཱ་ད་པ་ཀོ [ས་མཱ་དཱ་པ་ཀོ (?)] ས་མུ་ཏྟེ་ཛ་ཀོ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ.

‘‘པ་ཉྩ་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན ཧེ་ཝ ཁོ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; སུ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི; དྷཱ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི; ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཙ ཧོ་ཏི; ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཙ ཧོ་ཏི…པེ… ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི ས་མཱ་ད་པ་ཀོ ས་མུ་ཏྟེ་ཛ་ཀོ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ.

‘‘ཙ་ཏཱུ་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ནཱ་ལཾ པ་རེ་སཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; སུ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི; དྷཱ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི; ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཙ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཧོ་ཏི ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཀྐ་ར་ཎོ, པོ་རི་ཡཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཝི་སྶ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ནེ་ལ་ག་ལཱ༹་ཡ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ནོ ཙ ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཧོ་ཏི ས་མཱ་ད་པ་ཀོ ས་མུ་ཏྟེ་ཛ་ཀོ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏཱུ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ནཱ་ལཾ པ་རེ་སཾ.

‘‘ཙ་ཏཱུ་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ ནཱ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; སུ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ དྷཱ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི; ན ཙ ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི; ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཙ ཧོ་ཏི ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཀྐ་ར་ཎོ…པེ… ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི…པེ… ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏཱུ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ, ནཱ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ.

‘‘ཏཱི་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ནཱ་ལཾ པ་རེ་སཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ཏཱི་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན ཧེ་ཝ ཁོ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; སུ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི; དྷཱ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི; ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཙ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཧོ་ཏི ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཀྐ་ར་ཎོ, པོ་རི་ཡཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཝི་སྶ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ནེ་ལ་ག་ལཱ༹་ཡ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ནོ ཙ ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཧོ་ཏི ས་མཱ་ད་པ་ཀོ ས་མུ་ཏྟེ་ཛ་ཀོ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ, ནཱ་ལཾ པ་རེ་སཾ.

‘‘ཏཱི་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ, ནཱ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི ཏཱི་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན ཧེ་ཝ ཁོ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; སུ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ དྷཱ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི; ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཙ ཧོ་ཏི…པེ… ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི ས་མཱ་ད་པ་ཀོ ས་མུ་ཏྟེ་ཛ་ཀོ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ, ནཱ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ.

‘‘དྭཱི་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ, ནཱ་ལཾ པ་རེ་སཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི དྭཱི་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན ཧེ་ཝ ཁོ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; ནོ ཙ སུ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི; དྷཱ་ཏཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི; ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཙ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཧོ་ཏི…པེ… ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ནོ ཙ ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཧོ་ཏི…པེ… ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྭཱི་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ, ནཱ་ལཾ པ་རེ་སཾ.

‘‘དྭཱི་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ, ནཱ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི དྭཱི་ཧི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ན ཧེ་ཝ ཁོ ཁི་པྤ་ནི་ས་ནྟི ཙ ཧོ་ཏི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; ནོ ཙ སུ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ དྷཱ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ དྷཱ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི; ནོ ཙ ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི; ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཙ ཧོ་ཏི ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཝཱ་ཀྐ་ར་ཎོ, པོ་རི་ཡཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཝི་སྶ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ནེ་ལ་ག་ལཱ༹་ཡ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནི་ཡཱ; ས་ནྡ་སྶ་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི ས་མཱ་ད་པ་ཀོ ས་མུ་ཏྟེ་ཛ་ཀོ ས་མྤ་ཧཾ་ས་ཀོ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. ཨི་མེ་ཧི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྭཱི་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ལཾ པ་རེ་སཾ, ནཱ་ལཾ ཨ་ཏྟ་ནོ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡཾ.

༣. སཾ་ཁི་ཏྟ་སུ་ཏྟཾ

༦༣. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི…པེ… ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སཱ་དྷུ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏུ, ཡ་མ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་མྨཾ སུ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ ཝཱུ་པ་ཀ་ཊྛོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨཱ་ཏཱ་པཱི པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ ཝི་ཧ་རེ་ཡྻ’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ པ་ནི་དྷེ་ཀ་ཙྩེ མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ མ་མ་ཉྙེ་ཝ ཨ་ཛ྄ཛྷེ་ས་ནྟི. དྷ་མྨེ ཙ བྷཱ་སི་ཏེ མ་མ་ཉྙེ་ཝ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷི་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙ་ནྟཱི’’ཏི. ‘‘དེ་སེ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན དྷ་མྨཾ, དེ་སེ་ཏུ སུ་ག་ཏོ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན དྷ་མྨཾ. ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ཨཱ་ཛཱ་ནེ་ཡྻཾ, ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏ་སྶ དཱ་ཡཱ་དོ ཨ་སྶ’’ནྟི. ‘‘ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ ཏེ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ མེ ཙི་ཏྟཾ ཋི་ཏཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི སུ་ས་ཎྛི་ཏཾ, ན ཙ ཨུ་པྤ་ནྣཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ཡ ཋ་སྶ་ནྟཱི’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏེ, བྷི་ཀྑུ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ’’.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟཾ ཋི་ཏཾ ཧོ་ཏི སུ་ས་ཎྛི་ཏཾ, ན ཙ ཨུ་པྤ་ནྣཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ཡ ཏི་ཊྛ་ནྟི, ཏ་ཏོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘མེ་ཏྟཱ མེ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི བྷཱ་ཝི་ཏཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱ ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱ’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏེ, བྷི་ཀྑུ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ, ཏ་ཏོ ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཨི་མཾ ས་མཱ་དྷིཾ ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ས་ཝི་ཙཱ་རཾ [ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་ར་མྤི (ཀ.)] བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟཾ [ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟ་མྤི (ཀ.) ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༢༧༡ པ་སྶི་ཏ་བྦཾ] བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཨ་ཝི་ཙཱ་རཾ [ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་ར་མྤི (ཀ.)] བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ས་པྤཱི་ཏི་ཀ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ནི་པྤཱི་ཏི་ཀ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, སཱ་ཏ་ས་ཧ་ག་ཏ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ, ཏེ བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་བྷཱ་ཝི་ཏོ, ཏ་ཏོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཀ་རུ་ཎཱ མེ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི… མུ་དི་ཏཱ མེ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི… ཨུ་པེ་ཀྑཱ མེ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི བྷཱ་ཝི་ཏཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱ ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱ’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏེ, བྷི་ཀྑུ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་བྷཱ་ཝི་ཏོ, ཏ་ཏོ ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཨི་མཾ ས་མཱ་དྷིཾ ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་ར་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་ར་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ས་པྤཱི་ཏི་ཀ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ནི་པྤཱི་ཏི་ཀ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, སཱ་ཏ་ས་ཧ་ག་ཏ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་བྷཱ་ཝི་ཏོ, ཏ་ཏོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶ’ནྟི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏེ, བྷི་ཀྑུ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ, ཏ་ཏོ ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཨི་མཾ ས་མཱ་དྷིཾ ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་ར་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་ར་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ས་པྤཱི་ཏི་ཀ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ནི་པྤཱི་ཏི་ཀ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, སཱ་ཏ་ས་ཧ་ག་ཏ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཡྻཱ་སི.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་བྷཱ་ཝི་ཏོ, ཏ་ཏོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶ’ནྟི; ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶ’ནྟི; དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་རི་སྶཱ་མི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶ’ནྟི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏེ, བྷི་ཀྑུ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཡཾ ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་བྷཱ་ཝི་ཏོ, ཏ་ཏོ ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ ག་གྒྷ་སི ཕཱ་སུཾ་ཡེ་ཝ ག་གྒྷ་སི, ཡ་ཏྠ ཡ་ཏྠ ཋ་སྶ་སི ཕཱ་སུཾ་ཡེ་ཝ ཋ་སྶ་སི, ཡ་ཏྠ ཡ་ཏྠ ནི་སཱི་དི་སྶ་སི ཕཱ་སུཾ་ཡེ་ཝ ནི་སཱི་དི་སྶ་སི, ཡ་ཏྠ ཡ་ཏྠ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་སྶ་སི ཕཱ་སུཾ་ཡེ་ཝ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་སྶ་སཱི’’ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨི་མི་ནཱ ཨོ་ཝཱ་དེ་ན ཨོ་ཝ་དི་ཏོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཀོ ཝཱུ་པ་ཀ་ཊྛོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨཱ་ཏཱ་པཱི པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ – ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ ས་མྨ་དེ་ཝ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ནྟི, ཏ་ད་ནུ་ཏྟ་རཾ – བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧཱ་སི. ‘‘ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི, ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ’’ཏི ཨ་བྦྷ་ཉྙཱ་སི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཙ པ་ན སོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཧ་ཏཾ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.

༤. ག་ཡཱ་སཱི་ས་སུ་ཏྟཾ

༦༤. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ག་ཡཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ག་ཡཱ་སཱི་སེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི…པེ… ‘‘པུ་བྦཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྦོ་དྷཱ ཨ་ན་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷོ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ་ཝ ས་མཱ་ནོ ཨོ་བྷཱ་ས་ཉྙེ་ཝ ཁོ ས་ཉྫཱ་ནཱ་མི, ནོ ཙ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶཱ་མི’’.

‘‘ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ས་ཙེ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨོ་བྷཱ་ས་ཉྩེ་ཝ ས་ཉྫཱ་ནེ་ཡྻཾ རཱུ་པཱ་ནི ཙ པ་སྶེ་ཡྻཾ; ཨེ་ཝཾ མེ ཨི་དཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ པ་རི་སུ་དྡྷ་ཏ་རཾ ཨ་སྶཱ’’’ཏི.

‘‘སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨཱ་ཏཱ་པཱི པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཨོ་བྷཱ་ས་ཉྩེ་ཝ ས་ཉྫཱ་ནཱ་མི, རཱུ་པཱ་ནི ཙ པ་སྶཱ་མི; ནོ ཙ ཁོ ཏཱ་ཧི དེ་ཝ་ཏཱ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་ནྟི་ཊྛཱ་མི ས་ལླ་པཱ་མི སཱ་ཀ་ཙྪཾ ས་མཱ་པ་ཛྫཱ་མི.

‘‘སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨཱ་ཏཱ་པཱི པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཨོ་བྷཱ་ས་ཉྩེ་ཝ ས་ཉྫཱ་ནཱ་མི, རཱུ་པཱ་ནི ཙ པ་སྶཱ་མི, ཏཱ་ཧི ཙ དེ་ཝ་ཏཱ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་ནྟི་ཊྛཱ་མི ས་ལླ་པཱ་མི སཱ་ཀ་ཙྪཾ ས་མཱ་པ་ཛྫཱ་མི, ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨ་མུ་ཀ་མྷཱ ཝཱ ཨ་མུ་ཀ་མྷཱ ཝཱ དེ་ཝ་ནི་ཀཱ་ཡཱ’ཏི; ནོ ཙ ཁོ ཏཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨི་མ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན ཨི་ཏོ ཙུ་ཏཱ ཏ་ཏྠ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ’ཏི…པེ… ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨི་མ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན ཨི་ཏོ ཙུ་ཏཱ ཏ་ཏྠ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ’ཏི; ནོ ཙ ཁོ ཏཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨི་མ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རཱ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དི་ནི་ཡོ’ཏི …པེ… ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨི་མ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རཱ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དི་ནི་ཡོ’ཏི; ནོ ཙ ཁོ ཏཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨེ་ཝཾ་དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀཱ ཨེ་ཝཾ་ཙི་ར་ཊྛི་ཏི་ཀཱ’ཏི…པེ… ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨེ་ཝཾ་དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀཱ ཨེ་ཝཾ་ཙི་ར་ཊྛི་ཏི་ཀཱ’ཏི; ནོ ཙ ཁོ ཏཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནཱ་མི ཡ་དི ཝཱ མེ ཨི་མཱ་ཧི དེ་ཝ་ཏཱ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་ནྣི་ཝུ་ཏྠ་པུ་བྦཾ ཡ་དི ཝཱ ན ས་ནྣི་ཝུ་ཏྠ་པུ་བྦ་ནྟི.

‘‘ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ས་ཙེ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨོ་བྷཱ་ས་ཉྩེ་ཝ ས་ཉྫཱ་ནེ་ཡྻཾ, རཱུ་པཱ་ནི ཙ པ་སྶེ་ཡྻཾ, ཏཱ་ཧི ཙ དེ་ཝ་ཏཱ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་ནྟི་ཊྛེ་ཡྻཾ ས་ལླ་པེ་ཡྻཾ སཱ་ཀ་ཙྪཾ ས་མཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻཾ, ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནེ་ཡྻཾ – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨ་མུ་ཀ་མྷཱ ཝཱ ཨ་མུ་ཀ་མྷཱ ཝཱ དེ་ཝ་ནི་ཀཱ་ཡཱ’ཏི, ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནེ་ཡྻཾ – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨི་མ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན ཨི་ཏོ ཙུ་ཏཱ ཏ་ཏྠ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ’ཏི, ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནེ་ཡྻཾ – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རཱ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དི་ནི་ཡོ’ཏི, ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནེ་ཡྻཾ – ‘ཨི་མཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨེ་ཝཾ་དཱི་གྷཱ་ཡུ་ཀཱ ཨེ་ཝཾ་ཙི་ར་ཊྛི་ཏི་ཀཱ’ཏི, ཏཱ ཙ དེ་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ནེ་ཡྻཾ ཡ་དི ཝཱ མེ ཨི་མཱ་ཧི དེ་ཝ་ཏཱ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་ནྣི་ཝུ་ཏྠ་པུ་བྦཾ ཡ་དི ཝཱ ན ས་ནྣི་ཝུ་ཏྠ་པུ་བྦ་ནྟི; ཨེ་ཝཾ མེ ཨི་དཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ པ་རི་སུ་དྡྷ་ཏ་རཾ ཨ་སྶཱ’’’ཏི.

‘‘ཡཱ་ཝ་ཀཱི་ཝ་ཉྩ མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཊྛ་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ ཨ་དྷི་དེ་ཝ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ ན སུ་ཝི་སུ་དྡྷཾ ཨ་ཧོ་སི, ནེ་ཝ ཏཱ་ཝཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ‘ས་དེ་ཝ་ཀེ ལོ་ཀེ ས་མཱ་ར་ཀེ ས་བྲ་ཧྨ་ཀེ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎི་ཡཱ པ་ཛཱ་ཡ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷོ’ཏི [ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] པ་ཙྩ་ཉྙཱ་སིཾ. ཡ་ཏོ ཙ ཁོ མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཊྛ་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ ཨ་དྷི་དེ་ཝ་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ སུ་ཝི་སུ་དྡྷཾ ཨ་ཧོ་སི, ཨ་ཐཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ‘ས་དེ་ཝ་ཀེ ལོ་ཀེ ས་མཱ་ར་ཀེ ས་བྲ་ཧྨ་ཀེ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎི་ཡཱ པ་ཛཱ་ཡ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷོ’ཏི པ་ཙྩ་ཉྙཱ་སིཾ; ཉཱ་ཎ་ཉྩ པ་ན མེ ད་སྶ་ནཾ ཨུ་ད་པཱ་དི; ཨ་ཀུ་པྤཱ མེ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི [ཝི་མུ་ཏྟི (ཀ. སཱི. ཀ.)]; ཨ་ཡ་མ་ནྟི་མཱ ཛཱ་ཏི ན་ཏྠི དཱ་ནི པུ་ན་བྦྷ་ཝོ’’ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.

༥. ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ན་སུ་ཏྟཾ

༦༥. [དཱི. ནི. ༣.༣༣༨, ༣༥༨; ཨ. ནི. ༡༠.༢༩] ‘‘ཨ་ཊྛི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཨ་ཊྛ? ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི པ་རི་ཏྟཱ་ནི སུ་ཝ་ཎྞ་དུ་བྦ་ཎྞཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ པ་ཋ་མཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ནི སུ་ཝ་ཎྞ་དུ་བྦ་ཎྞཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ དུ་ཏི་ཡཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི པ་རི་ཏྟཱ་ནི སུ་ཝ་ཎྞ་དུ་བྦ་ཎྞཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ ཏ་ཏི་ཡཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ནི སུ་ཝ་ཎྞ་དུ་བྦ་ཎྞཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི ནཱི་ལཱ་ནི ནཱི་ལ་ཝ་ཎྞཱ་ནི ནཱི་ལ་ནི་ད་སྶ་ནཱ་ནི ནཱི་ལ་ནི་བྷཱ་སཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ པ་ཉྩ་མཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི པཱི་ཏཱ་ནི པཱི་ཏ་ཝ་ཎྞཱ་ནི པཱི་ཏ་ནི་ད་སྶ་ནཱ་ནི པཱི་ཏ་ནི་བྷཱ་སཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ ཚ་ཊྛཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི ལོ་ཧི་ཏ་ཀཱ་ནི ལོ་ཧི་ཏ་ཀ་ཝ་ཎྞཱ་ནི ལོ་ཧི་ཏ་ཀ་ནི་ད་སྶ་ནཱ་ནི ལོ་ཧི་ཏ་ཀ་ནི་བྷཱ་སཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ ས་ཏྟ་མཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི ཨོ་དཱ་ཏཱ་ནི ཨོ་དཱ་ཏ་ཝ་ཎྞཱ་ནི ཨོ་དཱ་ཏ་ནི་ད་སྶ་ནཱ་ནི ཨོ་དཱ་ཏ་ནི་བྷཱ་སཱ་ནི. ‘ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཛཱ་ནཱ་མི པ་སྶཱ་མཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ ཨ་ཊྛ་མཾ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ ཨ་བྷི་བྷཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནཱི’’ཏི. པ་ཉྩ་མཾ.

༦. ཝི་མོ་ཀྑ་སུ་ཏྟཾ

༦༦. ‘‘ཨ་ཊྛི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝི་མོ་ཀྑཱ. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? རཱུ་པཱི རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི. ཨ་ཡཾ པ་ཋ་མོ ཝི་མོ་ཀྑོ.

‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི, བ་ཧི་དྡྷཱ [ཨ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱི ཨེ་ཀོ བ་ཧི་དྡྷཱ (སྱཱ. པཱི. ཀ.) དཱི. ནི. ༢.༡༢༩; དཱི. ནི. ༣.༣༣༨, ༣༥༨; ཨ. ནི. ༨.༡༡༩; མ. ནི. ༢.༢༤༨ པ་སྶི་ཏ་བྦཾ] རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི. ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡོ ཝི་མོ་ཀྑོ.

‘‘སུ་བྷ་ནྟེ་ཝ ཨ་དྷི་མུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡོ ཝི་མོ་ཀྑོ.

‘‘ས་བྦ་སོ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཱ པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ ‘ཨ་ན་ནྟོ ཨཱ་ཀཱ་སོ’ཏི ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ ཙ་ཏུ་ཏྠོ ཝི་མོ་ཀྑོ.

‘‘ས་བྦ་སོ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ ‘ཨ་ན་ནྟཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ’ནྟི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ པ་ཉྩ་མོ ཝི་མོ་ཀྑོ.

‘‘ས་བྦ་སོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ ‘ན་ཏྠི ཀི་ཉྩཱི’ཏི ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ ཚ་ཊྛོ ཝི་མོ་ཀྑོ.

‘‘ས་བྦ་སོ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ ས་ཏྟ་མོ ཝི་མོ་ཀྑོ.

‘‘ས་བྦ་སོ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ ས་ཉྙཱ་ཝེ་ད་ཡི་ཏ་ནི་རོ་དྷཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ ཨ་ཊྛ་མོ ཝི་མོ་ཀྑོ. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ ཝི་མོ་ཀྑཱ’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.

༧. ཨ་ན་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་ར་སུ་ཏྟཾ

༦༧. ‘‘ཨ་ཊྛི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ན་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རཱ. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? ཨ་དི་ཊྛེ དི་ཊྛ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཨ་སུ་ཏེ སུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཨ་མུ་ཏེ མུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཏེ ཝི་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, དི་ཊྛེ ཨ་དི་ཊྛ་ཝཱ་དི་ཏཱ, སུ་ཏེ ཨ་སུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, མུ་ཏེ ཨ་མུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཝི་ཉྙཱ་ཏེ ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ ཨ་ན་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རཱ’’ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.

༨. ཨ་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་ར་སུ་ཏྟཾ

༦༨. ‘‘ཨ་ཊྛི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རཱ. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? ཨ་དི་ཊྛེ ཨ་དི་ཊྛ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཨ་སུ་ཏེ ཨ་སུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཨ་མུ་ཏེ ཨ་མུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཏེ ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, དི་ཊྛེ དི་ཊྛ་ཝཱ་དི་ཏཱ, སུ་ཏེ སུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, མུ་ཏེ མུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ, ཝི་ཉྙཱ་ཏེ ཝི་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དི་ཏཱ. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ ཨ་རི་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རཱ’’ཏི. ཨ་ཊྛ་མཾ.

༩. པ་རི་སཱ་སུ་ཏྟཾ

༦༩. ‘‘ཨ་ཊྛི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་རི་སཱ. ཀ་ཏ་མཱ ཨ་ཊྛ? ཁ་ཏྟི་ཡ་པ་རི་སཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ་པ་རི་སཱ, ག་ཧ་པ་ཏི་པ་རི་སཱ, ས་མ་ཎ་པ་རི་སཱ, ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀ་པ་རི་སཱ, ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་པ་རི་སཱ, མཱ་ར་པ་རི་སཱ, བྲ་ཧྨ་པ་རི་སཱ. ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི ཁོ པ་ནཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏཾ ཁ་ཏྟི་ཡ་པ་རི་སཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏཱ. ཏ་ཏྲ་པི མ་ཡཱ ས་ནྣི་སི་ནྣ་པུ་བྦ་ཉྩེ་ཝ ས་ལླ་པི་ཏ་པུ་བྦ་ཉྩ སཱ་ཀ་ཙྪཱ ཙ ས་མཱ་པ་ནྣ་པུ་བྦཱ. ཏ་ཏྠ ཡཱ་དི་ས་ཀོ ཏེ་སཾ ཝ་ཎྞོ ཧོ་ཏི ཏཱ་དི་ས་ཀོ མ་ཡ྄ཧཾ ཝ་ཎྞོ ཧོ་ཏི, ཡཱ་དི་ས་ཀོ ཏེ་སཾ ས་རོ ཧོ་ཏི ཏཱ་དི་ས་ཀོ མ་ཡ྄ཧཾ ས་རོ ཧོ་ཏི. དྷ་མྨི་ཡཱ ཙ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་མི ས་མཱ་ད་པེ་མི ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་མི ས་མྤ་ཧཾ་སེ་མི. བྷཱ་ས་མཱ་ན་ཉྩ མཾ ན ཛཱ་ན་ནྟི – ‘ཀོ ནུ ཁོ ཨ་ཡཾ བྷཱ་ས་ཏི དེ་ཝོ ཝཱ མ་ནུ་སྶོ ཝཱ’ཏི. དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་ཏྭཱ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏྭཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡཱ་མི. ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏ་ཉྩ མཾ ན ཛཱ་ན་ནྟི – ‘ཀོ ནུ ཁོ ཨ་ཡཾ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏོ དེ་ཝོ ཝཱ མ་ནུ་སྶོ ཝཱ’’’ཏི.

‘‘ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི ཁོ པ་ནཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་པ་རི་སཾ…པེ… ག་ཧ་པ་ཏི་པ་རི་སཾ… ས་མ་ཎ་པ་རི་སཾ… ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀ་པ་རི་སཾ… ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་པ་རི་སཾ… མཱ་ར་པ་རི་སཾ… བྲ་ཧྨ་པ་རི་སཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏཱ. ཏ་ཏྲ་པི མ་ཡཱ ས་ནྣི་སི་ནྣ་པུ་བྦ་ཉྩེ་ཝ ས་ལླ་པི་ཏ་པུ་བྦ་ཉྩ སཱ་ཀ་ཙྪཱ ཙ ས་མཱ་པ་ནྣ་པུ་བྦཱ. ཏ་ཏྠ ཡཱ་དི་ས་ཀོ ཏེ་སཾ ཝ་ཎྞོ ཧོ་ཏི ཏཱ་དི་ས་ཀོ མ་ཡ྄ཧཾ ཝ་ཎྞོ ཧོ་ཏི, ཡཱ་དི་ས་ཀོ ཏེ་སཾ ས་རོ ཧོ་ཏི ཏཱ་དི་ས་ཀོ མ་ཡ྄ཧཾ ས་རོ ཧོ་ཏི. དྷ་མྨི་ཡཱ ཙ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་མི ས་མཱ་ད་པེ་མི ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་མི ས་མྤ་ཧཾ་སེ་མི. བྷཱ་ས་མཱ་ན་ཉྩ མཾ ན ཛཱ་ན་ནྟི – ‘ཀོ ནུ ཁོ ཨ་ཡཾ བྷཱ་ས་ཏི དེ་ཝོ ཝཱ མ་ནུ་སྶོ ཝཱ’ཏི. དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་ཏྭཱ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏྭཱ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡཱ་མི. ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏ་ཉྩ མཾ ན ཛཱ་ན་ནྟི – ‘ཀོ ནུ ཁོ ཨ་ཡཾ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏོ དེ་ཝོ ཝཱ མ་ནུ་སྶོ ཝཱ’ཏི. ཨི་མཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ པ་རི་སཱ’’ཏི. ན་ཝ་མཾ.

༡༠. བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སུ་ཏྟཾ

༧༠. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཝེ་སཱ་ལིཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པཱ་ཝི་སི. ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ག་ཎྷཱ་ཧི, ཨཱ་ན་ནྡ, ནི་སཱི་ད་ནཾ. ཡེ་ན ཙཱ་པཱ་ལཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ [པཱ་ཝཱ་ལ་ཙེ་ཏི་ཡཾ (སྱཱ.), ཙཱ་པཱ་ལ་ཙེ་ཏི་ཡཾ (པཱི. ཀ.)] ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶཱ་མ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ནི་སཱི་ད་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཡ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པི་ཊྛི་ཏོ པི་ཊྛི་ཏོ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷི.

ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཡེ་ན ཙཱ་པཱ་ལཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི. ནི་ས་ཛྫ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ར་མ་ཎཱི་ཡཱ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཝེ་སཱ་ལཱི, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ ཨུ་དེ་ནཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ གོ་ཏ་མ་ཀཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ ས་ཏྟ་མྦཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ བ་ཧུ་པུ་ཏྟ་ཀཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ; ར་མ་ཎཱི་ཡཾ སཱ་ར་ནྡ་དཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ ཙཱ་པཱ་ལཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ. ཡ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི, ཨཱ་ན་ནྡ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱ ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱ, ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ སོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཀ་པྤཾ ཝཱ ཏི་ཊྛེ་ཡྻ ཀ་པྤཱ་ཝ་སེ་སཾ ཝཱ. ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱ ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱ. ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཀ་པྤཾ ཝཱ ཏི་ཊྛེ་ཡྻ ཀ་པྤཱ་ཝ་སེ་སཾ ཝཱ’’ཏི. ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀེ ནི་མི་ཏྟེ ཀ་ཡི་ར་མཱ་ནེ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀེ ཨོ་བྷཱ་སེ ཀ་ཡི་ར་མཱ་ནེ ནཱ་ས་ཀྑི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏུཾ; ན བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཡཱ་ཙི – ‘‘ཏི་ཊྛ་ཏུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཀ་པྤཾ, ཏི་ཊྛ་ཏུ སུ་ག་ཏོ ཀ་པྤཾ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཧི་ཏཱ་ཡ བ་ཧུ་ཛ་ན་སུ་ཁཱ་ཡ ལོ་ཀཱ་ནུ་ཀ་མྤཱ་ཡ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ན’’ནྟི, ཡ་ཐཱ ཏཾ མཱ་རེ་ན པ་རི་ཡུ་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟོ.

དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ར་མ་ཎཱི་ཡཱ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཝེ་སཱ་ལཱི, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ ཨུ་དེ་ནཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ གོ་ཏ་མ་ཀཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ ས་ཏྟ་མྦཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ བ་ཧུ་པུ་ཏྟ་ཀཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ སཱ་ར་ནྡ་དཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ ཙཱ་པཱ་ལཾ ཙེ་ཏི་ཡཾ. ཡ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི, ཨཱ་ན་ནྡ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱ ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱ, ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ སོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཀ་པྤཾ ཝཱ ཏི་ཊྛེ་ཡྻ ཀ་པྤཱ་ཝ་སེ་སཾ ཝཱ. ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ…པེ… ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཀ་པྤཾ ཝཱ ཏི་ཊྛེ་ཡྻ ཀ་པྤཱ་ཝ་སེ་སཾ ཝཱ’’ཏི. ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀེ ནི་མི་ཏྟེ ཀ་ཡི་ར་མཱ་ནེ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀེ ཨོ་བྷཱ་སེ ཀ་ཡི་ར་མཱ་ནེ ནཱ་ས་ཀྑི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏུཾ; ན བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཡཱ་ཙི – ‘‘ཏི་ཊྛ་ཏུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཀ་པྤཾ, ཏི་ཊྛ་ཏུ སུ་ག་ཏོ ཀ་པྤཾ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཧི་ཏཱ་ཡ བ་ཧུ་ཛ་ན་སུ་ཁཱ་ཡ ལོ་ཀཱ་ནུ་ཀ་མྤཱ་ཡ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ན’’ནྟི, ཡ་ཐཱ ཏཾ མཱ་རེ་ན པ་རི་ཡུ་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟོ.

ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ག་ཙྪ ཏྭཾ [ག་ཙྪ ཁོ ཏྭཾ (སཾ. ནི. ༥.༨༢༢) ཨུ་དཱ. ༥༡ པ་སྶི་ཏ་བྦཾ], ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་སྶ དཱ་ནི ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་སཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐ ཁོ མཱ་རོ པཱ་པི་མཱ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟེ ཨཱ་ན་ནྡེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –

‘‘པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ སུ་ག་ཏོ. པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ཀཱ་ལོ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ནེ་སཱ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཝཱ་ཙཱ – ‘ན ཏཱ་ཝཱ་ཧཾ, པཱ་པི་མ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་སྶཱ་མི ཡཱ་ཝ མེ བྷི་ཀྑཱུ ན སཱ་ཝ་ཀཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཝི་ཡ་ཏྟཱ ཝི་ནཱི་ཏཱ ཝི་སཱ་ར་དཱ པ་ཏྟ་ཡོ་ག་ཀྑེ་མཱ [ཨི་དཾ པ་དཾ དཱི. ནི. ༢.༡༦༨ ཙ སཾ. ནི. ༥.༨༢༢ ཙ ན དི་སྶ་ཏི] བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ དྷ་མྨ་དྷ་རཱ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ སཱ་མཱི་ཙི་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་ཙཱ་རི་ནོ, ས་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་སྶ་ནྟི དེ་སེ་སྶ་ནྟི པ་ཉྙ་པེ་སྶ་ནྟི པ་ཊྛ་པེ་སྶ་ནྟི ཝི་ཝ་རི་སྶ་ནྟི ཝི་བྷ་ཛི་སྶ་ནྟི ཨུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་རི་སྶ་ནྟི ཨུ་པྤ་ནྣཾ པ་ར་པྤ་ཝཱ་དཾ ས་ཧ་དྷ་མྨེ་ན སུ་ནི་གྒ་ཧི་ཏཾ ནི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ས་པྤཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སྶ་ནྟཱི’ཏི. ཨེ་ཏ་ར་ཧི, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀཱ ཝི་ཡ་ཏྟཱ ཝི་ནཱི་ཏཱ ཝི་སཱ་ར་དཱ པ་ཏྟ་ཡོ་ག་ཀྑེ་མཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ དྷ་མྨ་དྷ་རཱ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ སཱ་མཱི་ཙི་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་ཙཱ་རི་ནོ, ས་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི དེ་སེ་ནྟི པ་ཉྙ་པེ་ནྟི པ་ཊྛ་པེ་ནྟི ཝི་ཝ་ར་ནྟི ཝི་བྷ་ཛ་ནྟི ཨུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་རོ་ནྟི ཨུ་པྤ་ནྣཾ པ་ར་པྤ་ཝཱ་དཾ ས་ཧ་དྷ་མྨེ་ན སུ་ནི་གྒ་ཧི་ཏཾ ནི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ས་པྤཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟི.

‘‘པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ སུ་ག་ཏོ. པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ཀཱ་ལོ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ནེ་སཱ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཝཱ་ཙཱ – ‘ན ཏཱ་ཝཱ་ཧཾ, པཱ་པི་མ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་སྶཱ་མི ཡཱ་ཝ མེ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ན སཱ་ཝི་ཀཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི…པེ… ཡཱ་ཝ མེ ཨུ་པཱ་ས་ཀཱ ན སཱ་ཝ་ཀཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི…པེ… ཡཱ་ཝ མེ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ ན སཱ་ཝི་ཀཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཝི་ཡ་ཏྟཱ ཝི་ནཱི་ཏཱ ཝི་སཱ་ར་དཱ པ་ཏྟ་ཡོ་ག་ཀྑེ་མཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ དྷ་མྨ་དྷ་རཱ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ སཱ་མཱི་ཙི་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་ཙཱ་རི་ནི་ཡོ, ས་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་སྶ་ནྟི དེ་སེ་སྶ་ནྟི པ་ཉྙ་པེ་སྶ་ནྟི པ་ཊྛ་པེ་སྶ་ནྟི ཝི་ཝ་རི་སྶ་ནྟི ཝི་བྷ་ཛི་སྶ་ནྟི ཨུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་རི་སྶ་ནྟི, ཨུ་པྤ་ནྣཾ པ་ར་པྤ་ཝཱ་དཾ ས་ཧ་དྷ་མྨེ་ན སུ་ནི་གྒ་ཧི་ཏཾ ནི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ས་པྤཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སྶ་ནྟཱི’ཏི. ཨེ་ཏ་ར་ཧི, བྷ་ནྟེ, ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝི་ཀཱ ཝི་ཡ་ཏྟཱ ཝི་ནཱི་ཏཱ ཝི་སཱ་ར་དཱ པ་ཏྟ་ཡོ་ག་ཀྑེ་མཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ དྷ་མྨ་དྷ་རཱ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ སཱ་མཱི་ཙི་པྤ་ཊི་པ་ནྣཱ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་ཙཱ་རི་ནི་ཡོ, ས་ཀཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀཾ ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི དེ་སེ་ནྟི པ་ཉྙ་པེ་ནྟི པ་ཊྛ་པེ་ནྟི ཝི་ཝ་ར་ནྟི ཝི་བྷ་ཛ་ནྟི ཨུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་རོ་ནྟི, ཨུ་པྤ་ནྣཾ པ་ར་པྤ་ཝཱ་དཾ ས་ཧ་དྷ་མྨེ་ན སུ་ནི་གྒ་ཧི་ཏཾ ནི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ས་པྤཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟི.

‘‘པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ སུ་ག་ཏོ. པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ཀཱ་ལོ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ. བྷཱ་སི་ཏཱ ཁོ པ་ནེ་སཱ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཝཱ་ཙཱ – ‘ན ཏཱ་ཝཱ་ཧཾ, པཱ་པི་མ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་སྶཱ་མི ཡཱ་ཝ མེ ཨི་དཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ན ཨི་དྡྷ་ཉྩེ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཕཱི་ཏ་ཉྩ ཝི་ཏྠཱ་རི་ཀཾ བཱ་ཧུ་ཛ་ཉྙཾ པུ་ཐུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཡཱ་ཝ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་ཧི སུ་པྤ་ཀཱ་སི་ཏ’ནྟི. ཨེ་ཏ་ར་ཧི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨི་དྡྷ་ཉྩེ་ཝ ཕཱི་ཏ་ཉྩ ཝི་ཏྠཱ་རི་ཀཾ བཱ་ཧུ་ཛ་ཉྙཾ པུ་ཐུ་བྷཱུ་ཏཾ, ཡཱ་ཝ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་ཧི སུ་པྤ་ཀཱ་སི་ཏཾ.

‘‘པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ, པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏུ སུ་ག་ཏོ. པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ཀཱ་ལོ དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ’’ཏི. ‘‘ཨ་པྤོ་སྶུ་ཀྐོ ཏྭཾ, པཱ་པི་མ, ཧོ་ཧི. ན་ཙི་རཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. ཨི་ཏོ ཏི་ཎྞཾ མཱ་སཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་སྶ་ཏཱི’’ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཙཱ་པཱ་ལེ ཙེ་ཏི་ཡེ ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ཨཱ་ཡུ་ས་ངྑཱ་རཾ ཨོ་སྶ་ཛི. ཨོ་སྶ་ཊྛེ ཙ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨཱ་ཡུ་ས་ངྑཱ་རེ མ་ཧཱ་བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལོ ཨ་ཧོ་སི བྷིཾ་ས་ན་ཀོ ས་ལོ་མ་ཧཾ་སོ, དེ་ཝ་དུ་ནྡུ་བྷི་ཡོ ཙ ཕ་ལིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཏཱ་ཡཾ ཝེ་ལཱ་ཡཾ ཨི་མཾ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི –

‘‘ཏུ་ལ་མ་ཏུ་ལ་ཉྩ ས་མྦྷ་ཝཾ, བྷ་ཝ་ས་ངྑཱ་ར་མ་ཝ་སྶ་ཛི མུ་ནི;

ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ར་ཏོ ས་མཱ་ཧི་ཏོ, ཨ་བྷི་ནྡི ཀ་ཝ་ཙ་མི་ཝ་ཏྟ་ས་མྦྷ་ཝ’’ནྟི.

ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་ན་ནྡ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧཱ ཝ་ཏཱ་ཡཾ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལོ; སུ་མ་ཧཱ ཝ་ཏཱ་ཡཾ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལོ བྷིཾ་ས་ན་ཀོ ས་ལོ་མ་ཧཾ་སོ, དེ་ཝ་དུ་ནྡུ་བྷི་ཡོ ཙ ཕ་ལིཾ་སུ. ཀོ ནུ ཁོ ཧེ་ཏུ, ཀོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱ’’ཏི?

ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘མ་ཧཱ ཝ་ཏཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལོ; སུ་མ་ཧཱ ཝ་ཏཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལོ བྷིཾ་ས་ན་ཀོ ས་ལོ་མ་ཧཾ་སོ, དེ་ཝ་དུ་ནྡུ་བྷི་ཡོ ཙ ཕ་ལིཾ་སུ. ཀོ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཧེ་ཏུ, ཀོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱ’’ཏི?

‘‘ཨ་ཊྛི་མེ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཧེ་ཏཱུ, ཨ་ཊྛ པ་ཙྩ་ཡཱ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི ཨུ་ད་ཀེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ; ཨུ་ད་ཀཾ ཝཱ་ཏེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཾ; ཝཱ་ཏོ ཨཱ་ཀཱ་ས་ཊྛོ ཧོ་ཏི. སོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་མ་ཡོ ཡཾ མ་ཧཱ་ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟི; མ་ཧཱ་ཝཱ་ཏཱ ཝཱ་ཡ་ནྟཱ ཨུ་ད་ཀཾ ཀ་མྤེ་ནྟི; ཨུ་ད་ཀཾ ཀ་མྤི་ཏཾ པ་ཐ་ཝིཾ ཀ་མྤེ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, པ་ཋ་མོ ཧེ་ཏུ, པ་ཋ་མོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་མ་ཎོ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ ཨི་དྡྷི་མཱ ཙེ་ཏོ་ཝ་སི་པྤ་ཏྟོ དེ་ཝ་ཏཱ ཝཱ མ་ཧི་དྡྷི་ཀཱ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ. ཏ་སྶ པ་རི་ཏྟཱ པ་ཐ་ཝཱི་ས་ཉྙཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ ཨཱ་པོ་ས་ཉྙཱ. སོ ཨི་མཾ པ་ཐ་ཝིཾ ཀ་མྤེ་ཏི ས་ངྐ་མྤེ་ཏི ས་མྤ་ཀ་མྤེ་ཏི ས་མྤ་ཝེ་དྷེ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, དུ་ཏི་ཡོ ཧེ་ཏུ, དུ་ཏི་ཡོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་དཱ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ ཏུ་སི་ཏཱ ཀཱ་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪིཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ཏི, ཏ་དཱ་ཡཾ པ་ཐ་ཝཱི ཀ་མྤ་ཏི ས་ངྐ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཀ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཝེ་དྷ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཏ་ཏི་ཡོ ཧེ་ཏུ; ཏ་ཏི་ཡོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་དཱ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪི་སྨཱ ནི་ཀྑ་མ་ཏི, ཏ་དཱ་ཡཾ པ་ཐ་ཝཱི ཀ་མྤ་ཏི ས་ངྐ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཀ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཝེ་དྷ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཙ་ཏུ་ཏྠོ ཧེ་ཏུ, ཙ་ཏུ་ཏྠོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་དཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ ཨ་བྷི་ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཏ་དཱ་ཡཾ པ་ཐ་ཝཱི ཀ་མྤ་ཏི ས་ངྐ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཀ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཝེ་དྷ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, པ་ཉྩ་མོ ཧེ་ཏུ, པ་ཉྩ་མོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་དཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏི, ཏ་དཱ་ཡཾ པ་ཐ་ཝཱི ཀ་མྤ་ཏི ས་ངྐ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཀ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཝེ་དྷ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཚ་ཊྛོ ཧེ་ཏུ, ཚ་ཊྛོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་དཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ཨཱ་ཡུ་ས་ངྑཱ་རཾ ཨོ་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཏ་དཱ་ཡཾ པ་ཐ་ཝཱི ཀ་མྤ་ཏི ས་ངྐ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཀ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཝེ་དྷ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་ཏྟ་མོ ཧེ་ཏུ, ས་ཏྟ་མོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ.

‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཡ་དཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ནུ་པཱ་དི་སེ་སཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, ཏ་དཱ་ཡཾ པ་ཐ་ཝཱི ཀ་མྤ་ཏི ས་ངྐ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཀ་མྤ་ཏི ས་མྤ་ཝེ་དྷ་ཏི. ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨ་ཊྛ་མོ ཧེ་ཏུ, ཨ་ཊྛ་མོ པ་ཙྩ་ཡོ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ. ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨ་ཊྛ ཧེ་ཏཱུ, ཨ་ཊྛ པ་ཙྩ་ཡཱ མ་ཧ་ཏོ བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱ’’ཏི. ད་ས་མཾ.

བྷཱུ་མི་ཙཱ་ལ་ཝ་གྒོ དུ་ཏི་ཡོ.