༡༠. ཨཱ་ནི་སཾ་ས་ཝ་གྒོ

༡. པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་སུ་ཏྟཾ

༩༦. ‘‘ཚ་ནྣཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ དུ་ལླ་བྷོ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ་སཾ ཚ་ནྣཾ? ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ཨ་ར་ཧ་ཏོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ དུ་ལླ་བྷོ ལོ་ཀ་སྨིཾ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་པྤ་ཝེ་དི་ཏ་སྶ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡ་སྶ དེ་སེ་ཏཱ པུ་གྒ་ལོ དུ་ལླ་བྷོ ལོ་ཀ་སྨིཾ, ཨ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏ་ནེ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏི དུ་ལླ་བྷཱ [པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ དུ་ལླ་བྷོ (སྱཱ.)] ལོ་ཀ་སྨིཾ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཝེ་ཀ་ལླ་ཏཱ དུ་ལླ་བྷཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ, ཨ་ཛ་ལ༹་ཏཱ ཨ་ནེ་ལ༹་མཱུ་ག་ཏཱ དུ་ལླ་བྷཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ, ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེ ཚ་ནྡོ [ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨ་ཙྪ་ནྡོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] དུ་ལླ་བྷོ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཨི་མེ་སཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ་ནྣཾ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ དུ་ལླ་བྷོ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. པ་ཋ་མཾ.

༢. ཨཱ་ནི་སཾ་ས་སུ་ཏྟཾ

༩༧. ‘‘ཚ་ཡི་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནི་སཾ་སཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ. ཀ་ཏ་མེ ཚ? ས་དྡྷ་མྨ་ནི་ཡ་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨ་པ་རི་ཧཱ་ན་དྷ་མྨོ ཧོ་ཏི, པ་རི་ཡ་ནྟ་ཀ་ཏ་སྶ དུ་ཀྑཾ ཧོ་ཏི [དུ་ཀྑཾ ན ཧོ་ཏི (སྱཱ. པཱི. ཀ.)], ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎེ་ན ཉཱ་ཎེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཧེ་ཏུ ཙ་སྶ སུ་དི་ཊྛོ, ཧེ་ཏུ་ས་མུ་པྤ་ནྣཱ ཙ དྷ་མྨཱ. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ ཨཱ་ནི་སཾ་སཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡཾ.

༣. ཨ་ནི་ཙྩ་སུ་ཏྟཾ

༩༨. ‘‘‘སོ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀ་ཉྩི ས་ངྑཱ་རཾ ནི་ཙྩ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ཨ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’ཏི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨ་ནོ་ཀྐ་མ་མཱ་ནོ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ ཝཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ [ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལཾ (ཀ.) པ་ཊི. མ. ༣.༣༦] ཝཱ ས་ཙྪི་ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི.

‘‘‘སོ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ [ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རཾ (སཱི. པཱི.)] ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’ཏི ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མ་མཱ་ནོ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ ཝཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཝཱ ས་ཙྪི་ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.

༤. དུ་ཀྑ་སུ་ཏྟཾ

༩༩. ‘‘སོ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀ་ཉྩི ས་ངྑཱ་རཾ སུ་ཁ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ…པེ… ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ དུ་ཀྑ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ…པེ… ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི’’. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.

༥. ཨ་ན་ཏྟ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༠. ‘‘སོ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀ་ཉྩི དྷ་མྨཾ ཨ་ཏྟ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ…པེ… ས་བྦ་དྷ་མྨེ [ས་བྦ་དྷ་མྨཾ (སཱི. པཱི.), ཀི་ཉྩི་དྷ་མྨཾ (ཀ.) པ་ཊི. མ. ༣.༣༦] ཨ་ན་ཏྟ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ…པེ… ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི’’. པ་ཉྩ་མཾ.

༦. ནི་བྦཱ་ན་སུ་ཏྟཾ

༡༠༡. ‘‘‘སོ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ནི་བྦཱ་ནཾ དུ་ཀྑ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ཨ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’ཏི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨ་ནོ་ཀྐ་མ་མཱ་ནོ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ ཝཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཝཱ ས་ཙྪི་ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏི.

‘‘‘སོ ཝ་ཏ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ནི་བྦཱ་ནཾ སུ་ཁ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ནྟོ ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’ཏི ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ་ཡ ཁ་ནྟི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’ཏི ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏི. ‘ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མ་མཱ་ནོ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ ཝཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཝཱ ས་ཙྪི་ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’ཏི ཋཱ་ན་མེ་ཏཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.

༧. ཨ་ན་ཝ་ཏྠི་ཏ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༢. ‘‘ཚ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནི་སཾ་སེ ས་མྤ་སྶ་མཱ་ནེ་ན ཨ་ལ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཨ་ནོ་དྷིཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཨ་ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ. ཀ་ཏ་མེ ཚ? ‘ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རཱ ཙ མེ ཨ་ན་ཝ་ཏྠི་ཏཱ [ཨ་ན་ཝ་ཊྛི་ཏ་ཏོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཁཱ་ཡི་སྶ་ནྟི, ས་བྦ་ལོ་ཀེ ཙ མེ མ་ནོ ནཱ་བྷི་ར་མི་སྶ་ཏི [ན ར་མི་སྶ་ཏི (ཀ.)], ས་བྦ་ལོ་ཀཱ ཙ མེ མ་ནོ ཝུ་ཊྛ་ཧི་སྶ་ཏི, ནི་བྦཱ་ན་པོ་ཎ་ཉྩ མེ མཱ་ན་སཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཙ མེ པ་ཧཱ་ནཾ ག་ཙྪི་སྶ་ནྟི [ག་ཙྪ་ནྟི (སྱཱ. པཱི. ཀ.)], པ་ར་མེ་ན ཙ སཱ་མ་ཉྙེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མཱི’ཏི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ ཨཱ་ནི་སཾ་སེ ས་མྤ་སྶ་མཱ་ནེ་ན ཨ་ལ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཨ་ནོ་དྷིཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཨ་ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུ’’ནྟི. ས་ཏྟ་མཾ.

༨. ཨུ་ཀྑི་ཏྟཱ་སི་ཀ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༣. ‘‘ཚ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནི་སཾ་སེ ས་མྤ་སྶ་མཱ་ནེ་ན ཨ་ལ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཨ་ནོ་དྷིཾ ཀ་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་ས་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ. ཀ་ཏ་མེ ཚ? ‘ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཙ མེ ནི་བྦི་ད་ས་ཉྙཱ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨུ་ཀྑི་ཏྟཱ་སི་ཀེ ཝ་དྷ་ཀེ. ས་བྦ་ལོ་ཀཱ ཙ མེ མ་ནོ ཝུ་ཊྛ་ཧི་སྶ་ཏི, ནི་བྦཱ་ནེ ཙ ས་ནྟ་ད་སྶཱ་ཝཱི བྷ་ཝི་སྶཱ་མི, ཨ་ནུ་ས་ཡཱ ཙ མེ ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཾ ག་ཙྪི་སྶ་ནྟི [ག་ཙྪ་ནྟི (པཱི. ཀ.)], ཀི་ཙྩ་ཀཱ་རཱི ཙ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི, ས་ཏྠཱ ཙ མེ པ་རི་ཙི་ཎྞོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི མེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ་ཡཱ’ཏི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ ཨཱ་ནི་སཾ་སེ ས་མྤ་སྶ་མཱ་ནེ་ན ཨ་ལ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཨ་ནོ་དྷིཾ ཀ་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་ས་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུ’’ནྟི. ཨ་ཊྛ་མཾ.

༩. ཨ་ཏ་མྨ་ཡ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༤. ‘‘ཚ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནི་སཾ་སེ ས་མྤ་སྶ་མཱ་ནེ་ན ཨ་ལ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་བྦ་དྷ་མྨེ་སུ ཨ་ནོ་དྷིཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ. ཀ་ཏ་མེ ཚ? ས་བྦ་ལོ་ཀེ ཙ ཨ་ཏ་མྨ་ཡོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི, ཨ་ཧ་ངྐཱ་རཱ ཙ མེ ཨུ་པ་རུ་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ནྟི, མ་མ་ངྐཱ་རཱ ཙ མེ ཨུ་པ་རུ་ཛ྄ཛྷི་སྶ་ནྟི, ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎེ་ན ཙ ཉཱ་ཎེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷ་ཝི་སྶཱ་མི, ཧེ་ཏུ ཙ མེ སུ་དི་ཊྛོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཧེ་ཏུ་ས་མུ་པྤ་ནྣཱ ཙ དྷ་མྨཱ. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ ཨཱ་ནི་སཾ་སེ ས་མྤ་སྶ་མཱ་ནེ་ན ཨ་ལ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་བྦ་དྷ་མྨེ་སུ ཨ་ནོ་དྷིཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུ’’ནྟི. ན་ཝ་མཾ.

༡༠. བྷ་ཝ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༥. ‘‘ཏ་ཡོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷ་ཝཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ བྷ་ཝཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ? ཀཱ་མ་བྷ་ཝོ, རཱུ་པ་བྷ་ཝོ, ཨ་རཱུ་པ་བྷ་ཝོ – ཨི་མེ ཏ་ཡོ བྷ་ཝཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མཱ་སུ ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ཡ – ཨི་མཱ་སུ ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ. ཡ་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨི་མེ ཏ་ཡོ བྷ་ཝཱ པ་ཧཱི་ནཱ ཧོ་ནྟི, ཨི་མཱ་སུ ཙ ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑོ ཧོ་ཏི – ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཙྪེ་ཙྪི ཏ་ཎྷཾ, ཝི་ཝ་ཏྟ་ཡི སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ, ས་མྨཱ མཱ་ནཱ་བྷི་ས་མ་ཡཱ ཨ་ནྟ་མ་ཀཱ་སི དུ་ཀྑ་སྶཱ’’ཏི. ད་ས་མཾ.

༡༡. ཏ་ཎྷཱ་སུ་ཏྟཾ

༡༠༦. ‘‘ཏི་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་ཎྷཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, ཏ་ཡོ ཙ མཱ་ནཱ. ཀ་ཏ་མཱ ཏི་སྶོ ཏ་ཎྷཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ? ཀཱ་མ་ཏ་ཎྷཱ, བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ, ཝི་བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ – ཨི་མཱ ཏི་སྶོ ཏ་ཎྷཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ མཱ་ནཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ? མཱ་ནོ, ཨོ་མཱ་ནོ, ཨ་ཏི་མཱ་ནོ – ཨི་མེ ཏ་ཡོ མཱ་ནཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ཡ་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨི་མཱ ཏི་སྶོ ཏ་ཎྷཱ པ་ཧཱི་ནཱ ཧོ་ནྟི, ཨི་མེ ཙ ཏ་ཡོ མཱ་ནཱ; ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཙྪེ་ཙྪི ཏ་ཎྷཾ, ཝི་ཝ་ཏྟ་ཡི སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ, ས་མྨཱ མཱ་ནཱ་བྷི་ས་མ་ཡཱ ཨ་ནྟ་མ་ཀཱ་སི དུ་ཀྑ་སྶཱ’’ཏི. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་མཾ.

ཨཱ་ནི་སཾ་ས་ཝ་གྒོ ད་ས་མོ. [པ་ཉྩ་མོ (སྱཱ. ཀ.)]