༤. ཨ་བྷ་ཡ་སུ་ཏྟཾ
༡༨༤. ཨ་ཐ ཁོ ཛཱ་ཎུ་སྶོ་ཎི བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཛཱ་ཎུ་སྶོ་ཎི བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘‘ཨ་ཧ་ཉྷི, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨེ་ཝཾ་ཝཱ་དཱི ཨེ་ཝཾ་དི་ཊྛི – ‘ན་ཏྠི ཡོ མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶཱ’’’ཏི. ‘‘ཨ་ཏྠི, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ བྷཱ་ཡ་ཏི, ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ; ཨ་ཏྠི པ་ན, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ བྷཱ་ཡ་ཏི, ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ? ཨི་དྷ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཀཱ་མེ་སུ ཨ་ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ཧོ་ཏི ཨ་ཝི་ག་ཏ་ཙྪ་ནྡོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་པེ་མོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་པི་པཱ་སོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་ཏ་ཎྷོ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘པི་ཡཱ ཝ་ཏ མཾ ཀཱ་མཱ ཛ་ཧི་སྶ་ནྟི, པི་ཡེ ཙཱ་ཧཾ ཀཱ་མེ ཛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’ཏི. སོ སོ་ཙ་ཏི ཀི་ལ་མ་ཏི པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ བྷཱ་ཡ་ཏི, ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཀཱ་ཡེ ཨ་ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ཧོ་ཏི ཨ་ཝི་ག་ཏ་ཙྪ་ནྡོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་པེ་མོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་པི་པཱ་སོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ ཨ་ཝི་ག་ཏ་ཏ་ཎྷོ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘པི་ཡོ ཝ་ཏ མཾ ཀཱ་ཡོ ཛ་ཧི་སྶ་ཏི, པི་ཡ་ཉྩཱ་ཧཾ ཀཱ་ཡཾ ཛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’ཏི. སོ སོ་ཙ་ཏི ཀི་ལ་མ་ཏི པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ བྷཱ་ཡ་ཏི, ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཨ་ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎོ ཧོ་ཏི ཨ་ཀ་ཏ་ཀུ་ས་ལོ ཨ་ཀ་ཏ་བྷཱི་རུ་ཏྟཱ་ཎོ ཀ་ཏ་པཱ་པོ ཀ་ཏ་ལུ་དྡོ ཀ་ཏ་ཀི་བྦི་སོ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཀ་ཏཾ ཝ་ཏ མེ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ, ཨ་ཀ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ, ཨ་ཀ་ཏཾ བྷཱི་རུ་ཏྟཱ་ཎཾ; ཀ་ཏཾ པཱ་པཾ, ཀ་ཏཾ ལུ་དྡཾ, ཀ་ཏཾ ཀི་བྦི་སཾ. ཡཱ་ཝ་ཏཱ, བྷོ, ཨ་ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ་ནཾ ཨ་ཀ་ཏ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ ཨ་ཀ་ཏ་བྷཱི་རུ་ཏྟཱ་ཎཱ་ནཾ ཀ་ཏ་པཱ་པཱ་ནཾ ཀ་ཏ་ལུ་དྡཱ་ནཾ ཀ་ཏ་ཀི་བྦི་སཱ་ནཾ ག་ཏི ཏཾ ག་ཏིཾ པེ་ཙྩ ག་ཙྪཱ་མཱི’ཏི. སོ སོ་ཙ་ཏི ཀི་ལ་མ་ཏི པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ བྷཱ་ཡ་ཏི, ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཀ་ངྑཱི ཧོ་ཏི ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱི ཨ་ནི་ཊྛ་ངྒ་ཏོ ས་དྡྷ་མྨེ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘ཀ་ངྑཱི ཝ་ཏ་མྷི ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱི ཨ་ནི་ཊྛ་ངྒ་ཏོ ས་དྡྷ་མྨེ’ཏི. སོ སོ་ཙ་ཏི ཀི་ལ་མ་ཏི པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ བྷཱ་ཡ་ཏི, ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ. ཨི་མེ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཙ་ཏྟཱ་རོ མ་ར་ཎ་དྷ་མྨཱ ས་མཱ་ནཱ བྷཱ་ཡ་ནྟི, ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ? ཨི་དྷ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཀཱ་མེ་སུ ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ཧོ་ཏི ཝི་ག་ཏ་ཙྪ་ནྡོ ཝི་ག་ཏ་པེ་མོ ཝི་ག་ཏ་པི་པཱ་སོ ཝི་ག་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ ཝི་ག་ཏ་ཏ་ཎྷོ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ན ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘པི་ཡཱ ཝ་ཏ མཾ ཀཱ་མཱ ཛ་ཧི་སྶ་ནྟི, པི་ཡེ ཙཱ་ཧཾ ཀཱ་མེ ཛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’ཏི. སོ ན སོ་ཙ་ཏི ན ཀི་ལ་མ་ཏི ན པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ན ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ན ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཀཱ་ཡེ ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ཧོ་ཏི ཝི་ག་ཏ་ཙྪ་ནྡོ ཝི་ག་ཏ་པེ་མོ ཝི་ག་ཏ་པི་པཱ་སོ ཝི་ག་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ ཝི་ག་ཏ་ཏ་ཎྷོ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ན ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘པི་ཡོ ཝ་ཏ མཾ ཀཱ་ཡོ ཛ་ཧི་སྶ་ཏི, པི་ཡ་ཉྩཱ་ཧཾ ཀཱ་ཡཾ ཛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’ཏི. སོ ན སོ་ཙ་ཏི ན ཀི་ལ་མ་ཏི ན པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ན ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ན ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཨ་ཀ་ཏ་པཱ་པོ ཧོ་ཏི ཨ་ཀ་ཏ་ལུ་དྡོ ཨ་ཀ་ཏ་ཀི་བྦི་སོ ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎོ ཀ་ཏ་ཀུ་ས་ལོ ཀ་ཏ་བྷཱི་རུ་ཏྟཱ་ཎོ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཀ་ཏཾ ཝ་ཏ མེ པཱ་པཾ, ཨ་ཀ་ཏཾ ལུ་དྡཾ, ཨ་ཀ་ཏཾ ཀི་བྦི་སཾ; ཀ་ཏཾ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ, ཀ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ, ཀ་ཏཾ བྷཱི་རུ་ཏྟཱ་ཎཾ. ཡཱ་ཝ་ཏཱ, བྷོ, ཨ་ཀ་ཏ་པཱ་པཱ་ནཾ ཨ་ཀ་ཏ་ལུ་དྡཱ་ནཾ ཨ་ཀ་ཏ་ཀི་བྦི་སཱ་ནཾ ཀ་ཏ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ་ནཾ ཀ་ཏ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ ཀ་ཏ་བྷཱི་རུ་ཏྟཱ་ཎཱ་ནཾ ག་ཏི ཏཾ ག་ཏིཾ པེ་ཙྩ ག་ཙྪཱ་མཱི’ཏི. སོ ན སོ་ཙ་ཏི ན ཀི་ལ་མ་ཏི ན པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ན ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ན ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ ཨ་ཀ་ངྑཱི ཧོ་ཏི ཨ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱི ནི་ཊྛ་ངྒ་ཏོ ས་དྡྷ་མྨེ. ཏ་མེ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ གཱ་ལ༹ྷོ རོ་གཱ་ཏ་ངྐོ ཕུ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་ལ༹ྷེ་ན རོ་གཱ་ཏ་ངྐེ་ན ཕུ་ཊྛ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཀ་ངྑཱི ཝ་ཏ་མྷི ཨ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱི ནི་ཊྛ་ངྒ་ཏོ ས་དྡྷ་མྨེ’ཏི. སོ ན སོ་ཙ་ཏི ན ཀི་ལ་མ་ཏི ན པ་རི་དེ་ཝ་ཏི, ན ཨུ་ར་ཏྟཱ་ལི༹ཾ ཀ་ནྡ་ཏི, ན ས་མྨོ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ར་ཎ་དྷ་མྨོ ས་མཱ་ནོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ར་ཎ་སྶ. ཨི་མེ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཙ་ཏྟཱ་རོ མ་ར་ཎ་དྷ་མྨཱ ས་མཱ་ནཱ ན བྷཱ་ཡ་ནྟི, ན ས་ནྟཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི མ་ར་ཎ་སྶཱ’’ཏི.
‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ…པེ… ཨུ་པཱ་ས་ཀཾ མཾ བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ དྷཱ་རེ་ཏུ ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ པཱ་ཎུ་པེ་ཏཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཏ’’ནྟི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.