(༡༡) ༡. ཝ་ལཱ་ཧ་ཀ་ཝ་གྒོ
༡. པ་ཋ་མ་ཝ་ལཱ་ཧ་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༡༠༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི. ‘‘བྷ་ད་ནྟེ’’ཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ཝ་སྶི་ཏཱ ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ, ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱུ་པ་མཱ [པུ. པ. ༡༥༧] པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ཝ་སྶི་ཏཱ ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ, ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ བྷཱ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཀ་ཏྟཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ག་ཛྫི་ཏཱ, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝ་སྶི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ནོ བྷཱ་སི་ཏཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝ་སྶི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ བྷཱ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཀ་ཏྟཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ [ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི (ཀ.)], ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ བྷཱ་སི་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི ཀ་ཏྟཱ ཙ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ [ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི (ཀ.)] ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. པ་ཋ་མཾ.
༢. དུ་ཏི་ཡ་ཝ་ལཱ་ཧ་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༡༠༢. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ཝ་སྶི་ཏཱ ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ, ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ཝ་སྶི་ཏཱ ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ, ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དྷ་མྨཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ག་ཛྫི་ཏཱ, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝ་སྶི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དྷ་མྨཾ ན པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝ་སྶི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ཝ་སྶི་ཏཱ, ནོ ག་ཛྫི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ དྷ་མྨཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ནེ་ཝ ག་ཛྫི་ཏཱ, ནོ ཝ་སྶི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དྷ་མྨཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ལཱ་ཧ་ཀོ ག་ཛྫི་ཏཱ ཙ ཝ་སྶི་ཏཱ ཙ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. ཀུ་མྦྷ་སུ་ཏྟཾ
༡༠༣. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀུ་མྦྷཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཏུ་ཙྪོ པི་ཧི་ཏོ, པཱུ་རོ ཝི་ཝ་ཊོ, ཏུ་ཙྪོ ཝི་ཝ་ཊོ, པཱུ་རོ པི་ཧི་ཏོ – ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཀུ་མྦྷཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཀུ་མྦྷཱུ་པ་མཱ [པུ. པ. ༡༦༠] པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཏུ་ཙྪོ པི་ཧི་ཏོ, པཱུ་རོ ཝི་ཝ་ཊོ, ཏུ་ཙྪོ ཝི་ཝ་ཊོ, པཱུ་རོ པི་ཧི་ཏོ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཏུ་ཙྪོ ཧོ་ཏི པི་ཧི་ཏོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཏུ་ཙྪོ ཧོ་ཏི པི་ཧི་ཏོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀུ་མྦྷོ ཏུ་ཙྪོ པི་ཧི་ཏོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པཱུ་རོ ཧོ་ཏི ཝི་ཝ་ཊོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ན པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པཱུ་རོ ཧོ་ཏི ཝི་ཝ་ཊོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀུ་མྦྷོ པཱུ་རོ ཝི་ཝ་ཊོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཏུ་ཙྪོ ཧོ་ཏི ཝི་ཝ་ཊོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ན པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཏུ་ཙྪོ ཧོ་ཏི ཝི་ཝ་ཊོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀུ་མྦྷོ ཏུ་ཙྪོ ཝི་ཝ་ཊོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པཱུ་རོ ཧོ་ཏི པི་ཧི་ཏོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པཱུ་རོ ཧོ་ཏི པི་ཧི་ཏོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀུ་མྦྷོ པཱུ་རོ པི་ཧི་ཏོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཀུ་མྦྷཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་ད་སུ་ཏྟཾ
༡༠༤. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ, ག་མྦྷཱི་རོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ, ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ, ག་མྦྷཱི་རོ ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ – ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དཱུ་པ་མཱ [པུ. པ. ༡༦༡] པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ, ག་མྦྷཱི་རོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ, ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ, ག་མྦྷཱི་རོ ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཧོ་ཏི ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཧོ་ཏི ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་མྦྷཱི་རོ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ན པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་མྦྷཱི་རོ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དོ ག་མྦྷཱི་རོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ན པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཧོ་ཏི ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ ཨུ་ཏྟཱ་ནོ་བྷཱ་སོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་མྦྷཱི་རོ ཧོ་ཏི ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ག་མྦྷཱི་རོ ཧོ་ཏི ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དོ ག་མྦྷཱི་རོ ག་མྦྷཱི་རོ་བྷཱ་སོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨུ་ད་ཀ་ར་ཧ་དཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ཨ་མྦ་སུ་ཏྟཾ
༡༠༥. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་མྦཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི? ཨཱ་མཾ པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞི [པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི (པུ. པ. ༡༥༩)], པ་ཀྐཾ ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞི [ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞཱི (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)], ཨཱ་མཾ ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞི, པ་ཀྐཾ པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞི – ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་མྦཱ་ནི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་མྦཱུ་པ་མཱ [པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི (པུ. པ. ༡༥༩)] པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཨཱ་མོ པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི, པ་ཀྐོ ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞཱི, ཨཱ་མོ ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞཱི, པ་ཀྐོ པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་མོ ཧོ་ཏི པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་མོ ཧོ་ཏི པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་མྦཾ ཨཱ་མཾ པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞི; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཀྐོ ཧོ་ཏི ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞཱི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ན པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཀྐོ ཧོ་ཏི ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞཱི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་མྦཾ པ་ཀྐཾ ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞི; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་མོ ཧོ་ཏི ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞཱི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ན པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་མོ ཧོ་ཏི ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞཱི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་མྦཾ ཨཱ་མཾ ཨཱ་མ་ཝ་ཎྞི; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཀྐོ ཧོ་ཏི པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟཾ ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏཾ ཝི་ལོ་ཀི་ཏཾ ས་མི་ཉྫི་ཏཾ པ་སཱ་རི་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཀྐོ ཧོ་ཏི པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞཱི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་མྦཾ པ་ཀྐཾ པ་ཀྐ་ཝ་ཎྞི; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་མྦཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. པ་ཉྩ་མཾ.
༦. དུ་ཏི་ཡ་ཨ་མྦ་སུ་ཏྟཾ
(ཚ་ཊྛཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ད་སྶི་ཏཾ, པཱ་ལི༹་པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ པ་ན ཀ་ཏྠ་ཙི་པི ན དི་སྶ་ཏི.) [( ) ‘‘ཚ་ཊྛཾ ཨུ་ཀྐཱ་ན་ཏྠ་མེ་ཝཱ’’ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ད་སྶི་ཏཾ, པཱ་ལི༹་པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ པ་ན ཀ་ཏྠ་ཙི་པི ན དི་སྶ་ཏི. ‘‘… ཨཱ་མཾ པ་ཀྐོ་བྷཱ་སཾ, པ་ཀྐཾ ཨཱ་མོ་བྷཱ་ས’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ པཱ་ཋོ བྷ་ཝེ་ཡྻ]
༧. མཱུ་སི་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༡༠༧. ‘‘ཙ་ཏ་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱུ་སི་ཀཱ. ཀ་ཏ་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ? གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ནོ ཝ་སི་ཏཱ, ཝ་སི་ཏཱ ནོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ, ནེ་ཝ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ནོ ཝ་སི་ཏཱ, གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཙ ཝ་སི་ཏཱ ཙ – ཨི་མཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏ་སྶོ མཱུ་སི་ཀཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱུ་སི་ཀཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ནོ ཝ་སི་ཏཱ, ཝ་སི་ཏཱ ནོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ, ནེ་ཝ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ནོ ཝ་སི་ཏཱ, གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཙ ཝ་སི་ཏཱ ཙ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི ནོ ཝ་སི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དྷ་མྨཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱུ་སི་ཀཱ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ, ནོ ཝ་སི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དྷ་མྨཾ ན པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱུ་སི་ཀཱ ཝ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ, པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི ནོ ཝ་སི་ཏཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དྷ་མྨཾ ན པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སི་ཏཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱུ་སི་ཀཱ ནེ་ཝ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝ་སི་ཏཱ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་སི་ཏཱ ཙ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དྷ་མྨཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎཱ་ཏི – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཾ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་སི་ཏཱ ཙ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱུ་སི་ཀཱ གཱ་དྷཾ ཀ་ཏྟཱ ཙ ཧོ་ཏི ཝ་སི་ཏཱ ཙ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱུ་སི་ཀཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. ས་ཏྟ་མཾ.
༨. བ་ལཱི་བ་དྡ་སུ་ཏྟཾ
༡༠༨. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བ་ལཱི་བ་དྡཱ [བ་ལི་ཝ་དྡཱ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.), བ་ལི་བ་དྡྷཱ (ཀ.) པུ. པ. ༡༦༢]. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ, པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ནོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ, ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ, ནེ་ཝ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ – ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ བ་ལཱི་བ་དྡཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ བ་ལཱི་བ་དྡཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ, པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ནོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ, ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ, ནེ་ཝ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཧོ་ཏི, ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ས་ཀ་པ་རི་སཾ ཨུ་བྦེ་ཛེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ པ་ར་པ་རི་སཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཧོ་ཏི, ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བ་ལཱི་བ་དྡོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ, ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཧོ་ཏི, ནོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ པ་ར་པ་རི་སཾ ཨུ་བྦེ་ཛེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ ས་ཀ་པ་རི་སཾ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཧོ་ཏི, ནོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བ་ལཱི་བ་དྡོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ, ནོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ ཧོ་ཏི པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ས་ཀ་པ་རི་སཾ ཨུ་བྦེ་ཛེ་ཏཱ ཧོ་ཏི པ་ར་པ་རི་ས་ཉྩ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ ཧོ་ཏི པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བ་ལཱི་བ་དྡོ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཙ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཧོ་ཏི ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ ས་ཀ་པ་རི་སཾ ཨུ་བྦེ་ཛེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ནོ པ་ར་པ་རི་ས་ཉྩ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ ཧོ་ཏི, ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བ་ལཱི་བ་དྡོ ནེ་ཝ ས་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ, ནོ པ་ར་ག་ཝ་ཙ་ཎྜོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ བ་ལཱི་བ་དྡཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. རུ་ཀྑ་སུ་ཏྟཾ
༡༠༩. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རུ་ཀྑཱ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཕེ་གྒུ ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ, ཕེ་གྒུ སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ, སཱ་རོ ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ, སཱ་རོ སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ – ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ རུ་ཀྑཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ རུ་ཀྑཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཕེ་གྒུ ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ, ཕེ་གྒུ སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ, སཱ་རོ ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ, སཱ་རོ སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཕེ་གྒུ ཧོ་ཏི ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དུ་སྶཱི་ལོ ཧོ་ཏི པཱ་པ་དྷ་མྨོ; པ་རི་སཱ་པི་སྶ ཧོ་ཏི དུ་སྶཱི་ལཱ པཱ་པ་དྷ་མྨཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཕེ་གྒུ ཧོ་ཏི ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རུ་ཀྑོ ཕེ་གྒུ ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཕེ་གྒུ ཧོ་ཏི སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ དུ་སྶཱི་ལོ ཧོ་ཏི པཱ་པ་དྷ་མྨོ; པ་རི་སཱ ཙ ཁྭ་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་ཝ་ཏཱི ཀ་ལྱཱ་ཎ་དྷ་མྨཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཕེ་གྒུ ཧོ་ཏི སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རུ་ཀྑོ ཕེ་གྒུ སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ སཱ་རོ ཧོ་ཏི ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི ཀ་ལྱཱ་ཎ་དྷ་མྨོ; པ་རི་སཱ ཙ ཁྭ་སྶ ཧོ་ཏི དུ་སྶཱི་ལཱ པཱ་པ་དྷ་མྨཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ སཱ་རོ ཧོ་ཏི ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རུ་ཀྑོ སཱ་རོ ཕེ་གྒུ་པ་རི་ཝཱ་རོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ སཱ་རོ ཧོ་ཏི སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ? ཨི་དྷ བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི ཀ་ལྱཱ་ཎ་དྷ་མྨོ; པ་རི་སཱ་པི་སྶ ཧོ་ཏི སཱི་ལ་ཝ་ཏཱི ཀ་ལྱཱ་ཎ་དྷ་མྨཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ སཱ་རོ ཧོ་ཏི སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, རུ་ཀྑོ སཱ་རོ སཱ་ར་པ་རི་ཝཱ་རོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ རུ་ཀྑཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི [པུ. པ. ༡༧༠]. ན་ཝ་མཾ.
༡༠. ཨཱ་སཱི་ཝི་ས་སུ་ཏྟཾ
༡༡༠. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་སཱི་ཝི་སཱ [ཨཱ་སི་ཝི་སཱ (ཀ.) པུ. པ. ༡༦༣]. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ན གྷོ་ར་ཝི་སོ, གྷོ་ར་ཝི་སོ ན ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ, ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཙ གྷོ་ར་ཝི་སོ ཙ, ནེ་ཝཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ན གྷོ་ར་ཝི་སོ – ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་སཱི་ཝི་སཱ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་སཱི་ཝི་སཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ན གྷོ་ར་ཝི་སོ, གྷོ་ར་ཝི་སོ ན ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ, ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཙ གྷོ་ར་ཝི་སོ ཙ, ནེ་ཝཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ན གྷོ་ར་ཝི་སོ.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཧོ་ཏི, ན གྷོ་ར་ཝི་སོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་བྷི་ཎྷཾ ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. སོ ཙ ཁྭ་སྶ ཀོ་དྷོ [ཀོ་པོ (ཀ.) པུ. པ. ༡༦༣] ན དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ནུ་སེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཧོ་ཏི, ན གྷོ་ར་ཝི་སོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་སཱི་ཝི་སོ ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ, ན གྷོ་ར་ཝི་སོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ གྷོ་ར་ཝི་སོ ཧོ་ཏི, ན ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ན ཧེ་ཝ ཁོ ཨ་བྷི་ཎྷཾ ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. སོ ཙ ཁྭ་སྶ ཀོ་དྷོ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ནུ་སེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ གྷོ་ར་ཝི་སོ ཧོ་ཏི, ན ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་སཱི་ཝི་སོ གྷོ་ར་ཝི་སོ, ན ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཙ ཧོ་ཏི གྷོ་ར་ཝི་སོ ཙ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་བྷི་ཎྷཾ ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. སོ ཙ ཁྭ་སྶ ཀོ་དྷོ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ནུ་སེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཙ ཧོ་ཏི གྷོ་ར་ཝི་སོ ཙ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་སཱི་ཝི་སོ ཨཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཙ གྷོ་ར་ཝི་སོ ཙ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཧོ་ཏི ན གྷོ་ར་ཝི་སོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ན ཧེ་ཝ ཁོ ཨ་བྷི་ཎྷཾ ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. སོ ཙ ཁྭ་སྶ ཀོ་དྷོ ན དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ནུ་སེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ཧོ་ཏི, ན གྷོ་ར་ཝི་སོ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་སཱི་ཝི་སོ ནེ་ཝཱ་ག་ཏ་ཝི་སོ ན གྷོ་ར་ཝི་སོ; ཏ་ཐཱུ་པ་མཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དཱ་མི. ཨི་མེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་སཱི་ཝི་སཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. ད་ས་མཾ.
ཝ་ལཱ་ཧ་ཀ་ཝ་གྒོ པ་ཋ་མོ.