(༩) ༤. ས་མ་ཎ་ཝ་གྒོ

༡. ས་མ་ཎ་སུ་ཏྟཾ

༨༢. ‘‘ཏཱི་ཎི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ཎ་སྶ ས་མ་ཎི་ཡཱ་ནི ས་མ་ཎ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནཾ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནཾ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནཾ – ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཎི ས་མ་ཎ་སྶ ས་མ་ཎི་ཡཱ་ནི ས་མ་ཎ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་ནི.

‘‘ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཝཾ སི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཏི་བྦོ ནོ ཚ་ནྡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནེ, ཏི་བྦོ ནོ ཚ་ནྡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནེ, ཏི་བྦོ ནོ ཚ་ནྡོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནེ’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཝོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑི་ཏ་བྦ’’ནྟི. པ་ཋ་མཾ.

༢. ག་དྲ་བྷ་སུ་ཏྟཾ

༨༣. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ག་དྲ་བྷོ གོ་ག་ཎཾ པི་ཊྛི་ཏོ པི་ཊྛི་ཏོ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷོ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཧ་མྤི ད་མྨོ, ཨ་ཧ་མྤི ད་མྨོ’ཏི [ཨ་ཧ་མྤི གོ ཨ་མྷཱ ཨ་ཧ་མྤི གོ ཨ་མྷཱ་ཏི (སཱི.), ཨ་ཧ་མྤི ཨ་མྷཱ ཨ་ཧ་མྤི ཨ་མྷཱ་ཏི (སྱཱ. ཀཾ. པཱི.), ཨ་ཧ་མྤི གོ ཨ་ཧ་མྤི གོ་ཏི (?)]. ཏ་སྶ ན ཏཱ་དི་སོ ཝ་ཎྞོ ཧོ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི གུ་ནྣཾ, ན ཏཱ་དི་སོ ས་རོ ཧོ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི གུ་ནྣཾ, ན ཏཱ་དི་སཾ པ་དཾ ཧོ་ཏི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི གུ་ནྣཾ. སོ གོ་ག་ཎཾ་ཡེ་ཝ པི་ཊྛི་ཏོ པི་ཊྛི་ཏོ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷོ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཧ་མྤི ད་མྨོ, ཨ་ཧ་མྤི ད་མྨོ’’’ཏི.

‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པི་ཊྛི་ཏོ པི་ཊྛི་ཏོ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷོ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཧ་མྤི བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཧ་མྤི བྷི་ཀྑཱུ’ཏི. ཏ་སྶ ན ཏཱ་དི་སོ ཚ་ནྡོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནེ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨ་ཉྙེ་སཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ, ན ཏཱ་དི་སོ ཚ་ནྡོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནེ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨ་ཉྙེ་སཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ, ན ཏཱ་དི་སོ ཚ་ནྡོ ཧོ་ཏི ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནེ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨ་ཉྙེ་སཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ. སོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ་ཡེ་ཝ པི་ཊྛི་ཏོ པི་ཊྛི་ཏོ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷོ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཧ་མྤི བྷི་ཀྑུ, ཨ་ཧ་མྤི བྷི་ཀྑཱུ’’’ཏི.

༣. ཁེ་ཏྟ་སུ་ཏྟཾ

༨༤. ‘‘ཏཱི་ཎི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་སྶ་ཀ་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ པུ་བྦེ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་སྶ་ཀོ ག་ཧ་པ་ཏི པ་ཊི་ཀ་ཙྩེ་ཝ [པ་ཊི་ག་ཙྩེ་ཝ (སཱི. པཱི.)] ཁེ་ཏྟཾ སུ་ཀ་ཊྛཾ ཀ་རོ་ཏི སུ་མ་ཏི་ཀ་ཏཾ [སུ་མ་ཏྟི་ཀ་ཏཾ (ཀ.), ཨེ་ཏྠ མ་ཏི་ས་དྡོ ཀ་ཊྛ་ཁེ་ཏྟ་སྶ ས་མཱི་ཀ་ར་ཎ་སཱ་དྷ་ནེ དཱ་རུ་བྷ་ཎྜེ ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ས་ཀྐ་ཏ་ཨ་བྷི་དྷཱ་ནེ་སུ ཨཱ་ག་ཏཾ. ཏཾ ‘‘མ་ཏི་ཡཱ སུ་ཊྛུ ས་མཱི་ཀ་ཏ’’ནྟི ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ ས་མེ་ཏི]. པ་ཊི་ཀ་ཙྩེ་ཝ ཁེ་ཏྟཾ སུ་ཀ་ཊྛཾ ཀ་རི་ཏྭཱ སུ་མ་ཏི་ཀ་ཏཾ ཀཱ་ལེ་ན བཱི་ཛཱ་ནི པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་ཏི. ཀཱ་ལེ་ན བཱི་ཛཱ་ནི པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ས་མ་ཡེ་ན ཨུ་ད་ཀཾ ཨ་བྷི་ནེ་ཏི་པི ཨ་པ་ནེ་ཏི་པི. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཎི ཀ་སྶ་ཀ་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ པུ་བྦེ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་ནི.

‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཎི་མཱ་ནི བྷི་ཀྑུ་སྶ པུ་བྦེ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནཾ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནཾ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ནཾ – ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཎི བྷི་ཀྑུ་སྶ པུ་བྦེ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་ནི.

༤. ཝ་ཛྫི་པུ་ཏྟ་སུ་ཏྟཾ

༨༥. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཝ་ཛྫི་པུ་ཏྟ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ ཝ་ཛྫི་པུ་ཏྟ་ཀོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སཱ་དྷི་ཀ་མི་དཾ, བྷ་ནྟེ, དི་ཡ་ཌྜྷ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ས་ཏཾ [དི་ཡ་ཌྜྷཾ སི་ཀྑཱ་པ་ད་ས་ཏཾ (སཱི.)] ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ ཨུ་དྡེ་སཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི. ནཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏྠ ས་ཀྐོ་མི སི་ཀྑི་ཏུ’’ནྟི. ‘‘ས་ཀྑི་སྶ་སི པ་ན ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑི་ཏུཾ – ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ཡ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ཡཱ’’ཏི? ‘‘ས་ཀྐོ་མ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑི་ཏུཾ – ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཏཱི་སུ སི་ཀྑཱ་སུ སི་ཀྑ་སྶུ – ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ་ཡ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ་ཡ’’.

‘‘ཡ་ཏོ ཁོ ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཨ་དྷི་སཱི་ལ་མྤི སི་ཀྑི་སྶ་སི, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་མྤི སི་ཀྑི་སྶ་སི, ཨ་དྷི་པ་ཉྙ་མྤི སི་ཀྑི་སྶ་སི, ཏ་སྶ ཏུ་ཡ྄ཧཾ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་སཱི་ལ་མྤི སི་ཀྑ་ཏོ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་མྤི སི་ཀྑ་ཏོ ཨ་དྷི་པ་ཉྙ་མྤི སི་ཀྑ་ཏོ རཱ་གོ པ་ཧཱི་ཡི་སྶ་ཏི, དོ་སོ པ་ཧཱི་ཡི་སྶ་ཏི, མོ་ཧོ པ་ཧཱི་ཡི་སྶ་ཏི. སོ ཏྭཾ རཱ་ག་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ དོ་ས་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ མོ་ཧ་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ ཡཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ ན ཏཾ ཀ་རི་སྶ་སི, ཡཾ པཱ་པཾ ན ཏཾ སེ་ཝི་སྶ་སཱི’’ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་དྷི་སཱི་ལ་མྤི སི་ཀྑི, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་མྤི སི་ཀྑི, ཨ་དྷི་པ་ཉྙ་མྤི སི་ཀྑི. ཏ་སྶ ཨ་དྷི་སཱི་ལ་མྤི སི་ཀྑ་ཏོ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་མྤི སི་ཀྑ་ཏོ ཨ་དྷི་པ་ཉྙ་མྤི སི་ཀྑ་ཏོ རཱ་གོ པ་ཧཱི་ཡི, དོ་སོ པ་ཧཱི་ཡི, མོ་ཧོ པ་ཧཱི་ཡི. སོ རཱ་ག་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ དོ་ས་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ མོ་ཧ་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ ཡཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ ཏཾ ནཱ་ཀཱ་སི, ཡཾ པཱ་པཾ ཏཾ ན སེ་ཝཱི་ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.

༥. སེ་ཀྑ་སུ་ཏྟཾ

༨༦. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –

‘‘‘སེ་ཁོ, སེ་ཁོ’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སེ་ཁོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘སི་ཀྑ་ཏཱི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ཏ་སྨཱ སེ་ཁོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཉྩ སི་ཀྑ་ཏི? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་མྤི སི་ཀྑ་ཏི, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་མྤི སི་ཀྑ་ཏི, ཨ་དྷི་པ་ཉྙ་མྤི སི་ཀྑ་ཏི. སི་ཀྑ་ཏཱི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ཏ་སྨཱ སེ་ཁོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི.

‘‘སེ་ཁ་སྶ སི་ཀྑ་མཱ་ན་སྶ, ཨུ་ཛུ་མ་གྒཱ་ནུ་སཱ་རི་ནོ;

ཁ་ཡ་སྨིཾ པ་ཋ་མཾ ཉཱ་ཎཾ, ཏ་ཏོ ཨ་ཉྙཱ ཨ་ན་ནྟ་རཱ.

‘‘ཏ་ཏོ ཨ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟ་སྶ [ཨ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ (ཀ.)], ཉཱ་ཎཾ ཝེ [ཉཱ་ཎ་ཉྩ (ཀ.)] ཧོ་ཏི ཏཱ་དི་ནོ;

ཨ་ཀུ་པྤཱ མེ ཝི་མུ་ཏྟཱི་ཏི, བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཀྑ་ཡེ’’ཏི. པ་ཉྩ་མཾ; ( ) [(ཨ་ཊྛ་མཾ བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ) (ཀ.)]

༦. པ་ཋ་མ་སི་ཀྑཱ་སུ་ཏྟཾ

༨༧. ‘‘སཱ་དྷི་ཀ་མི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དི་ཡ་ཌྜྷ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ས་ཏཾ ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ ཨུ་དྡེ་སཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི, ཡ་ཏྠ ཨ་ཏྟ་ཀཱ་མཱ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ སི་ཀྑ་ནྟི. ཏི་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ ཡ་ཏྠེ་ཏཾ ས་བྦཾ ས་མོ་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི. ཀ་ཏ་མཱ ཏི་སྶོ? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ – ཨི་མཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་སྶོ སི་ཀྑཱ, ཡ་ཏྠེ་ཏཾ ས་བྦཾ ས་མོ་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལེ་སུ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི ས་མཱ་དྷི་སྨིཾ མ་ཏྟ་སོ ཀཱ་རཱི པ་ཉྙཱ་ཡ མ་ཏྟ་སོ ཀཱ་རཱི. སོ ཡཱ་ནི ཏཱ་ནི ཁུ་དྡཱ་ནུ་ཁུ་དྡ་ཀཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཏཱ་ནི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏི་པི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ན ཧི མེ་ཏྠ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་བྷ་བྦ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཡཱ་ནི ཙ ཁོ ཏཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཀཱ་ནི བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སཱ་རུ་པྤཱ་ནི ཏ་ཏྠ དྷུ་ཝ་སཱི་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཋི་ཏ་སཱི་ལོ ཙ, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. སོ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧཱ་ནཾ ཏ་ནུ་ཏྟཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཧོ་ཏི, ས་ཀི་དེ་ཝ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལེ་སུ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི ས་མཱ་དྷི་སྨིཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི པ་ཉྙཱ་ཡ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི. སོ ཡཱ་ནི ཏཱ་ནི ཁུ་དྡཱ་ནུ་ཁུ་དྡ་ཀཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཏཱ་ནི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏི་པི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ན ཧི མེ་ཏྠ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་བྷ་བྦ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཡཱ་ནི ཙ ཁོ ཏཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཀཱ་ནི བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སཱ་རུ་པྤཱ་ནི ཏ་ཏྠ དྷུ་ཝ་སཱི་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཋི་ཏ་སཱི་ལོ ཙ, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. སོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི.

‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་དེ་སཾ པ་དེ་ས་ཀཱ་རཱི ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏི པ་རི་པཱུ་རཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི. ཨ་ཝ་ཉྫྷཱ་ནི ཏྭེ་ཝཱ་ཧཾ [ཨ་ཝ་ཉྩུ་ཝ་ནེ་ཝཱ་ཧཾ (ཀ.)], བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.

༧. དུ་ཏི་ཡ་སི་ཀྑཱ་སུ་ཏྟཾ

༨༨. ‘‘སཱ་དྷི་ཀ་མི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དི་ཡ་ཌྜྷ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ས་ཏཾ ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ ཨུ་དྡེ་སཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི ཡ་ཏྠ ཨ་ཏྟ་ཀཱ་མཱ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ སི་ཀྑ་ནྟི. ཏི་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ ཡ་ཏྠེ་ཏཾ ས་བྦཾ ས་མོ་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི. ཀ་ཏ་མཱ ཏི་སྶོ? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ – ཨི་མཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་སྶོ སི་ཀྑཱ ཡ་ཏྠེ་ཏཾ ས་བྦཾ ས་མོ་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལེ་སུ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི ས་མཱ་དྷི་སྨིཾ མ་ཏྟ་སོ ཀཱ་རཱི པ་ཉྙཱ་ཡ མ་ཏྟ་སོ ཀཱ་རཱི. སོ ཡཱ་ནི ཏཱ་ནི ཁུ་དྡཱ་ནུ་ཁུ་དྡ་ཀཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཏཱ་ནི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏི་པི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ན ཧི མེ་ཏྠ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་བྷ་བྦ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཡཱ་ནི ཙ ཁོ ཏཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཀཱ་ནི བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སཱ་རུ་པྤཱ་ནི ཏ་ཏྠ དྷུ་ཝ་སཱི་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཋི་ཏ་སཱི་ལོ ཙ, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. སོ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ ཧོ་ཏི. ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མཾ དེ་ཝེ ཙ མ་ནུ་སྶེ ཙ ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི. སོ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ ཧོ་ཏི, དྭེ ཝཱ ཏཱི་ཎི ཝཱ ཀུ་ལཱ་ནི ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི. སོ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨེ་ཀ་བཱི་ཛཱི ཧོ་ཏི, ཨེ་ཀཾ་ཡེ་ཝ མཱ་ནུ་ས་ཀཾ བྷ་ཝཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི. སོ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧཱ་ནཾ ཏ་ནུ་ཏྟཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཧོ་ཏི, ས་ཀི་དེ་ཝ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལེ་སུ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི ས་མཱ་དྷི་སྨིཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི པ་ཉྙཱ་ཡ མ་ཏྟ་སོ ཀཱ་རཱི. སོ ཡཱ་ནི ཏཱ་ནི ཁུ་དྡཱ་ནུ་ཁུ་དྡ་ཀཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཏཱ་ནི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏི་པི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ན ཧི མེ་ཏྠ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་བྷ་བྦ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཡཱ་ནི ཙ ཁོ ཏཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཀཱ་ནི བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སཱ་རུ་པྤཱ་ནི ཏ་ཏྠ དྷུ་ཝ་སཱི་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཋི་ཏ་སཱི་ལོ ཙ, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. སོ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི. སོ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི. སོ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི. སོ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི. སོ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི.

‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལེ་སུ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི ས་མཱ་དྷི་སྨིཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི པ་ཉྙཱ་ཡ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི. སོ ཡཱ་ནི ཏཱ་ནི དྷུ་ཝ་སཱི་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཋི་ཏ་སཱི་ལོ ཙ, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. སོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི.

‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་དེ་སཾ པ་དེ་ས་ཀཱ་རཱི ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏི, པ་རི་པཱུ་རཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི, ཨ་ཝ་ཉྫྷཱ་ནི ཏྭེ་ཝཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.

༨. ཏ་ཏི་ཡ་སི་ཀྑཱ་སུ་ཏྟཾ

༨༩. ‘‘སཱ་དྷི་ཀ་མི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དི་ཡ་ཌྜྷ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ས་ཏཾ ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ ཨུ་དྡེ་སཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི ཡ་ཏྠ ཨ་ཏྟ་ཀཱ་མཱ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ སི་ཀྑ་ནྟི. ཏི་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ ཡ་ཏྠེ་ཏཾ ས་བྦཾ ས་མོ་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི. ཀ་ཏ་མཱ ཏི་སྶོ? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ – ཨི་མཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་སྶོ སི་ཀྑཱ ཡ་ཏྠེ་ཏཾ ས་བྦཾ ས་མོ་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལེ་སུ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི ས་མཱ་དྷི་སྨིཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི པ་ཉྙཱ་ཡ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི. སོ ཡཱ་ནི ཏཱ་ནི ཁུ་དྡཱ་ནུ་ཁུ་དྡ་ཀཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཏཱ་ནི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི་པི ཝུ་ཊྛཱ་ཏི་པི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ན ཧི མེ་ཏྠ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་བྷ་བྦ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཡཱ་ནི ཙ ཁོ ཏཱ་ནི སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཀཱ་ནི བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སཱ་རུ་པྤཱ་ནི ཏ་ཏྠ དྷུ་ཝ་སཱི་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཋི་ཏ་སཱི་ལོ ཙ, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. སོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཧོ་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཧོ་ཏི ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ, རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧཱ་ནཾ ཏ་ནུ་ཏྟཱ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཧོ་ཏི, ས་ཀི་དེ་ཝ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨེ་ཀ་བཱི་ཛཱི ཧོ་ཏི, ཨེ་ཀཾ་ཡེ་ཝ མཱ་ནུ་ས་ཀཾ བྷ་ཝཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ ཧོ་ཏི, དྭེ ཝཱ ཏཱི་ཎི ཝཱ ཀུ་ལཱ་ནི ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི. ཏཾ ཝཱ པ་ན ཨ་ན་བྷི་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཾ ཏི་ཎྞཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ ཧོ་ཏི, ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མཾ དེ་ཝེ ཙ མ་ནུ་སྶེ ཙ ས་ནྡྷཱ་ཝི་ཏྭཱ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི.

‘‘ཨི་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་རི་པཱུ་རཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏི པ་དེ་སཾ པ་དེ་ས་ཀཱ་རཱི. ཨ་ཝ་ཉྫྷཱ་ནི་ཏྭེ་ཝཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི. ཨ་ཊྛ་མཾ.

༩. པ་ཋ་མ་སི་ཀྑ་ཏྟ་ཡ་སུ་ཏྟཾ

༩༠. ‘‘ཏི་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ. ཀ་ཏ་མཱ ཏི་སྶོ? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ.

‘‘ཀ་ཏ་མཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི…པེ… ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ.

‘‘ཀ་ཏ་མཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི…པེ… ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ.

‘‘ཀ་ཏ་མཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ. ཨི་མཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་སྶོ སི་ཀྑཱ’’ཏི. ན་ཝ་མཾ.

༡༠. དུ་ཏི་ཡ་སི་ཀྑ་ཏྟ་ཡ་སུ་ཏྟཾ

༩༡. ‘‘ཏི་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སི་ཀྑཱ. ཀ་ཏ་མཱ ཏི་སྶོ? ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ.

‘‘ཀ་ཏ་མཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ སི་ཀྑཱ. ཨི་མཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏི་སྶོ སི་ཀྑཱ’’ཏི.

‘‘ཨ་དྷི་སཱི་ལཾ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟཾ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙ་ཉྩ ཝཱི་རི་ཡ་ཝཱ;

ཐཱ་མ་ཝཱ དྷི་ཏི་མཱ ཛྷཱ་ཡཱི, ས་ཏོ གུ་ཏྟི་ནྡྲི་ཡོ [ཨུ་པྤ་ཏྟི་ནྡྲི་ཡོ (ཀ.)] ཙ་རེ.

‘‘ཡ་ཐཱ པུ་རེ ཏ་ཐཱ པ་ཙྪཱ, ཡ་ཐཱ པ་ཙྪཱ ཏ་ཐཱ པུ་རེ;

ཡ་ཐཱ ཨ་དྷོ ཏ་ཐཱ ཨུ་དྡྷཾ, ཡ་ཐཱ ཨུ་དྡྷཾ ཏ་ཐཱ ཨ་དྷོ.

‘‘ཡ་ཐཱ དི་ཝཱ ཏ་ཐཱ ར་ཏྟིཾ, ཡ་ཐཱ ར་ཏྟིཾ ཏ་ཐཱ དི་ཝཱ;

ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ དི་སཱ ས་བྦཱ, ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ས་མཱ་དྷི་ནཱ.

‘‘ཏ་མཱ་ཧུ སེ་ཁཾ པ་ཊི་པ་དཾ [པཱ་ཊི་པ་དཾ (?) མ. ནི. ༢.༢༧ པ་སྶི་ཏ་བྦཾ], ཨ་ཐོ སཾ་སུ་དྡྷ་ཙཱ་རི་ཡཾ [སཾ་སུ་དྡྷ་ཙཱ་ར་ཎཾ (སཱི. པཱི.), སཾ་སུ་དྡྷ་ཙཱ་རི་ནཾ (སྱཱ. ཀཾ.)];

ཏ་མཱ་ཧུ ལོ་ཀེ ས་མྦུ་དྡྷཾ, དྷཱི་རཾ པ་ཊི་པ་ད་ནྟ་གུཾ.

‘‘ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ནི་རོ་དྷེ་ན, ཏ་ཎྷཱ་ཀྑ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟི་ནོ;

པ་ཛྫོ་ཏ་སྶེ་ཝ ནི་བྦཱ་ནཾ, ཝི་མོ་ཀྑོ ཧོ་ཏི ཙེ་ཏ་སོ’’ཏི. ད་ས་མཾ;

༡༡. ས་ངྐ་ཝཱ་སུ་ཏྟཾ

༩༢. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཀོ་ས་ལེ་སུ ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ ཡེ་ན ས་ངྐ་ཝཱ [པ་ངྐ་དྷཱ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ནཱ་མ ཀོ་ས་ལཱ་ནཾ ནི་ག་མོ ཏ་ད་ཝ་ས་རི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ བྷ་ག་ཝཱ ས་ངྐ་ཝཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཀ་སྶ་པ་གོ་ཏྟོ ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ ས་ངྐ་ཝཱ་ཡཾ ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀོ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ བྷ་ག་ཝཱ སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་ཏི ས་མཱ་ད་པེ་ཏི ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏི ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཀ་སྶ་པ་གོ་ཏྟ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷ་ག་ཝ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་ནྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ནྟེ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ནྟེ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ནྟེ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཨ་ཀྑ་ནྟི ཨ་ཧུ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡོ – ‘‘ཨ་དྷི་ས་ལླི་ཁ་ཏེ་ཝཱ་ཡཾ [ཨ་དྷི་ས་ལླེ་ཁ་ཏེ་ཝཱ་ཡཾ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ས་མ་ཎོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ས་ངྐ་ཝཱ་ཡཾ ཡ་ཐཱ་བྷི་ར་ནྟཾ ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏ་ད་ཝ་ས་རི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ ཀ་སྶ་པ་གོ་ཏྟ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ ཨ་ཧུ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རོ – ‘‘ཨ་ལཱ་བྷཱ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ ལཱ་བྷཱ; དུ་ལླ་དྡྷཾ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ སུ་ལ་དྡྷཾ; ཡ་སྶ མེ བྷ་ག་ཝ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་ནྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ནྟེ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ནྟེ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ནྟེ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཨ་ཀྑ་ནྟི ཨ་ཧུ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡོ – ‘ཨ་དྷི་ས་ལླི་ཁ་ཏེ་ཝཱ་ཡཾ ས་མ་ཎོ’ཏི. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མེ་ཡྻཾ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ དེ་སེ་ཡྻ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཀ་སྶ་པ་གོ་ཏྟོ བྷི་ཀྑུ སེ་ནཱ་ས་ནཾ སཾ་སཱ་མེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏེ་ན པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཡེ་ན གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊོ པ་བྦ་ཏོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཀ་སྶ་པ་གོ་ཏྟོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –

‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ས་ངྐ་ཝཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ས་ངྐ་ཝཱ ནཱ་མ ཀོ་ས་ལཱ་ནཾ ནི་ག་མོ. ཏ་ཏྲ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་སི ས་མཱ་ད་པེ་སི ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་སི ས་མྤ་ཧཾ་སེ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་ནྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ནྟེ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ནྟེ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ནྟེ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཨ་ཀྑ་ནྟི ཨ་ཧུ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡོ – ‘ཨ་དྷི་ས་ལླི་ཁ་ཏེ་ཝཱ་ཡཾ ས་མ་ཎོ’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ས་ངྐ་ཝཱ་ཡཾ ཡ་ཐཱ་བྷི་ར་ནྟཾ ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐཱ་མི. ( ) [(ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ཏ་ད་ཝ་ས་རི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ (ཀ.)] ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ ཨ་ཧུ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རོ – ཨ་ལཱ་བྷཱ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ ལཱ་བྷཱ; དུ་ལླ་དྡྷཾ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ སུ་ལ་དྡྷཾ; ཡ་སྶ མེ བྷ་ག་ཝ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་ནྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ནྟེ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ནྟེ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ནྟེ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཨ་ཀྑ་ནྟི ཨ་ཧུ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡོ – ‘ཨ་དྷི་ས་ལླི་ཁ་ཏེ་ཝཱ་ཡཾ ས་མ་ཎོ’ཏི. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མེ་ཡྻཾ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ དེ་སེ་ཡྻ་ནྟི. ཨ་ཙྩ་ཡོ མཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙྩ་ག་མཱ ཡ་ཐཱ་བཱ་ལཾ ཡ་ཐཱ་མཱུ་ལ༹ྷཾ ཡ་ཐཱ་ཨ་ཀུ་ས་ལཾ ཡ་སྶ མེ བྷ་ག་ཝ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་ནྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ནྟེ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ནྟེ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ནྟེ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཨ་ཀྑ་ནྟི ཨ་ཧུ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡོ – ‘ཨ་དྷི་ས་ལླི་ཁ་ཏེ་ཝཱ་ཡཾ ས་མ་ཎོ’ཏི. ཏ་སྶ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏུ, ཨཱ་ཡ་ཏིཾ སཾ་ཝ་རཱ་ཡཱ’’ཏི.

‘‘ཏ་གྒྷ ཏཾ [ཏ་གྒྷ ཏྭཾ (སཱི. པཱི.)], ཀ་སྶ་པ, ཨ་ཙྩ་ཡོ ཨ་ཙྩ་ག་མཱ ཡ་ཐཱ་བཱ་ལཾ ཡ་ཐཱ་མཱུ་ལ༹ྷཾ ཡ་ཐཱ་ཨ་ཀུ་ས་ལཾ, ཡ་སྶ ཏེ མ་ཡི སི་ཀྑཱ་པ་ད་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ བྷི་ཀྑཱུ ས་ནྡ་སྶེ་ནྟེ ས་མཱ་ད་པེ་ནྟེ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ནྟེ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ནྟེ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཨ་ཀྑ་ནྟི ཨ་ཧུ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡོ – ‘ཨ་དྷི་ས་ལླི་ཁ་ཏེ་ཝཱ་ཡཾ ས་མ་ཎོ’ཏི. ཡ་ཏོ ཙ ཁོ ཏྭཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ དི་སྭཱ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཀ་རོ་སི, ཏཾ ཏེ མ་ཡཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་མ. ཝུ་དྡྷི་ཧེ་སཱ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཡོ ཨ་ཙྩ་ཡཾ ཨ་ཙྩ་ཡ་ཏོ དི་སྭཱ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཀ་རོ་ཏི, ཨཱ་ཡ་ཏིཾ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.

‘‘ཐེ་རོ ཙེ་པི, ཀ་སྶ་པ, བྷི་ཀྑུ ཧོ་ཏི ན སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མོ ན སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ན་སྶ ཝ་ཎྞ་ཝཱ་དཱི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ ན སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ ཙ ན སི་ཀྑཱ་ཡ ས་མཱ་ད་པེ་ཏི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ་ས་ཉྩ ན ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏི བྷཱུ་ཏཾ ཏ་ཙྪཾ ཀཱ་ལེ་ན, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཐེ་ར་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ན ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ས་ཏྠཱ ཧི་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཉྙེ ནཾ [ཏཾ (སཱི. པཱི.)] བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ, ཡེ ནཾ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ ཏྱཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཡྻཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཏེ་སཾ ཏཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡཱ་ཏི. ཏ་སྨཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶ ཐེ་ར་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ན ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མི.

‘‘མ་ཛ྄ཛྷི་མོ ཙེ་པི, ཀ་སྶ་པ, བྷི་ཀྑུ ཧོ་ཏི…པེ… ན་ཝོ ཙེ་པི, ཀ་སྶ་པ, བྷི་ཀྑུ ཧོ་ཏི ན སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མོ ན སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ན་སྶ ཝ་ཎྞ་ཝཱ་དཱི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ ན སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ ཙ ན སི་ཀྑཱ་ཡ ས་མཱ་ད་པེ་ཏི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ་ས་ཉྩ ན ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏི བྷཱུ་ཏཾ ཏ་ཙྪཾ ཀཱ་ལེ་ན, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ན་ཝ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ན ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ས་ཏྠཱ ཧི་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཉྙེ ནཾ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ, ཡེ ནཾ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ ཏྱཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཡྻཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཏེ་སཾ ཏཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡཱ་ཏི. ཏ་སྨཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶ ན་ཝ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ན ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མི.

‘‘ཐེ་རོ ཙེ་པི, ཀ་སྶ་པ, བྷི་ཀྑུ ཧོ་ཏི སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མོ སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ན་སྶ ཝ་ཎྞ་ཝཱ་དཱི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ ན སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ ཙ སི་ཀྑཱ་ཡ ས་མཱ་ད་པེ་ཏི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ་ས་ཉྩ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏི བྷཱུ་ཏཾ ཏ་ཙྪཾ ཀཱ་ལེ་ན, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཐེ་ར་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ས་ཏྠཱ ཧི་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཉྙེ ནཾ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ, ཡེ ནཾ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ ཏྱཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཡྻཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཏེ་སཾ ཏཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡཱ་ཏི. ཏ་སྨཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶ ཐེ་ར་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མི.

‘‘མ་ཛ྄ཛྷི་མོ ཙེ་པི, ཀ་སྶ་པ, བྷི་ཀྑུ ཧོ་ཏི སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མོ…པེ… ན་ཝོ ཙེ་པི, ཀ་སྶ་པ, བྷི་ཀྑུ ཧོ་ཏི སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མོ སི་ཀྑཱ་ས་མཱ་དཱ་ན་སྶ ཝ་ཎྞ་ཝཱ་དཱི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ ན སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ ཙ སི་ཀྑཱ་ཡ ས་མཱ་ད་པེ་ཏི, ཡེ ཙ་ཉྙེ བྷི་ཀྑཱུ སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མཱ ཏེ་ས་ཉྩ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏི བྷཱུ་ཏཾ ཏ་ཙྪཾ ཀཱ་ལེ་ན, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ན་ཝ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ས་ཏྠཱ ཧི་སྶ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཉྙེ ནཾ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ, ཡེ ནཾ བྷ་ཛེ་ཡྻུཾ ཏྱཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ, ཡྻཱ་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཏེ་སཾ ཏཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡཱ་ཏི. ཏ་སྨཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶ ན་ཝ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ཎྞཾ བྷ་ཎཱ་མཱི’’ཏི. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་མཾ.

ས་མ་ཎ་ཝ་གྒོ ན་ཝ་མོ.