༧. ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུ་སུ་ཏྟཾ

༦༨. ‘‘ཏཱི་ཎི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠཱུ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི? ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཝཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཡྻ – ‘ཨེ་ཝཾ ཨ་ཧོ་སི ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ན’ནྟི. ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ ཝཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཡྻ – ‘ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ན’ནྟི. ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཝཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཡྻ – ‘ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི ཨེ་ཏ་ར་ཧི པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་མ་དྡྷཱ་ན’’’ནྟི [ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཏ་ར་ཧི པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ནྟི (སཱི. པཱི. ཀ.), ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི ཨེ་ཏ་ར་ཧི པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ནྟི (སྱཱ. ཀཾ.)].

‘‘ཀ་ཐཱ་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཡ་དི ཝཱ ཀ་ཙྪོ ཡ་དི ཝཱ ཨ་ཀ་ཙྪོ་ཏི. ས་ཙཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨེ་ཀཾ་ས་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ན ཨེ་ཀཾ་སེ་ན བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, ཝི་བྷ་ཛྫ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ན ཝི་བྷ་ཛྫ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, པ་ཊི་པུ་ཙྪཱ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ན པ་ཊི་པུ་ཙྪཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, ཋ་པ་ནཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ན ཋ་པེ་ཏི [ཐ་པ་ནཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ན ཐ་པེ་ཏི (ཀ.)], ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི. ས་ཙེ པ་ནཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨེ་ཀཾ་ས་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ཨེ་ཀཾ་སེ་ན བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, ཝི་བྷ་ཛྫ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ཝི་བྷ་ཛྫ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, པ་ཊི་པུ་ཙྪཱ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, ཋ་པ་ནཱི་ཡཾ པ་ཉྷཾ ཋ་པེ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི.

‘‘ཀ་ཐཱ་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཡ་དི ཝཱ ཀ་ཙྪོ ཡ་དི ཝཱ ཨ་ཀ་ཙྪོ་ཏི. ས་ཙཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ནེ ན ས་ཎྛཱ་ཏི པ་རི་ཀ་པྤེ ན ས་ཎྛཱ་ཏི ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དེ [ཨ་ཉྙ་ཝཱ་དེ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.), ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་རེ (ཀ.)] ན ས་ཎྛཱ་ཏི པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ན ས་ཎྛཱ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི. ས་ཙེ པ་ནཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ནེ ས་ཎྛཱ་ཏི པ་རི་ཀ་པྤེ ས་ཎྛཱ་ཏི ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཝཱ་དེ ས་ཎྛཱ་ཏི པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ས་ཎྛཱ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི.

‘‘ཀ་ཐཱ་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཡ་དི ཝཱ ཀ་ཙྪོ ཡ་དི ཝཱ ཨ་ཀ་ཙྪོ་ཏི. ས་ཙཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨ་ཉྙེ་ན་ཉྙཾ པ་ཊི་ཙ་ར་ཏི, བ་ཧི་དྡྷཱ ཀ་ཐཾ ཨ་པ་ནཱ་མེ་ཏི, ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏུ་ཀ་རོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི. ས་ཙེ པ་ནཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ན ཨ་ཉྙེ་ན་ཉྙཾ པ་ཊི་ཙ་ར་ཏི ན བ་ཧི་དྡྷཱ ཀ་ཐཾ ཨ་པ་ནཱ་མེ་ཏི, ན ཀོ་པ་ཉྩ དོ་ས་ཉྩ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་ཉྩ པཱ་ཏུ་ཀ་རོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི.

‘‘ཀ་ཐཱ་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཡ་དི ཝཱ ཀ་ཙྪོ ཡ་དི ཝཱ ཨ་ཀ་ཙྪོ་ཏི. ས་ཙཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏི ཨ་བྷི་མ་དྡ་ཏི ཨ་ནུ་པ་ཛ་གྒྷ་ཏི [ཨ་ནུ་སཾ་ཛ་གྒྷ་ཏི (ཀ.)] ཁ་ལི་ཏཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི. ས་ཙེ པ་ནཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ནཱ་བྷི་ཧ་ར་ཏི ནཱ་བྷི་མ་དྡ་ཏི ན ཨ་ནུ་པ་ཛ་གྒྷ་ཏི ན ཁ་ལི་ཏཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཀ་ཙྪོ ཧོ་ཏི.

‘‘ཀ་ཐཱ་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཡ་དི ཝཱ ས་ཨུ་པ་ནི་སོ ཡ་དི ཝཱ ཨ་ནུ་པ་ནི་སོ་ཏི. ཨ་ནོ་ཧི་ཏ་སོ་ཏོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ནུ་པ་ནི་སོ ཧོ་ཏི, ཨོ་ཧི་ཏ་སོ་ཏོ ས་ཨུ་པ་ནི་སོ ཧོ་ཏི. སོ ས་ཨུ་པ་ནི་སོ ས་མཱ་ནོ ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ, པ་རི་ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ, པ་ཛ་ཧ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ, ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ. སོ ཨ་བྷི་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ, པ་རི་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ, པ་ཛ་ཧ་ནྟོ ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ, ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨེ་ཀཾ དྷ་མྨཾ ས་མྨཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ ཕུ་ས་ཏི. ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀ་ཐཱ; ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ མ་ནྟ་ནཱ; ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཱ ཨུ་པ་ནི་སཱ; ཨེ་ཏ་ད་ཏྠཾ སོ་ཏཱ་ཝ་དྷཱ་ནཾ, ཡ་དི་དཾ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཝི་མོ་ཀྑོ་ཏི.

‘‘ཡེ ཝི་རུ་དྡྷཱ ས་ལླ་པ་ནྟི, ཝི་ནི་ཝི་ཊྛཱ ས་མུ་སྶི་ཏཱ;

ཨ་ན་རི་ཡ་གུ་ཎ་མཱ་ས་ཛྫ, ཨ་ཉྙོ་ཉྙ་ཝི་ཝ་རེ་སི་ནོ.

‘‘དུ་བྦྷཱ་སི་ཏཾ ཝི་ཀྑ་ལི་ཏཾ, ས་མྤ་མོ་ཧཾ [ས་ས་མྨོ་ཧཾ (ཀ.)] པ་རཱ་ཛ་ཡཾ;

ཨ་ཉྙོ་ཉྙ་སྶཱ་བྷི་ན་ནྡ་ནྟི, ཏ་ད་རི་ཡོ ཀ་ཐ་ནཱ་ཙ་རེ [ཏ་ད་རི་ཡོ ན ཀ་ཐཾ ཝ་དེ (ཀ.)].

‘‘ས་ཙེ ཙ་སྶ ཀ་ཐཱ་ཀཱ་མོ, ཀཱ་ལ་མ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཎྜི་ཏོ;

དྷ་མྨ་ཊྛ་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ, ཡཱ ཨ་རི་ཡ་ཙ་རི་ཏཱ [ཨ་རི་ཡ་ཉྩ་རི་ཏཱ (སཱི.), ཨ་རི་ཡཱ་དི་ཀཱ (ཀ.)] ཀ་ཐཱ.

‘‘ཏཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཐ་ཡེ དྷཱི་རོ, ཨ་ཝི་རུ་དྡྷོ ཨ་ནུ་སྶི་ཏོ;

ཨ་ནུ་ནྣ་ཏེ་ན མ་ན་སཱ, ཨ་པ་ལཱ༹་སོ ཨ་སཱ་ཧ་སོ.

‘‘ཨ་ནུ་སཱུ་ཡཱ་ཡ་མཱ་ནོ སོ, ས་མྨ་ད་ཉྙཱ་ཡ བྷཱ་ས་ཏི;

སུ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ནུ་མོ་དེ་ཡྻ, དུ་བྦྷ་ཊྛེ ནཱ་པ་སཱ་ད་ཡེ [ནཱ་ཝ་སཱ་ད་ཡེ (སཱི. པཱི.)].

‘‘ཨུ་པཱ་ར་མྦྷཾ ན སི་ཀྑེ་ཡྻ, ཁ་ལི་ཏ་ཉྩ ན གཱ་ཧ་ཡེ [ན བྷཱ་ས་ཡེ (ཀ.)];

ནཱ་བྷི་ཧ་རེ ནཱ་བྷི་མ་དྡེ, ན ཝཱ་ཙཾ པ་ཡུ་ཏཾ བྷ་ཎེ.

‘‘ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཏྠཾ པ་སཱ་ད་ཏྠཾ, ས་ཏཾ ཝེ ཧོ་ཏི མ་ནྟ་ནཱ;

ཨེ་ཝཾ ཁོ ཨ་རི་ཡཱ མ་ནྟེ་ནྟི, ཨེ་སཱ ཨ་རི་ཡཱ་ན མ་ནྟ་ནཱ;

ཨེ་ཏ་ད་ཉྙཱ་ཡ མེ་དྷཱ་ཝཱི, ན ས་མུ་སྶེ་ཡྻ མ་ནྟ་ཡེ’’ཏི. ས་ཏྟ་མཾ;