༡. ས་མི་དྡྷ་སུ་ཏྟཾ
༢༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ ས་མི་དྡྷོ [ས་ཝི་ཊྛོ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཀོ [མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཏོ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ་སུ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ས་མི་དྡྷཾ ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘‘ཏ་ཡོ་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ས་མི་དྡྷ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ? ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ [དི་ཊྛ་པྤ་ཏྟོ (ཀ.)], ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ. ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཨི་མེ་སཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཀ་ཏ་མོ ཏེ པུ་གྒ་ལོ ཁ་མ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’’ཏི?
‘‘ཏ་ཡོ་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ སཱ་རི་པུ་ཏྟ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ? ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ, ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ. ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཨི་མེ་སཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཡྭཱ་ཡཾ [ཡོ་ཡཾ (ཀ.)] པུ་གྒ་ལོ ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ, ཨ་ཡཾ མེ པུ་གྒ་ལོ ཁ་མ་ཏི ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨི་མ་སྶ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པུ་གྒ་ལ་སྶ ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་དྷི་མ་ཏྟ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཏ་ཡོ་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀོ་ཊྛི་ཀ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ? ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ, ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ. ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཨི་མེ་སཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཀ་ཏ་མོ ཏེ པུ་གྒ་ལོ ཁ་མ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’’ཏི?
‘‘ཏ་ཡོ་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ སཱ་རི་པུ་ཏྟ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ? ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ, ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ. ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཨི་མེ་སཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, ཨ་ཡཾ མེ པུ་གྒ་ལོ ཁ་མ་ཏི ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨི་མ་སྶ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པུ་གྒ་ལ་སྶ ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་དྷི་མ་ཏྟ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཀོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ སཱ་རི་པུ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཏ་ཡོ་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ སཱ་རི་པུ་ཏྟ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ? ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ, ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ. ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཨི་མེ་སཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཀ་ཏ་མོ ཏེ པུ་གྒ་ལོ ཁ་མ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’’ཏི?
‘‘ཏ་ཡོ་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀོ་ཊྛི་ཀ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཏ་ཡོ? ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ, ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ. ཨི་མེ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཨི་མེ་སཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ, ཨ་ཡཾ མེ པུ་གྒ་ལོ ཁ་མ་ཏི ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨི་མ་སྶ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པུ་གྒ་ལ་སྶ པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་དྷི་མ་ཏྟ’’ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟ་ཉྩ ས་མི་དྡྷཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟ་ཉྩ མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘བྱཱ་ཀ་ཏཾ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་མྷེ་ཧི ས་བྦེ་ཧེ་ཝ ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ པ་ཊི་བྷཱ་ནཾ. ཨཱ་ཡཱ་མཱ་ཝུ་སོ, ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶཱ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སྶཱ་མ. ཡ་ཐཱ ནོ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི ཏ་ཐཱ ནཾ དྷཱ་རེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ ས་མི་དྡྷོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཀོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་སྶ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ ས་མི་དྡྷོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཙ མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཀོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ ཙ ས་མི་དྡྷེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ ཙ མ་ཧཱ་ཀོ་ཊྛི་ཀེ་ན ས་དྡྷིཾ ཀ་ཐཱ་ས་ལླཱ་པོ ཏཾ ས་བྦཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི.
‘‘ན ཁྭེ་ཏྠ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, སུ་ཀ་རཾ ཨེ་ཀཾ་སེ་ན བྱཱ་ཀཱ་ཏུཾ – ‘ཨ་ཡཾ ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’ཏི. ཋཱ་ན་ཉྷེ་ཏཾ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, ཝི་ཛྫ་ཏི ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ སྭཱ་སྶ [སྭཱ་ཡཾ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི.), སོ་ཡཾ (ཀ.)] ཨ་ར་ཧ་ཏྟཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ, ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི སྭཱ་སྶ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཝཱ, ཡོ ཙཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ སོ་པ་སྶ [སོ་ཡཾ (ཀ.)] ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཝཱ.
‘‘ན ཁྭེ་ཏྠ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, སུ་ཀ་རཾ ཨེ་ཀཾ་སེ་ན བྱཱ་ཀཱ་ཏུཾ – ‘ཨ་ཡཾ ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’ཏི. ཋཱ་ན་ཉྷེ་ཏཾ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, ཝི་ཛྫ་ཏི ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི སྭཱ་སྶ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ, ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ སྭཱ་སྶ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཝཱ, ཡོ ཙཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ སོ་པ་སྶ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཝཱ.
‘‘ན ཁྭེ་ཏྠ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, སུ་ཀ་རཾ ཨེ་ཀཾ་སེ་ན བྱཱ་ཀཱ་ཏུཾ – ‘ཨ་ཡཾ ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’ཏི. ཋཱ་ན་ཉྷེ་ཏཾ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, ཝི་ཛྫ་ཏི ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ སྭཱ་སྶ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ, ཡྭཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ སྭཱ་སྶ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཝཱ, ཡོ ཙཱ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི སོ་པ་སྶ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཝཱ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཝཱ.
‘‘ན ཁྭེ་ཏྠ, སཱ་རི་པུ་ཏྟ, སུ་ཀ་རཾ ཨེ་ཀཾ་སེ་ན བྱཱ་ཀཱ་ཏུཾ – ‘ཨ་ཡཾ ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’’’ཏི. པ་ཋ་མཾ.