༦. དུ་ཏི་ཡ་ཨ་དྷ་མྨ་སུ་ཏྟཾ

༡༧༢. ‘‘ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་དི་ཏ་བྦོ དྷ་མྨོ ཙ; ཨ་ན་ཏྠོ ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཨ་ཏྠོ ཙ. ཨ་དྷ་མྨ་ཉྩ ཝི་དི་ཏྭཱ དྷ་མྨ་ཉྩ, ཨ་ན་ཏྠ་ཉྩ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཏྠ་ཉྩ ཡ་ཐཱ དྷ་མྨོ ཡ་ཐཱ ཨ་ཏྠོ ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’’ནྟི. ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ བྷ་ག་ཝཱ. ཨི་དཾ ཝ་ཏྭཱ་ན སུ་ག་ཏོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པཱ་ཝི་སི.

ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨི་དཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་སཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛོ – ‘ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་དི་ཏ་བྦོ དྷ་མྨོ ཙ; ཨ་ན་ཏྠོ ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཨ་ཏྠོ ཙ. ཨ་དྷ་མྨ་ཉྩ ཝི་དི་ཏྭཱ དྷ་མྨ་ཉྩ, ཨ་ན་ཏྠ་ཉྩ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཏྠ་ཉྩ ཡ་ཐཱ དྷ་མྨོ ཡ་ཐཱ ཨ་ཏྠོ ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’ནྟི. ཀོ ནུ ཁོ ཨི་མ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻཱ’’ཏི?

ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨ་ཡཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ས་ཏྠུ ཙེ་ཝ སཾ་ཝ་ཎྞི་ཏོ, ས་མྦྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ ཝི་ཉྙཱུ་ནཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. པ་ཧོ་ཏི ཙཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཨི་མ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏུཾ. ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མེ་ཡྻཱ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ. ཡ་ཐཱ ནོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི ཏ་ཐཱ ནཾ དྷཱ་རེ་སྶཱ་མཱ’’ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ་སུ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཱ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ –

‘‘ཨི་དཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀ་ཙྩཱ་ན, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་སཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛོ – ‘ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་དི་ཏ་བྦོ དྷ་མྨོ ཙ; ཨ་ན་ཏྠོ ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཨ་ཏྠོ ཙ. ཨ་དྷ་མྨ་ཉྩ ཝི་དི་ཏྭཱ དྷ་མྨ་ཉྩ, ཨ་ན་ཏྠ་ཉྩ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཏྠ་ཉྩ ཡ་ཐཱ དྷ་མྨོ ཡ་ཐཱ ཨ་ཏྠོ ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’ནྟི.

‘‘ཏེ་སཾ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཨི་དཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་སཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛོ – ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ནྟི. ཀོ ནུ ཁོ ཨི་མ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻཱ’ཏི?

‘‘ཏེ་སཾ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ས་ཏྠུ ཙེ་ཝ སཾ་ཝ་ཎྞི་ཏོ, ས་མྦྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ ཝི་ཉྙཱུ་ནཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. པ་ཧོ་ཏི ཙཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཨི་མ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏུཾ. ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མེ་ཡྻཱ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ. ཡ་ཐཱ ནོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི ཏ་ཐཱ ནཾ དྷཱ་རེ་སྶཱ་མཱ’ཏི. ཝི་བྷ་ཛ་ཏུ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ’’ཏི.

‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ཨཱ་ཝུ་སོ, པུ་རི་སོ སཱ་ར་ཏྠི་ཀོ སཱ་རཾ ག་ཝེ་སཱི སཱ་ར་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ མ་ཧ་ཏོ རུ་ཀྑ་སྶ ཏི་ཊྛ་ཏོ སཱ་ར་ཝ་ཏོ ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨེ་ཝ མཱུ་ལཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨ ཁ་ནྡྷཾ སཱ་ཁཱ་པ་ལཱ་སེ སཱ་རཾ པ་རི་ཡེ་སི་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙེ་ཡྻ. ཨེ་ཝཾ་ས་མྤ་ད་མི་དཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ས་ཏྠ་རི ས་མྨུ་ཁཱི་བྷཱུ་ཏེ ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་ཏི་སི་ཏྭཱ ཨ་མྷེ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪི་ཏ་བྦཾ མ་ཉྙ་ཐ [མ་ཉྙེ་ཐ (སཱི.), མ་ཉྙེ་ཡྻཱ་ཐ (ཀ.)]. སོ ཧཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ ཛཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶཾ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཀྑུ་བྷཱུ་ཏོ ཉཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏོ དྷ་མྨ་བྷཱུ་ཏོ བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏོ ཝ་ཏྟཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཏྠ་སྶ ནི་ནྣེ་ཏཱ ཨ་མ་ཏ་སྶ དཱ་ཏཱ དྷ་མྨ་སྶཱ་མཱི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ. སོ ཙེ་ཝ པ་ནེ་ཏ་སྶ ཀཱ་ལོ ཨ་ཧོ་སི ཡཾ ཏུ་མྷེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ་ཡེ་ཝ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་ཐ. ཡ་ཐཱ ཝོ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ ཏ་ཐཱ ནཾ དྷཱ་རེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི.

‘‘ཨ་དྡྷཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀ་ཙྩཱ་ན, བྷ་ག་ཝཱ ཛཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་སྶཾ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཀྑུ་བྷཱུ་ཏོ ཉཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏོ དྷ་མྨ་བྷཱུ་ཏོ བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏོ ཝ་ཏྟཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཏྠ་སྶ ནི་ནྣེ་ཏཱ ཨ་མ་ཏ་སྶ དཱ་ཏཱ དྷ་མྨ་སྶཱ་མཱི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ. སོ ཙེ་ཝ པ་ནེ་ཏ་སྶ ཀཱ་ལོ ཨ་ཧོ་སི ཡཾ མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ་ཡེ་ཝ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ. ཡ་ཐཱ ནོ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻ ཏ་ཐཱ ནཾ དྷཱ་རེ་ཡྻཱ་མ. ཨ་པི ཙཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ས་ཏྠུ ཙེ་ཝ སཾ་ཝ་ཎྞི་ཏོ, ས་མྦྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ ཝི་ཉྙཱུ་ནཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. པ་ཧོ་ཏི ཙཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཨི་མ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏུཾ. ཝི་བྷ་ཛ་ཏཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཨ་ག་རུཾ ཀ་རི་ཏྭཱ’’ཏི.

‘‘ཏེ་ན ཧཱ་ཝུ་སོ, སུ་ཎཱ་ཐ, སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཐ; བྷཱ་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ན་སྶ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. ཨ་ཐཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –

‘‘ཡཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་སཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛོ – ‘ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་དི་ཏ་བྦོ…པེ… ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’ནྟི.

‘‘ཀ་ཏ་མོ, ཙཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ཀ་ཏ་མོ ཙ དྷ་མྨོ? ཀ་ཏ་མོ ཙ ཨ་ན་ཏྠོ, ཀ་ཏ་མོ ཙ ཨ་ཏྠོ? ‘‘པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝེ་ར་མ་ཎི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཱ ཝེ་ར་མ་ཎི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རཱ ཝེ་ར་མ་ཎི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘མུ་སཱ་ཝཱ་དོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ མུ་སཱ་ཝཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ ཝེ་ར་མ་ཎི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘པི་སུ་ཎཱ ཝཱ་ཙཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝེ་ར་མ་ཎཱི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ པི་སུ་ཎཱ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝེ་ར་མ་ཎི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘ཕ་རུ་སཱ ཝཱ་ཙཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ཕ་རུ་སཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝེ་ར་མ་ཎཱི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ ཕ་རུ་སཱ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; ཕ་རུ་སཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝེ་ར་མ་ཎི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པཱ ཝེ་ར་མ་ཎི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ཨ་ན་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; ཨ་ན་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘བྱཱ་པཱ་དོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ཨ་བྱཱ་པཱ་དོ དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ བྱཱ་པཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; ཨ་བྱཱ་པཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་དྷ་མྨོ; ས་མྨཱ་དི་ཊྛི དྷ་མྨོ; ཡེ ཙ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ན་ཏྠོ; ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཨ་ནེ་ཀེ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྠོ.

‘‘‘ཡཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་སཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛོ – ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་དི་ཏ་བྦོ…པེ… ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’ནྟི. ཨི་མ་སྶ ཁོ ཨ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི. ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནཱ ཙ པ་ན ཏུ་མྷེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ་ཡེ་ཝ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་ཐ. ཡ་ཐཱ ནོ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི ཏ་ཐཱ ནཾ དྷཱ་རེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི.

‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ན་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཱ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ –

‘‘ཡཾ ཁོ ནོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་སཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛོ – ‘ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་དི་ཏ་བྦོ…པེ… ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’ནྟི.

‘‘ཏེ་སཾ ནོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཨི་དཾ ཁོ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་སཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛོ – ‘ཨ་དྷ་མྨོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་དི་ཏ་བྦོ…པེ… ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ’ནྟི. ཀོ ནུ ཁོ ཨི་མ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻཱ’ཏི?

‘‘ཏེ་སཾ ནོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ས་ཏྠུ ཙེ་ཝ སཾ་ཝ་ཎྞི་ཏོ, ས་མྦྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ ཝི་ཉྙཱུ་ནཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ. པ་ཧོ་ཏི ཙཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཨི་མ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨུ་དྡེ་ས་སྶ ཨུ་དྡི་ཊྛ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏུཾ. ཡཾ་ནཱུ་ན མ་ཡཾ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མེ་ཡྻཱ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ. ཡ་ཐཱ ནོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི ཏ་ཐཱ ནཾ དྷཱ་རེ་སྶཱ་མཱ’ཏི.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི་མྷཱ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨ་པུ་ཙྪི་མྷཱ. ཏེ་སཾ ནོ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནེ་ན ཨི་མེ་ཧི ཨ་ཀྑ་རེ་ཧི ཨི་མེ་ཧི པ་དེ་ཧི ཨི་མེ་ཧི བྱ་ཉྫ་ནེ་ཧི ཨ་ཏྠོ སུ་ཝི་བྷ་ཏྟོ’’ཏི.

‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ! པ་ཎྜི་ཏོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ. མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ. མཾ ཙེ་པི ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་ཐ, ཨ་ཧ་མྤི ཙེ་ཏཾ ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཾ ཡ་ཐཱ ཏཾ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནེ་ན བྱཱ་ཀ་ཏཾ. ཨེ་སོ ཙེ་ཝ ཏ་སྶ ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཝ་ཉྩ ནཾ དྷཱ་རེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.