๗. พฺราหฺมณธมฺมิกสุตฺตํ

เอวํ เม สุตํ – เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม. อถ โข สมฺพหุลา โกสลกา พฺราหฺมณมหาสาลา ชิณฺณา วุฑฺฒา มหลฺลกา อทฺธคตา วโยอนุปฺปตฺตา เยน ภควา เตนุปสงฺกมึสุ; อุปสงฺกมิตฺวา ภควตา สทฺธึ สมฺโมทึสุ. สมฺโมทนียํ กถํ สารณียํ วีติสาเรตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทึสุ. เอกมนฺตํ นิสินฺนา โข เต พฺราหฺมณมหาสาลา ภควนฺตํ เอตทโวจุํ – ‘‘สนฺทิสฺสนฺติ นุ โข, โภ โคตม, เอตรหิ พฺราหฺมณา โปราณานํ พฺราหฺมณานํ พฺราหฺมณธมฺเม’’ติ? ‘‘น โข, พฺราหฺมณา, สนฺทิสฺสนฺติ เอตรหิ พฺราหฺมณา โปราณานํ พฺราหฺมณานํ พฺราหฺมณธมฺเม’’ติ. ‘‘สาธุ โน ภวํ โคตโม โปราณานํ พฺราหฺมณานํ พฺราหฺมณธมฺมํ ภาสตุ, สเจ โภโต โคตมสฺส อครู’’ติ. ‘‘เตน หิ, พฺราหฺมณา, สุณาถ, สาธุกํ มนสิ กโรถ, ภาสิสฺสามี’’ติ. ‘‘เอวํ, โภ’’ติ โข เต พฺราหฺมณมหาสาลา ภควโต ปจฺจสฺโสสุํ. ภควา เอตทโวจ –

๒๘๖. ‘‘อิสโย ปุพฺพกา อาสุํ, สญฺญตตฺตา ตปสฺสิโน;

ปญฺจ กามคุเณ หิตฺวา, อตฺตทตฺถมจาริสุํ.

๒๘๗. ‘‘น ปสู พฺราหฺมณานาสุํ, น หิรญฺญํ น ธานิยํ;

สชฺฌายธนธญฺญาสุํ, พฺรหฺมํ นิธิมปาลยุํ.

๒๘๘. ‘‘ยํ เนสํ ปกตํ อาสิ, ทฺวารภตฺตํ อุปฏฺฐิตํ;

สทฺธาปกตเมสานํ, ทาตเว ตทมญฺญิสุํ.

๒๘๙. ‘‘นานารตฺเตหิ วตฺเถหิ, สยเนหาวสเถหิ จ;

ผีตา ชนปทา รฏฺฐา, เต นมสฺสึสุ พฺราหฺมเณ.

๒๙๐. ‘‘อวชฺฌา พฺราหฺมณา อาสุํ, อเชยฺยา ธมฺมรกฺขิตา;

น เน โกจิ นิวาเรสิ, กุลทฺวาเรสุ สพฺพโส.

๒๙๑. ‘‘อฏฺฐจตฺตาลีสํ วสฺสานิ, (โกมาร) พฺรหฺมจริยํ จรึสุ เต;

วิชฺชาจรณปริเยฏฺฐึ, อจรุํ พฺราหฺมณา ปุเร.

๒๙๒. ‘‘น พฺราหฺมณา อญฺญมคมุํ, นปิ ภริยํ กิณึสุ เต;

สมฺปิเยเนว สํวาสํ, สงฺคนฺตฺวา สมโรจยุํ.

๒๙๓. ‘‘อญฺญตฺร ตมฺหา สมยา, อุตุเวรมณึ ปติ;

อนฺตรา เมถุนํ ธมฺมํ, นาสฺสุ คจฺฉนฺติ พฺราหฺมณา.

๒๙๔. ‘‘พฺรหฺมจริยญฺจ สีลญฺจ, อชฺชวํ มทฺทวํ ตปํ;

โสรจฺจํ อวิหึสญฺจ, ขนฺติญฺจาปิ อวณฺณยุํ.

๒๙๕. ‘‘โย เนสํ ปรโม อาสิ, พฺรหฺมา ทฬฺหปรกฺกโม;

ส วาปิ เมถุนํ ธมฺมํ, สุปินนฺเตปิ นาคมา.

๒๙๖. ‘‘ตสฺส วตฺตมนุสิกฺขนฺตา, อิเธเก วิญฺญุชาติกา;

พฺรหฺมจริยญฺจ สีลญฺจ, ขนฺติญฺจาปิ อวณฺณยุํ.

๒๙๗. ‘‘ตณฺฑุลํ สยนํ วตฺถํ, สปฺปิเตลญฺจ ยาจิย;

ธมฺเมน สโมธาเนตฺวา, ตโต ยญฺญมกปฺปยุํ.

๒๙๘. ‘‘อุปฏฺฐิตสฺมึ ยญฺญสฺมึ, นาสฺสุ คาโว หนึสุ เต;

ยถา มาตา ปิตา ภาตา, อญฺเญ วาปิ จ ญาตกา;

คาโว โน ปรมา มิตฺตา, ยาสุ ชายนฺติ โอสธา.

๒๙๙. ‘‘อนฺนทา พลทา เจตา, วณฺณทา สุขทา ตถา [สุขทา จ ตา (ก.)];

เอตมตฺถวสํ ญตฺวา, นาสฺสุ คาโว หนึสุ เต.

๓๐๐. ‘‘สุขุมาลา มหากายา, วณฺณวนฺโต ยสสฺสิโน;

พฺราหฺมณา เสหิ ธมฺเมหิ, กิจฺจากิจฺเจสุ อุสฺสุกา;

ยาว โลเก อวตฺตึสุ, สุขเมธิตฺถยํ ปชา.

๓๐๑. ‘‘เตสํ อาสิ วิปลฺลาโส, ทิสฺวาน อณุโต อณุํ;

ราชิโน จ วิยาการํ, นาริโย สมลงฺกตา.

๓๐๒. ‘‘รเถ จาชญฺญสํยุตฺเต, สุกเต จิตฺตสิพฺพเน;

นิเวสเน นิเวเส จ, วิภตฺเต ภาคโส มิเต.

๓๐๓. ‘‘โคมณฺฑลปริพฺยูฬฺหํ, นารีวรคณายุตํ;

อุฬารํ มานุสํ โภคํ, อภิชฺฌายึสุ พฺราหฺมณา.

๓๐๔. ‘‘เต ตตฺถ มนฺเต คนฺเถตฺวา, โอกฺกากํ ตทุปาคมุํ;

ปหูตธนธญฺโญสิ, ยชสฺสุ พหุ เต วิตฺตํ;

ยชสฺสุ พหุ เต ธนํ.

๓๐๕. ‘‘ตโต จ ราชา สญฺญตฺโต, พฺราหฺมเณหิ รเถสโภ;

อสฺสเมธํ ปุริสเมธํ, สมฺมาปาสํ วาชเปยฺยํ นิรคฺคฬํ;

เอเต ยาเค ยชิตฺวาน, พฺราหฺมณานมทา ธนํ.

๓๐๖. ‘‘คาโว สยนญฺจ วตฺถญฺจ, นาริโย สมลงฺกตา;

รเถ จาชญฺญสํยุตฺเต, สุกเต จิตฺตสิพฺพเน.

๓๐๗. ‘‘นิเวสนานิ รมฺมานิ, สุวิภตฺตานิ ภาคโส;

นานาธญฺญสฺส ปูเรตฺวา, พฺราหฺมณานมทา ธนํ.

๓๐๘. ‘‘เต จ ตตฺถ ธนํ ลทฺธา, สนฺนิธึ สมโรจยุํ;

เตสํ อิจฺฉาวติณฺณานํ, ภิยฺโย ตณฺหา ปวฑฺฒถ;

เต ตตฺถ มนฺเต คนฺเถตฺวา, โอกฺกากํ ปุนมุปาคมุํ.

๓๐๙. ‘‘ยถา อาโป จ ปถวี จ, หิรญฺญํ ธนธานิยํ;

เอวํ คาโว มนุสฺสานํ, ปริกฺขาโร โส หิ ปาณินํ;

ยชสฺสุ พหุ เต วิตฺตํ, ยชสฺสุ พหุ เต ธนํ.

๓๑๐. ‘‘ตโต จ ราชา สญฺญตฺโต, พฺราหฺมเณหิ รเถสโภ;

เนกา สตสหสฺสิโย, คาโว ยญฺเญ อฆาตยิ.

๓๑๑. ‘‘น ปาทา น วิสาเณน, นาสฺสุ หึสนฺติ เกนจิ;

คาโว เอฬกสมานา, โสรตา กุมฺภทูหนา;

ตา วิสาเณ คเหตฺวาน, ราชา สตฺเถน ฆาตยิ.

๓๑๒. ‘‘ตโต เทวา ปิตโร จ [ตโต จ เทวา ปิตโร (สี. สฺยา.)], อินฺโท อสุรรกฺขสา;

อธมฺโม อิติ ปกฺกนฺทุํ, ยํ สตฺถํ นิปตี คเว.

๓๑๓. ‘‘ตโย โรคา ปุเร อาสุํ, อิจฺฉา อนสนํ ชรา;

ปสูนญฺจ สมารมฺภา, อฏฺฐานวุติมาคมุํ.

๓๑๔. ‘‘เอโส อธมฺโม ทณฺฑานํ, โอกฺกนฺโต ปุราโณ อหุ;

อทูสิกาโย หญฺญนฺติ, ธมฺมา ธํสนฺติ [ธํเสนฺติ (สี. ปี.)] ยาชกา.

๓๑๕. ‘‘เอวเมโส อณุธมฺโม, โปราโณ วิญฺญุครหิโต;

ยตฺถ เอทิสกํ ปสฺสติ, ยาชกํ ครหตี [ครหี (ก.)] ชโน.

๓๑๖. ‘‘เอวํ ธมฺเม วิยาปนฺเน, วิภินฺนา สุทฺทเวสฺสิกา;

ปุถู วิภินฺนา ขตฺติยา, ปตึ ภริยาวมญฺญถ.

๓๑๗. ‘‘ขตฺติยา พฺรหฺมพนฺธู จ, เย จญฺเญ โคตฺตรกฺขิตา;

ชาติวาทํ นิรํกตฺวา [นิรากตฺวา (?) ยถา อนิรากตชฺฌาโนติ], กามานํ วสมนฺวคุ’’นฺติ.

เอวํ วุตฺเต, เต พฺราหฺมณมหาสาลา ภควนฺตํ เอตทโวจุํ – ‘‘อภิกฺกนฺตํ, โภ โคตม…เป. … อุปาสเก โน ภวํ โคตโม ธาเรตุ อชฺชตคฺเค ปาณุเปเต สรณํ คเต’’ติ.

พฺราหฺมณธมฺมิกสุตฺตํ สตฺตมํ นิฏฺฐิตํ.