๙. ฉพุทฺธธมฺมวาโร

๓๘. ‘‘‘ยาวตา อินฺทฺริยปโรปริยตฺเต ญาณํ, ญาตํ ทิฏฺฐํ วิทิตํ สจฺฉิกตํ ผสฺสิตํ ปญฺญาย. อผสฺสิตํ ปญฺญาย อินฺทฺริยปโรปริยตฺเต ญาณํ นตฺถี’ติ – จกฺขุํ อุทปาทิ…เป… อาโลโก อุทปาทิ’’. อินฺทฺริยปโรปริยตฺเต ญาเณ ปญฺจวีสติ ธมฺมา, ปญฺจวีสติ อตฺถา, ปญฺญาส นิรุตฺติโย, สตํ ญาณานิ.

‘‘‘ยาวตา สตฺตานํ อาสยานุสเย ญาณํ…เป… ยาวตา ยมกปาฏิหีเร ญาณํ …เป… ยาวตา มหากรุณาสมาปตฺติยา ญาณํ…เป… ยาวตา สพฺพญฺญุตญฺญาณํ…เป… ยาวตา อนาวรณํ ญาณํ, ญาตํ ทิฏฺฐํ วิทิตํ สจฺฉิกตํ ผสฺสิตํ ปญฺญาย. อผสฺสิตํ ปญฺญาย อนาวรณํ ญาณํ นตฺถี’ติ – จกฺขุํ อุทปาทิ, ญาณํ อุทปาทิ, ปญฺญา อุทปาทิ, วิชฺชา อุทปาทิ, อาโลโก อุทปาทิ’’. อนาวรเณ ญาเณ ปญฺจวีสติ ธมฺมา, ปญฺจวีสติ อตฺถา, ปญฺญาส นิรุตฺติโย, สตํ ญาณานิ.

ฉสุ พุทฺธธมฺเมสุ ทิยฑฺฒสตํ ธมฺมา, ทิยฑฺฒสตํ อตฺถา, ตีณิ นิรุตฺติสตานิ, ฉ ญาณสตานิ.

ปฏิสมฺภิทาธิกรเณ [ปฏิสมฺภิทาปกรเณ (สฺยา.)] อฑฺฒนวธมฺมสตานิ [อฑฺฒนวมานิ ธมฺมสตานิ (สฺยา.), อฑฺฒนวมธมฺมสตานิ (ก.)], อฑฺฒนวอตฺถสตานิ, นิรุตฺติสหสฺสญฺจ สตฺต จ นิรุตฺติสตานิ, ตีณิ จ ญาณสหสฺสานิ, จตฺตาริ จ ญาณสตานีติ.

ปฏิสมฺภิทากถา นิฏฺฐิตา.