๓. สพฺพกิตฺติกตฺเถรอปทานํ

๓๐๔. ‘‘กณิการํว ชลิตํ [โชตนฺตํ (สี.)], ทีปรุกฺขํว อุชฺชลํ [โชติตํ (สฺยา.)];

โอสธึว วิโรจนฺตํ, วิชฺชุตํ คคเน ยถา.

๓๐๕. ‘‘อสมฺภีตํ อนุตฺตาสึ, มิคราชํว เกสรึ;

ญาณาโลกํ ปกาเสนฺตํ, มทฺทนฺตํ ติตฺถิเย คเณ.

๓๐๖. ‘‘อุทฺธรนฺตํ อิมํ โลกํ, ฉิทฺทนฺตํ สพฺพสํสยํ;

คชฺชนฺตํ [อสมฺภีตํ (สฺยา.), คจฺฉนฺตํ (ก.)] มิคราชํว, อทฺทสํ โลกนายกํ.

๓๐๗. ‘‘ชฏาชินธโร อาสึ, พฺรหา อุชุ ปตาปวา;

วากจีรํ คเหตฺวาน, ปาทมูเล อปตฺถรึ.

๓๐๘. ‘‘กาฬานุสาริยํ คยฺห, อนุลิมฺปึ ตถาคตํ;

สมฺพุทฺธมนุลิมฺเปตฺวา, สนฺถวึ โลกนายกํ.

๓๐๙. ‘‘สมุทฺธรสิมํ โลกํ, โอฆติณฺณ [โอฆติณฺโณ (สฺยา. ก.)] มหามุนิ;

ญาณาโลเกน โชเตสิ, นาวฏํ [ปวรํ (สฺยา.), วชิร (ปี.)] ญาณมุตฺตมํ.

๓๑๐. ‘‘ธมฺมจกฺกํ [ตุวํ จกฺกํ (ก.)] ปวตฺเตสิ, มทฺทเส ปรติตฺถิเย;

อุสโภ ชิตสงฺคาโม, สมฺปกมฺเปสิ เมทนึ.

๓๑๑. ‘‘มหาสมุทฺเท อูมิโย, เวลนฺตมฺหิ ปภิชฺชเร;

ตเถว ตว ญาณมฺหิ, สพฺพทิฏฺฐี ปภิชฺชเร.

๓๑๒. ‘‘สุขุมจฺฉิกชาเลน, สรมฺหิ สมฺปตานิเต;

อนฺโตชาลิกตา [ชาลคตา (สี.)] ปาณา, ปีฬิตา โหนฺติ ตาวเท.

๓๑๓. ‘‘ตเถว ติตฺถิยา โลเก, ปุถุปาสณฺฑนิสฺสิตา [มูฬฺหา สจฺจวินิสฺสฏา (สฺยา.), มุฏฺฐสจฺจวินิสฺสฏา (ก.)];

อนฺโตญาณวเร ตุยฺหํ, ปริวตฺตนฺติ มาริส.

๓๑๔. ‘‘ปติฏฺฐา วุยฺหตํ โอเฆ, ตฺวญฺหิ นาโถ อพนฺธุนํ;

ภยฏฺฏิตานํ สรณํ, มุตฺติตฺถีนํ ปรายณํ.

๓๑๕. ‘‘เอกวีโร อสทิโส, เมตฺตากรุณสญฺจโย [สญฺญุโต (สฺยา.)];

อสโม สุสโม สนฺโต [สุสีโล อสโม สนฺโต (สี.), ปญฺญวา ยุตฺตจาโค จ (สฺยา.)], วสี ตาที ชิตญฺชโย.

๓๑๖. ‘‘ธีโร วิคตสมฺโมโห, อเนโช อกถํกถี;

ตุสิโต [วุสิโต (สี.)] วนฺตโทโสสิ, นิมฺมโล สํยโต สุจิ.

๓๑๗. ‘‘สงฺคาติโค หตมโท [คตมโท (สฺยา.), ตมนุโท (ก.)], เตวิชฺโช ติภวนฺตโค;

สีมาติโค ธมฺมครุ, คตตฺโถ หิตวพฺภุโต [หิตวปฺปโถ (สี. สฺยา.)].

๓๑๘. ‘‘ตารโก ตฺวํ ยถา นาวา, นิธีวสฺสาสการโก;

อสมฺภีโต ยถา สีโห, คชราชาว ทปฺปิโต.

๓๑๙. ‘‘โถเมตฺวา ทสคาถาหิ, ปทุมุตฺตรํ มหายสํ;

วนฺทิตฺวา สตฺถุโน ปาเท, ตุณฺหี อฏฺฐาสหํ ตทา.

๓๒๐. ‘‘ปทุมุตฺตโร โลกวิทู, อาหุตีนํ ปฏิคฺคโห;

ภิกฺขุสงฺเฆ ฐิโต สตฺถา, อิมา คาถา อภาสถ.

๓๒๑. ‘‘‘โย เม สีลญฺจ ญาณญฺจ, สทฺธมฺมญฺจาปิ วณฺณยิ [ธมฺมญฺจาปิ ปกิตฺตยิ (สี. สฺยา.)];

ตมหํ กิตฺตยิสฺสามิ, สุณาถ มม ภาสโต.

๓๒๒. ‘‘‘สฏฺฐิ กปฺปสหสฺสานิ, เทวโลเก รมิสฺสติ;

อญฺเญ เทเวภิภวิตฺวา, อิสฺสรํ การยิสฺสติ.

๓๒๓. ‘‘‘โส ปจฺฉา ปพฺพชิตฺวาน, สุกฺกมูเลน โจทิโต;

โคตมสฺส ภควโต, สาสเน ปพฺพชิสฺสติ.

๓๒๔. ‘‘‘ปพฺพชิตฺวาน กาเยน, ปาปกมฺมํ วิวชฺชิย;

สพฺพาสเว ปริญฺญาย, นิพฺพายิสฺสตินาสโว’.

๓๒๕. ‘‘ยถาปิ เมโฆ ถนยํ, ตปฺเปติ เมทินึ อิมํ;

ตเถว ตฺวํ มหาวีร, ธมฺเมน ตปฺปยี มมํ.

๓๒๖. ‘‘สีลํ ปญฺญญฺจ ธมฺมญฺจ, ถวิตฺวา โลกนายกํ;

ปตฺโตมฺหิ ปรมํ สนฺตึ, นิพฺพานํ ปทมจฺจุตํ.

๓๒๗. ‘‘อโห นูน ส ภควา, จิรํ ติฏฺเฐยฺย จกฺขุมา;

อญฺญาตญฺจ วิชาเนยฺยุํ, ผุเสยฺยุํ [อญฺญาตญฺจาปิ ชาเนยฺย, ปสฺเสยฺย (ก.)] อมตํ ปทํ.

๓๒๘. ‘‘อยํ เม ปจฺฉิมา ชาติ, ภวา สพฺเพ สมูหตา;

สพฺพาสเว ปริญฺญาย, วิหรามิ อนาสโว.

๓๒๙. ‘‘สตสหสฺสิโต กปฺเป, ยํ พุทฺธมภิโถมยึ

ทุคฺคตึ นาภิชานามิ, กิตฺตนาย อิทํ ผลํ.

๓๓๐. ‘‘กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ, ภวา สพฺเพ สมูหตา;

สพฺพาสวา ปริกฺขีณา, นตฺถิ ทานิ ปุนพฺภโว.

๓๓๑. ‘‘สฺวาคตํ วต เม อาสิ…เป… กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ.

๓๓๒. ‘‘ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส…เป… กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ’’.

อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา สพฺพกิตฺติโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.

สพฺพกิตฺติกตฺเถรสฺสาปทานํ ตติยํ.