๑๓. เตรสมนโย อสงฺคหิเตนสมฺปยุตฺตวิปฺปยุตฺตปทวณฺณนา

๔๔๘. อิทานิ อสงฺคหิเตนสมฺปยุตฺตวิปฺปยุตฺตปทํ ภาเชตุํ รูปกฺขนฺเธนาติอาทิ อารทฺธํ. ตตฺถ เย ปญฺจเม อสงฺคหิเตนอสงฺคหิตปทนิทฺเทเส รูปกฺขนฺเธน สทิสปญฺหา ธมฺมา, เย จ อรูปภเวน สทิสา, เตเยว อุทฺธฏา. เสสา ปน น รุหนฺตีติ น อุทฺธฏา. เวทนากฺขนฺเธน หิ ขนฺธาทิวเสน ปน รูปารูปธมฺมา อสงฺคหิตา โหนฺติ. เตสญฺจ สมฺปโยโค นาม นตฺถิ. ตสฺมา ยานิ ปทานิ รุหนฺติ, ตาเนว สทิสวิสฺสชฺชเนหิ สทฺธึ สโมธาเนตฺวา อุทฺธฏานิ. ตตฺถ เย ธมฺมา ปุจฺฉาย อุทฺธฏธมฺเมหิ ขนฺธาทิวเสน อสงฺคหิตา, เต เยหิ สมฺปยุตฺตา จ วิปฺปยุตฺตา จ, เตสํ วเสน ขนฺธาทิวิภาโค เวทิตพฺโพ.

ตตฺรายํ นโย – รูปกฺขนฺเธน ตาว วิญฺญาณเมว ตีหิ สงฺคเหหิ อสงฺคหิตํ. ตํ เวทนาทีหิ ตีหิ ขนฺเธหิ, ธมฺมายตนธมฺมธาตูสุ จ เวทนาทีเหว สมฺปยุตฺตํ. เอเกน รูปกฺขนฺเธน, ทสหิ รูปายตนรูปธาตูหิ, ธมฺมายตนธมฺมธาตูสุ จ รูปนิพฺพานธมฺเมหิ วิปฺปยุตฺตํ. ตํ สนฺธาย เต ธมฺมา ตีหิ ขนฺเธหีติอาทิ วุตฺตํ. อิมินา นเยน สพฺพตฺถ อตฺโถ เวทิตพฺโพติ.

อสงฺคหิเตนสมฺปยุตฺตวิปฺปยุตฺตปทวณฺณนา.