๑๐. ทุติยสิกฺขตฺตยสุตฺตวณฺณนา

๙๑. ทสเม อาสวานํ ขยาติ เอตฺถ อรหตฺตมคฺโค อธิปญฺญาสิกฺขา นาม. ผลํ ปน สิกฺขิตสิกฺขสฺส อุปฺปชฺชนโต สิกฺขาติ น วตฺตพฺพํ.

ยถา ปุเร ตถา ปจฺฉาติ ยถา ปฐมํ ตีสุ สิกฺขาสุ สิกฺขติ, ปจฺฉา ตเถว สิกฺขตีติ อตฺโถ. ทุติยปเทปิ เอเสว นโย. ยถา อโธ ตถา อุทฺธนฺติ ยถา เหฏฺฐิมกายํ อสุภวเสน ปสฺสติ, อุปริมกายมฺปิ ตเถว ผรติ. ทุติยปเทปิ เอเสว นโย. ยถา ทิวา ตถา รตฺตินฺติ ยถา ทิวา ติสฺโส สิกฺขา สิกฺขติ, รตฺติมฺปิ ตเถว สิกฺขตีติ อตฺโถ. อภิภุยฺย ทิสา สพฺพาติ สพฺพา ทิสา อารมฺมณวเสน อภิภวิตฺวา. อปฺปมาณสมาธินาติ อรหตฺตมคฺคสมาธินา.

เสกฺขนฺติ สิกฺขมานํ สกรณียํ. ปฏิปทนฺติ ปฏิปนฺนกํ. สํสุทฺธจาริยนฺติ สํสุทฺธจรณํ ปริสุทฺธสีลํ. สมฺพุทฺธนฺติ จตุสจฺจพุทฺธํ. ธีรํ ปฏิปทนฺตคุนฺติ ขนฺธธีรอายตนธีรวเสน ธีรํ ธิติสมฺปนฺนํ ปฏิปตฺติยา อนฺตํ คตํ. วิญฺญาณสฺสาติ จริมกวิญฺญาณสฺส. ตณฺหากฺขยวิมุตฺติโนติ ตณฺหากฺขยวิมุตฺติสงฺขาตาย อรหตฺตผลวิมุตฺติยา สมนฺนาคตสฺส. ปชฺโชตสฺเสว นิพฺพานนฺติ ปทีปนิพฺพานํ วิย. วิโมกฺโข โหติ เจตโสติ จิตฺตสฺส วิมุตฺติ วิมุจฺจนา อปฺปวตฺติภาโว โหติ. ตณฺหากฺขยวิมุตฺติโน หิ ขีณาสวสฺส จริมกวิญฺญาณนิโรเธน ปรินิพฺพานํ วิย เจตโส วิโมกฺโข โหติ, น คตฏฺฐานํ ปญฺญายติ, อปณฺณตฺติกภาวูปคโมเยว โหตีติ อตฺโถ.