๑. ปจฺจยานุโลมํ
เหตุปจฺจโย
๕๐. อนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. อนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. อนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. อนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๖)
อนิทสฺสนอปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา… ฉ.
อนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ อนิทสฺสนอปฺปฏิฆญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา… ฉ. (สํขิตฺตํ.)
เหตุยา อฏฺฐารส, อารมฺมเณ ตีณิ…เป… อวิคเต อฏฺฐารส. (สพฺพตฺถ วิตฺถาโร. สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ วิตฺถาเรตพฺพํ.)
เหตุ-อารมฺมณปจฺจยา
๕๑. อนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. อนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. อนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. อนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆสฺส จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆสฺส จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. อนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆสฺส จ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๖)
สนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย… ตีณิ. (สํขิตฺตํ.)
๕๒. เหตุยา ฉ, อารมฺมเณ นว. (ปญฺหาวารํ วิตฺถาเรตพฺพํ.)
ธมฺมานุโลมปจฺจนีเย ติกปฏฺฐานํ นิฏฺฐิตํ.