นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

อภิธมฺมปิฏเก

ปฏฺฐานปาฬิ

(ปญฺจโม ภาโค)

ธมฺมานุโลเม ติกติกปฏฺฐานํ

๑-๑. กุสลตฺติก-เวทนาตฺติกํ

๑. สุขายเวทนายสมฺปยุตฺตปทํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

เหตุปจฺจโย

๑. กุสลํ สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

๒. เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ ตีณิ…เป… อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ…เป… สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ.)

๓. กุสโล สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม กุสลสฺส สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อกุสโล สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อกุสลสฺส สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อพฺยากโต สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อพฺยากตสฺส สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

กุสโล สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม กุสลสฺส สุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. (สํขิตฺตํ.)

๔. เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ นว. (สํขิตฺตํ.)

(ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารํ เอวํ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๒. ทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺตปทํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

เหตุ-อารมฺมณปจฺจยา

๕. อกุสลํ ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ อารมฺมณปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ อารมฺมณปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

๖. เหตุยา เอกํ, อารมฺมเณ เทฺว…เป… อวิคเต เทฺว. (สํขิตฺตํ.) (สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ.)

๗. อกุสโล ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อกุสลสฺส ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อกุสโล ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อกุสลสฺส ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อพฺยากโต ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อกุสลสฺส ทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑) (สํขิตฺตํ.)

๘. เหตุยา เอกํ, อารมฺมเณ เทฺว. (สํขิตฺตํ. ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารํ เอวํ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๓. อทุกฺขมสุขเวทนายสมฺปยุตฺตปทํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

เหตุปจฺจโย

๙. กุสลํ อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

๑๐. เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ ตีณิ…เป… อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ. สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ).

๑๑. กุสโล อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม กุสลสฺส อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อกุสโล อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อกุสลสฺส อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อพฺยากโต อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺโต ธมฺโม อพฺยากตสฺส อทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑) (สํขิตฺตํ.)

๑๒. เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ นว, อธิปติยา สตฺต, อนนฺตเร สตฺต…เป… อุปนิสฺสเย นว, อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ. ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารํ เอวํ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๑-๒. กุสลตฺติก-วิปากตฺติกํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

๑๓. อพฺยากตํ วิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต วิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เอกํ, อารมฺมเณ เอกํ…เป… อวิคเต เอกํ. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวาเรปิ…เป… ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ.)

๑๔. กุสลํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เทฺว, อารมฺมเณ เทฺว…เป… อวิคเต เทฺว. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ.)

๑๕. กุสโล วิปากธมฺมธมฺโม กุสลสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อกุสโล วิปากธมฺมธมฺโม อกุสลสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

กุสโล วิปากธมฺมธมฺโม กุสลสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. กุสโล วิปากธมฺมธมฺโม อกุสลสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

อกุสโล วิปากธมฺมธมฺโม อกุสลสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. อกุสโล วิปากธมฺมธมฺโม กุสลสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒) (สํขิตฺตํ.)

๑๖. เหตุยา เทฺว, อารมฺมเณ จตฺตาริ, อธิปติยา ตีณิ, อนนฺตเร เทฺว…เป… สหชาเต เทฺว, อุปนิสฺสเย จตฺตาริ…เป… อวิคเต เทฺว. (สํขิตฺตํ. ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารํ เอวํ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๑๗. อพฺยากตํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เอกํ, อารมฺมเณ เอกํ…เป… อวิคเต เอกํ. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวาเรปิ…เป… ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ.)

๑-๓. กุสลตฺติก-อุปาทินฺนตฺติกํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

๑๘. อพฺยากตํ อุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เอกํ…เป… อวิคเต เอกํ. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวาเรปิ…เป… ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ.)

๑๙. กุสลํ อนุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา… ตีณิ.

อกุสลํ อนุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา… ตีณิ.

อพฺยากตํ อนุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

กุสลํ อนุปาทินฺนุปาทานิยญฺจ อพฺยากตํ อนุปาทินฺนุปาทานิยญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ อนุปาทินฺนุปาทานิยญฺจ อพฺยากตํ อนุปาทินฺนุปาทานิยญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

๒๐. เหตุยา นว, อวิคเต นว. (สํขิตฺตํ. สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ.)

๒๑. กุสโล อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม กุสลสฺส อนุปาทินฺนุปาทานิยสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย… ตีณิ.

อกุสโล อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อกุสลสฺส อนุปาทินฺนุปาทานิยสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย… ตีณิ.

อพฺยากโต อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อพฺยากตสฺส อนุปาทินฺนุปาทานิยสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

๒๒. กุสโล อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม กุสลสฺส อนุปาทินฺนุปาทานิยสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย… ตีณิ.

อกุสโล อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อกุสลสฺส อนุปาทินฺนุปาทานิยสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย… ตีณิ.

อพฺยากโต อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อพฺยากตสฺส อนุปาทินฺนุปาทานิยสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย… ตีณิ. (สํขิตฺตํ.)

๒๓. เหตุยา สตฺต, อารมฺมเณ นว, อวิคเต เอกาทส. (สํขิตฺตํ.)

(ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารํ เอวํ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๒๔. กุสลํ อนุปาทินฺนอนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อนุปาทินฺนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ อนุปาทินฺนอนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อนุปาทินฺนอนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เทฺว, อวิคเต เทฺว. (สํขิตฺตํ, สหชาตวารมฺปิ…เป… ปญฺหาวารมฺปิ สพฺพตฺถ วิตฺถาโร.)

๑-๔. กุสลตฺติก-สํกิลิฏฺฐตฺติกํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

๒๕. อกุสลํ สํกิลิฏฺฐสํกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล สํกิลิฏฺฐสํกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เอกํ…เป… อวิคเต เอกํ. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวาเรปิ…เป… ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ.)

๒๖. กุสลํ อสํกิลิฏฺฐสํกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อสํกิลิฏฺฐสํกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา… ตีณิ.

อพฺยากตํ อสํกิลิฏฺฐสํกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อสํกิลิฏฺฐสํกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

กุสลํ อสํกิลิฏฺฐสํกิเลสิกญฺจ อพฺยากตํ อสํกิลิฏฺฐสํกิเลสิกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อสํกิลิฏฺฐสํกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

๒๗. เหตุยา ปญฺจ, อวิคเต ปญฺจ. (สํขิตฺตํ. สหชาตวาเรปิ…เป… ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ วิตฺถาโร.)

๒๘. กุสลํ อสํกิลิฏฺฐอสํกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อสํกิลิฏฺฐอสํกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ อสํกิลิฏฺฐอสํกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อสํกิลิฏฺฐอสํกิเลสิโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เทฺว…เป… อวิคเต เทฺว. (สํขิตฺตํ. สหชาตวาเรปิ…เป… ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๑-๕. กุสลตฺติก-วิตกฺกตฺติกํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

เหตุปจฺจโย

๒๙. กุสลํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ ตีณิ, อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ. สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ.)

๓๐. กุสโล สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม กุสลสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อกุสโล สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อกุสลสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อพฺยากโต สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อพฺยากตสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑) (สํขิตฺตํ.)

๓๑. เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ นว, อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ.) (ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารํ เอวํ วิตฺถาเรตพฺพํ).

๓๒. กุสลํ อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เทฺว, อวิคเต เทฺว. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวาเรปิ…เป… สมฺปยุตฺตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ วิตฺถาโร.)

๓๓. กุสลํ อวิตกฺกอวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อวิตกฺกอวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา… ตีณิ.

อพฺยากตํ อวิตกฺกอวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อวิตกฺกอวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

กุสลํ อวิตกฺกอวิจารญฺจ อพฺยากตํ อวิตกฺกอวิจารญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อวิตกฺกอวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา ปญฺจ, อารมฺมเณ เทฺว, อวิคเต ปญฺจ. (สํขิตฺตํ. สหชาตวารมฺปิ…เป… ปญฺหาวารมฺปิ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๑-๖. กุสลตฺติก-ปีติตฺติกํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

เหตุปจฺจโย

๓๔. กุสลํ ปีติสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล ปีติสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ ปีติสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล ปีติสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ ปีติสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต ปีติสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ ตีณิ, อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ. สหชาตวารมฺปิ…เป… สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ.)

๓๕. กุสโล ปีติสหคโต ธมฺโม กุสลสฺส ปีติสหคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อกุสโล ปีติสหคโต ธมฺโม อกุสลสฺส ปีติสหคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อพฺยากโต ปีติสหคโต ธมฺโม อพฺยากตสฺส ปีติสหคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ นว, อธิปติยา สตฺต, อนนฺตเร ปญฺจ อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ.)

(ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารํ เอวํ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๓๖. กุสลํ สุขสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล สุขสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ สุขสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล สุขสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ สุขสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต สุขสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา ตีณิ, อารมฺมเณ ตีณิ, อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ. สหชาตวารมฺปิ…เป… ปญฺหาวารมฺปิ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๓๗. กุสลํ อุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อกุสลํ อุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)

อพฺยากตํ อุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต อุเปกฺขาสหคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา ตีณิ, อวิคเต ตีณิ. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวารมฺปิ…เป… ปญฺหาวารมฺปิ วิตฺถาเรตพฺพํ.)

๑-๗. กุสลตฺติก-ทสฺสนตฺติกํ

๑-๗. ปฏิจฺจวาราทิ

ปจฺจยจตุกฺกํ

๓๘. อกุสลํ ทสฺสเนน ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล ทสฺสเนน ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เอกํ…เป… อวิคเต เอกํ. (สํขิตฺตํ.)

(สหชาตวาเรปิ…เป… ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ.)

๓๙. อกุสลํ ภาวนาย ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อกุสโล ภาวนาย ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑) (สํขิตฺตํ.)

เหตุยา เอกํ…เป… อวิคเต เอกํ. (สํขิตฺตํ.)

๔๐. กุสลํ เนวทสฺสเนน นภาวนาย ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล เนวทสฺสเนน นภาวนาย ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา… ตีณิ.

อพฺยากตํ เนวทสฺสเนน นภาวนาย ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อพฺยากโต เนวทสฺสเนน นภาวนาย ปหาตพฺโพ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๑)