౧౦. కయవిక్కయసిక్ఖాపదం
౫౯౩. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తేన ఖో పన సమయేన ఆయస్మా ఉపనన్దో సక్యపుత్తో పట్టో హోతి చీవరకమ్మం కాతుం. సో పటపిలోతికానం సఙ్ఘాటిం కరిత్వా సురత్తం సుపరికమ్మకతం కత్వా పారుపి. అథ ఖో అఞ్ఞతరో పరిబ్బాజకో మహగ్ఘం పటం పారుపిత్వా యేనాయస్మా ఉపనన్దో సక్యపుత్తో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం ఉపనన్దం సక్యపుత్తం ఏతదవోచ – ‘‘సున్దరా ఖో త్యాయం, ఆవుసో, సఙ్ఘాటి; దేహి మే పటేనా’’తి. ‘‘జానాహి, ఆవుసో’’తి. ‘‘ఆమావుసో, జానామీ’’తి. ‘‘హన్దావుసో’’తి, అదాసి. అథ ఖో సో పరిబ్బాజకో తం సఙ్ఘాటిం పారుపిత్వా పరిబ్బాజకారామం అగమాసి. పరిబ్బాజకా తం పరిబ్బాజకం ఏతదవోచుం – ‘‘సున్దరా ఖో త్యాయం, ఆవుసో, సఙ్ఘాటి; కుతో తయా లద్ధా’’తి? ‘‘తేన మే, ఆవుసో, పటేన పరివత్తితా’’తి. ‘‘కతిహిపి త్యాయం, ఆవుసో, సఙ్ఘాటి భవిస్సతి, సోయేవ తే పటో వరో’’తి.
అథ ఖో సో పరిబ్బాజకో – ‘‘సచ్చం ఖో పరిబ్బాజకా ఆహంసు – ‘కతిహిపి మ్యాయం సఙ్ఘాటి భవిస్సతి! సోయేవ మే పటో వరో’’’తి యేనాయస్మా ఉపనన్దో సక్యపుత్తో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం ఉపనన్దం సక్యపుత్తం ఏతదవోచ – ‘‘హన్ద తే, ఆవుసో, సఙ్ఘాటి [సఙ్ఘాటిం (స్యా. క.)]; దేహి మే పట’’న్తి. ‘‘నను త్వం, ఆవుసో, మయా వుత్తో – ‘జానాహి, ఆవుసో’తి! నాహ దస్సామీ’’తి. అథ ఖో సో పరిబ్బాజకో ఉజ్ఝాయతి ఖియ్యతి విపాచేతి – ‘‘గిహీపి నం గిహిస్స విప్పటిసారిస్స దేన్తి, కిం పన పబ్బజితో పబ్బజితస్స న దస్సతీ’’తి! అస్సోసుం ఖో భిక్ఖూ తస్స పరిబ్బాజకస్స ఉజ్ఝాయన్తస్స ఖియ్యన్తస్స విపాచేన్తస్స. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఆయస్మా ఉపనన్దో సక్యపుత్తో పరిబ్బాజకేన సద్ధిం కయవిక్కయం సమాపజ్జిస్సతీ’’తి! అథ ఖో తే భిక్ఖూ ఆయస్మన్తం ఉపనన్దం సక్యపుత్తం అనేకపరియాయేన విగరహిత్వా భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం…పే… ‘‘సచ్చం కిర త్వం, ఉపనన్ద, పరిబ్బాజకేన సద్ధిం కయవిక్కయం సమాపజ్జసీ’’తి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ త్వం, మోఘపురిస, పరిబ్బాజకేన సద్ధిం కయవిక్కయం సమాపజ్జిస్ససి! నేతం, మోఘపురిస, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –
౫౯౪. ‘‘యో పన భిక్ఖు నానప్పకారకం కయవిక్కయం సమాపజ్జేయ్య, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియ’’న్తి.
౫౯౫. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.
నానప్పకారకం నామ చీవరపిణ్డపాతసేనాసనగిలానప్పచ్చయభేసజ్జపరిక్ఖారా, అన్తమసో చుణ్ణపిణ్డోపి దన్తకట్ఠమ్పి దసికసుత్తమ్పి.
కయవిక్కయం సమాపజ్జేయ్యాతి ఇమినా ఇమం దేహి, ఇమినా ఇమం ఆహర, ఇమినా ఇమం పరివత్తేహి, ఇమినా ఇమం చేతాపేహీతి. అజ్ఝాచరతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. యతో కయితఞ్చ హోతి విక్కయితఞ్చ అత్తనో భణ్డం పరహత్థగతం పరభణ్డం అత్తనో హత్థగతం, నిస్సగ్గియం హోతి. నిస్సజ్జితబ్బం సఙ్ఘస్స వా గణస్స వా పుగ్గలస్స వా. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, నిస్సజ్జితబ్బం…పే… అహం, భన్తే, నానప్పకారకం కయవిక్కయం సమాపజ్జిం. ఇదం మే నిస్సగ్గియం. ఇమాహం సఙ్ఘస్స నిస్సజ్జామీతి…పే… దదేయ్యాతి…పే… దదేయ్యున్తి…పే… ఆయస్మతో దమ్మీతి.
౫౯౬. కయవిక్కయే కయవిక్కయసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. కయవిక్కయే వేమతికో, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. కయవిక్కయే నకయవిక్కయసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం.
నకయవిక్కయే కయవిక్కయసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. నకయవిక్కయే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. నకయవిక్కయే నకయవిక్కయసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.
౫౯౭. అనాపత్తి – అగ్ఘం పుచ్ఛతి, కప్పియకారకస్స ఆచిక్ఖతి, ‘‘ఇదం అమ్హాకం అత్థి, అమ్హాకఞ్చ ఇమినా చ ఇమినా చ అత్థో’’తి భణతి, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.
కయవిక్కయసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం దసమం.
కోసియవగ్గో దుతియో.
తస్సుద్దానం –
కోసియా సుద్ధద్వేభాగా, ఛబ్బస్సాని నిసీదనం;
ద్వే చ లోమాని ఉగ్గణ్హే, ఉభో నానప్పకారకాతి.