౧. పఠమకథినసిక్ఖాపదం

ఇమే ఖో పనాయస్మన్తో తింస నిస్సగ్గియా పాచిత్తియా

ధమ్మా ఉద్దేసం ఆగచ్ఛన్తి.

౪౫౯. తేనే సమయేన బుద్ధో భగవా వేసాలియం విహరతి గోతమకే చేతియే. తేన ఖో పన సమయేన భగవతా భిక్ఖూనం తిచీవరం అనుఞ్ఞాతం హోతి. ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ – ‘‘భగవతా తిచీవరం అనుఞ్ఞాత’’న్తి అఞ్ఞేనేవ తిచీవరేన గామం పవిసన్తి, అఞ్ఞేన తిచీవరేన ఆరామే అచ్ఛన్తి, అఞ్ఞేన తిచీవరేన నహానం ఓతరన్తి. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ అతిరేకచీవరం ధారేస్సన్తీ’’తి! అథ ఖో తే భిక్ఖూ ఛబ్బగ్గియే భిక్ఖూ అనేకపరియాయేన విగరహిత్వా భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం…పే… ‘‘సచ్చం కిర తుమ్హే, భిక్ఖవే, అతిరేకచీవరం ధారేథా’’తి? ‘‘సచ్చం భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, అతిరేకచీవరం ధారేస్సథ! నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౪౬౦. ‘‘యో పన భిక్ఖు అతిరేకచీవరం ధారేయ్య, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియ’’న్తి.

ఏవఞ్చిదం భగవతా భిక్ఖూనం సిక్ఖాపదం పఞ్ఞత్తం హోతి.

౪౬౧. [మహావ. ౩౪౭] తేన ఖో పన సమయేన ఆయస్మతో ఆనన్దస్స అతిరేకచీవరం ఉప్పన్నం హోతి. ఆయస్మా చ ఆనన్దో తం చీవరం ఆయస్మతో సారిపుత్తస్స దాతుకామో హోతి. ఆయస్మా చ సారిపుత్తో సాకేతే విహరతి. అథ ఖో ఆయస్మతో ఆనన్దస్స ఏతదహోసి – ‘‘భగవతా సిక్ఖాపదం పఞ్ఞత్తం – ‘న అతిరేకచీవరం ధారేతబ్బ’న్తి. ఇదఞ్చ మే అతిరేకచీవరం ఉప్పన్నం. అహఞ్చిమం చీవరం ఆయస్మతో సారిపుత్తస్స దాతుకామో. ఆయస్మా చ సారిపుత్తో సాకేతే విహరతి. కథం ను ఖో మయా పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? అథ ఖో ఆయస్మా ఆనన్దో భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసి. ‘‘కీవచిరం పనానన్ద, సారిపుత్తో ఆగచ్ఛిస్సతీ’’తి? ‘‘నవమం వా, భగవా, దివసం దసమం వా’’తి. అథ ఖో భగవా ఏతస్మిం నిదానే ఏతస్మిం పకరణే ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, దసాహపరమం అతిరేకచీవరం ధారేతుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౪౬౨. ‘‘నిట్ఠితచీవరస్మిం భిక్ఖునా ఉబ్భతస్మిం కథినే దసాహపరమం అతిరేకచీవరం ధారేతబ్బం. తం అతిక్కామయతో నిస్సగ్గియం పాచిత్తియ’’న్తి.

౪౬౩. నిట్ఠితచీవరస్మిన్తి భిక్ఖునో చీవరం కతం వా హోతి నట్ఠం వా వినట్ఠం వా దడ్ఢం వా చీవరాసా వా ఉపచ్ఛిన్నా.

ఉబ్భతస్మిం కథినేతి అట్ఠన్నం మాతికానం అఞ్ఞతరాయ మాతికాయ ఉబ్భతం హోతి, సఙ్ఘేన వా అన్తరా ఉబ్భతం హోతి.

దసాహపరమన్తి దసాహపరమతా ధారేతబ్బం.

అతిరేకచీవరం నామ అనధిట్ఠితం అవికప్పితం.

చీవరం నామ ఛన్నం చీవరానం అఞ్ఞతరం చీవరం, వికప్పనుపగం పచ్ఛిమం.

తం అతిక్కామయతో నిస్సగ్గియం హోతీ [హోతీతి ఇదం పదం సబ్బపోత్థకేసు అత్థి, సిక్ఖాపదే పన నత్థి, ఏవముపరిపి] తి ఏకాదసే అరుణుగ్గమనే నిస్సగ్గియం హోతి. నిస్సజ్జితబ్బం సఙ్ఘస్స వా గణస్స వా పుగ్గలస్స వా. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, నిస్సజ్జితబ్బం. తేన భిక్ఖునా సఙ్ఘం ఉపసఙ్కమిత్వా ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కరిత్వా వుడ్ఢానం భిక్ఖూనం పాదే వన్దిత్వా ఉక్కుటికం నిసీదిత్వా అఞ్జలిం పగ్గహేత్వా ఏవమస్స వచనీయో – ‘‘ఇదం మే, భన్తే, చీవరం దసాహాతిక్కన్తం నిస్సగ్గియం, ఇమాహం సఙ్ఘస్స నిస్సజ్జామీ’’తి. నిస్సజ్జిత్వా ఆపత్తి దేసేతబ్బా. బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన ఆపత్తి పటిగ్గహేతబ్బా. నిస్సట్ఠచీవరం దాతబ్బం.

౪౬౪. ‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. ఇదం చీవరం ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో నిస్సగ్గియం సఙ్ఘస్స నిస్సట్ఠం. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇమం చీవరం ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో దదేయ్యా’’తి.

౪౬౫. తేన భిక్ఖునా సమ్బహులే భిక్ఖూ ఉపసఙ్కమిత్వా ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కరిత్వా వుడ్ఢానం భిక్ఖూనం పాదే వన్దిత్వా ఉక్కుటికం నిసీదిత్వా అఞ్జలిం పగ్గహేత్వా ఏవమస్సు వచనీయా – ‘‘ఇదం మే, భన్తే, చీవరం దసాహాతిక్కన్తం నిస్సగ్గియం. ఇమాహం ఆయస్మన్తానం నిస్సజ్జామీ’’తి. నిస్సజ్జిత్వా ఆపత్తి దేసేతబ్బా. బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన ఆపత్తి పటిగ్గహేతబ్బా. నిస్సట్ఠచీవరం దాతబ్బం.

౪౬౬. ‘‘సుణన్తు మే ఆయస్మన్తా. ఇదం చీవరం ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో నిస్సగ్గియం ఆయస్మన్తానం నిస్సట్ఠం. యదాయస్మన్తానం పత్తకల్లం, ఆయస్మన్తా ఇమం చీవరం ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో దదేయ్యు’’న్తి.

౪౬౭. తేన భిక్ఖునా ఏకం భిక్ఖుం ఉపసఙ్కమిత్వా ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కరిత్వా ఉక్కుటికం నిసీదిత్వా అఞ్జలిం పగ్గహేత్వా ఏవమస్స వచనీయో – ‘‘ఇదం మే, ఆవుసో, చీవరం దసాహాతిక్కన్తం నిస్సగ్గియం. ఇమాహం ఆయస్మతో నిస్సజ్జామీ’’తి. నిస్సజ్జిత్వా ఆపత్తి దేసేతబ్బా. తేన భిక్ఖునా ఆపత్తి పటిగ్గహేతబ్బా. నిస్సట్ఠచీవరం దాతబ్బం – ‘‘ఇమం చీవరం ఆయస్మతో దమ్మీ’’తి.

౪౬౮. దసాహాతిక్కన్తే అతిక్కన్తసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. దసాహాతిక్కన్తే వేమతికో, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. దసాహాతిక్కన్తే అనతిక్కన్తసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అనధిట్ఠితే అధిట్ఠితసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అవికప్పితే వికప్పితసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అవిస్సజ్జితే విస్సజ్జితసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అనట్ఠే నట్ఠసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అవినట్ఠే వినట్ఠసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అదడ్ఢే దడ్ఢసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అవిలుత్తే విలుత్తసఞ్ఞీ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం.

నిస్సగ్గియం చీవరం అనిస్సజ్జిత్వా పరిభుఞ్జతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. దసాహానతిక్కన్తే అతిక్కన్తసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. దసాహానతిక్కన్తే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. దసాహానతిక్కన్తే అనతిక్కన్తసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.

౪౬౯. అనాపత్తి అన్తోదసాహం అధిట్ఠేతి, వికప్పేతి, విస్సజ్జేతి, నస్సతి, వినస్సతి, డయ్హతి, అచ్ఛిన్దిత్వా గణ్హన్తి, విస్సాసం గణ్హన్తి, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.

౪౭౦. తేన ఖో పన సమయేన ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ నిస్సట్ఠచీవరం న దేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, నిస్సట్ఠచీవరం న దాతబ్బం. యో న దదేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

కథినసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం పఠమం.