౮. ఉపస్సుతిసిక్ఖాపదం
౪౬౯. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తేన ఖో పన సమయేన ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ పేసలేహి భిక్ఖూహి సద్ధిం భణ్డన్తి. పేసలా భిక్ఖూ ఏవం వదన్తి – ‘‘అలజ్జినో ఇమే, ఆవుసో, ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ. న సక్కా ఇమేహి సహ భణ్డితు’’న్తి. ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ ఏవం వదన్తి – ‘‘కిస్స తుమ్హే, ఆవుసో, అమ్హే అలజ్జివాదేన పాపేథా’’తి? ‘‘కహం పన తుమ్హే, ఆవుసో, అస్సుత్థా’’తి? ‘‘మయం ఆయస్మన్తానం ఉపస్సుతిం [ఉపస్సుతి (?)] తిట్ఠమ్హా’’తి. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ భిక్ఖూనం భణ్డనజాతానం కలహజాతానం వివాదాపన్నానం ఉపస్సుతిం [ఉపస్సుతి (?)] తిట్ఠిస్సన్తీ’’తి…పే… సచ్చం కిర తుమ్హే, భిక్ఖవే, భిక్ఖూనం భణ్డనజాతానం కలహజాతానం వివాదాపన్నానం ఉపస్సుతిం [ఉపస్సుతి (?)] తిట్ఠథాతి? ‘‘సచ్చ, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, భిక్ఖూనం భణ్డనజాతానం కలహజాతానం వివాదాపన్నానం ఉపస్సుతిం [ఉపస్సుతి (?)] తిట్ఠిస్సథ! నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –
౪౭౦. ‘‘యో పన భిక్ఖు భిక్ఖూనం భణ్డనజాతానం కలహజాతానం వివాదాపన్నానం ఉపస్సుతిం తిట్ఠేయ్య – ‘యం ఇమే భణిస్సన్తి తం సోస్సామీ’తి ఏతదేవ పచ్చయం కరిత్వా అనఞ్ఞం, పాచిత్తియ’’న్తి.
౪౭౧. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.
భిక్ఖూనన్తి అఞ్ఞేసం భిక్ఖూనం.
భణ్డనజాతానం కలహజాతానం వివాదాపన్నానన్తి అధికరణజాతానం.
ఉపస్సుతిం తిట్ఠేయ్యాతి ‘‘ఇమేసం సుత్వా చోదేస్సామి సారేస్సామి పటిచోదేస్సామి పటిసారేస్సామి మఙ్కూ కరిస్సామీ’’తి గచ్ఛతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. యత్థ ఠితో సుణాతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. పచ్ఛతో గచ్ఛన్తో తురితో గచ్ఛతి సోస్సామీతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. యత్థ ఠితో సుణాతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. పురతో గచ్ఛన్తో ఓహియ్యతి సోస్సామీతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. యత్థ ఠితో సుణాతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. భిక్ఖుస్స ఠితోకాసం వా నిసిన్నోకాసం వా నిపన్నోకాసం వా ఆగన్త్వా మన్తేన్తం ఉక్కాసితబ్బం, విజానాపేతబ్బం, నో చే ఉక్కాసేయ్య వా విజానాపేయ్య వా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.
ఏతదేవ పచ్చయం కరిత్వా అనఞ్ఞన్తి న అఞ్ఞో కోచి పచ్చయో హోతి ఉపస్సుతిం తిట్ఠితుం.
౪౭౨. ఉపసమ్పన్నే ఉపసమ్పన్నసఞ్ఞీ ఉపస్సుతిం తిట్ఠతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉపసమ్పన్నే వేమతికో ఉపస్సుతిం తిట్ఠతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉపసమ్పన్నే అనుపసమ్పన్నసఞ్ఞీ ఉపస్సుతిం తిట్ఠతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.
అనుపసమ్పన్నస్స ఉపస్సుతిం తిట్ఠతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నే ఉపసమ్పన్నసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నే అనుపసమ్పన్నసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స.
౪౭౩. అనాపత్తి – ‘‘ఇమేసం సుత్వా ఓరమిస్సామి విరమిస్సామి వూపసమిస్సామి [వూపసమేస్సామి (సీ.)] అత్తానం పరిమోచేస్సామీ’’తి గచ్ఛతి, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.
ఉపస్సుతిసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం అట్ఠమం.