౮. ఉయ్యుత్తసేనాసిక్ఖాపదం

౩౧౧. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తేన ఖో పన సమయేన రాజా పసేనది కోసలో సేనాయ అబ్భుయ్యాతో హోతి. ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ అగమంసు. అద్దసా ఖో రాజా పసేనది కోసలో ఛబ్బగ్గియే భిక్ఖూ దూరతోవ ఆగచ్ఛన్తే. దిస్వాన పక్కోసాపేత్వా ఏతదవోచ – ‘‘కిస్స తుమ్హే, భన్తే, ఆగతత్థా’’తి? ‘‘మహారాజానం మయం దట్ఠుకామా’’ [మహారాజ మహారాజానం మయం దట్ఠుకామా (క.)] తి. ‘‘కిం, భన్తే, మం దిట్ఠేన యుద్ధాభినన్దినం [యుద్ధాభినన్దినా (క.)]; నను భగవా పస్సితబ్బో’’తి? మనుస్సా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ సమణా సక్యపుత్తియా ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ ఆగచ్ఛిస్సన్తి! అమ్హాకమ్పి అలాభా, అమ్హాకమ్పి దుల్లద్ధం, యే మయం ఆజీవస్స హేతు పుత్తదారస్స కారణా సేనాయ ఆగచ్ఛామా’’తి! అస్సోసుం ఖో భిక్ఖూ తేసం మనుస్సానం ఉజ్ఝాయన్తానం ఖియ్యన్తానం విపాచేన్తానం. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ గచ్ఛిస్సన్తీ’’తి…పే… సచ్చం కిర తుమ్హే, భిక్ఖవే, ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ గచ్ఛథాతి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ గచ్ఛిస్సథ! నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

‘‘యో పన భిక్ఖు ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ గచ్ఛేయ్య, పాచిత్తియ’’న్తి.

ఏవఞ్చిదం భగవతా భిక్ఖూనం సిక్ఖాపదం పఞ్ఞత్తం హోతి.

౩౧౨. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరస్స భిక్ఖునో మాతులో సేనాయ గిలానో హోతి. సో తస్స భిక్ఖునో సన్తికే దూతం పాహేసి – ‘‘అహఞ్హి సేనాయ గిలానో. ఆగచ్ఛతు భదన్తో. ఇచ్ఛామి భదన్తస్స ఆగత’’న్తి. అథ ఖో తస్స భిక్ఖునో ఏతదహోసి – ‘‘భగవతా సిక్ఖాపదం పఞ్ఞత్తం – ‘న ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ గన్తబ్బ’న్తి. అయఞ్చ మే మాతులో సేనాయ గిలానో. కథం ను ఖో మయా పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసి. అథ ఖో భగవా ఏతస్మిం నిదానే ఏతస్మిం పకరణే ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, తథారూపప్పచ్చయా సేనాయ గన్తుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౩౧౩. ‘‘యో పన భిక్ఖు ఉయ్యుత్తం సేనం దస్సనాయ గచ్ఛేయ్య, అఞ్ఞత్ర తథారూపప్పచ్చయా, పాచిత్తియ’’న్తి.

౩౧౪. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.

ఉయ్యుత్తా నామ సేనా గామతో నిక్ఖమిత్వా నివిట్ఠా వా హోతి పయాతా వా.

సేనా నామ హత్థీ అస్సా రథా పత్తీ. ద్వాదసపురిసో హత్థీ, తిపురిసో అస్సో, చతుపురిసో రథో, చత్తారో పురిసా సరహత్థా పత్తి. దస్సనాయ గచ్ఛతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. యత్థ ఠితో పస్సతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. దస్సనూపచారం విజహిత్వా పునప్పునం పస్సతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

అఞ్ఞత్ర తథారూపప్పచ్చయాతి ఠపేత్వా తథారూపప్పచ్చయం.

౩౧౫. ఉయ్యుత్తే ఉయ్యుత్తసఞ్ఞీ దస్సనాయ గచ్ఛతి, అఞ్ఞత్ర తథారూపప్పచ్చయా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉయ్యుత్తే వేమతికో దస్సనాయ గచ్ఛతి, అఞ్ఞత్ర తథారూపప్పచ్చయా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉయ్యుత్తే అనుయ్యుత్తసఞ్ఞీ దస్సనాయ గచ్ఛతి, అఞ్ఞత్ర తథారూపప్పచ్చయా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

ఏకమేకం దస్సనాయ గచ్ఛతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. యత్థ ఠితో పస్సతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. దస్సనూపచారం విజహిత్వా పునప్పునం పస్సతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుయ్యుత్తే ఉయ్యుత్తసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుయ్యుత్తే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుయ్యుత్తే అనుయ్యుత్తసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.

౩౧౬. అనాపత్తి ఆరామే ఠితో పస్సతి, భిక్ఖుస్స ఠితోకాసం వా నిసిన్నోకాసం వా నిపన్నోకాసం వా ఆగచ్ఛతి, పటిపథం గచ్ఛన్తో పస్సతి, తథారూపప్పచ్చయా, ఆపదాసు, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.

ఉయ్యుత్తసేనాసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం అట్ఠమం.