౩. భిక్ఖునుపస్సయసిక్ఖాపదం

౧౫౮. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సక్కేసు విహరతి కపిలవత్థుస్మిం నిగ్రోధారామే. తేన ఖో పన సమయేన ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖునియో ఓవదన్తి. భిక్ఖునియో ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖునియో ఏతదవోచుం – ‘‘ఏథాయ్యే, ఓవాదం గమిస్సామా’’తి. ‘‘యమ్పి [యం హి (క.)] మయం, అయ్యే, గచ్ఛేయ్యామ ఓవాదస్స కారణా, అయ్యా ఛబ్బగ్గియా ఇధేవ ఆగన్త్వా అమ్హే ఓవదన్తీ’’తి. భిక్ఖునియో ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా భిక్ఖునియో ఓవదిస్సన్తీ’’తి [ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖునియో ఓవాదం న గచ్ఛిస్సన్తీతి (సీ.)]! అథ ఖో తా భిక్ఖునియో భిక్ఖూనం ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా భిక్ఖునియో ఓవదిస్సన్తీ’’తి…పే… ‘‘సచ్చం కిర తుమ్హే, భిక్ఖవే, భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా భిక్ఖునియో ఓవదథా’’తి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా భిక్ఖునియో ఓవదిస్సథ! నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

‘‘యో పన భిక్ఖు భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా భిక్ఖునియో ఓవదేయ్య, పాచిత్తియ’’న్తి.

ఏవఞ్చిదం భగవతా భిక్ఖూనం సిక్ఖాపదం పఞ్ఞత్తం హోతి.

౧౫౯. తేన ఖో పన సమయేన మహాపజాపతి గోతమీ గిలానా హోతి. థేరా భిక్ఖూ యేన మహాపజాపతి గోతమీ తేనుపసఙ్కమింసు; ఉపసఙ్కమిత్వా మహాపజాపతిం గోతమిం ఏతదవోచుం – ‘‘కచ్చి తే, గోతమి, ఖమనీయం కచ్చి యాపనీయ’’న్తి? ‘‘న మే, అయ్యా, ఖమనీయం న యాపనీయం’’. ‘‘ఇఙ్ఘయ్యా, ధమ్మం దేసేథా’’తి. ‘‘న, భగిని, కప్పతి భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా భిక్ఖునియో ధమ్మం దేసేతు’’న్తి కుక్కుచ్చాయన్తా న దేసేసుం. అథ ఖో భగవా పుబ్బణ్హసమయం నివాసేత్వా పత్తచీవరమాదాయ యేన మహాపజాపతి గోతమీ తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా పఞ్ఞత్తే ఆసనే నిసీది. నిసజ్జ ఖో భగవా మహాపజాపతిం గోతమిం ఏతదవోచ – ‘‘కచ్చి తే, గోతమి, ఖమనీయం కచ్చి యాపనీయ’’న్తి? ‘‘పుబ్బే మే, భన్తే, థేరా భిక్ఖూ ఆగన్త్వా ధమ్మం దేసేన్తి. తేన మే ఫాసు హోతి. ఇదాని పన – ‘‘భగవతా పటిక్ఖిత్త’’న్తి, కుక్కుచ్చాయన్తా న దేసేన్తి. తేన మే న ఫాసు హోతీ’’తి. అథ ఖో భగవా మహాపజాపతిం గోతమిం ధమ్మియా కథాయ సన్దస్సేత్వా సమాదపేత్వా సముత్తేజేత్వా సమ్పహంసేత్వా ఉట్ఠాయాసనా పక్కామి. అథ ఖో భగవా ఏతస్మిం నిదానే ఏతస్మిం పకరణే ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా గిలానం భిక్ఖునిం ఓవదితుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౧౬౦. ‘‘యో పన భిక్ఖు భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా భిక్ఖునియో ఓవదేయ్య, అఞ్ఞత్ర సమయా, పాచిత్తియం. తత్థాయం సమయో. గిలానా హోతి భిక్ఖునీ – అయం తత్థ సమయో’’తి.

౧౬౧. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.

భిక్ఖునుపస్సయో నామ యత్థ భిక్ఖునియో ఏకరత్తమ్పి వసన్తి.

ఉపసఙ్కమిత్వాతి తత్థ గన్త్వా.

భిక్ఖునీ నామ ఉభతోసఙ్ఘే ఉపసమ్పన్నా.

ఓవదేయ్యాతి అట్ఠహి గరుధమ్మేహి ఓవదతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

అఞ్ఞత్ర సమయాతి ఠపేత్వా సమయం.

గిలానా నామ భిక్ఖునీ న సక్కోతి ఓవాదాయ వా సంవాసాయ వా గన్తుం.

౧౬౨. ఉపసమ్పన్నాయ ఉపసమ్పన్నసఞ్ఞీ భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా అఞ్ఞత్ర సమయా ఓవదతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉపసమ్పన్నాయ వేమతికో భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా అఞ్ఞత్ర సమయా ఓవదతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉపసమ్పన్నాయ అనుపసమ్పన్నసఞ్ఞీ భిక్ఖునుపస్సయం ఉపసఙ్కమిత్వా అఞ్ఞత్ర సమయా ఓవదతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

అఞ్ఞేన ధమ్మేన ఓవదతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. ఏకతోఉపసమ్పన్నాయ ఓవదతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నాయ ఉపసమ్పన్నసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నాయ వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నాయ అనుపసమ్పన్నసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.

౧౬౩. అనాపత్తి సమయే, ఉద్దేసం దేన్తో, పరిపుచ్ఛం దేన్తో, ‘‘ఓసారేహి అయ్యా’’తి వుచ్చమానో ఓసారేతి, పఞ్హం పుచ్ఛతి, పఞ్హం పుట్ఠో కథేతి, అఞ్ఞస్సత్థాయ భణన్తం భిక్ఖునియో సుణన్తి, సిక్ఖమానాయ సామణేరియా, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.

భిక్ఖునుపస్సయసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం తతియం.