౫. దుతియసేనాసనసిక్ఖాపదం
౧౧౪. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తేన ఖో పన సమయేన సత్తరసవగ్గియా భిక్ఖూ సహాయకా హోన్తి. తే వసన్తాపి ఏకతోవ వసన్తి, పక్కమన్తాపి ఏకతోవ పక్కమన్తి. తే అఞ్ఞతరస్మిం సఙ్ఘికే విహారే సేయ్యం సన్థరిత్వా తం పక్కమన్తా నేవ ఉద్ధరింసు న ఉద్ధరాపేసుం, అనాపుచ్ఛా పక్కమింసు. సేనాసనం ఉపచికాహి ఖాయితం హోతి. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ సత్తరసవగ్గియా భిక్ఖూ సఙ్ఘికే విహారే సేయ్యం సన్థరిత్వా తం పక్కమన్తా నేవ ఉద్ధరిస్సన్తి న ఉద్ధరాపేస్సన్తి, అనాపుచ్ఛా పక్కమిస్సన్తి, సేనాసనం ఉపచికాహి ఖాయిత’’న్తి! అథ ఖో తే భిక్ఖూ సత్తరసవగ్గియే భిక్ఖూ అనేకపరియాయేన విగరహిత్వా భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం…పే… ‘‘సచ్చం కిర, భిక్ఖవే, సత్తరసవగ్గియా భిక్ఖూ సఙ్ఘికే విహారే సేయ్యం సన్థరిత్వా తం పక్కమన్తా నేవ ఉద్ధరింసు న ఉద్ధరాపేసుం, అనాపుచ్ఛా పక్కమింసు, సేనాసనం ఉపచికాహి ఖాయిత’’న్తి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తే, భిక్ఖవే, మోఘపురిసా సఙ్ఘికే విహారే సేయ్యం సన్థరిత్వా తం పక్కమన్తా నేవ ఉద్ధరిస్సన్తి న ఉద్ధరాపేస్సన్తి, అనాపుచ్ఛా పక్కమిస్సన్తి, సేనాసనం ఉపచికాహి ఖాయితం! నేతం, భిక్ఖవే, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –
౧౧౫. ‘‘యో పన భిక్ఖు సఙ్ఘికే విహారే సేయ్యం సన్థరిత్వా వా సన్థరాపేత్వా వా తం పక్కమన్తో నేవ ఉద్ధరేయ్య న ఉద్ధరాపేయ్య, అనాపుచ్ఛం వా గచ్ఛేయ్య, పాచిత్తియ’’న్తి.
౧౧౬. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.
సఙ్ఘికో నామ విహారో సఙ్ఘస్స దిన్నో హోతి పరిచ్చత్తో.
సేయ్యం నామ భిసి, చిమిలికా ఉత్తరత్థరణం, భూమత్థరణం, తట్టికా, చమ్మఖణ్డో, నిసీదనం, పచ్చత్థరణం, తిణసన్థారో, పణ్ణసన్థారో.
సన్థరిత్వాతి సయం సన్థరిత్వా.
సన్థరాపేత్వాతి అఞ్ఞం సన్థరాపేత్వా.
తం పక్కమన్తో నేవ ఉద్ధరేయ్యాతి న సయం ఉద్ధరేయ్య.
న ఉద్ధరాపేయ్యాతి న అఞ్ఞం ఉద్ధరాపేయ్య.
అనాపుచ్ఛం వా గచ్ఛేయ్యాతి భిక్ఖుం వా సామణేరం వా ఆరామికం వా అనాపుచ్ఛా పరిక్ఖిత్తస్స ఆరామస్స పరిక్ఖేపం అతిక్కమన్తస్స ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. అపరిక్ఖిత్తస్స ఆరామస్స ఉపచారం అతిక్కమన్తస్స ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. సఙ్ఘికే సఙ్ఘికసఞ్ఞీ సేయ్యం సన్థరిత్వా వా సన్థరాపేత్వా వా తం పక్కమన్తో నేవ ఉద్ధరేయ్య న ఉద్ధరాపేయ్య, అనాపుచ్ఛం వా గచ్ఛేయ్య, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. సఙ్ఘికే వేమతికో సేయ్యం సన్థరిత్వా వా సన్థరాపేత్వా వా తం పక్కమన్తో నేవ ఉద్ధరేయ్య న ఉద్ధరాపేయ్య, అనాపుచ్ఛం వా గచ్ఛేయ్య, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. సఙ్ఘికే పుగ్గలికసఞ్ఞీ సేయ్యం సన్థరిత్వా వా సన్థరాపేత్వా వా తం పక్కమన్తో నేవ ఉద్ధరేయ్య న ఉద్ధరాపేయ్య, అనాపుచ్ఛం వా గచ్ఛేయ్య, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.
౧౧౭. విహారస్స ఉపచారే వా ఉపట్ఠానసాలాయం వా మణ్డపే వా రుక్ఖమూలే వా సేయ్యం సన్థరిత్వా వా సన్థరాపేత్వా వా తం పక్కమన్తో నేవ ఉద్ధరేయ్య న ఉద్ధరాపేయ్య, అనాపుచ్ఛం వా గచ్ఛేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. మఞ్చం వా పీఠం వా విహారే వా విహారస్సూపచారే వా ఉపట్ఠానసాలాయం వా మణ్డపే వా రుక్ఖమూలే వా సన్థరిత్వా వా సన్థరాపేత్వా వా తం పక్కమన్తో నేవ ఉద్ధరేయ్య న ఉద్ధరాపేయ్య, అనాపుచ్ఛం వా గచ్ఛేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స.
పుగ్గలికే సఙ్ఘికసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. పుగ్గలికే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. పుగ్గలికే పుగ్గలికసఞ్ఞీ అఞ్ఞస్స పుగ్గలికే ఆపత్తి దుక్కటస్స. అత్తనో పుగ్గలికే అనాపత్తి.
౧౧౮. అనాపత్తి ఉద్ధరిత్వా గచ్ఛతి, ఉద్ధరాపేత్వా గచ్ఛతి, ఆపుచ్ఛం గచ్ఛతి, కేనచి పలిబుద్ధం హోతి, సాపేక్ఖో గన్త్వా తత్థ ఠితో ఆపుచ్ఛతి, కేనచి పలిబుద్ధో హోతి, ఆపదాసు, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.
దుతియసేనాసనసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం పఞ్చమం.