౧౦. పథవీఖణనసిక్ఖాపదం

౮౪. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా ఆళవియం విహరతి అగ్గాళవే చేతియే. తేన ఖో పన సమయేన ఆళవకా [ఆళవికా (స్యా.)] భిక్ఖూ నవకమ్మం కరోన్తా పథవిం ఖణన్తిపి ఖణాపేన్తిపి. మనుస్సా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ సమణా సక్యపుత్తియా పథవిం ఖణిస్సన్తిపి ఖణాపేస్సన్తిపి! ఏకిన్ద్రియం సమణా సక్యపుత్తియా జీవం విహేఠేన్తీ’’తి! అస్సోసుం ఖో భిక్ఖూ తేసం మనుస్సానం ఉజ్ఝాయన్తానం ఖియ్యన్తానం విపాచేన్తానం. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఆళవకా భిక్ఖూ పథవిం ఖణిస్సన్తిపి ఖణాపేస్సన్తిపీ’’తి…పే… ‘‘సచ్చం కిర తుమ్హే, భిక్ఖవే, పథవిం ఖణథపి ఖణాపేథపీ’’తి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, పథవిం ఖణిస్సథపి ఖణాపేస్సథపి! జీవసఞ్ఞినో హి, మోఘపురిసా, మనుస్సా పథవియా. నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౮౫. ‘‘యో పన భిక్ఖు పథవిం ఖణేయ్య వా ఖణాపేయ్య వా, పాచిత్తియ’’న్తి.

౮౬. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.

పథవీ నామ ద్వే పథవియో – జాతా చ పథవీ అజాతా చ పథవీ.

జాతా నామ పథవీ – సుద్ధపంసు సుద్ధమత్తికా అప్పపాసాణా అప్పసక్ఖరా అప్పకఠలా అప్పమరుమ్బా అప్పవాలికా, యేభుయ్యేనపంసుకా, యేభుయ్యేనమత్తికా. అదడ్ఢాపి వుచ్చతి జాతా పథవీ. యోపి పంసుపుఞ్జో వా మత్తికాపుఞ్జో వా అతిరేకచాతుమాసం ఓవట్ఠో, అయమ్పి వుచ్చతి జాతా పథవీ.

అజాతా నామ పథవీ – సుద్ధపాసాణా సుద్ధసక్ఖరా సుద్ధకఠలా సుద్ధమరుమ్బా సుద్ధవాలికా అప్పపంసుకా అప్పమత్తికా, యేభుయ్యేనపాసాణా, యేభుయ్యేనసక్ఖరా, యేభుయ్యేనకఠలా, యేభుయ్యేనమరుమ్బా, యేభుయ్యేనవాలికా. దడ్ఢాపి వుచ్చతి అజాతా పథవీ. యోపి పంసుపుఞ్జో వా మత్తికాపుఞ్జో వా ఓమకచాతుమాసం ఓవట్ఠో, అయమ్పి వుచ్చతి అజాతా పథవీ.

ఖణేయ్యాతి సయం ఖణతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

ఖణాపేయ్యాతి అఞ్ఞం ఆణాపేతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. సకిం ఆణత్తో బహుకమ్పి ఖణతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

౮౭. పథవియా పథవిసఞ్ఞీ ఖణతి వా ఖణాపేతి వా, భిన్దతి వా భేదాపేతి వా, దహతి వా దహాపేతి వా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

పథవియా వేమతికో ఖణతి వా ఖణాపేతి వా, భిన్దతి వా భేదాపేతి వా, దహతి వా దహాపేతి వా, ఆపత్తి దుక్కటస్స.

పథవియా అపథవిసఞ్ఞీ ఖణతి వా ఖణాపేతి వా, భిన్దతి వా భేదాపేతి వా, దహతి వా దహాపేతి వా, అనాపత్తి.

అపథవియా పథవిసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అపథవియా వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అపథవియా అపథవిసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.

౮౮. అనాపత్తి – ‘‘ఇమం జాన, ఇమం దేహి, ఇమం ఆహర, ఇమినా అత్థో, ఇమం కప్పియం కరోహీ’’తి భణతి, అసఞ్చిచ్చ, అసతియా, అజానన్తస్స, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.

పథవీఖణనసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం దసమం.

ముసావాదవగ్గో పఠమో.

తస్సుద్దానం –

ముసా ఓమసపేసుఞ్ఞం, పదసేయ్యాయ వే దువే;

అఞ్ఞత్ర విఞ్ఞునా భూతా, దుట్ఠుల్లాపత్తి ఖణనాతి.