౨౦౯. సమత్తింసవిరేచనకథా

౩౩౬. తేన ఖో పన సమయేన భగవతో కాయో దోసాభిసన్నో హోతి. అథ ఖో భగవా ఆయస్మన్తం ఆనన్దం ఆమన్తేసి – ‘‘దోసాభిసన్నో ఖో, ఆనన్ద, తథాగతస్స కాయో. ఇచ్ఛతి తథాగతో విరేచనం పాతు’’న్తి. అథ ఖో ఆయస్మా ఆనన్దో యేన జీవకో కోమారభచ్చో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా జీవకం కోమారభచ్చం ఏతదవోచ – ‘‘దోసాభిసన్నో ఖో, ఆవుసో జీవక, తథాగతస్స కాయో. ఇచ్ఛతి తథాగతో విరేచనం పాతు’’న్తి. ‘‘తేన హి, భన్తే ఆనన్ద, భగవతో కాయం కతిపాహం సినేహేథా’’తి. అథ ఖో ఆయస్మా ఆనన్దో భగవతో కాయం కతిపాహం సినేహేత్వా యేన జీవకో కోమారభచ్చో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా జీవకం కోమారభచ్చం ఏతదవోచ – ‘‘సినిద్ధో ఖో, ఆవుసో జీవక, తథాగతస్స కాయో. యస్స దాని కాలం మఞ్ఞసీ’’తి. అథ ఖో జీవకస్స కోమారభచ్చస్స ఏతదహోసి – ‘‘న ఖో మేతం పతిరూపం యోహం భగవతో ఓళారికం విరేచనం దదేయ్య’’న్తి. తీణి ఉప్పలహత్థాని నానాభేసజ్జేహి పరిభావేత్వా యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా ఏకం ఉప్పలహత్థం భగవతో ఉపనామేసి – ‘‘ఇమం, భన్తే, భగవా పఠమం ఉప్పలహత్థం ఉపసిఙ్ఘతు. ఇదం భగవన్తం దసక్ఖత్తుం విరేచేస్సతీ’’తి. దుతియం ఉప్పలహత్థం భగవతో ఉపనామేసి – ‘‘ఇమం, భన్తే, భగవా దుతియం ఉప్పలహత్థం ఉపసిఙ్ఘతు. ఇదం భగవన్తం దసక్ఖత్తుం విరేచేస్సతీ’’తి. తతియం ఉప్పలహత్థం భగవతో ఉపనామేసి – ‘‘ఇమం, భన్తే, భగవా తతియం ఉప్పలహత్థం ఉపసిఙ్ఘతు. ఇదం భగవన్తం దసక్ఖత్తుం విరేచేస్సతీ’’తి. ఏవం భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం భవిస్సతీతి. అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం దత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా పదక్ఖిణం కత్వా పక్కామి. అథ ఖో జీవకస్స కోమారభచ్చస్స బహి ద్వారకోట్ఠకా నిక్ఖన్తస్స ఏతదహోసి – ‘‘మయా ఖో భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం దిన్నం. దోసాభిసన్నో తథాగతస్స కాయో. న భగవన్తం సమత్తింసక్ఖత్తుం విరేచేస్సతి, ఏకూనత్తింసక్ఖత్తుం భగవన్తం విరేచేస్సతి. అపి చ, భగవా విరిత్తో నహాయిస్సతి. నహాతం భగవన్తం సకిం విరేచేస్సతి. ఏవం భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం భవిస్సతీ’’తి.

అథ ఖో భగవా జీవకస్స కోమారభచ్చస్స చేతసా చేతోపరివితక్కమఞ్ఞాయ ఆయస్మన్తం ఆనన్దం ఆమన్తేసి – ‘‘ఇధానన్ద, జీవకస్స కోమారభచ్చస్స బహి ద్వారకోట్ఠకా నిక్ఖన్తస్స ఏతదహోసి – ‘మయా ఖో భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం దిన్నం. దోసాభిసన్నో తథాగతస్స కాయో. న భగవన్తం సమతింసక్ఖత్తుం విరేచేస్సతి, ఏకూనతింసక్ఖత్తుం భగవన్తం విరేచేస్సతి. అపి చ, భగవా విరిత్తో నహాయిస్సతి. నహాతం భగవన్తం సకిం విరేచేస్సతి. ఏవం భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం భవిస్సతీ’తి. తేన హానన్ద, ఉణ్హోదకం పటియాదేహీ’’తి. ‘‘ఏవం, భన్తే’’తి ఖో ఆయస్మా ఆనన్దో భగవతో పటిస్సుణిత్వా ఉణ్హోదకం పటియాదేసి.

అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో జీవకో కోమారభచ్చో భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘విరిత్తో, భన్తే, భగవా’’తి? ‘‘విరిత్తోమ్హి, జీవకా’’తి. ఇధ మయ్హం, భన్తే, బహి ద్వారకోట్ఠకా నిక్ఖన్తస్స ఏతదహోసి – ‘‘మయా ఖో భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం దిన్నం. దోసాభిసన్నో తథాగతస్స కాయో. న భగవన్తం సమత్తింసక్ఖత్తుం విరేచేస్సతి, ఏకూనత్తింసక్ఖత్తుం భగవన్తం విరేచేస్సతి. అపి చ, భగవా విరిత్తో నహాయిస్సతి. నహాతం భగవన్తం సకిం విరేచేస్సతి. ఏవం భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం భవిస్సతీ’’తి. నహాయతు, భన్తే, భగవా, నహాయతు సుగతోతి. అథ ఖో భగవా ఉణ్హోదకం నహాయి. నహాతం భగవన్తం సకిం విరేచేసి. ఏవం భగవతో సమత్తింసాయ విరేచనం అహోసి. అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘యావ, భన్తే, భగవతో కాయో పకతత్తో హోతి, అలం [అహం తావ యూసపిణ్టపాతేనాతి (సీ.), అలం యూసపిణ్టకేనాతి (స్యా.)] యూసపిణ్డపాతేనా’’తి.

సమత్తింసవిరేచనకథా నిట్ఠితా.