౬. పిణ్డచారికవత్తకథా

౩౬౫. తేన ఖో పన సమయేన పిణ్డచారికా భిక్ఖూ దున్నివత్థా దుప్పారుతా అనాకప్పసమ్పన్నా పిణ్డాయ చరన్తి, అసల్లక్ఖేత్వాపి నివేసనం పవిసన్తి, అసల్లక్ఖేత్వాపి నిక్ఖమన్తి, అతిసహసాపి పవిసన్తి, అతిసహసాపి నిక్ఖమన్తి, అతిదూరేపి తిట్ఠన్తి, అచ్చాసన్నేపి తిట్ఠన్తి, అతిచిరమ్పి తిట్ఠన్తి, అతిలహుమ్పి నివత్తన్తి. అఞ్ఞతరోపి పిణ్డచారికో భిక్ఖు అసల్లక్ఖేత్వా నివేసనం పావిసి. సో చ ద్వారం మఞ్ఞమానో అఞ్ఞతరం ఓవరకం పావిసి. తస్మిమ్పి ఓవరకే ఇత్థీ నగ్గా ఉత్తానా నిపన్నా హోతి. అద్దసా ఖో సో భిక్ఖు తం ఇత్థిం నగ్గం ఉత్తానం నిపన్నం. దిస్వాన – ‘‘నయిదం ద్వారం, ఓవరకం ఇద’’న్తి తమ్హా ఓవరకా నిక్ఖమి. అద్దసా ఖో తస్సా ఇత్థియా సామికో తం ఇత్థిం నగ్గం ఉత్తానం నిపన్నం. దిస్వాన – ‘‘ఇమినా మే భిక్ఖునా పజాపతీ దూసితా’’తి తం భిక్ఖుం గహేత్వా ఆకోటేసి. అథ ఖో సా ఇత్థీ తేన సద్దేన పటిబుజ్ఝిత్వా తం పురిసం ఏతదవోచ – ‘‘కిస్స త్వం, అయ్య, ఇమం భిక్ఖుం ఆకోటేసీ’’తి? ‘‘ఇమినాసి త్వం భిక్ఖునా దూసితా’’తి? ‘‘నాహం, అయ్య, ఇమినా భిక్ఖునా దూసితా; అకారకో సో భిక్ఖూ’’తి తం భిక్ఖుం ముఞ్చాపేసి. అథ ఖో సో భిక్ఖు ఆరామం గన్త్వా భిక్ఖూనం ఏతమత్థం ఆరోచేసి. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ పిణ్డచారికా భిక్ఖూ దున్నివత్థా దుప్పారుతా అనాకప్పసమ్పన్నా పిణ్డాయ చరిస్సన్తి, అసల్లక్ఖేత్వాపి నివేసనం పవిసిస్సన్తి, అసల్లక్ఖేత్వాపి నిక్ఖమిస్సన్తి, అతిసహసాపి పవిసిస్సన్తి, అతిసహసాపి నిక్ఖమిస్సన్తి, అతిదూరేపి తిట్ఠిస్సన్తి, అచ్చాసన్నేపి తిట్ఠిస్సన్తి, అతిచిరమ్పి తిట్ఠిస్సన్తి, అతిలహుమ్పి నివత్తిస్సన్తీ’’తి! అథ ఖో తే భిక్ఖూ భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం…పే… సచ్చం కిర, భిక్ఖవే…పే… సచ్చం భగవాతి…పే… విగరహిత్వా…పే… ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి –

౩౬౬. ‘‘తేన హి, భిక్ఖవే, పిణ్డచారికానం భిక్ఖూనం వత్తం పఞ్ఞాపేస్సామి యథా పిణ్డచారికేహి భిక్ఖూహి సమ్మా వత్తితబ్బం. పిణ్డచారికేన, భిక్ఖవే, భిక్ఖునా – ‘ఇదాని గామం పవిసిస్సామీ’తి తిమణ్డలం పటిచ్ఛాదేన్తేన పరిమణ్డలం నివాసేత్వా కాయబన్ధనం బన్ధిత్వా సగుణం కత్వా సఙ్ఘాటియో పారుపిత్వా గణ్ఠికం పటిముఞ్చిత్వా ధోవిత్వా పత్తం గహేత్వా సాధుకం అతరమానేన గామో పవిసితబ్బో.

‘‘నివేసనం పవిసన్తేన సల్లక్ఖేతబ్బం – ‘ఇమినా పవిసిస్సామి, ఇమినా నిక్ఖమిస్సామీ’తి. నాతిసహసా పవిసితబ్బం. నాతిసహసా నిక్ఖమితబ్బం. నాతిదూరే ఠాతబ్బం. నాచ్చాసన్నే ఠాతబ్బం. నాతిచిరం ఠాతబ్బం. నాతిలహుం నివత్తితబ్బం. ఠితకేన సల్లక్ఖేతబ్బం – ‘భిక్ఖం దాతుకామా వా అదాతుకామా వా’తి. సచే కమ్మం వా నిక్ఖిపతి, ఆసనా వా వుట్ఠాతి, కటచ్ఛుం వా పరామసతి, భాజనం వా పరామసతి, ఠపేతి [ఠాపేతి (క.)] వా – దాతుకామస్సాతి [దాతుకామియాతి (స్యా.), దాతుకామా వియాతి (సీ.)] ఠాతబ్బం. భిక్ఖాయ దియ్యమానాయ వామేన హత్థేన సఙ్ఘాటిం ఉచ్చారేత్వా దక్ఖిణేన హత్థేన పత్తం పణామేత్వా ఉభోహి హత్థేహి పత్తం పటిగ్గహేత్వా భిక్ఖా పటిగ్గహేతబ్బా. న చ భిక్ఖాదాయికాయ ముఖం ఉల్లోకేతబ్బం [ఓలోకేతబ్బం (స్యా.)]. సల్లక్ఖేతబ్బం – ‘సూపం దాతుకామా వా అదాతుకామా వా’తి. సచే కటచ్ఛుం వా పరామసతి, భాజనం వా పరామసతి, ఠపేతి వా – దాతుకామస్సాతి ఠాతబ్బం. భిక్ఖాయ దిన్నాయ సఙ్ఘాటియా పత్తం పటిచ్ఛాదేత్వా సాధుకం అతరమానేన నివత్తితబ్బం.

‘‘సుప్పటిచ్ఛన్నేన అన్తరఘరే గన్తబ్బం. సుసంవుతేన అన్తరఘరే గన్తబ్బం. ఓక్ఖిత్తచక్ఖునా అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న ఉక్ఖిత్తకాయ అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న ఉజ్జగ్ఘికాయ అన్తరఘరే గన్తబ్బం. అప్పసద్దేన అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న కాయప్పచాలకం అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న బాహుప్పచాలకం అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న సీసప్పచాలకం అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న ఖమ్భకతేన అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న ఓగుణ్ఠితేన అన్తరఘరే గన్తబ్బం. న ఉక్కుటికాయ అన్తరఘరే గన్తబ్బం. యో పఠమం గామతో పిణ్డాయ పటిక్కమతి, తేన ఆసనం పఞ్ఞపేతబ్బం, పాదోదకం పాదపీఠం పాదకథలికం ఉపనిక్ఖిపితబ్బం, అవక్కారపాతి ధోవిత్వా ఉపట్ఠాపేతబ్బా, పానీయం పరిభోజనీయం ఉపట్ఠాపేతబ్బం. యో పచ్ఛా గామతో పిణ్డాయ పటిక్కమతి, సచే హోతి భుత్తావసేసో, సచే ఆకఙ్ఖతి, భుఞ్జితబ్బం. నో చే ఆకఙ్ఖతి, అప్పహరితే వా ఛడ్డేతబ్బం, అప్పాణకే వా ఉదకే ఓపిలాపేతబ్బం. తేన ఆసనం ఉద్ధరితబ్బం, పాదోదకం పాదపీఠం పాదకథలికం పటిసామేతబ్బం, అవక్కారపాతి ధోవిత్వా పటిసామేతబ్బా, పానీయం పరిభోజనీయం పటిసామేతబ్బం, భత్తగ్గం సమ్మజ్జితబ్బం. యో పస్సతి పానీయఘటం వా పరిభోజనీయఘటం వా వచ్చఘటం వా రిత్తం తుచ్ఛం తేన ఉపట్ఠాపేతబ్బం. సచస్స హోతి అవిసయ్హం, హత్థవికారేన దుతియం ఆమన్తేత్వా హత్థవిలఙ్ఘకేన ఉపట్ఠాపేతబ్బం, న చ తప్పచ్చయా వాచా భిన్దితబ్బా. ఇదం ఖో, భిక్ఖవే, పిణ్డచారికానం భిక్ఖూనం వత్తం యథా పిణ్డచారికేహి భిక్ఖూహి సమ్మా వత్తితబ్బ’’న్తి.