౩. తతియభాణవారో

౪౨౩. తేన ఖో పన సమయేన ఉపసమ్పన్నాయో దిస్సన్తి – అనిమిత్తాపి, నిమిత్తమత్తాపి, అలోహితాపి, ధువలోహితాపి, ధువచోళాపి, పగ్ఘరన్తీపి, సిఖరిణీపి, ఇత్థిపణ్డకాపి, వేపురిసికాపి, సమ్భిన్నాపి, ఉభతోబ్యఞ్జనాపి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఉపసమ్పాదేన్తియా చతువీసతి అన్తరాయికే ధమ్మే పుచ్ఛితుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, పుచ్ఛితబ్బా – ‘నసి అనిమిత్తా, నసి నిమిత్తమత్తా, నసి అలోహితా, నసి ధువలోహితా, నసి ధువచోళా, నసి పగ్ఘరన్తీ, నసి సిఖరణీ [సిఖరిణీ (సీ. స్యా.)], నసి ఇత్థిపణ్డకా, నసి వేపురిసికా, నసి సమ్భిన్నా, నసి ఉభతోబ్యఞ్జనా? సన్తి తే ఏవరూపా ఆబాధా – కుట్ఠం, గణ్డో, కిలాసో, సోసో, అపమారో? మనుస్సాసి, ఇత్థీసి, భుజిస్సాసి, అణణాసి, నసి రాజభటీ? అనుఞ్ఞాతాసి మాతాపితూహి, సామికేన? పరిపుణ్ణవీసతివస్సాసి, పరిపుణ్ణం తే పత్తచీవరం, కిన్నామాసి, కానామా తే పవత్తినీ’’తి?

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖూ భిక్ఖునీనం అన్తరాయికే ధమ్మే పుచ్ఛన్తి. ఉపసమ్పదాపేక్ఖాయో విత్థాయన్తి, మఙ్కూ హోన్తి, న సక్కోన్తి విస్సజ్జేతుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఏకతోఉపసమ్పన్నాయ భిక్ఖునిసఙ్ఘే విసుద్ధాయ భిక్ఖుసఙ్ఘే ఉపసమ్పాదేతు’’న్తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో అననుసిట్ఠా ఉపసమ్పదాపేక్ఖాయో అన్తరాయికే ధమ్మే పుచ్ఛన్తి. ఉపసమ్పదాపేక్ఖాయో విత్థాయన్తి, మఙ్కూ హోన్తి, న సక్కోన్తి విస్సజ్జేతుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, పఠమం అనుసాసిత్వా పచ్ఛా అన్తరాయికే ధమ్మే పుచ్ఛితు’’న్తి.

తత్థేవ సఙ్ఘమజ్ఝే అనుసాసన్తి. ఉపసమ్పదాపేక్ఖాయో తథేవ విత్థాయన్తి, మఙ్కూ హోన్తి, న సక్కోన్తి విస్సజ్జేతుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఏకమన్తం అనుసాసిత్వా సఙ్ఘమజ్ఝే అన్తరాయికే ధమ్మే పుచ్ఛితుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, అనుసాసితబ్బా.

౪౨౪. ‘‘పఠమం ఉపజ్ఝం గాహాపేతబ్బా. ఉపజ్ఝం గాహాపేత్వా పత్తచీవరం ఆచిక్ఖితబ్బం – ‘అయం తే పత్తో, అయం సఙ్ఘాటి, అయం ఉత్తరాసఙ్గో, అయం అన్తరవాసకో, ఇదం సంకచ్చికం [సఙ్కచ్ఛికం (స్యా.)], అయం ఉదకసాటికా; గచ్ఛ అముమ్హి ఓకాసే తిట్ఠాహీ’’తి.

బాలా అబ్యత్తా అనుసాసన్తి. దురనుసిట్ఠా ఉపసమ్పదాపేక్ఖాయో విత్థాయన్తి, మఙ్కూ హోన్తి, న సక్కోన్తి విస్సజ్జేతుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, బాలాయ అబ్యత్తాయ అనుసాసితబ్బా. యా అనుసాసేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుజానామి, భిక్ఖవే, బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ అనుసాసితు’’న్తి.

అసమ్మతా అనుసాసన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, అసమ్మతాయ అనుసాసితబ్బా. యా అనుసాసేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుజానామి, భిక్ఖవే, సమ్మతాయ అనుసాసితుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, సమ్మన్నితబ్బా – అత్తనా వా అత్తానం సమ్మన్నితబ్బం, పరాయ వా పరా సమ్మన్నితబ్బా.

‘‘కథఞ్చ అత్తనావ [అత్తనా వా (క.)] అత్తానం సమ్మన్నితబ్బం? బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో – ‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, అహం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామం అనుసాసేయ్య’న్తి. ఏవం అత్తనావ అత్తానం సమ్మన్నితబ్బం.

‘‘కథఞ్చ పరాయ [పరాయ వా (క.)] పరా సమ్మన్నితబ్బా? బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో – ‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామం అనుసాసేయ్యా’తి. ఏవం పరాయ పరా సమ్మన్నితబ్బా.

‘‘తాయ సమ్మతాయ భిక్ఖునియా ఉపసమ్పదాపేక్ఖం ఉపసఙ్కమిత్వా ఏవమస్స వచనీయా – ‘సుణసి ఇత్థన్నామే. అయం తే సచ్చకాలో, భూతకాలో. యం జాతం తం సఙ్ఘమజ్ఝే పుచ్ఛన్తే సన్తం అత్థీతి వత్తబ్బం, అసన్తం నత్థీతి వత్తబ్బం. మా ఖో విత్థాయి [విత్థాసి (క.)], మా ఖో మఙ్కు అహోసి. ఏవం తం పుచ్ఛిస్సన్తి – నసి అనిమిత్తా, నసి నిమిత్తమత్తా, నసి అలోహితా, నసి ధువలోహితా, నసి ధువచోళా, నసి పగ్ఘరన్తీ, నసి సిఖరిణీ, నసి ఇత్థిపణ్డకా, నసి వేపురిసికా, నసి సమ్భిన్నా, నసి ఉభతోబ్యఞ్జనా? సన్తి తే ఏవరూపా ఆబాధా – కుట్ఠం, గణ్డో, కిలాసో, సోసో, అపమారో? మనుస్సాసి, ఇత్థీసి, భుజిస్సాసి, అణణాసి, నసి రాజభటీ? అనుఞ్ఞాతాసి మాతాపితూహి, సామికేన? పరిపుణ్ణవీసతివస్సాసి, పరిపుణ్ణం తే పత్తచీవరం, కిన్నామాసి, కానామా తే పవత్తినీ’తి?

‘‘ఏకతో ఆగచ్ఛన్తి. న ఏకతో ఆగన్తబ్బం. అనుసాసికాయ పఠమతరం ఆగన్త్వా సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో – ‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. అనుసిట్ఠా సా మయా. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, ఇత్థన్నామా ఆగచ్ఛేయ్యా’తి. ‘ఆగచ్ఛాహీ’తి వత్తబ్బా.

‘‘ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కారాపేత్వా భిక్ఖునీనం పాదే వన్దాపేత్వా ఉక్కుటికం నిసీదాపేత్వా అఞ్జలిం పగ్గణ్హాపేత్వా ఉపసమ్పదం యాచాపేతబ్బా – ‘సఙ్ఘం, అయ్యే, ఉపసమ్పదం యాచామి. ఉల్లుమ్పతు మం, అయ్యే, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయ. దుతియమ్పి, అయ్యే, సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచామి. ఉల్లుమ్పతు మం, అయ్యే, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయ. తతియమ్పి, అయ్యే, సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచామి. ఉల్లుమ్పతు మం, అయ్యే, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయా’తి. బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, అహం ఇత్థన్నామం అన్తరాయికే ధమ్మే పుచ్ఛేయ్యన్తి.

‘‘సుణసి ఇత్థన్నామే. అయం తే సచ్చకాలో, భూతకాలో. యం జాతం తం పుచ్ఛామి సన్తం అత్థీతి వత్తబ్బం, అసన్తం నత్థీతి వత్తబ్బం. నసి అనిమిత్తా…పే… కిన్నామాసి, కానామా తే పవత్తినీతి. బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

౪౨౫. ‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. పరిసుద్ధా అన్తరాయికేహి ధమ్మేహి, పరిపుణ్ణస్సా పత్తచీవరం. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేయ్య ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. పరిసుద్ధా అన్తరాయికేహి ధమ్మేహి, పరిపుణ్ణస్సా పత్తచీవరం. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేతి ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా. యస్సా అయ్యాయ ఖమతి ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా, సా తుణ్హస్స; యస్సా నక్ఖమతి, సా భాసేయ్య.

‘‘దుతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి…పే… తతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి – సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. పరిసుద్ధా అన్తరాయికేహి ధమ్మేహి, పరిపుణ్ణస్సా పత్తచీవరం. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేతి ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా. యస్సా అయ్యాయ ఖమతి ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా, సా తుణ్హస్స; యస్సా నక్ఖమతి, సా భాసేయ్య.

‘‘ఉపసమ్పన్నా సఙ్ఘేన ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ పవత్తినియా. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీతి.

‘‘తావదేవ తం ఆదాయ భిక్ఖుసఙ్ఘం ఉపసఙ్కమిత్వా ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కారాపేత్వా భిక్ఖూనం పాదే వన్దాపేత్వా ఉక్కుటికం నిసీదాపేత్వా అఞ్జలిం పగ్గణ్హాపేత్వా ఉపసమ్పదం యాచాపేతబ్బా – ‘అహం, అయ్యా, ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా; సఙ్ఘం, అయ్యా, ఉపసమ్పదం యాచామి. ఉల్లుమ్పతు మం, అయ్యా, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయ. అహం, అయ్యా, ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. దుతియమ్పి, అయ్యా, సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచామి. ఉల్లుమ్పతు మం, అయ్యా, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయ. అహం, అయ్యా, ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. తతియమ్పి, అయ్యా, సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచామి. ఉల్లుమ్పతు మం, అయ్యా, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయా’తి. బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేయ్య, ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. యస్సాయస్మతో ఖమతి ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదా ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా, సో తుణ్హస్స; యస్స నక్ఖమతి, సో భాసేయ్య.

‘‘దుతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి…పే… తతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి – సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. యస్సాయస్మతో ఖమతి ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదా ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా, సో తుణ్హస్స; యస్స నక్ఖమతి, సో భాసేయ్య.

‘‘ఉపసమ్పన్నా సఙ్ఘేన ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీతి.

‘‘తావదేవ ఛాయా మేతబ్బా, ఉతుప్పమాణం ఆచిక్ఖితబ్బం, దివసభాగో ఆచిక్ఖితబ్బో, సఙ్గీతి ఆచిక్ఖితబ్బా, భిక్ఖునియో వత్తబ్బా – ఇమిస్సా తయో చ నిస్సయే, అట్ఠ చ అకరణీయాని ఆచిక్ఖేయ్యాథా’’తి.

౪౨౬. తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో భత్తగ్గే ఆసనం సంకసాయన్తియో కాలం వీతినామేసుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, అట్ఠన్నం భిక్ఖునీనం యథావుడ్ఢం, అవసేసానం యథాగతిక’’న్తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో – భగవతా అనుఞ్ఞాతం అట్ఠన్నం భిక్ఖునీనం యథావుడ్ఢం, అవసేసానం యథాగతికన్తి – సబ్బత్థ అట్ఠేవ భిక్ఖునియో యథావుడ్ఢం పటిబాహన్తి, అవసేసాయో యథాగతికం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, భత్తగ్గే అట్ఠన్నం భిక్ఖునీనం యథావుడ్ఢం, అవసేసానం యథాగతికం; అఞ్ఞత్థ సబ్బత్థ యథావుడ్ఢం [అఞ్ఞత్థ యథావుడ్ఢం (స్యా.)] న పటిబాహితబ్బం. యా పటిబాహేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

౪౨౭. [పాచి. ౧౦౫౦ ఆదయో] తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో న పవారేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా న పవారేతబ్బం. యా న పవారేయ్య, యథాధమ్మో కారేతబ్బో’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో అత్తనా పవారేత్వా భిక్ఖుసఙ్ఘం న పవారేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా అత్తనా పవారేత్వా భిక్ఖుసఙ్ఘో న పవారేతబ్బో. యా న పవారేయ్య, యథాధమ్మో కారేతబ్బో’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో భిక్ఖూహి సద్ధిం ఏకతో పవారేన్తియో కోలాహలం అకంసు. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా భిక్ఖూహి సద్ధిం ఏకతో పవారేతబ్బం. యా పవారేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో పురేభత్తం పవారేన్తియో కాలం వీతినామేసుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, పచ్ఛాభత్తం [భిక్ఖవే భిక్ఖునియా పచ్ఛాభత్తం (స్యా. కం.)] పవారేతు’’న్తి. పచ్ఛాభత్తం పవారేన్తియో వికాలే [వికాలం (క.)] అహేసుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, అజ్జతనా భిక్ఖునిసఙ్ఘం [అజ్జతనా (సీ.), అజ్జతనాయ (క.)] పవారేత్వా అపరజ్జు భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతు’’న్తి.

తేన ఖో పన సమయేన సబ్బో భిక్ఖునిసఙ్ఘో పవారేన్తో కోలాహలం అకాసి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఏకం భిక్ఖునిం బ్యత్తం పటిబలం సమ్మన్నితుం – భిక్ఖునిసఙ్ఘస్స అత్థాయ భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, సమ్మన్నితబ్బా. పఠమం భిక్ఖునీ యాచితబ్బా, యాచిత్వా బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం భిక్ఖునిం సమ్మన్నేయ్య భిక్ఖునిసఙ్ఘస్స అత్థాయ భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతుం. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం భిక్ఖునిం సమ్మన్నతి భిక్ఖునిసఙ్ఘస్స అత్థాయ భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతుం. యస్సా అయ్యాయ ఖమతి ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా సమ్ముతి భిక్ఖునిసఙ్ఘస్స అత్థాయ భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతుం, సా తుణ్హస్స; యస్సా నక్ఖమతి, సా భాసేయ్య.

‘‘సమ్మతా సఙ్ఘేన ఇత్థన్నామా భిక్ఖునీ భిక్ఖునిసఙ్ఘస్స అత్థాయ భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతుం. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీతి.

‘‘తాయ సమ్మతాయ భిక్ఖునియా భిక్ఖునిసఙ్ఘం ఆదాయ భిక్ఖుసఙ్ఘం ఉపసఙ్కమిత్వా ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కరిత్వా భిక్ఖూనం పాదే వన్దిత్వా ఉక్కుటికం నిసీదిత్వా అఞ్జలిం పగ్గహేత్వా ఏవమస్స వచనీయో – ‘భిక్ఖునీసఙ్ఘో, అయ్యా, భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతి – దిట్ఠేన వా, సుతేన వా పరిసఙ్కాయ వా. వదతు [వదతు మం (క.)], అయ్యా, భిక్ఖుసఙ్ఘో భిక్ఖునిసఙ్ఘం అనుకమ్పం ఉపాదాయ, పస్సన్తో పటికరిస్సతి. దుతియమ్పి, అయ్యా…పే… తతియమ్పి, అయ్యా, భిక్ఖునిసఙ్ఘో భిక్ఖుసఙ్ఘం పవారేతి – దిట్ఠేన వా, సుతేన వా, పరిసఙ్కాయ వా. వదతు, అయ్యా, భిక్ఖుసఙ్ఘో భిక్ఖునిసఙ్ఘం అనుకమ్పం ఉపాదాయ, పస్సన్తో పటికరిస్సతీ’’తి.

౪౨౮. తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో భిక్ఖూనం ఉపోసథం ఠపేన్తి, పవారణం ఠపేన్తి, సవచనీయం కరోన్తి, అనువాదం పట్ఠపేన్తి, ఓకాసం కారేన్తి, చోదేన్తి, సారేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా భిక్ఖుస్స ఉపోసథో ఠపేతబ్బో; ఠపితోపి అట్ఠపితో; ఠపేన్తియా ఆపత్తి దుక్కటస్స. న పవారణా ఠపేతబ్బా; ఠపితాపి అట్ఠపితా; ఠపేన్తియా ఆపత్తి దుక్కటస్స. న సవచనీయం కాతబ్బం; కతమ్పి అకతం; కరోన్తియా ఆపత్తి దుక్కటస్స. న అనువాదో పట్ఠపేతబ్బో; పట్ఠపితోపి అప్పట్ఠపితో; పట్ఠపేన్తియా ఆపత్తి దుక్కటస్స. న ఓకాసో కారేతబ్బో; కారితోపి అకారితో; కారేన్తియా ఆపత్తి దుక్కటస్స. న చోదేతబ్బో; చోదితోపి అచోదితో; చోదేన్తియా ఆపత్తి దుక్కటస్స. న సారేతబ్బో; సారితోపి అసారితో; సారేన్తియా ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖూ భిక్ఖునీనం ఉపోసథం ఠపేన్తి, పవారణం ఠపేన్తి, సవచనీయం కరోన్తి, అనువాదం పట్ఠపేన్తి, ఓకాసం కారేన్తి, చోదేన్తి, సారేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే భిక్ఖునా భిక్ఖునియా ఉపోసథం ఠపేతుం; ఠపితోపి సుట్ఠపితో; ఠపేన్తస్స అనాపత్తి. పవారణం ఠపేతుం; ఠపితాపి సుట్ఠపితా; ఠపేన్తస్స అనాపత్తి. సవచనీయం కాతుం; కతమ్పి సుకతం; కరోన్తస్స అనాపత్తి. అనువాదం పట్ఠపేతుం; పట్ఠపితోపి సుప్పట్ఠపితో; పట్ఠపేన్తస్స అనాపత్తి. ఓకాసం కారేతుం; కారితోపి సుకారితో; కారేన్తస్స అనాపత్తి. చోదేతుం; చోదితాపి సుచోదితా; చోదేన్తస్స అనాపత్తి. సారేతుం; సారితాపి సుసారితా; సారేన్తస్స అనాపత్తీ’’తి.

౪౨౯. [పాచి. ౧౧౮౪] తేన ఖో పన సమయేన ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖునియో యానేన యాయన్తి – ఇత్థియుత్తేనపి పురిసన్తరేన, పురిసయుత్తేనపి ఇత్థన్తరేన. మనుస్సా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి…పే… ‘‘సేయ్యథాపి గఙ్గామహియాయా’’తి [గఙ్గామహియాతి (సీ.)]. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా యానేన యాయితబ్బం. యా యాయేయ్య, యథాధమ్మో కారేతబ్బో’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరా భిక్ఖునీ గిలానా హోతి, న సక్కోతి పదసా గన్తుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, గిలానాయ యాన’’న్తి. అథ ఖో భిక్ఖునీనం ఏతదహోసి – ‘‘ఇత్థియుత్తం ను ఖో, పురిసయుత్తం ను ఖో’’తి? భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఇత్థియుత్తం పురిసయుత్తం హత్థవట్టక’’న్తి.

తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరిస్సా భిక్ఖునియా యానుగ్ఘాతేన బాళ్హతరం అఫాసు అహోసి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, సివికం పాటఙ్కి’’న్తి.

౪౩౦. తేన ఖో పన సమయేన అడ్ఢకాసీ గణికా భిక్ఖునీసు పబ్బజితా హోతి. సా చ సావత్థిం గన్తుకామా హోతి – ‘భగవతో సన్తికే ఉపసమ్పజ్జిస్సామీ’తి. అస్సోసుం ఖో ధుత్తా – ‘అడ్ఢకాసీ కిర గణికా సావత్థిం గన్తుకామా’తి. తే మగ్గే పరియుట్ఠింసు. అస్సోసి ఖో అడ్ఢకాసీ గణికా – ‘ధుత్తా కిర మగ్గే పరియుట్ఠితా’తి. భగవతో సన్తికే దూతం పాహేసి – ‘‘అహఞ్హి ఉపసమ్పజ్జితుకామా; కథం ను ఖో మయా పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? అథ ఖో భగవా ఏతస్మిం నిదానే ఏతస్మిం పకరణే ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, దూతేనపి ఉపసమ్పాదేతు’’న్తి.

భిక్ఖుదూతేన ఉపసమ్పాదేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖుదూతేన ఉపసమ్పాదేతబ్బా. యో ఉపసమ్పాదేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి. సిక్ఖమానదూతేన ఉపసమ్పాదేన్తి…పే… సామణేరదూతేన ఉపసమ్పాదేన్తి…పే… సామణేరిదూతేన ఉపసమ్పాదేన్తి…పే… బాలాయ అబ్యత్తాయ దూతేన ఉపసమ్పాదేన్తి. ‘‘న, భిక్ఖవే, బాలాయ అబ్యత్తాయ దూతేన ఉపసమ్పాదేతబ్బా. యో ఉపసమ్పాదేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుజానామి, భిక్ఖవే, బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ దూతేన ఉపసమ్పాదేతున్తి.

‘‘తాయ దూతాయ భిక్ఖునియా సఙ్ఘం ఉపసఙ్కమిత్వా ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కరిత్వా భిక్ఖూనం పాదే వన్దిత్వా ఉక్కుటికం నిసీదిత్వా అఞ్జలిం పగ్గహేత్వా ఏవమస్స వచనీయో – ‘ఇత్థన్నామా, అయ్యా, ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. సా కేనచిదేవ అన్తరాయేన న ఆగచ్ఛతి. ఇత్థన్నామా, అయ్యా, సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి. ఉల్లుమ్పతు తం, అయ్యా, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయ. ఇత్థన్నామా, అయ్యా, ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. సా కేనచిదేవ అన్తరాయేన న ఆగచ్ఛతి. దుతియమ్పి, అయ్యా, ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి. ఉల్లుమ్పతు తం, అయ్యా, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయ. ఇత్థన్నామా, అయ్యా, ఇత్థన్నామాయ అయ్యాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. సా కేనచిదేవ అన్తరాయేన న ఆగచ్ఛతి. తతియమ్పి, అయ్యా, ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి. ఉల్లుమ్పతు తం, అయ్యా, సఙ్ఘో అనుకమ్పం ఉపాదాయా’తి. బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. సా కేనచిదేవ అన్తరాయేన న ఆగచ్ఛతి. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేయ్య ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. సా కేనచిదేవ అన్తరాయేన న ఆగచ్ఛతి. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. యస్సాయస్మతో ఖమతి ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదా ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా, సో తుణ్హస్స; యస్స నక్ఖమతి, సో భాసేయ్య.

‘‘దుతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి…పే… తతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి. సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదాపేక్ఖా. ఏకతోఉపసమ్పన్నా భిక్ఖునిసఙ్ఘే, విసుద్ధా. సా కేనచిదేవ అన్తరాయేన న ఆగచ్ఛతి. ఇత్థన్నామా సఙ్ఘం ఉపసమ్పదం యాచతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం ఉపసమ్పాదేతి ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. యస్సాయస్మతో ఖమతి ఇత్థన్నామాయ ఉపసమ్పదా ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా, సో తుణ్హస్స; యస్స నక్ఖమతి, సో భాసేయ్య.

‘‘ఉపసమ్పన్నా సఙ్ఘేన ఇత్థన్నామా ఇత్థన్నామాయ పవత్తినియా. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీతి.

‘‘తావదేవ ఛాయా మేతబ్బా, ఉతుప్పమాణం ఆచిక్ఖితబ్బం, దివసభాగో ఆచిక్ఖితబ్బో, సఙ్గీతి ఆచిక్ఖితబ్బా, భిక్ఖునియో వత్తబ్బా – తస్సా తయో చ నిస్సయే, అట్ఠ చ అకరణీయాని ఆచిక్ఖేయ్యాథా’’తి.

౪౩౧. తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో అరఞ్ఞే విహరన్తి. ధుత్తా దూసేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం, ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా అరఞ్ఞే వత్థబ్బం. యా వసేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరేన ఉపాసకేన భిక్ఖునిసఙ్ఘస్స ఉద్దోసితో దిన్నో హోతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఉద్దోసిత’’న్తి. ఉద్దోసితో న సమ్మతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఉపస్సయ’’న్తి. ఉపస్సయో న సమ్మతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, నవకమ్మ’’న్తి. నవకమ్మం న సమ్మతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, పుగ్గలికమ్పి కాతు’’న్తి.

౪౩౨. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరా ఇత్థీ సన్నిసిన్నగబ్భా భిక్ఖునీసు పబ్బజితా హోతి. తస్సా పబ్బజితాయ గబ్భో వుట్ఠాతి. అథ ఖో తస్సా భిక్ఖునియా ఏతదహోసి – ‘‘కథం ను ఖో మయా ఇమస్మిం దారకే పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, పోసేతుం, యావ సో దారకో విఞ్ఞుతం పాపుణాతీ’’తి.

అథ ఖో తస్సా భిక్ఖునియా ఏతదహోసి – ‘‘మయా చ న లబ్భా ఏకికాయ వత్థుం, అఞ్ఞాయ చ భిక్ఖునియా న లబ్భా దారకేన సహ వత్థుం, కథం ను ఖో మయా పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఏకం భిక్ఖునిం సమ్మన్నిత్వా తస్సా భిక్ఖునియా దుతియం దాతుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, సమ్మన్నితబ్బా. పఠమం భిక్ఖునీ యాచితబ్బా, యాచిత్వా బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం భిక్ఖునిం సమ్మన్నేయ్య ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియం. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం భిక్ఖునిం సమ్మన్నతి ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియం. యస్సా అయ్యాయ ఖమతి ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా సమ్ముతి ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియాయ, సా తుణ్హస్స; యస్సా నక్ఖమతి, సా భాసేయ్య.

‘‘సమ్మతా సఙ్ఘేన ఇత్థన్నామా భిక్ఖునీ ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియా. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీ’’తి.

అథ ఖో తస్సా దుతియికాయ భిక్ఖునియా ఏతదహోసి – ‘‘కథం ను ఖో మయా ఇమస్మిం దారకే పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఠపేత్వా సాగారం యథా అఞ్ఞస్మిం పురిసే పటిపజ్జన్తి [పటిపజ్జతి (స్యా.)] ఏవం తస్మిం దారకే పటిపజ్జితు’’న్తి.

౪౩౩. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరా భిక్ఖునీ గరుధమ్మం అజ్ఝాపన్నా హోతి మానత్తచారినీ. అథ ఖో తస్సా భిక్ఖునియా ఏతదహోసి – ‘‘మయా చ న లబ్భా ఏకికాయ వత్థుం, అఞ్ఞాయ చ భిక్ఖునియా న లబ్భా సహ మయా వత్థుం, కథం ను ఖో మయా పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఏకం భిక్ఖునిం సమ్మన్నిత్వా తస్సా భిక్ఖునియా దుతియం దాతుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, సమ్మన్నితబ్బా. పఠమం భిక్ఖునీ యాచితబ్బా, యాచిత్వా బ్యత్తాయ భిక్ఖునియా పటిబలాయ సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం భిక్ఖునిం సమ్మన్నేయ్య ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియం. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, అయ్యే, సఙ్ఘో. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామం భిక్ఖునిం సమ్మన్నతి ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియం. యస్సా అయ్యాయ ఖమతి ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా సమ్ముతి ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియాయ, సా తుణ్హస్స; యస్సా నక్ఖమతి, సా భాసేయ్య.

‘‘సమ్మతా సఙ్ఘేన ఇత్థన్నామా భిక్ఖునీ ఇత్థన్నామాయ భిక్ఖునియా దుతియా. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీ’’తి.

౪౩౪. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరా భిక్ఖునీ సిక్ఖం పచ్చక్ఖాయ విబ్భమి. సా పున పచ్చాగన్త్వా భిక్ఖునియో ఉపసమ్పదం యాచి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా సిక్ఖాపచ్చక్ఖానం; యదేవ సా విబ్భన్తా తదేవ సా అభిక్ఖునీ’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరా భిక్ఖునీ సకావాసా తిత్థాయతనం సఙ్కమి. సా పున పచ్చాగన్త్వా భిక్ఖునియో ఉపసమ్పదం యాచి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘యా సా, భిక్ఖవే, భిక్ఖునీ సకావాసా తిత్థాయతనం సఙ్కన్తా, సా ఆగతా న ఉపసమ్పాదేతబ్బా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో పురిసేహి అభివాదనం, కేసచ్ఛేదనం, నఖచ్ఛేదనం, వణప్పటికమ్మం, కుక్కుచ్చాయన్తా న సాదియన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, సాదితు’’న్తి [సాదియితుం (క.)].

౪౩౫. తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో పల్లఙ్కేన నిసీదన్తి పణ్హీసమ్ఫస్సం సాదియన్తీ [సాదియన్తా (క.)]. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా పల్లఙ్కేన నిసీదితబ్బం. యా నిసీదేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరా భిక్ఖునీ గిలానా హోతి. తస్సా వినా పల్లఙ్కేన న ఫాసు హోతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా అడ్ఢపల్లఙ్క’’న్తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో వచ్చకుటియా వచ్చం కరోన్తి. ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖునియో తత్థేవ గబ్భం పాతేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా వచ్చకుటియా వచ్చో కాతబ్బో. యా కరేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుజానామి, భిక్ఖవే, హేట్ఠా వివటే ఉపరిపటిచ్ఛన్నే వచ్చం కాతు’’న్తి.

౪౩౬. తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో చుణ్ణేన నహాయన్తి. మనుస్సా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి…పే… సేయ్యథాపి గిహినీ కామభోగినియోతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా చుణ్ణేన నహాయితబ్బం. యా నహాయేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుజానామి, భిక్ఖవే, కుక్కుసం మత్తిక’’న్తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో వాసితకాయ మత్తికాయ నహాయన్తి. మనుస్సా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి…పే… సేయ్యథాపి గిహినీ కామభోగినియోతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా వాసితకాయ మత్తికాయ నహాయితబ్బం. యా నహాయేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుజానామి, భిక్ఖవే, పకతిమత్తిక’’న్తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో జన్తాఘరే నహాయన్తియో కోలాహలం అకంసు. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా జన్తాఘరే నహాయితబ్బం. యా నహాయేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో పటిసోతే నహాయన్తి ధారాసమ్ఫస్సం సాదియన్తీ. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా పటిసోతే నహాయితబ్బం. యా నహాయేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో అతిత్థే నహాయన్తి. ధుత్తా దూసేన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా అతిత్థే నహాయితబ్బం. యా నహాయేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖునియో పురిసతిత్థే నహాయన్తి. మనుస్సా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి…పే… సేయ్యథాపి గిహినీ కామభోగినియోతి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. ‘‘న, భిక్ఖవే, భిక్ఖునియా పురిసతిత్థే నహాయితబ్బం. యా నహాయేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుజానామి, భిక్ఖవే, మహిలాతిత్థే నహాయితు’’న్తి.

తతియభాణవారో నిట్ఠితో.

భిక్ఖునిక్ఖన్ధకో దసమో.

ఇమస్మిం ఖన్ధకే వత్థూ ఏకసతం.

తస్సుద్దానం –

పబ్బజ్జం గోతమీ యాచి, నానుఞ్ఞాసి తథాగతో;

కపిలవత్థు వేసాలిం, అగమాసి వినాయకో.

రజోకిణ్ణేన కోట్ఠకే, ఆనన్దస్స పవేదయి;

భబ్బోతి నయతో యాచి, మాతాతి పోసికాతి చ.

వస్ససతం తదహు చ, అభిక్ఖుపచ్చాసీసనా;

పవారణా గరుధమ్మా, ద్వే వస్సా అనక్కోసనా.

ఓవటో చ అట్ఠ ధమ్మా, యావజీవానువత్తనా;

గరుధమ్మపటిగ్గాహో సావస్సా ఉపసమ్పదా.

వస్ససహస్సం పఞ్చేవ, కుమ్భథేనకసేతట్టి;

మఞ్జిట్ఠికఉపమాహి, ఏవం సద్ధమ్మహింసనా.

ఆళిం బన్ధేయ్య పాఏవ, పున సద్ధమ్మసణ్ఠితి;

ఉపసమ్పాదేతుం అయ్యా, యథావుడ్ఢాభివాదనా.

న కరిస్సన్తి కిమేవ, సాధారణాసాధారణం;

ఓవాదం పాతిమోక్ఖఞ్చ, కేన ను ఖో ఉపస్సయం.

న జానన్తి చ ఆచిక్ఖి, న కరోన్తి చ భిక్ఖుహి;

పటిగ్గహేతుం భిక్ఖూహి, భిక్ఖునీహి పటిగ్గహో.

ఆచిక్ఖి కమ్మం భిక్ఖూహి, ఉజ్ఝాయన్తి భిక్ఖునీహి వా;

ఆచిక్ఖితుం భణ్డనఞ్చ, రోపేత్వా ఉప్పలాయ చ.

సావత్థియా కద్దమోద, అవన్ది కాయ ఊరు చ;

అఙ్గజాతఞ్చ ఓభాసం, సమ్పయోజేన్తి వగ్గికా.

అవన్దియో దణ్డకమ్మం, భిక్ఖునియో తథా పున;

ఆవరణఞ్చ ఓవాదం, కప్పతి ను ఖో పక్కమి.

బాలా వత్థువినిచ్ఛయా, ఓవాదం సఙ్ఘో పఞ్చహి;

దువే తిస్సో న గణ్హన్తి, బాలా గిలానగమికం.

ఆరఞ్ఞికో నారోచేన్తి, న పచ్చాగచ్ఛన్తి చ;

దీఘం విలీవచమ్మఞ్చ, దుస్సా చ వేణివట్టి చ;

చోళవేణి చ వట్టి చ, సుత్తవేణి చ వట్టికా.

అట్ఠిల్లం గోహనుకేన, హత్థకోచ్ఛం పాదం తథా;

ఊరుం ముఖం దన్తమంసం, ఆలిమ్పోమద్దచుణ్ణనా.

లఞ్ఛేన్తి అఙ్గరాగఞ్చ, ముఖరాగం తథా దువే;

అవఙ్గం విసేసోలోకో, సాలోకేన నచ్చేన చ [సాలోకే సనచ్చేన చ (సీ.), సాలోకేన సనచ్చనం (స్యా.)].

వేసీ పానాగారం సూనం, ఆపణం వడ్ఢి వణిజ్జా;

దాసం దాసిం కమ్మకరం, కమ్మకారిం ఉపట్ఠయ్యుం.

తిరచ్ఛానహరీతకి, సన్ధారయన్తి నమతకం;

నీలం పీతం లోహితకం, మఞ్జిట్ఠకణ్హచీవరా.

మహారఙ్గమహానామఅచ్ఛిన్నా దీఘమేవ చ;

పుప్ఫఫలకఞ్చుకఞ్చ, తిరీటకఞ్చ ధారయుం.

భిక్ఖునీ సిక్ఖమానాయ, సామణేరాయ అచ్చయే;

నియ్యాదితే పరిక్ఖారే, భిక్ఖునియోవ ఇస్సరా.

భిక్ఖుస్స సామణేరస్స, ఉపాసకస్సుపాసికా;

అఞ్ఞేసఞ్చ పరిక్ఖారే, నియ్యాతే భిక్ఖుఇస్సరా.

మల్లీ గబ్భం పత్తమూలం, బ్యఞ్జనం ఆమిసేన చ;

ఉస్సన్నఞ్చ బాళ్హతరం, సన్నిధికతమామిసం.

భిక్ఖూనం యాదిసం భోట్ఠం [హేట్ఠా (సీ.), హేట్ఠం (స్యా.), భుత్తి (క.)], భిక్ఖునీనం తథా కరే;

సేనాసనం ఉతునియో, మక్ఖీయతి పటాణి చ.

ఛిజ్జన్తి సబ్బకాలఞ్చ, అనిమిత్తాపి దిస్సరే;

నిమిత్తా లోహితా చేవ, తథేవ ధువలోహితా.

ధువచోళపగ్ఘరన్తీ, సిఖరణిత్థిపణ్డకా;

వేపురిసీ చ సమ్భిన్నా, ఉభతోబ్యఞ్జనాపి చ.

అనిమిత్తాదితో కత్వా, యావ ఉభతోబ్యఞ్జనా;

ఏతం పేయ్యాలతో హేట్ఠా, కుట్ఠం గణ్డో కిలాసో చ.

సోసాపమారో మానుసీ, ఇత్థీసి భుజిస్సాసి చ;

అణణా న రాజభటీ, అనుఞ్ఞాతా చ వీసతి.

పరిపుణ్ణా చ కిన్నామా, కానామా తే పవత్తినీ;

చతువీసన్తరాయానం, పుచ్ఛిత్వా ఉపసమ్పదా.

విత్థాయన్తి అననుసిట్ఠా, సఙ్ఘమజ్ఝే తథేవ చ;

ఉపజ్ఝాగాహ సఙ్ఘాటి, ఉత్తరన్తరవాసకో.

సఙ్కచ్చుదకసాటి చ, ఆచిక్ఖిత్వాన పేసయే;

బాలా అసమ్మతేకతో, యాచే పుచ్ఛన్తరాయికా.

ఏకతోఉపసమ్పన్నా, భిక్ఖుసఙ్ఘే తథా పున;

ఛాయా ఉతు దివసా చ, సఙ్గీతి తయో నిస్సయే.

అట్ఠ అకరణీయాని, కాలం సబ్బత్థ అట్ఠేవ;

న పవారేన్తి భిక్ఖునీ, భిక్ఖుసఙ్ఘం తథేవ చ.

కోలాహలం పురేభత్తం, వికాలే చ కోలాహలం;

ఉపోసథం పవారణం, సవచనీయానువాదనం.

ఓకాసం చోదే సారేన్తి, పటిక్ఖిత్తం మహేసినా;

తథేవ భిక్ఖు భిక్ఖునీ, అనుఞ్ఞాతం మహేసినా.

యానం గిలానయుత్తఞ్చ, యానుగ్ఘాతడ్ఢకాసికా;

భిక్ఖు సిక్ఖా సామణేర, సామణేరీ చ బాలాయ.

అరఞ్ఞే ఉపాసకేన, ఉద్దోసితో ఉపస్సయం;

న సమ్మతి నవకమ్మం, నిసిన్నగబ్భఏకికా.

సాగారఞ్చ గరుధమ్మం, పచ్చక్ఖాయ చ సఙ్కమి;

అభివాదనకేసా చ, నఖా చ వణకమ్మనా.