౧౦. సుభసుత్తవణ్ణనా
సుభమాణవకవత్థువణ్ణనా
౪౪౪. ఏవం పోట్ఠపాదసుత్తం సంవణ్ణేత్వా ఇదాని సుభసుత్తం సంవణ్ణేన్తో యథానుపుబ్బం సంవణ్ణనోకాసస్స పత్తభావం విభావేతుం, పోట్ఠపాదసుత్తస్సానన్తరం సఙ్గీతస్స సుత్తస్స సుభసుత్తభావం వా పకాసేతుం ‘‘ఏవం మే సుతం…పే… సావత్థియన్తి సుభసుత్త’’న్తి ఆహ. అనునాసికలోపేన ‘‘అచిర పరినిబ్బుతే’’తి వుత్తన్తి దస్సేతి ‘‘అచిరం పరినిబ్బుతే’’తి ఇమినా యథా పోట్ఠపాదసుత్తే ‘‘అప్పాటిహీరక తం భాసితం సమ్పజ్జతీ’’తి, అచిరం పరినిబ్బుతస్స అస్సాతి వా అచిరపరినిబ్బుతో యథా ‘‘అచిరపక్కన్తో, మాసజాతో’’తి. అత్థమత్తం పన దస్సేతుం ఏవం వుత్తం. అచిరపరినిబ్బుతేతి చ సత్థు పరినిబ్బుతభావస్స చిరకాలతాపటిక్ఖేపేన ఆసన్నతామత్తం దస్సితం, కాలపరిచ్ఛేదో పన న దస్సితోతి తం దస్సేన్తో ‘‘పరినిబ్బానతో’’తిఆదిమాహ. విసాఖపుణ్ణమితో ఉద్ధం యావ జేట్ఠపుణ్ణమీ, తావ కాలం సన్ధాయ ‘‘మాసమత్తే’’తి వుత్తం. మత్తసద్దేన పన తస్స కాలస్స కిఞ్చి అసమ్పుణ్ణతం జోతేతి. తుదిసఞ్ఞితో గామో నివాసో ఏతస్సాతి తోదేయ్యో. తం పనేస యస్మా సోణదణ్డో (దీ. ని. ౧.౩౦౦) వియ చమ్పం, కూటదన్తో (దీ. ని. ౧.౩౨౩) వియ చ ఖాణుమతం అజ్ఝావసతి, తస్మా వుత్తం ‘‘తస్స అధిపతిత్తా’’తి, ఇస్సరభావతోతి అత్థో. అయమ్పి హి రఞ్ఞో పసేనదికోసలస్స పురోహితబ్రాహ్మణో. పుత్తమ్పి ఆహాతి సుభం మాణవమ్పి ఓవదన్తో ఆహ.
అఞ్జనానన్తి అక్ఖిఅఞ్జనత్థాయ ఘంసితఅఞ్జనానం. వమ్మికానన్తి కిమిసమాహటవమ్మికానం సఞ్చయం దిస్వాతి సమ్బన్ధో. మధూనన్తి మక్ఖికమధూనం. సమాహారన్తి మకరన్దసన్నిచయం. పణ్డితో ఘరమావసేతి యస్మా అప్పతరప్పతరేపి గయ్హమానే భోగా ఖీయన్తి, అప్పతరప్పతరేపి చ సఞ్చియమానే వడ్ఢన్తి, తస్మా యథావుత్తముపమత్తయం పఞ్ఞాయ దిస్వా విఞ్ఞుజాతికో కిఞ్చిపి వయమకత్వా ఆయమేవ ఉప్పాదేన్తో ఘరేవసే ఘరావాసమనుతిట్ఠేయ్యాతి లోభాదేసితపటిపత్తిం ఉపదిసతి.
అదానమేవ సిక్ఖాపేత్వా సిక్ఖాపనహేతు లోభాభిభూతతాయ తస్మింయేవ ఘరే సునఖో హుత్వా నిబ్బత్తి. లోభవసికస్స హి దుగ్గతి పాటికఙ్ఖా, ‘‘జనవసభో నామ యక్ఖో హుత్వా నిబ్బత్తీ’’తి (దీ. ని. అట్ఠ. ౧.౧౫౦) ఏత్థ వుత్తనయేన అత్థో వేదితబ్బో. పుబ్బపరిచయేన అతివియ పియాయతి. వుత్తఞ్హి ‘‘పుబ్బేవ సన్నివాసేనా’’తిఆది (జా. ౧.౨.౧౭౪). నిక్ఖన్తేతి కేనచిదేవ కరణీయేన బహి నిగ్గతే. సుభం మాణవం అనుగ్గణ్హితుకామో ఏకకోవ భగవా పిణ్డాయ పావిసి. భుక్కారన్తి ‘‘భు భూ’’తి సునఖసద్దకరణం. ‘‘భో భో’’తి బ్రాహ్మణసముదాచారేన పరిభవిత్వా పరిభవనహేతు. ‘‘భోవాది నామ సో హోతి, సచే హోతి సకిఞ్చనో’’తి (ధ. ప. ౩౯౬; సు. ని. ౬౨౫) హి వుత్తం. నను చ హేట్ఠా ‘‘అదానమేవ సిక్ఖాపేత్వా సునఖో హుత్వా నిబ్బత్తో’’తి ఆహ, కస్మా పనేత్థ ‘‘పుబ్బేపి మం ‘భో భో’తి పరిభవిత్వా సునఖో జాతో’’తి వదతీతి? తథా నిబ్బత్తియా తదుభయసాధారణఫలత్తా. ఆనిసంసఫలఞ్హి సాధారణకమ్మేనపి జాతం, న విపాకఫలం వియ ఏకకమ్మేనేవాతి దట్ఠబ్బం. అవీచిం గమిస్ససి కతోకాసస్స కమ్మస్స పటిబాహితుమసక్కుణేయ్యభావతో. ‘‘జానాతి మం సమణో గోతమో’’తి విప్పటిసారీ హుత్వా. ఉద్ధనన్తరేతి చుల్లికన్తరే. నన్తి సునఖం.
తం పవత్తిన్తి భగవతా యథావుత్తకారణం. బ్రాహ్మణచారిత్తస్స అపరిహాపితతం సన్ధాయ, తథా పితరం ఉక్కంసేన్తో ‘‘బ్రహ్మలోకే నిబ్బత్తో’’తి ఆహ. ముఖారుళ్హన్తి సయంపటిభానవసేన ముఖమారుళ్హం. తం పవత్తిం పుచ్ఛీతి ‘‘సుతమేతం భో గోతమ మయ్హం పితా సునఖో హుత్వా నిబ్బత్తో’’తి తుమ్హేహి వుత్తం, ‘‘కిమిదం సచ్చం వా అసచ్చం వా’’తి పుచ్ఛి. తథేవ వత్వాతి యథా పుబ్బే సునఖస్స వుత్తం, తథేవ వత్వా. అవిసంవాదనత్థన్తి సచ్చాపనత్థం, ‘‘తోదేయ్యబ్రాహ్మణో సునఖో హుత్వా నిబ్బత్తో’’తి వచనస్స అవిసంవాదనేన అత్తనో అవిసంవాదిభావదస్సనత్థన్తి వుత్తం హోతి. అప్పోదకన్తి అప్పకేన ఉదకేన సమ్పాదితం. మధుపాయాసన్తి సాదురసం, మధుయోజితం వా పాయాసం. తథా అకాసి, యథా భగవతా వుత్తం. ‘‘సబ్బం దస్సేసీతి బుద్ధానుభావేన సో సునఖో తం సబ్బం నేత్వా దస్సేసి, న జాతిస్సరతాయ. భగవన్తం దిస్వా భుక్కరణం పన పురిమజాతిసిద్ధవాసనావసేనా’’తి (దీ. ని. టీ. ౧.౪౪౪) ఏవం ఆచరియేన వుత్తం. ఉపరిపణ్ణాసకే పన చూళకమ్మవిభఙ్గసుత్తట్ఠకథాయం ‘‘సునఖో ‘ఞాతోమ్హి ఇమినా’తి రోదిత్వా ‘హుం హు’న్తి కరోన్తో ధననిధానట్ఠానం గన్త్వా పాదేన పథవిం ఖణిత్వా సఞ్ఞం అదాసీ’’తి (మ. ని. అట్ఠ. ౩.౨౮౯) జాతిస్సరాకారమాహ, వీమంసిత్వా గహేతబ్బం.
‘‘భవపటిచ్ఛన్నం నామ ఏవరూపం సునఖపటిసన్ధిఅన్తరం పాకటం సమణస్స గోతమస్స, అద్ధా ఏస సబ్బఞ్ఞూ’’తి భగవతి పసన్నచిత్తో. అఙ్గవిజ్జాపాఠకో కిరేస. తేనస్స ఏతదహోసి ‘‘ఇమం ధమ్మపణ్ణాకారం కత్వా సమణం గోతమం పఞ్హం పుచ్ఛిస్సామీ’’తి, తతో సో చుద్దస పఞ్హే అభిసఙ్ఖరిత్వా భగవన్తం పుచ్ఛి. తేన వుత్తం ‘‘చుద్దస పఞ్హే పుచ్ఛిత్వా’’తి. తత్థ చుద్దస పఞ్హేతి ‘‘దిస్సన్తి హి భో గోతమ మనుస్సా అప్పాయుకా, దిస్సన్తి దీఘాయుకా. దిస్సన్తి బవ్హాబాధా, అప్పాబాధా. దుబ్బణ్ణా, వణ్ణవన్తో. అప్పేసక్ఖా, మహేసక్ఖా. అప్పభోగా, మహాభోగా. నీచకులీనా, ఉచ్చాకులీనా. దిస్సన్తి దుప్పఞ్ఞా, దిస్సన్తి పఞ్ఞవన్తో. కో ను ఖో భో గోతమ హేతు కో పచ్చయో, యేన మనుస్సానంయేవ సతం మనుస్సభూతానం దిస్సన్తి హీనపణీతతా’’తి (మ. ని. ౩.౨౮౯) ఇమే చూళకమ్మవిభఙ్గసుత్తే ఆగతే చుద్దస పఞ్హే. ‘‘కమ్మస్సకా మాణవ సత్తా కమ్మదాయాదా’’తిఆదినా (మ. ని. ౩.౨౮౯) సఙ్ఖేపతో, విత్థారతో చ విస్సజ్జనపరియోసానే భగవన్తం సరణం గతో. అఙ్గసుభతాయ ‘‘సుభో’’ తిస్స నామం. మాణవోతి పన మహల్లకకాలేపి తరుణవోహారేన నం వోహరతి. అత్తనో భోగగామతోతి తుదిగామతో ఆగన్త్వా తఙ్ఖణికం వసతి. తేనేవ పాళియం ‘‘కేనచిదేవ కరణీయేనా’’తి వుత్తం.
౪౪౫. ‘‘ఏకా చ మే కఙ్ఖా అత్థీ’’తి ఇమినా ఉపరి పుచ్ఛియమానస్స పఞ్హస్స పగేవ తేన అభిసఙ్ఖతభావం దస్సేతి. మాణవకన్తి ఖుద్దకమాణవం ‘‘ఏకపుత్తకో, (మ. ని. ౨.౨౯౬, ౩౫౩; పారా. ౨౬) పియపుత్తకో’’తిఆదీసు వియ క-సద్దస్స ఖుద్దకత్థే పవత్తనతో. విసభాగవేదనాతి దుక్ఖవేదనా. సా హి కుసలకమ్మనిబ్బత్తే అత్తభావే ఉప్పజ్జనకసుఖవేదనాపటిపక్ఖభావతో ‘‘విసభాగవేదనా’’తి చ కాయం గాళ్హా హుత్వా బాధనతో పీళనతో ‘‘ఆబాధో’’తి చ వుచ్చతి. కీదిసా పన సాతి ఆహ ‘‘యా ఏకదేసే’’తిఆది. ఏకదేసే ఉప్పజ్జిత్వాతి సరీరేకదేసే ఉట్ఠహిత్వాపి అపరివత్తిభావకరణతో అయపట్టేన ఆబన్ధిత్వా వియ గణ్హాతి, ఇమినా బలవరోగో ఆబాధో నామాతి దస్సేతి. కిచ్ఛజీవితకరోతి అసుఖజీవితావహో, ఇమినా దుబ్బలో అప్పమత్తకో రోగో ఆతఙ్కో నామాతి దస్సేతి. ఉట్ఠానన్తి సయననిసజ్జాదితో ఉట్ఠహనం, తేన యథా తథా అపరాపరం సరీరస్స పరివత్తనం వదతి. గరుకన్తి భారియం అకిచ్చసిద్ధికం. గిలానస్సేవ కాయే బలం న హోతీతి సమ్బన్ధో. లహుట్ఠానేన చేత్థ గేలఞ్ఞాభావో పుచ్ఛితో. హేట్ఠా చతూహి పదేహి అఫాసువిహారాభావం పుచ్ఛిత్వాపి ఇదాని పున ఫాసువిహారభావం పుచ్ఛతి, తేన సవిసేసో ఏత్థ ఫాసువిహారో పుచ్ఛితోతి విఞ్ఞాయతి. అసతిపి హి అతిసయత్థజోతనే సద్దే అత్థాపత్తితో అతిసయత్థో లబ్భతేవ యథా ‘‘అభిరూపస్స కఞ్ఞా దాతబ్బా’’తి. తేనాహ ‘‘గమనట్ఠానా’’తిఆది. పురిమం ఆణాపనవచనం, ఇదం పన పుచ్ఛితబ్బాకారదస్సనన్తి అయమిమేసం విసేసోతి దస్సేతి ‘‘అథస్సా’’తిఆదినా.
౪౪౭. కాలో నామ ఉపసఙ్కమనస్స యుత్తపత్తకాలో, సమయో నామ తస్సేవ పచ్చయసామగ్గీ, అత్థతో పనేస తజ్జం సరీరబలఞ్చేవ తప్పచ్చయపరిస్సయాభావో చ. ఉపాదానం నామ ఞాణేన తేసం గహణం సల్లక్ఖణన్తి ఆహ ‘‘పఞ్ఞాయా’’తిఆది. ‘‘స్వే గమనకాలో భవిస్సతీ’’తి ఇమినా కాలం, ‘‘కాయే’’తిఆదినా సమయఞ్చ సరూపతో దస్సేతి. ఫరిస్సతీతి ఫరణవసేన ఠస్సతి.
౪౪౮. చేతియరట్ఠేతి చేతిరట్ఠే. య-కారేన హి పదం వడ్ఢేత్వా ఏవం వుత్తం. ‘‘చేతిరట్ఠతో అఞ్ఞం విసుంయేవేకం రట్ఠ’’న్తిపి వదన్తి. ‘‘యస్మా మరణం నామ తాదిసానం దసబలానం రోగవసేనేవ హోతి, తస్మా యేన రోగేన తం జాతం, తస్స సరూపపుచ్ఛా, కారణపుచ్ఛా, మరణహేతుకచిత్తసన్తాపపుచ్ఛా, తస్స చ సన్తాపస్స సబ్బలోకసాధారణతా, తథా మరణస్స చ అప్పటికరణతా’’తి ఏవమాదినా మరణపటిసఞ్ఞుత్తం సమ్మోదనీయం కథం కథేసీతి దస్సేతుం ‘‘భో ఆనన్దా’’తిఆది వుత్తం. ‘‘కో నామా’’తిఆదినా హి రోగం పుచ్ఛతి, ‘‘కిం భగవా పరిభుఞ్జీ’’తి ఇమినా కారణం, ‘‘అపిచా’’తిఆదినా చిత్తసన్తాపం, ‘‘సత్థా నామా’’తిఆదినా తస్స సబ్బలోకసాధారణతం, ‘‘ఏకా దానీ’’తిఆదినా మరణస్స అప్పటికరణతం దస్సేతీతి దట్ఠబ్బం. మహాజానీతి మహాహాని. యత్రాతి యేన కారణేన పరినిబ్బుతో, తేన కో దాని అఞ్ఞో మరణా ముచ్చిస్సతీతిఆదినా యోజేతబ్బం. ఇదానీతి చ అత్తనో మనసికారం పతి వోహారమత్తేన వుత్తం. లజ్జిస్సతీతి లజ్జా వియ భవిస్సతి, విజ్జిస్సతీతి అత్థో. పీతభేసజ్జానురూపం ఆహారభోజనం పోరాణాచిణ్ణన్తి ఆహ ‘‘పీత…పే… దత్వా’’తి.
హుత్వాతి పాఠసేసో సన్తికావచరభావస్స విసేసనతో. మారో పాపిమా వియ న రన్ధగవేసీ, ఉత్తరమాణవో వియ చ న వీమంసనాధిప్పాయో, అపి తు ఖలు ఉపట్ఠాకో హుత్వా సన్తికావచరోతి హి విసేసేతి. న రన్ధగవేసీతి న ఛిద్దగవేసీ. యేసు ధమ్మేసూతి విమోక్ఖుపాయేసు నియ్యానికధమ్మేసు. ధరన్తీతి అధునా తిట్ఠన్తి, పవత్తన్తీతి అత్థో.
౪౪౯. అత్థతో పయుత్తతాయ సద్దపయోగస్స సద్దపబన్ధలక్ఖణాని తీణి పిటకాని తదత్థభూతేహి సీలాదీహి తీహి ధమ్మక్ఖన్ధేహి సఙ్గయ్హన్తీతి వుత్తం ‘‘తీణి పిటకాని తీహి ఖన్ధేహి సఙ్గహేత్వా’’తి. సఙ్ఖిత్తేన కథితన్తి ‘‘తిణ్ణం ఖో మాణవ ఖన్ధాన’’న్తి ఏవం గణనతో, సామఞ్ఞతో చ సఙ్ఖేపేనేవ కథితం. ‘‘కతమేసం తిణ్ణ’’న్తి అయం అదిట్ఠజోతనాపుచ్ఛాయేవ, న కథేతుకమ్యతాపుచ్ఛా. మాణవస్సేవ హి అయం పుచ్ఛా, న థేరస్సాతి ఆహ ‘‘మాణవో’’తిఆది. అఞ్ఞత్థ పన ఈదిసేసు ఠానేసు కథేతుకమ్యతాపుచ్ఛాయేవ దిస్సతి, న అదిట్ఠజోతనాపుచ్ఛా. ఇధ పన అట్ఠకథాయం ఏవం వుత్తం, తదేతం అట్ఠకథాపమాణతో పచ్చేతబ్బం. తదా పవత్తమానఞ్హి పచ్చక్ఖం కత్వా అట్ఠకథమ్పి సఙ్గహమారోపింసు. కథేతుకమ్యతాపుచ్ఛాభావే పనస్స థేరస్సేవ వచనతా సియా.
సీలక్ఖన్ధవణ్ణనా
౪౫౦-౪౫౩. సీలక్ఖన్ధస్సాతి ఏత్థ పదత్థవిపల్లాసకారీ ఇతిసద్దో లుత్తో, అత్థనిద్దేసో వియ సద్దనిద్దేసో వా, యథారుతో చ ఇతిసద్దో ఆద్యత్థో, పకారత్థో వా, తేన ‘‘అరియస్స సమాధిక్ఖన్ధస్స…పే… పతిట్ఠపేసీ’’తి అయం పాఠో గహితోతి దట్ఠబ్బం. తేన వుత్తం ‘‘తేసు దస్సితేసూ’’తి, తేసు తీసు ఖన్ధేసు ఉద్దేసవసేన దస్సితేసూతి అత్థో. భగవతా వుత్తనయేనేవాతి సామఞ్ఞఫలాదీసు (దీ. ని. ౧.౧౯౪) దేసితనయేనేవ, తేన ఇమస్స సుత్తస్స బుద్ధభాసితభావం దస్సేతీతి వేదితబ్బం. సాసనే న సీలమేవ సారోతి అరియమగ్గసారే భగవతో సాసనే యథాదస్సితం సీలం సారో ఏవ న హోతి సారవతో మహతో రుక్ఖస్స పపటికట్ఠానికత్తా. అట్ఠానపయుత్తో హి ఏవసద్దో యథాఠానే న యోజేతబ్బో. యజ్జేవం కస్మా తమిధ గహితన్తి ఆహ ‘‘కేవల’’న్తిఆది. ఝానాదిఉత్తరిమనుస్సధమ్మే అధిగన్తుకామస్స అధిట్ఠానమత్తం తత్థ అప్పతిట్ఠితస్స తేసమసమ్భవతో. వుత్తఞ్హి ‘‘సీలే పతిట్ఠాయ నరో సపఞ్ఞో’’తిఆది (సం. ని. ౧.౨౩, ౧౯౨; పేటకో. ౨౨) అథ వా సాసనే న సీలమేవ సారోతి కామఞ్చేత్థ సాసనే మగ్గఫలసీలసఙ్ఖాతం లోకుత్తరసీలమ్పి సారమేవ, తథాపి న సీలక్ఖన్ధో ఏవ సారో హోతి, అథ ఖో సమాధిక్ఖన్ధోపి పఞ్ఞాక్ఖన్ధోపి సారో ఏవాతి ఏవమ్పేత్థ యథాపయుత్తేన ఏవసద్దేన అత్థో వేదితబ్బో, పురిమోయేవ పనత్థో యుత్తతరో. తథా హి వుత్తం ‘‘ఇతో ఉత్తరీ’’తిఆది. అఞ్ఞమ్పి కత్తబ్బన్తి సేసఖన్ధద్వయం.
సమాధిక్ఖన్ధవణ్ణనా
౪౫౪. కస్మా పనేత్థ థేరో సమాధిక్ఖన్ధం పుట్ఠోపి ఇన్ద్రియసంవరాదికే విస్సజ్జేసి, నను ఏవం సన్తే అఞ్ఞం పుట్ఠో అఞ్ఞం బ్యాకరోన్తో అమ్బం పుట్ఠో లబుజం బ్యాకరోన్తో వియ హోతీతి ఈదిసీ చోదనా ఇధ అనోకాసాతి దస్సేన్తో ‘‘కథఞ్చ…పే… ఆరభీ’’తి ఆహ, తేనేత్థ ఇన్ద్రియసంవరాదయోపి సమాధిఉపకారకతం ఉపాదాయ సమాధిక్ఖన్ధపక్ఖికభావేన ఉద్దిట్ఠాతి దస్సేతి. యే తే ఇన్ద్రియసంవరాదయోతి సమ్బన్ధో. రూపావచరచతుత్థజ్ఝానదేసనానన్తరం అభిఞ్ఞాదేసనాయ అవసరోతి కత్వా రూపజ్ఝానానేవ ఆగతాని,న అరూపజ్ఝానాని. రూపావచరచతుత్థజ్ఝానపాదికా హి సపరిభణ్డా ఛపి అభిఞ్ఞాయో. యస్మా పన లోకియాభిఞ్ఞాయో ఇజ్ఝమానా అట్ఠసు సమాపత్తీసు చుద్దసవిధేన చిత్తపరిదమనేన వినా న ఇజ్ఝన్తి, తస్మా అభిఞ్ఞాసు దేసియమానాసు అరూపజ్ఝానానిపి దేసితానేవ హోన్తి నానన్తరికభావతో. తేనాహ ‘‘ఆనేత్వా పన దీపేతబ్బానీ’’తి, వుత్తనయేన దేసితానేవ కత్వా సంవణ్ణకేహి పకాసేతబ్బానీతి అత్థో. అట్ఠకథాయం పన ‘‘చతుత్థజ్ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతీ’’తి ఇమినావ అరూపజ్ఝానమ్పి సఙ్గహితన్తి దస్సేతుం ‘‘చతుత్థజ్ఝానేన హీ’’తిఆది వుత్తం. చతుత్థజ్ఝానమేవ హి రూపవిరాగభావనావసేన పవత్తం ‘‘అరూపజ్ఝాన’’న్తి వుచ్చతి.
౪౭౧-౪౮౦. న చిత్తేకగ్గతామత్తకేనేవాతి ఏత్థ హేట్ఠా వుత్తనయానుసారేన ఠానాఠానపయుత్తస్స ఏవసద్దస్సానురూపమత్థో వేదితబ్బో. లోకియసమాధిక్ఖన్ధస్స పన అధిప్పేతత్తా ‘‘న చిత్తేకగ్గతా…పే… అత్థీ’’తి వుత్తం. అరియో సమాధిక్ఖన్ధోతి ఏత్థ హి అరియసద్దో సుద్ధమత్తపరియాయోవ, న లోకుత్తరపరియాయో. యథా చేత్థ, తథా అరియో సీలక్ఖన్ధోతి ఏత్థాపి. ఇతోతి పఞ్ఞాక్ఖన్ధతో, సో చ ఉక్కట్ఠతో అరహత్తఫలపరియాపన్నో ఏవాతి ఆహ ‘‘అరహత్తపరియోసాన’’న్తిఆది. లోకియాభిఞ్ఞాపటిసమ్భిదాహి వినాపి హి అరహత్తే అధిగతే ‘‘నత్థేవ ఉత్తరికరణీయ’’న్తి సక్కా వత్తుం యదత్థం భగవతి బ్రహ్మచరియం వుస్సతి, తస్స సిద్ధత్తా. ఇధ పన లోకియాభిఞ్ఞాయోపి ఆగతాయేవ. సేసమేత్థ సువిఞ్ఞేయ్యం.
ఇతి సుమఙ్గలవిలాసినియా దీఘనికాయట్ఠకథాయ పరమసుఖుమగమ్భీరదురనుబోధత్థపరిదీపనాయ సువిమలవిపులపఞ్ఞావేయ్యత్తియజననాయ సాధువిలాసినియా నామ లీనత్థపకాసనియా సుభసుత్తవణ్ణనాయ లీనత్థపకాసనా.
సుభసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.