౧. పఠమవగ్గో

౧. దారుణసుత్తవణ్ణనా

౧౫౭. థద్ధోతి కక్ఖళో అనిట్ఠస్స పదానతో. చతుపచ్చయలాభోతి చతున్నం పచ్చయానం పటిలాభో. సక్కారోతి తేహియేవ పచ్చయేహి సుసఙ్ఖతేహి పూజనా, సో పన అత్థతో సమ్పత్తియేవాతి ఆహ ‘‘తేసంయేవ…పే… లాభో’’తి. వణ్ణఘోసోతి గుణకిత్తనా. అన్తరాయస్స అనతివత్తనతో అన్తరాయికో అనత్థావహత్తా.

దారుణసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౨. బళిససుత్తవణ్ణనా

౧౫౮. బళిసేన చరతి, తేన వా జీవతీతి బాళిసికో. తేనాహ ‘‘బళిసం గహేత్వా చరమానో’’తి. ఆమిసగతన్తి ఆమిసూపగతం ఆమిసపతితం. తేనాహ ‘‘ఆమిసమక్ఖిత’’న్తి. భిన్నాధికరణానమ్పి బాహిరత్థసమాసో హోతేవాతి ఆహ ‘‘ఆమిసే చక్ఖుదస్సన’’న్తి. అయో వుచ్చతి సుఖం, తబ్బిధురతాయ అనయో, దుక్ఖన్తి ఆహ ‘‘దుక్ఖం పత్తో’’తి. అస్సాతి ఏతేన. కత్తుఅత్థే హి ఏతం సామివచనం. యథా కిలేసా వత్తన్తి, ఏవం పవత్తమానో పుగ్గలో కిలేసవిప్పయోగో న హోతీతి వుత్తం ‘‘యథా కిలేసమారస్స కామో, ఏవం కత్తబ్బో’’తి.

బళిససుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౩-౪. కుమ్మసుత్తాదివణ్ణనా

౧౫౯-౧౬౦. అట్ఠికచ్ఛపా వుచ్చన్తి యేసం కపాలమత్థకే తిఖిణా అట్ఠికోటి హోతి, తేసం సమూహో అట్ఠికచ్ఛపకులం. మచ్ఛకచ్ఛపాదీనం సరీరే లమ్బన్తీ పపతతీతి పపతా, వుచ్చమానాకారో అయకణ్టకో. అయకోసకేతి అయోమయకోసకే. కణ్ణికసల్లసణ్ఠానోతి అత్తనికాపనసల్లసణ్ఠానో. అయకణ్టకోతి అయోమయవఙ్కకణ్టకో. నిక్ఖమతి ఏత్థ అథావరతో. పవేసితమత్తో హి సో. ఇదాని త్వం ‘‘అమ్హాక’’న్తి న వత్తబ్బో. ఇతో అనన్తరసుత్తేతి చతుత్థసుత్తమాహ.

కుమ్మసుత్తాదివణ్ణనా నిట్ఠితా.

౫. మీళ్హకసుత్తవణ్ణనా

౧౬౧. మీళ్హకాతి ఏవం ఇత్థిలిఙ్గవసేన వుచ్చమానా. గూథపాణకాతి గూథభక్ఖపాణకా. అన్తోతి కుచ్ఛియం.

మీళ్హకసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౬. అసనిసుత్తవణ్ణనా

౧౬౨. ‘‘ఇమే లాభసక్కారం అనాహరన్తా జిఘచ్ఛాదిదుక్ఖం పాపుణన్తూ’’తి ఏవం న సత్తానం దుక్ఖకామతాయ ఏవమాహాతి ఆనేత్వా సమ్బన్ధో. అనన్తదుక్ఖం అనుభోతి అపరాపరం ఉప్పజ్జనకఅకుసలచిత్తానం బహుభావతో.

అసనిసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౭. దిద్ధసుత్తవణ్ణనా

౧౬౩. అచ్ఛవిసయుత్తాతి వా దిద్ధే గతేన గతదిద్ధేన. తేనాహ ‘‘విసమక్ఖితేనా’’తి.

దిద్ధసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౮. సిఙ్గాలసుత్తవణ్ణనా

౧౬౪. జరసిఙ్గాలోత్వేవ వుచ్చతి సరీరసోభాయ అభావతో. సరీరస్స ఉగ్గతకణ్టకత్తా ఉక్కణ్టకేన నామ. ఫుటతీతి ఫలతి భిజ్జతి.

సిఙ్గాలసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౯. వేరమ్భసుత్తవణ్ణనా

౧౬౫. కాయం న రక్ఖతి నామ ఛబ్బీసతియా సారుప్పానం పరిచ్చజనతో. వాచం న రక్ఖతి నామ రాగసామన్తా చ కోధసామన్తా చ యావ నిచ్ఛారణతో.

వేరమ్భసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౧౦. సగాథకసుత్తవణ్ణనా

౧౬౬. ‘‘యస్స సక్కరియమానస్సా’’తి ఏత్థ అసక్కారేన చూభయన్తి అసక్కారేన చ ఉభయఞ్చ, కదాచి సక్కారేన, కదాచి అసక్కారేన కదాచి ఉభయేనాతి అత్థో. తేనాహ ‘‘అసక్కారేనా’’తిఆది. సతతవిహారానం సమ్పత్తియా సాతతికోతి ఆహ ‘‘అరహత్త…పే… సుఖుమదిట్ఠీ’’తిఆది. తథా హి సా ‘‘వజిరూపమఞాణ’’న్తి వుచ్చతి. ఆగతత్తాతి ఫలసమాపత్తిం సమాపజ్జితుం తస్సా పుబ్బపరికమ్మం ఉపగతత్తా.

సగాథకసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

పఠమవగ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.