౩. బ్రహ్మదేవసుత్తవణ్ణనా
౧౭౪. ఏకకోతి వివేకట్ఠితతాయ నిస్సటో. గణసఙ్గణికాభావో తస్సానేన దీపితో, కిలేససఙ్గణికాభావో పన ‘‘అప్పమత్తో’’తిఆదీహి పకాసితో. పేసితత్తోతి నిబ్బానం పతి పేసితచిత్తో. సమ్మదేవాతి ఞాయేనేవ. సో పన యది ఆగమనతో పట్ఠాయ లబ్భతి, వత్తబ్బమేవ నత్థి, అథ పటిపదారమ్భతో పట్ఠాయ లబ్భతి, ఏవమ్పి వట్టతేవాతి దస్సేతుం ‘‘యథా వా తథా వా’’తిఆది వుత్తం. అగ్గమగ్గాధిగమేన అసమ్మోహపటివేధస్స సిఖాప్పత్తత్తా మగ్గధమ్మేసు వియ ఫలధమ్మేసుపి సాతిసయో అసమ్మోహోతి ‘‘సయం అభిఞ్ఞా’’తి వుత్తన్తి ఆహ ‘‘సామం జానిత్వా’’తి. యథా జాననా పనస్స సచ్ఛికరణం అత్తపచ్చక్ఖకిరియాతి ‘‘సచ్ఛికత్వా’’తి వుత్తన్తి ఆహ ‘‘పచ్చక్ఖం కత్వా’’తి. తథా సచ్ఛికిరియా చస్స విపస్సనాపటిలాభోతి ‘‘ఉపసమ్పజ్జా’’తి వుత్తన్తి ఆహ ‘‘పటిలభిత్వా’’తి. ఏతేనాతి ‘‘ఖీణా జాతీ’’తిఆదివచనేన.
జాతి ఖీణాతి ఏత్థ జాతిసీసేన తబ్బికారవన్తో ఖన్ధా వుత్తా. పుబ్బేవ ఖీణత్తాతి మగ్గాధిగమనతో పగేవ అతీతభావేనేవ ఖీణత్తా. తత్థ అనాగతేసు. వాయామాభావతోతి అవిజ్జమానత్తా. అనాగతభావసామఞ్ఞం గహేత్వా లేసేన వుత్తం. న పచ్చుప్పన్నా విజ్జమానత్తాతి సంకిలిట్ఠా చ మగ్గభావనాతి సియాతి వచనసేసో. యథా అజాతఫలతరుణరుక్ఖమూలే ఛిన్నే ఆయతిఉప్పజ్జనారహాని ఫలాని ఛేదనపచ్చయా అనుప్పజ్జమానాని నట్ఠాని నామ హోన్తి, ఏవమేవ భావనాయ అసతి ఉప్పజ్జనారహా కిలేసా తప్పచ్చయా జాతి చ మగ్గభావనాయ సతి న ఉప్పజ్జమానా పహీనాతి వుచ్చన్తీతి ఇమమత్థం దస్సేతి ‘‘మగ్గస్స పనా’’తిఆదినా. అనుప్పాదధమ్మతం ఆపజ్జనేన ఞాణేన ఖీణరాగవసేన.
సోళసకిచ్చభావాయాతి సోళసకిచ్చతాయ, సోళసవిధస్స వా కిచ్చస్స భావాయ ఉప్పాదనాయ. పాళియం సపదానన్తి సపదానచారో వుత్తో భావనపుంసకనిద్దేసేనాతి ఆహ ‘‘సపదానచార’’న్తి. అనుక్కమ్మాతి అనతిక్కమిత్వా. ఆహుతిపిణ్డన్తి జుహితబ్బపిణ్డం, జుహనవసేన అగ్గిమ్హి పక్ఖిపితబ్బపాయాసపిణ్డన్తి అధిప్పాయో. భూతబలికమ్మన్తి తథా పక్ఖిపిత్వా బలికమ్మకరణం. హరితుపలిత్తన్తి అల్లగోమయేన కతపరిభణ్డం. వనమాలపరిక్ఖిత్తన్తి మనోహరాహి వనపుప్ఫమాలాహి పరిక్ఖిత్తం. ధూమకటచ్ఛూతి ధూమపానం. సీలగన్ధన్తి సీలం పటిచ్చ ఉప్పన్నకిత్తిగన్ధం. ఘాయమానస్సాతి ఉపగతం గణ్హన్తస్స.
ఇమమ్హా ఠానాతి ఇమస్మా మనుస్సానం వసనట్ఠానా, మహాపథవితలతోతి అధిప్పాయో. సబ్బహేట్ఠిమోతి బ్రహ్మపారిసజ్జానం వాసబ్రహ్మలోకమాహ. బ్రహ్మపథో నామ చత్తారి కుసలజ్ఝానాని బ్రహ్మలోకమగ్గభావతో. జీవితపథో నామ జీవితపవత్తిఉపాయభావతో. ‘‘భుఞ్జతు భవం మహాబ్రహ్మా’’తి వచనం సన్ధాయాహ ‘‘కిం జప్పసీ’’తిఆది. తిణబీజానీతి సాలితణ్డులాదీని. గోయూసన్తి ఖీరం జిగుచ్ఛన్తో వదతి. అయమ్పి అత్థో ‘‘నేతాదిసో బ్రహ్మభక్ఖో’’తి వదన్తేన దీపితోతి.
అతిదేవపత్తోపి పఞ్చఖన్ధూపధీనం అత్థితాయ కిలేసూపధిఆదీనంయేవ విరహితభావో గహితో. అఞ్ఞత్ర హి భావపచ్చయం తదత్థో విఞ్ఞాయతీతి ఆహ ‘‘అతిదేవభావం పత్తో’’తి. యస్మా బ్రహ్మానోపి దేవగతిపరియాపన్నత్తా దేవా ఏవ, తస్మా వుత్తం ‘‘అతిబ్రహ్మభావం పత్తో’’తి.
అత్తానం భావేత్వాతి సీలాదీహి గుణేహి అత్తానం వడ్ఢేత్వా పరిబ్రూహిత్వా ఠితో.
పుథుజ్జనా తసా తణ్హామానదిట్ఠిపరిత్తాసవసేన తాసనతో. ఖీణాసవా థావరా నామ సబ్బసో గతీసు సఞ్చరణాభావతో. తథా హి చతున్నం సచ్చానం సబ్బసో అదిట్ఠత్తా భవదాయజ్జస్స తణ్హాదాసబ్యస్స భావతో ఏకచ్చాసు గతీసు సఞ్చరణసభావతో సేక్ఖా థావరా న హోన్తి. భజమానాతి భజాపియమానా. థావరపక్ఖమేవ భజన్తి సబ్బసేట్ఠపక్ఖం ఏకన్తపసట్ఠం భజమానభావం ఉపాదాయ.
పహీనకిలేసో ఖీణాసవో విసేనో. సుఖం ఆయతి సుఖాయతి, తస్స కారకం సుఖాయతికం.
బ్రహ్మదేవసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.