౪. ఏకమూలసుత్తవణ్ణనా

౪౪. పతిట్ఠట్ఠేన అవిజ్జాసఙ్ఖాతం ఏకం మూలం ఏతిస్సాతి ఏకమూలా. తం ఏకమూలం. యథా సంయోజనీయేసు అస్సాదానుపస్సనావసేన తణ్హాసముప్పాదో, ఏవం తణ్హాభిభవవసేన అనవబోధోతి అవిజ్జా తణ్హాయ మూలం, తణ్హా చ అవిజ్జాయ మూలం. అయఞ్హి నయో ఉపనిస్సయతావసేన వుత్తో, సహజాతవసేన చాయం అఞ్ఞమఞ్ఞం మూలభావో పాకటోయేవ. ఇధ పన ఇమిస్సం గాథాయం అధిప్పేతా ‘‘ఏకమూల’’న్తి సా తణ్హా. తత్థ యా భవతణ్హా, సా సస్సతదిట్ఠివసేన ఆవట్టతి పరివత్తతి, విభవతణ్హా ఉచ్ఛేదదిట్ఠివసేన, ఏవం ద్విరావట్టం. సహజాతకోటియాతి సహజాతకోటియాపి, పగేవ సమ్ముయ్హం ఆపన్నస్స పన వత్తమానాయ తణ్హాయ బలవభావేన మలీనతా సియా. ఉపనిస్సయకోటియాతి ఉపనిస్సయకోటియావ సహజాతకోటియా అసమ్భవతో. పత్థరణట్ఠానాతి విత్థతా హుత్వా పవత్తిట్ఠానభూమి. తేనాహ ‘‘తేసు సా పత్థరతీ’’తి. సముద్దనట్ఠేన సముద్దో. ఉత్తరితుం అసక్కుణేయ్యతాయ పతాయ అలం పరియత్తోతి పాతాలో, అయం పన పాతాలో వియాతి పాతాలో. తేనాహ ‘‘అప్పతిట్ఠట్ఠేనా’’తి. అగాధగమ్భీరతాయాతి అత్థో.

ఏకమూలసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.